Tiêt 101 : Ôn tập văn nghị luận

Tên bài Tác giả Đề tài NLuận Luận điểm chính PP lập luận Ý nghĩa văn chương Tinh thần yêu nước của nhân dân ta Hồ Chí Minh Tinh thần yêu nước của nhân dân ta Dân ta có một lòng n

Trang 1

Ngữ văn 7 - Tiết 101 : Ôn tập văn nghị luận

GV thực hiện : Nguyễn Thị Kim Thanh

Trang 2

Tiết 101 : Ôn tập văn nghị luận

I Hệ thống hóa các văn bản nghị luận đã học ( Bài

20,21,23,24 ) 1 Điền vào bảng trống theo mẫu dưới đây :

* Thảo luận nhóm : GV chia lớp làm 4 nhóm

-Nhóm 1 : VB – Tinh thần yêu nước của nhân dân ta

- Nhóm 2 : VB – Sự giàu đẹp của Tiếng Việt

- Nhóm 3 : VB – Đức tính giản dị của Bác Hồ.

- Nhóm 4: VB – Ý nghĩa văn chương

* Thời gian : Thảo luận trong 2 phút

- Từng nhóm cử đại diện trình bày kết quả

Kể tên các VB nghị luận đã học trong

chương trình ngữ văn 7 ?

Tên bài Tác giả Đề tài nghị

chính

Phương pháp lập luận

Trang 3

Tên bài Tác

giả Đề tài NLuận Luận điểm chính PP lập luận

Ý nghĩa

văn

chương

Tinh thần

yêu nước

của nhân

dân ta

Hồ Chí Minh

Tinh thần yêu nước của nhân dân ta

Dân ta có một lòng nồng nàn yêu nước Đó là truyền thống quý báu của ta

Chứng minh

Sự giàu

đẹp của

tiếng Việt

Đặng Thai Mai

Sự giàu đẹp của Tiếng Việt

Tiếng Việt có những đặc sắc của một thứ tiếng đẹp, một thứ tiếng hay

Chứng minh kết hợp giải thích

Đức tính

giản dị của

Bác Hồ

Phạm Văn Đồng

Đức tính giản

dị của Bác Hồ

Sự nhất quán giữa đời hoạt động chính trị với đời sống bình thường vô cùng giản dị của Bác : giản dị trong sinh hoạt , trong cách nói và viết

CM (kết hợp

GT và bình luận)

Hoài Thanh

Ý nghĩa của văn chương với

ĐS của con người

Nguồn gốc của văn chương là

ở sự thương người Văn chương hình dung , sáng tạo

ra sự sống và bồi đắp tình cảm

Giải thích (kết hợp bình luận )

Trang 4

Tên bài Tác giả Đề tài nghị luận Luận

điểm chính

2 Nêu tóm tắt những nét đặc sắc về nghệ thuật của các văn bản nghị luận

đã học ?

GV tổ chức cho HS thi “ Ai nhanh hơn” sẽ được điểm thưởng

– Thể lệ : trong vòng một phút nhắc lại được đúng những nét đặc sắc của

một TP nghị luận đã học , người sau không trả lời trùng lặp ý người trước

Trang 5

2 Đặc điểm nghệ thuật của các bài văn nghị luận.

Tinh thần yêu

nước của nhân

dân ta.

- Bố cục chặt chẽ, mạch lạc

- Dẫn chứng toàn diện, chọn lọc, tiêu biểu và sắp xếp theo trình tự thời gian lịch sử, rất khoa học, hợp lý

Sự giàu đẹp của

Tiếng Việt - Kết hợp chứng minh với giải thích ngắn gọn. -Luận cứ và luận chứng xác đáng toàn diện phong phú và chặt

chẽ

Đức tính giản dị

của Bác Hồ

-Kết hợp chứng minh với giải thích bình luận ngắn gọn -Dẫn chứng cụ thể, toàn diện, đầy sức thuyết phục.

-Lời văn giản dị tràn đầy nhiệt tình, cảm xúc.

Ý nghĩa văn

chương -Kết hợp giải thích với bình luận ngắn gọn. -Trình bày vấn đề phức tạp một cách dung dị, dễ hiểu.

-Lời văn giàu cảm xúc, hình ảnh.

Trang 6

điểm chính

đã học ?

3 So sánh văn nghị luận với các thể loại hình trữ tình và tự sự ?

Đọc thầm đoạn thơ và các đoạn văn sau và trả lời câu hỏi :

- Về nội dung chúng có điểm gì giống nhau ?

- Về cách thức thức biểu đạt chúng có gì khác nhau ? Phân

tích chỉ rõ những điểm khác nhau đó ?

Trang 7

Có một lần các cháu thiếu nhi đến thăm Bác Chú bảo vệ bảo Bác rất bận, không thể tiếp các cháu đ ợc Bác biết chuyện liền ra ón các cháu vào đón các cháu vào Bác trò chuyện vui vẻ, dặn dò các cháu chăm ngoan, học giỏi, biết vâng lời ông bà cha mẹ, thầy cô Khi các cháu ra về, Bác tiễn đến tận ngõ Xe từ từ lăn bánh, ngoái lại nhìn các cháu vẫn còn thấy một cụ già hiền từ đứng nhìn theo và vẫy chào tạm biệt.

(Chuyện đời th ờng của Bác Hồ)

Ph ơng thức biểu đạt: Tự sự.

Căn cứ xác định: Đoạn văn đã kể lại câu chuyện các cháu thiếu nhi đến thăm Bác Hồ.

Trang 8

“ Đêm qua em mơ gặp Bác Hồ, râu Bác dài, tóc Bác bạc phơ ”

Tr ớc mắt tôi hiện lên hình ảnh Bác thật hiền từ nh một

ông Bụt vậy Nh ng Bác không mặc áo dài thụng, tay chống gậy trúc mà là bộ quần áo kaki đã bạc màu, miệng t ơi c ời , tay cầm

đĩa kẹo để chia cho các cháu thiếu nhi Hôm qua tôi đ ợc

điểm m ời, nên tôi cũng đ ợc Bác chia kẹo Tôi háo hức mong chờ

đến l ợt mình Chao ôi, ánh mắt Bác nhìn tôi mới thật trìu mến và

ấm áp làm sao! Tôi ngỡ nh ông ngoại đang nhìn tôi vậy Ôi! Không lẽ đây lại là một giấc mơ sao? Một giấc mơ kỳ diệu mà tôi

ớc nó sẽ không kết thúc.

(Bài làm của học sinh)

Ph ơng thức biểu đạt: Biểu cảm

Căn cứ xác định: Đoạn văn bộc lộ tình cảm, cảm xúc với

Bác Hồ kính yêu.

Trang 9

Anh đội viên mơ màng Như nằm trong giấc mộng Bóng Bác cao lồng lộng

Ấm hơn ngọn lửa hồng ( Minh Huệ )

Anh đội viên thức dậy

Thấy trời khuya lắm rồi

Mà sao Bác vẫn ngồi

Đêm nay Bác không ngủ

Đêm nay Bác không ngủ

- Đoạn thơ tự sự kể về việc anh đội viên chứng kiến việc làm của Bác vào một đêm không ngủ Anh bày

tỏ sự kính trọng , ngưỡng mộ Bác

- Đoạn thơ có nhịp điệu tha thiết

và cách gieo vần linh hoạt

Trang 10

“ Con người của Bác , đời sống của Bác giản dị như thế nào , mọi người

chúng ta đều biết : bữa cơm , đồ dùng, cái nhà , lối sống Bữa cơm chỉ có vài

ba món rất giản đơn , lúc ăn Bác không để rơi vãi một hột cơm ,ăn xong cái

bát bao giờ cũng sạch và thức ăn còn lại thì được sắp xếp tươm tất Ở việc

làm nhỏ đó , chúng ta càng thấy Bác quý trọng biết bao kết quả sản xuất của con người và kính trọng như thế nào người phục vụ Giản dị trong đời

sống ,trong quan hệ với mọi người , trong tác phong , Hồ Chủ Tịch cũng rất giản dị trong lời nói và bài viết , vì muốn cho quần chúng nhân dân hiểu

được , nhớ được và làm được

Trích “ Đức tính giản dị của Bác Hồ” – Phạm Văn Đồng

- Bác giản dị trong cách nói và cách viết.

* Luận cứ : đời sống của Bác giản dị như thế nào , mọi người chúng ta đều biết : bữa cơm , đồ dùng, cái nhà , lối sống

- Hồ Chủ Tịch cũng rất giản dị trong lời nói và bài viết , vì muốn cho quần

chúng nhân dân hiểu được , nhớ được và làm được

Trang 11

TT Thể loại Yếu tố chủ yếu Tên bài ví dụ

3 So sánh văn nghị luận với các thể loại hình trữ tình và tự sự

1 Tự sự

(truyện ký)

-Cốt truyện -Nhân vật -Nhân vật kể chuyện

- Dế mèn phiêu lưu ký

- Cuộc chia tay của những con búp

bê

- Cô Tô ,

2 Trữ tình

(thơ, tùy bút

trữ tình)

- Tâm trạng, cảm xúc.

- Hình ảnh,vần , nhịp , nhân vật trữ tình.

- Ca dao dân ca trữ tình.

- Cảnh khuya , Một thứ quà của lúa

non : Cốm , Mùa xuân của tôi

- Đêm nay Bác không ngủ

3 Nghị luận - Luận đề

- Luận điểm

- Luận cứ

- Luận chứng

- Tinh thần yêu nước của nhân dân ta.

- Sự giàu đẹp của Tiếng Việt.

- Đức tính giản dị của Bác Hồ

Trang 12

điểm chính

đã học ?

3 So sánh văn nghị luận với các thể loại hình trữ tình và tự sự ?

* Những câu tục ngữ trong bài 18 ,19 có phải là văn

bản nghị luận đặc biệt không ? Vì sao ?

II Ghi nhớ SGK /67

III Hướng dẫn về nhà :

- Chọn một câu tục ngữ trong bài 19 rồi lập dàn bài cho bài văn

chứng minh câu đó ?

Trang 13

Chúc các em học sinh lớp 7A học tốt !

Định dạng
Số trang	17
Dung lượng	360,5 KB