Trong quá trình thực hiện sáng kiến này, tôi nhận đợc sự đóng góp ý kiến của các bạn đồng nghiệp trờng MG Nậm Lúc – Bắc Hà, sự tạo mọi điều kiện của Ban giám hiệu nhà trờng, của tổ chuyê
Trang 1Lời cảm ơn!
Trong quá trình thực hiện sáng kiến này, tôi nhận đợc sự đóng góp ý kiến của các bạn đồng nghiệp trờng MG Nậm Lúc – Bắc Hà, sự tạo mọi
điều kiện của Ban giám hiệu nhà trờng, của tổ chuyên môn để tôi hoàn thiện sáng kiến và triển khai thực hiện tại lớp mẫu giáo 3-5 tuổi thôn Cốc Đầm, quá trình học tập tích cực của các cháu.
Mong nhận đợc sự đóng góp các ý kiến bổ sung để sáng kiến này hoàn thiện hơn và đợc triển khai thực hiện sâu rộng nhằm góp phần nâng cao chất lợng giáo dục của nhà trờng.
Tôi xin chân thành cảm ơn! Tác giả
Bùi Thị Hờng
A Đặt vấn đề:
I/ Lý do viết skkn:
Năm học 2010 – 2011 tôi đợc phân công dạy lớp mẫu giáo thôn Cốc Đầm với tổng số trẻ 11 cháu 100% con em dân tộc bố mẹ ở nông thôn các cháu nói tiếng phổ thông cha sõi, diễn đạt cha thành câu rõ ý Nhằm giúp trẻ mầm non tại thôn bản hình thành đợc phẩm chất đạo đức, yêu cái đẹp, ghét cái xấu, biết đợc điều hay lẽ phải và cái thiện, t duy ngôn ngữ, nói mạch lạc làm giàu vốn từ vốn đã nghèo làn do ít đợc tiếp xúc với tiếng phổ thông
Song chỉ nghe kể chuyện cha đủ, mà cô giáo phải kể diễn cảm, đúng giọng điệu
và tính cách của nhân vật, biết thể hiện tình cảm của mình qua câu chuyện, để hiểu nội dung phơng pháp góp phần nâng cao sự thích thú của trẻ nhằm giúp các em nhớ đợc nhân vật, nét tính cách tốt của nhân vật để học hỏi
II/ Thực trạng nghiên cứu:
1 Thuận lợi:
Cô giáo đều là giáo viên chính quy có giọng kể diễn cảm, thuộc nhiều chuyện trong và ngoài chơng trình, tích cực su tầm các loại chuyện khác phù hợp với lứa tuổi
Trang 2Cô nói, hiểu đợc tiếng địa phơng
Đồ dùng tranh ảnh sáng tạo để phục vụ cho môn học kể chuyện hấp dẫn
2 Khó khăn:
- Học sinh không đồng đều lứa tuổi phải ghép nhỡ – lớn, 100% con em dân tộc trẻ cha qua một trờng lớp nào
- Nhận thức không đồng đều, trẻ sinh cuối năm nhận thức chậm không nhớ chuyện dài nói ngọng, còn mang nặng tiếng địa phơng
- Một số trẻ quá nhút nhát không tự kể mà phải có cô giáo kể cùng
- Phụ huynh cha quan tâm và phối hợp với cô giáo để rèn trẻ
III/ Đối tợng và khách thể nghiên cứu:
1 Đối tợng nghiên cứu:
Nghiên cứu, thực hiện trên 11 trẻ 3- 5 tuổi ở mỗi thôn Cốc Đầm
2 Khách thể:
Dạy, rèn kỹ năng kể chuyện diễn cảm cho 11 học sinh mẫu giáo tại thôn công tác
IV/ Nhiệm vụ nghiên cứu lý luận khả năng kể chuyện diễn cảm
1 Nghiên cứu một số lý luận về phơng pháp hớng dẫn và dạy trẻ kể chuyện diễn cảm
2 Nghiên cứu thực tiễn và thực trạng của trẻ mẫu giáo trờng MG Nậm Lúc
Trẻ còn ngọng, nhút nhát cha nói sõi tiếng phổ thông, cha thể hiện đợc giọng điệu diễn cảm nh cô mong muốn
Trong một tuần chỉ có một tiết văn học, chuyện thơ sen kẽ, tuần chuyện, tuần thơ, thời gian làm quen với chuyện kể còn hạn chế
V/ phơng pháp nghiên cứu:
1 Phơng pháp nghiên cứu lý luận:
Đề cập đến một số cơ bản trong thực tiễn, của việc trẻ kể chuyện diễn cảm, cô giáo kể chuyện, phải trình bày lời nói và ngữ điệu, là một phơng tiện rất quan trọng trong việc rèn trẻ Có thể nói rằng câu chuyện trở lên hấp dẫn nhờ giọng kể và ngữ điệu của ngời kể
Ngời kể chuyện phải có giọng kể hấp dẫn biết sử dụng ngữ điệu thích hợp để diễn tả tính cách nhân vật
Trẻ tập trung chú ý cao độ vào ngôn ngữ kể chuyện của ngời lớn đúng với tính cách nhân vật trong những tình huống của câu chuyện
2 Phơng pháp điều tra thực tiễn và phân tích thực tiễn.
- Trò chuyện cùng trẻ gợi hỏi cháu về một số câu chuyện mà cháu đã học ở trờng hay ở nhà
- Quan sát trẻ qua các tiết học Tôi đã điều tra và khảo sát trẻ 3 – 5 tuổi ngay
đầu năm học
3 Phơng pháp thực hiện:
Đa ra một số biện pháp trong một thời gian nhất định, xem biện pháp đó có tác dụng gì đối với trẻ hay không
Trong một câu chuyện cách phát âm, ngữ điệu của ngời lớn chiếm một vị trí rất quan trọng
4 Phơng pháp đánh giá tổng kết giúp kinh nghiệm:
Qua những phơng pháp trên tôi đã rút ra một số kinh nghiệm nh:
- Phơng pháp lý luận
- Phơng pháp điều tra thực tiễn
- Phơng pháp thử nghiệm
Tất cả những phơng pháp này đã nêu ở trên giúp tôi có một số kinh nghiệm trong môn học này
B/ Giải quyết vấn đề
I Các phơng pháp thực hiện và kết quả:
1 Các phơng pháp và biện pháp:
Trang 3- Điều tra thực tiễn trên trẻ ngày từ đầu năm tôi đã tiến hành khảo sát phần trăm trẻ khá, giỏi, trung bình, yếu, nói ngọng nhút nhát
- Từ kết quả đó tôi phân tích đánh giá tìm hiểu lý do nguyên nhân tại sao trẻ nhút nhát cô gọi lên lại không lên
- Cháu nói lắp nói ngọng gọi cháu đứng lên sợ các bạn chê cời vì thế mà trẻ còn lúng túng
Từ đó tôi dùng các biện pháp cụ thể để rèn trẻ cho phù hợp với nhận thức của trẻ
*Đối với trẻ nhận thức nhanh (khá, giỏi):
- Tạo sự bất ngờ ngạc nhiên cho trẻ chú ý
- Cho trẻ kể chuyện trớc cả lớp
- Động viên khuyến khích nêu gơng để các bạn học tập
*Đối với trẻ (trung bình, yếu):
- Cho trẻ ngồi cùng với bạn khá giỏi
- Tạo cơ hội cho trẻ kể cùng với bạn khá giỏi, hoặc kể theo cô, cho trẻ kể từng
đoạn, cháu nhút nhát cô thờng xuyên quan tâm gần gũi trò chuyện cùng trẻ gọi trẻ lên kể cùng cô một câu hoặc một đoạn, kể xong cô động viên khen ngợi ngay
*Đối với cháu ngọng nói lắp:
Cô phát âm chuẩn chính xác, cần cho trẻ phát âm nhiều lần
*Ví dụ: Âm n/l, trong câu chuyện Chú Dê Đen (lá non).
Cô dạy trẻ mọi lúc mọi nơi động viên trẻ khi phát âm đúng
2 Kết quả:
a Các biện pháp đã làm để đợc kết quả:
- Trong tiết học tôi luôn tạo môi trờng thoải mái cho trẻ, dùng mô hình tranh ảnh hấp dẫn
- Cô phải có giọng kể diễn cảm, giọng kể hấp dẫn, điệu bộ cử chỉ minh hoạ phù hợp với tính cách nhân vật lôi cuốn đợc trẻ
- Khi vào giờ học cho trẻ làm quen với câu chuyện sắp dạy, ở mọi lúc mọi nơi hoặc dới hình thức chơi mà học chơi mà học
- Cô thờng xuyên tổ chức vào buổi chiều thứ 5 hàng tuần khi bé kể chuyện hay và diễn cảm , còn cháu nao cha hay cô kịp thời bồi dỡng việc kể lại phải đợc tiến
hành dới hình thức trò chơi
*Ví dụ: Chia trẻ làm 2 đội: 1 đội xanh – 1 đội đỏ
Đội nào kể hay diễn cảm thởng 2 cờ, đội nào kể cha diễn cảm thởng 1 cờ
Trong khi trẻ đợc kể tập trung cùng với bạn khá giỏi giúp trẻ trung bình, yếu, nhút nhát tự tin hơn: Câu chuyện chú dê đen, khi trẻ kể đến giọng dê trắng giọng dê trắng nhỏ
và run sợ, giọng chó sói hống hách, giọng dê đen đanh thép và dũng cảm
Đội nào cha kể đúng cô nói mẫu và sửa sai ngay Hoặc cho trẻ chơi dới hình thức hái hoa dân chủ cô gọi 1 – 2 trẻ giỏi lên trớc, trẻ nhút nhát lên sau
Trẻ kể song cô động viên kịp thời, đa ra nhận xét của cô, cháu nào nói ngọng kể cha diễn cảm dùng từ cha chính xác cô cũng cần sửa ngay cho cháu đó
Chủ yếu phải biết sử dụng ngôn ngữ văn học kết hợp với ngôn ngữ của trẻ để kể
Ngoài ra cô giáo còn thờng xuyên trao đổi với phụ huynh tuyên truyền mua thêm sách báo tranh ảnh để bố mẹ ở nhà kể cho trẻ nghe
Cô phô tài liệu tuyên truyền với cha mẹ trẻ những câu chuyện trong chơng trình cho cha mẹ trẻ Tìm mọi biện pháp làm thế nào để cha mẹ trẻ là cô giáo thứ hai dạy trẻ
*Kết quả cụ thể đã đạt đợc:
Qua 4 tháng tôi đã áp dụng phơng pháp trên với tỉ lệ % khá giỏi đã tăng lên rõ rệt, một số học sinh yếu kém đã giảm đi, một số cháu cha biết kể nay đã kể đợc từng đoạn trong câu chuyện Đối với lớp đối chứng tỉ lệ học sinh đạt yêu cầu thấp hơn so với lớp tôi triển khai thực hiện nghiên cứu này
Trang 4Gia đình đã giúp các cháu tự tin khi đợc kể chuyện cho cô và các bạn nghe, trẻ
đ-ợc biểu hiện qua một số học sinh khá giỏi tăng lên rõ rệt Bảng thống kê kết quả khảo sát ở giữa kì nh sau:
Tổng số
học sinh
Khảo sát đầu năm Khảo sát sau khi áp dụng sáng kiến (Giữa kì)
Chất lợng HS % trẻ đạt Chất lợng HS % trẻ đạt
11
II Bài học kinh nghiệm:
Muốn rèn trẻ kể chuyện diễn cảm, cô phải là ngời kể diễn cảm ngay từ bài học
đầu tiên khi trẻ đợc nghe cô kể
Trẻ đã hình dung ra giọng điệu và tính cách của nhân vật phải thể hiện nh thế nào mới có sức truyền cảm đối với trẻ
Phải theo dõi sát sao khi dạy trẻ khi dạy trẻ trên tiết học trong mọi lúc mọi nơi
Đồ dùng của cô phải sáng tạo hấp dẫn
Đặc biệt phải chú ý đến trẻ nói ngọng nói lắp nhút nhát sử dụng nhiều hình thức giáo dục trong tất cả các hoạt động mà trẻ đợc thực hiện thờng xuyên liên tục kiên trì
- Cô cần gần gũi với trẻ
- Kết hợp với phụ huynh rèn trẻ khi trẻ ở nhà
- Khen thởng rõ ràng thờng xuyên tìm tòi biệt pháp mới, hay để đa vào bài học tạo cho trẻ đợc giao lu tiếp xúc với mọi ngời vào các cuộc thi ở trờng và phòng giáo dục tổ chức
- Cô giáo có tâm huyết với nghề, yêu nghề mến trẻ là ngời mẹ hiền thứ hai coi trẻ nh con của mình
C- Kết luận
Cô giáo đã dùng biện pháp trực quan tranh ảnh mô hình thể hiện bằng giọng nói diễn cảm động tác minh họa, dạy trẻ mọi lúc mọi nơi đã đợc áp dụng vào trẻ lớn
có hiệu quả tốt, không còn những cháu nói ngọng nói lắp nhút nhát đã đạt kết quả cao
ngời viết
Bùi Thị Hờng