Cân bằng nội môi_ Sinh hoc 11

VAI TRÒ CỦA HỆ ĐỆM TRONG CÂN BẰNG pH NỘI MÔI... - Cân bằng nội môi: là sự duy trì sự ổn định của môi trường trong... Chức năng: tiếp nhận kích thích từ môi trường trong và ngoài và hình

KIỂM TRA BÀI CŨ

Câu hỏi: Hệ dẫn truyền tim gồm những thành phần

Tiết 20: CÂN BẰNG NỘI MÔI

I KHÁI NIỆM VÀ Ý NGHĨA CỦA CÂN BẰNG NỘI MÔI

II CƠ CHẾ DUY TRÌ CÂN BẰNG NỘI MÔI

III VAI TRÒ CỦA THẬN VÀ GAN TRONG CÂN BẰNG ÁP SUẤT THẨM THẤU

IV VAI TRÒ CỦA HỆ ĐỆM TRONG CÂN BẰNG pH NỘI MÔI

I Khái niệm và ý nghĩa của cân bằng nội môi

Thế nào là mất cân bằng nội môi ? Cho ví dụ ?

- Nội môi: là môi trường trong cơ thể ( bao gồm máu, bạch huyết, nước mô).

- Cân bằng nội môi: là sự duy trì sự ổn định của môi trường trong

II CƠ CHẾ DUY TRÌ CÂN BẰNG NỘI MÔI

Có những thành phần nào tham gia cơ chế cân bằng nội môi?

Và chức năng của từng bộ phận?

Liên hệ

ngươc

 Bộ phận tiếp nhận kích thích: là các thụ thể hoặc cơ

quan thụ cảm

Chức năng: tiếp nhận kích thích từ môi trường( trong và ngoài) và hình thành xung thần kinh truyền về bộ phận điều khiển

 Bộ phận điều khiển: là trung ương thần kinh hoặc các

tuyến nội tiết( vùng dưới đồi, tuyến tùng, tuyến yên, tuyến trên thân …)

Chức năng: điều khiển hoạt động của các cơ quan bằng cách gửi đi các tín hiệu thần kinh hoặc hoocmôn

 Bộ phận thực hiên: là các cơ quan như thận, gan, phổi,

tim, mạch máu …

Chức năng: dựa trên tín hiệu thần kinh hoặc hoocmôn để điều chỉnh hoạt động nhằm đưa môi trường trong trở về trạng thái cân bằng và ổn định

Ví dụ: khi lượng đường(Glucozo) trong máu vượt quá

0,1% thì truyến tụy sẽ tiết insulin để biến glucozo thành

glucogen và hạ lượng đường trong máu

• Sự trả lời của bộ phận thực hiện làm biến đổi các điều kiện lí hóa

của môi trường trong Sự biến đổi đó có thể trở thành kích thích tác động ngược trở lại bộ phận tiếp nhận kích thích Sự tác động ngược trở lại đó gọi là liên hệ ngược.

Vai trò của liên hệ ngược: giúp tế bào liên tục điều chỉnh cân

bằng.

* Lưu ý: Cơ chế cân bằng nội môi chỉ có hiệu lực trong một phạm vi nhất định.

Liên hệ

ngược

III VAI TRÒ CỦA THẬN VÀ GAN TRONG CÂN

1 Vai trò của thận

Áp suất thẩm thấu tăng cao

Vùng dưới đồi tuyến yên

Gây mất nước

Tiết ra hocmon chống mất nước( ADH)

Áp suất thẩm thấu giảm

Vùng dưới đồi tuyến yên

Lượng nước trong cơ thể tăng

Không tiết hocmon chống mất nước

ĐIỀU HÒA MUỐI KHOÁNG: Na +

Huyết áp thấp do Na+ giảm

Tiết hoocmôn (andosteron) Tuyến trên thận

Thận hấp thụ Na+ trả về máu Nồng độ Na+ và huyết

áp bình thường

ĐIỀU HÒA MUỐI KHOÁNG: Na +

Huyết áp cao do Na+ tăng

2 Vai trò của gan

Điều hòa glucôzơ

Điều hòa glucôzơ

IV VAI TRÒ CỦA HỆ ĐỆM TRONG CÂN

BẰNG pH NỘI MÔI

Các tế bào trong cơ thể chỉ hoạt động trong môi trường pH nhất định

Ở người pH của máu khoảng 7,35 – 7,45.

pH trong máu được duy trì ổn định như thế nào ?

Nhờ các hệ đệm duy trì được pH ổn định do chúng có khả năng lấy đi H + hoặc OH - khi các ion này xuất hiện trong máu.

Trong máu có các hệ đệm chủ yếu sau:

+ Hệ đệm bicacbonat: H2CO3 / NaHCO3 + Hệ đêm photphat: NaH2PO4 / NaHPO4 -

+ Hệ đệm prôtêinat ( prôtêin – hệ đệm manh nhất )

- Phổi và thận cũng đóng vai trò quan trọng trong điều hòa cân bằng nội môi

* Phổi: điều hòa pH máu bằng cách thải CO2

* Thận: điều hòa pH nhờ phả năng thải H+, tái hấp thụ

Na+, thải NH3

CHÚC CÁC EM HỌC TỐT