Lịch sử 6 kỳ II 2 cột

Kiến thức: Giúp học sinh: - Tìm hiểu và nắm đợc các phong trào khởi nghĩa của nhân dân ta, đặc biệtcác cuộc khởi nghiã tiêu biểu của Hai Bà Trng, Lý Bí sau thất bại của An Dơng Vơng.. Bà

Trang 1

ơng iii:

Thời kỳ bắc thuộc và đấu tranh

giành độc lập

Mục tiêu toàn chơng:

1 Kiến thức: Giúp học sinh:

- Tìm hiểu và nắm đợc các phong trào khởi nghĩa của nhân dân ta, đặc biệtcác cuộc khởi nghiã tiêu biểu của Hai Bà Trng, Lý Bí sau thất bại của An Dơng Vơng

- Sự hình thành và xây dựng nhà nớc Vạn Xuân và nhà nớc Chăm-pa

2 Kỹ năng:

- Giáo dục HS ý thức căm thù quân xâm lợc, ý thức tự hào, tự tin dân tộc

Giáo dục cho các em lòng biết ơn các vị anh hùng đã có công xây dựng đất nớc

3 Thái độ:

- Rèn luyện cho HS biết tìm nguyên nhân và mục đích của sự kiện Lịch sử

- Rèn luyện cho HS kỹ năng về đọc bản đồ Lịch sử

Ngày soạn: 28/12/2008

Bài 17 – Tiết 19 Tiết 19 Cuộc khởi nghĩa Hai Bà Trng (năm 40)

a Mục tiêu bài học:

1 Kiến thức:

- Cho HS thấy đợc sau thất bại của An Dơng Vơng đất nớc ta bị phong kiếnphơng Bắc thống trị Sự thống trị tàn bạo của phong kiến phơng Bắc là nguyên nhânchính dẫn đến cuộc khởi nghĩa hai bà Trng

- Cuộc khởi nghĩa Hai Bà trng đợc toàn dân ủng hộ, thắng lợi nhanh chóng

đất nớc giành đợc độc lập

2 T tởng:

Trang 2

- Giáo dục HS ý thức căm thù quân xâm lợc, ý thức tự hào, tự tin dân tộc.Giáo dục cho các em lòng biết ơn Hai Bà trng và tự hào về truyền thống phụ nữ ViệtNam.

3 Kỹ năng:

- Rèn luyện cho HS biết tìm nguyên nhân và mục đích của sự kiện Lịch sử

- Rèn luyện cho HS kỹ năng về đọc bản đồ Lịch sử

B Chuẩn bị:

1 GV: Soạn bài, chuẩn bị bản đồ.

2 HS: Học bài cũ, đọc trớc bài mới.

C phơng pháp:

- Giảng bình, phân tích sự kiện lịch sử, chỉ bản đồ…

d tiến trình bài dạy:

1 ổn định tổ chức:

2 Kiểm tra bài cũ:

- Kiểm tra sự chuẩn bị của học sinh.

3 Bài mới:

a) Dẫn vào bài:

Trong cuộc kháng chiến chống quân xâm lợc Triệu Đà, An Dơng Vơng do chủ quan, thiếu phòng bị nên đã thất bại, từ đó đất nớc ta bị phong kiến phơng Bắc thống trị đô hộ Chính sách cai trị tàn bạo của nhà Hán đã đẩy nhân dân ta đến những thử thách nghiêm trọng: Đất nớc bị mất tên, dân tộc có nguy cơ bị mất bởi chính sách đồng hoá Nhng nhân dân ta quyết tâm không chịu sống trong cảnh nô lệ, đã liên tục nổi dậy,

mở đầu là cuộc khởi nghĩa Hai Bà trng năm 40 Đây là cuộc khởi nghĩa lớn tiêu biểu cho

ý chí quật cờng của dân tộc ta.

? Sau cuộc khởi nghĩa của An Dơng Vơng, thất

bại dân tộc ra đã ở vào tình trạng nh thế nào?

- Triệu Đà sáp nhập Âu Lạc vào Nam Việt, chia

thành hai quận là Giao Chỉ và Cửu Chân

1 Nớc Âu Lạc từ thế kỷ II TCN đến

TK I có gì đổi thay?

- Năm 179 TCN Triệu Đà chia Âu Lạc

 2 quận:

? Sau khi nhà Hán chiếm đợc nớc ta chúng đã

thực hiện chính ách cai trị nh thế nào?

 Nhà Hán đô hộ

- Chia Âu Lạc thành 3 quận: Giao Chỉ, Cửu

Chân và Nhật Nam, gộp với 6 quận của Trung

Quốc thành Châu Giao

- Năm III TCN nhà Hán chia Âu Lạcthành 3 quận: Giao Chỉ, Cửu Chân vàNhật Nam

? Em có nhận xét gì về cách đặt quan lại cai trị

của nhà Hán?

- Nhà Hán muốn chiếm đóng lâu dài và xoá tên

nớc ta, biến nớc ta thành một bộ phận của lãnh

thổ Trung Quốc

- Nhà Hán chỉ mới cai trị đến cấp quận, còn

huyện xã buộc phải để ngời Âu Lạc trị dân nh

cũ

- Chịu nhiều thứ thuế, cống nạp nặng nề

- Nhà Hán hợp 3 quận của ta vào 6quận của Trung Quốc thành ChâuGiao  áp dụng chính sách cai trị củangời Hán

- Bóc lột nhân dân ta bằng hình thức:Nộp thuế và cống nạp

Trang 3

- Đa ngời Hán sang ở lẫn với dân ta, bắt nhân

dân ta phải theo phong tục Hán

- Bọn quan lại tham lam, tàn bạo

 Đối xử rất tàn tệ, phải nộp nhiều loại thuế, lên

rừng, xuống biển rất nguy hiểm đến tính mạng

để tìm kiếm của quý hiếm đem nộp cống

? Âm mu của chính sách cai trị đó là gì?

- Nhằm mục đích đồng hoá nhân dân ta

? Em biết gì về thái thú Tô Định ở nớc ta?

- GV: Yêu cầu HS đọc 4 câu thơ trong SGK với

4 câu thơ đó em hiểu ntn về mục tiêu của cuộc

KN?

G: Mục tiêu chủ yếu của cuộc khởi nghĩa là

giành lại độc lập cho dân tộc, sau đó là khôi

phục lại sự nghiệp họ Hùng

? Cuộc KN phát triển nh thế nào?

- Hát Môn  Mê Linh  Cổ Loa  Luy Lâu

- Nhân dân các quận: Giao Chỉ, Cửu Chân, Nhật

Nam và cả Hợp Phố

? Em hãy kể tên một sô lực lợng nhân dân kéo

về Mê Linh tụ nghĩa với hai bà Trng?

? Em có nhận xét gì về lực lợng tham gia khởi

nghĩa?

? Theo em việc khắp nơi nhân dân kép quân về

Mê Linh nói lên điều gì?

- ách thống trị tàn bạo của nhà Hán khiến mọi

ngời đều căm giận và nổi dậy

- Sự lãnh đạo tài tình của Hai Bà Trng

- Sự ủng hộ của nhân dân

- Khôi phục độc lập dân tộc sau hơn hai thế kỷ

bị đô hộ

- Thể hiện tinh thần yêu nớc, ý chí bất khuất

quật cờng của dân tộc ta

? Nghĩa quân đã thắng lợi nh thế nào?

2 Cuộc khởi nghĩa Hai Bà Trng bùng nổ.

a Nguyên nhân:

- Do chính sách bóc lột tàn bạo củanhà nớc

- Thi Sách bị Tô Định giết

b Diễn biến:

- Mùa xuân năm 40, Hai Bà Trng dựng

cờ khởi nghĩa ở Hát Môn (Hà Tây)

- Nghĩa quân nhanh chóng làm chủ

Mê Linh, tiến đánh Cổ Loa, Luy Lâu

 Tô Định hoảng sợ trốn về nớc

c Kết quả:

- Cuộc khởi nghĩa thắng lợi hoàn toàn.

? Khởi nghĩa Hai Bà Trng thắng lợi có ý nghĩa

gì? d ý nghĩa: - Cuộc khởi nghĩa báo hiệu thế lực

phong kiến khống chế cai trị vĩnh viễnnớc ta

 Kết luận toàn bài: Dới ách bóc lột tàn bạo của nhà Hán, nhân dân ta khắp nơi

sẵn sàng nổi dậy Cuộc khởi nghĩa Hai Bà trng báo hiệu rằng bọn phong kiến phơng Bắc không thể cai trị vĩnh viễn nớc ta, nhất định nhân dân ta sẽ giành đợc độc lập chủ quyền cho Tổ quốc.

4 Củng cố:

? Đất nớc và nhân dân Âu Lạc dới thời thuộc Hán có gì thay đổi?

Trang 4

? Nguyên nhân, diễn biến và kết quả cuộc khởi nghĩa Hai Bà Trng?

? ý nghĩa thắng lợi của khởi nghĩa Hai Bà Trng?

? Em hãy giải thích câu nói của Lê Văn Hữu: Tr“Tr ng Trắc, Trng Nhị là phụ nữ, hô 1 tiếng mà các quận Giao Chỉ, Cửu Chân, Nhật Nam, Hợp phố cùng 65 thành ở lĩnh ngoại

đều hởng ứng Việc dựng nớc xng vơng dễ nh trở bàn tay, có thể thấy hình thế đất nớc Việt ta đủ dựng đợc nghiệp bá vơng ”

 GV chốt lại câu nói: Khi Hai Bà trng dựng cờ KN thì ND khắp nơi đều sẵn

sàng đứng lên hởng ứng, quyết dành độc lập dân tộc.

5 Hớng dẫn học sinh học bài ở nhà và chuẩn bị cho bài sau:

- Học bài theo câu hỏi trong SGK, làm bài tập trong sách thực hành

- Vẽ lợc đồ cuộc khởi nghĩa Hai Bà trng dán vào vở bài tập

- Xem trớc bài: Tr“Tr ng Vơng và cuộc kháng chiến khống quân xâm lợc Hán ”

E RúT KINH NGHIệM:

- Thời gian: ………

- Nội dung kiến thức:………

- Phơng pháp giảng dạy: ………

- Hình thức tổ chức lớp học: ………

- Thiết bị dạy học: ………

Ngày soạn: ………

Ngày giảng: 6A: ……… 6B: ………

Bài 20 tiết 18: – tiết 18: TRƯNG VƯƠNG Và CUộC KHáNG CHIếN CHốNG QUÂN XÂM LƯợC HáN I Mục tiêu bài học: 1 Kiến thức: - Sau khi khởi nghĩa thắng lợi, Hai Bà trng đã tiến hành công cuộc xây dựng đất n-ớc và giữ gìn nền độc lập vừa mới giành đợc Đó là những việc làm thiết thực đem lại quyền lợi cho ND tạo nên sức mạnh để tiến hành cuộc KN chống quân xâm lợc Hán - Cuộc kháng chiến chống xâm lợc Hán đã nêu bật ý chí bất khuất của ND ta 2 T tởng: - Tinh thần bất khuất của dân tộc - Mãi mãi ghi nhớ công lao của các anh hùng dân tộc thời Hai Bà Trng 3 Kỹ năng: - Kỹ năng đọc bản đồ Lịch sử, bản đồ, ảnh đền thờ Hai Bà Trng - Học sinh học bài cũ, chuẩn bị bài mới b Chuẩn bị: - GV: Soạn bài, lợc đồ cuộc kháng chiến chống quân xâm lợc Hán Tranh ảnh đền thờ Hai Bà Trng, các câu chuyện kể lịch sử - HS: Học bài theo yêu cầu trong SGK, đọc bài… c phơng pháp: - Giảng bình, phân tích sự kiện lịch sử, thảo luận nhóm, chỉ bản đồ, liên hệ thực tế d tiến trình bài dạy: 1 ổn định tổ chức: - Kiểm tra sỹ số: 6A: ……… 6B: ………

? Đất nớc ta và nhân dân Âu Lạc dới thời thuộc Hán có gì thay đổi?

? Trình bày diễn biến của cu KN Hai Bà Trng

Trang 5

3 Giảng bài mới:

a) Dẫn vào bài:

ở bài trớc, chúng ta đã nhận biết đợc nguyên nhân, diễn biến, kết quả

và ý nghĩa của cuộc khởi nghĩa Hai Bà Trng Ngay sau đó, nhân dân ta tiến hành cuộc kháng chiến trong điều kiện vừa mới giành đợc độc lập, đất nớc còn nhiều khó khăn Cuộc kháng chiến diễn ra rất gay go và quyết liệt.

sự đồng lòng nhất trí của các Lạc tớng  Trao vinh dự

và quyền điều khiển đất nớc cho ngời phụ nữ có công

đầu cùng toàn dân đánh đuổi quân đô hộ

? Hãy nêu những việc làm để xây dựng đất nớc, gìn giữ

- Hạ lệnh cho các quận miền Nam Trung Quốc chuẩn

bị xe, thuyền, lơng thực để sang đàn áp nghĩa quân

? Vì sao nhà Hán chỉ hạ lệnh chuẩn bị, mà không đán

áp ngay cuộc khởi nghĩa?

- Vì lúc này ở Trung Quốc, nhà Hán còn phải lo đối

phó với các cuộc đấu tranh của nông dân Trung Quốc

*) Hoạt động 2:

- GV: Mô tả lực lợng và đờng tiến quân của nhà Hán

khi sang xâm lợc nớc ta (đầy đủ lơng thực, vũ khí, Mã

Viện là tớng chỉ huy)

? Vì sao Mã Viện đợc chọn làm chỉ huy đạo quân xâm

lợc?

- Mã Viện là một viên tớng lão luyện, nổi tiếng gian ác

lại lắm mu nhiều kế, quen chinh chiến ở phơng Nam

? Sau khi Mã Viện chiếm đợc Hợp Phố, quân Hán tiến

vào nớc ta nh thê nào ?

- Chia quân thành 2 đạo thuỷ và bộ tiến vào nớc ta

? Khi nghe tin quân Hán kéo đến Lãng Bạc, - Hai Bà

Trng đã kéo quân đến để nghênh chiến, việc này chứng

tỏ điều gì?

 Hai Bà Trng quyết chiến đấu bảo vệ độc lập vừa mới

giành đợc

? Tại sao Mã Viện lại nhớ về cùng đất này nh vậy ?

GV: Cho HS đọc SGK giới thiệu về vùng đất Lãng

1 Hai Bà Trng đã làm gì sau khi giành lại đợc độc lập ?

- Sau khi đánh đuổi quân đô

hộ, Trng Trắc đợc suy tôn làmvua (Trng Vơng), đóng đô ở

Mê Linh

- Những việc làm của chínhquyền Trng Vơng:

+ Phong tớc cho những ngời

có công, lập lại chính quyền + Trao quyền cai quản chocác Lạc tớng

+ Xá thuế cho dân

+ Bãi bỏ các thứ lao dịch nặngnề

 Thể hiện ý chí quyết tâmcủa chính quyền độc lập

2 Cuộc kháng chiến chống quân xâm lợc Hán (42 – 43)

đã diễn ra nh thế nào?

- Tháng 4 năm 42, quân Hántấn công Hợp Phố, quân tachống trả rồi rút lui

- Sau khi chiếm Hợp Phố, MãViện chia quân thành hai đạothuỷ, bộ tiến vào nớc ta

- Hai Bà Trng cho quânnghênh chiến ở Lãng Bạc.Cuộc chiến đấu diễn ra quyếtliệt

Trang 6

? Trớc sức mạnh của giặc, Hai Bà Trng đã có kế hoạch

nh thế nào ?

- Thế giặc mạnh, quân ta lui về giữ Cổ Loa và Mê

Linh

? Vì sao quân ta phải lui về Cổ Loa, Mê Linh?

? Cuộc chiến đấu ở Cấm Khê nh thế nào ?

- ác liệt, quân ta ra sức cản địch, giữ từng xóm làng

tấc đất

? Hai Bà Trng đã hi sinh ra sao?

- Lực lợng suy giảm không thể chống nổi quân giặc,

Hai Bà Trng đã nhảy xuống sông tự vẫn

- Xuất phát từ nỗi sợ hãi trớc tinh thần chiến đấu anh

dũng, bất khuất của nhân dân ta, một tên tớng đã bỏ

mạng

- Tơng quan so sánh lực lợng nghiêng về quân địch,

quân ta tuy chiến đấu dũng cảm nhng không thể thắng

địch

? Vì sao ở khắp nơi trên đất nớc ta, nhân dân đều lập

đền thờ Hai Bà Trng ?

- Để tỏ lòng biết ơn Hai Bà Trng  tỏ rõ ý chí quyết

tâm bảo vệ độc lập

? ý nghĩa cuộc khởi nghĩa Hai Bà Trng?

- Tiêu biểu cho ý chí quật cờng bất khuất của dân tộc

ta, nêu cao gơng yêu nớc quyết giành độc lập

? Hằng năm chúng ta kỷ niệm Hai Bà Trng vào ngày

nào ?

- Ngày 8 tháng 3

- Thế giặc mạnh, quân ta lui về giữ Cổ Loa và Mê Linh

- Mã Viện đuổi theo, Hai Bà Trng chiến đấu oanh liệt và hi sinh ở Cấm Khê

 Kết luận toàn bài: Cuộc khởi nghĩa Hai Bà Trng và cuộc kháng chiến chống

quân xâm lợc Hán thời Trng Vơng tiêu biểu cho ý chí quật cờng, bất khuất của dân tộc ta Hai Bà Trng là những vị anh hùng dân tộc Các thế hệ con cháu luôn cảm phục, biết ơn Hai Bà Trng Nhiều nơi lập đền thờ Hai Bà Trng Hằng năm, chúng ta kỷ niệm Hai Bà

Tr-ng vào các Tr-ngày 6 và 8 tháTr-ng 2 (âm lịch) và vào dịp kỷ niệm Tr-ngày 8 tháTr-ng 3.

4 Củng cố:

? Hai Bà Trng đã làm gì sau khi giành lại đợc độc lập?

? Trình bày diễn biến của cuộc kháng chiến chống quân xâm lợc Hán?

? ý nghĩa của cuộc kháng chiến chống quân xâm lợc Hán?

- Vẽ lợc đồ kháng chiến chống quân xâm lợc Hán vào vở bài tập

- Xem trớc bài: Từ sau Tr“Tr ng Vơng đến trớc Lý Nam Đế ”

Trang 7

Ngày giảng: 6A: ……… 6B: ………

Bài 19 Tiết 21: – tiết 18:

Từ SAU TRƯNG VƯƠNG ĐếN TRƯớC Lý NAM Đế

(GIữA THế Kỷ I – Tiết 19 GIữA THế Kỷ VI)

A Mục tiêu bài học:

3 T tởng:

- Giáo dục lòng tự hào về truyền thống đấu tranh của dân tộc

b Chuẩn bị:

1 GV:

- Soạn bài - đọc tài liệu

- Bản đồ Việt Nam Lợc đồ nớc Âu Lạc thế kỷ I – III

- Kiểm tra sỹ số: 6A: ……… 6b: ………

? Hai Bà Trng đã làm gì sau khi giành lại đợc độc lập? Trình bày diễn biến

của cuộc kháng chiến chống quân xâm lợc Hán?

? ý nghĩa của cuộc kháng chiến chống quân xâm lợc Hán? Vì sao nhân dân

ta đã lập hàng trăm đền thờ hai bà Trng và các vị tớng ở khắp nơi trên đất nớc ta?

3 Bài mới.

a) Dẫn vào bài mới:

Do lực lợng quá chênh lệch, mặc dù nhân dân ta chiến đấu rất dũng cảm, ngoan cờng nhng cuối cùng cuộc khởi nghĩa Hai Bà Trng đã thất bại, từ đó nớc ta lại bị phong kiến phơng Bắc thống trị, đô hộ Trong thời gian từ thế kỷ I đến thế kỷ VI, bọn phong kiến thi hành chính sách cai trị và bóc lột dã man, đẩy nhân dân ta vào cảnh khốn cùng Tuy nhiên để duy trì cuộc sống, nhân dân ta vẫn duy trì và phát triển sản xuất

về mọi mặt.

b) Các hoạt động dạy – học:

Hoạt động 1:

GV: Dùng lợc đồ Âu Lạc để trình bày cho HS rõ

những vùng đất của Châu Giao

? Từ thế kỷ I, Châu Giao gồm những vùng đất nào?

- Gồm 6 quận của Trung Quốc (Quảng Châu) và 3

quận: Giao Chỉ, Cửu Chân và Nhật Nam

? Đầu thế kỷ III, chính sách cai trị của phong kiến

1 Chế độ cai trị của các triều

đại phong kiến phơng Bắc đối với nớc ta từ thế kỷ I đến thế

kỷ VI.

a ách thống trị của các triều

đại Trung Quốc:

Trang 8

Trung Quốc có gì thay đổi?

- Trung Quốc chia thành 3 nớc: Nguỵ, Thục, Ngô Nhà

Ngô tách Châu Giao thành Quảng Châu và Giao Châu

(Au Lạc cũ)

? Em hãy cho biết miền đất Au Lạc trớc đây bao gồm

những quận nào của Châu Giao ?

- Là 3 quận: Giao Chỉ, Cửu Chân và Nhật Nam

? Từ sau cuộc khởi nghĩa Hai Bà Trng, nhà Hán có sự

thay đổi gì trong chính sách cai trị?

- Nhà Hán đã trực tiếp nắm quyền từ trung ơng đến địa

phơng

? Bộ máy nhà nớc trong giai đoạn này có gì khác so

với bộ máy trớc cuộc khởi nghĩa Hai Bà Trng?

- Trớc cuộc khởi nghĩa, Lạc tớng đứng đầu huyện là

ngời Việt, đến thế kỷ III huyện lệnh là ngời Hán

? Em có nhận xét gì về sự thay đổi cai trị này?

- Nhà Hán thắt chặt hơn bộ máy cai trị đối với dân ta

? Nhà Hán thực hiện chính sách bóc lột nhân dân ta

bằng hình thức nào?

- Đóng thuế (muối và sắt), lao dịch và nộp cống (sản

vật quý, sản phẩm thủ công và thợ khéo)

? Tại sao nhà Hán lại đánh thuế nặng vào muối và sắt?

- Đánh thuế muối và sắt chúng sẽ bóc lột đợc nhiều

hơn (vì mọi ngời dân đều phải dùng muối và sắt)

? Em có nhận xét gì về chính sách bóc lột của bọn đô

hộ?

- Các thế lực phong kiến phơng Bắc tìm mọi cách bóc

lột, đàn áp nhân dân ta

? Ngoài chính sách bóc lột thuế má, cống nạp, phong

kiến Trung Quốc còn thực hiện những chính sách nào ?

- Đa ngời Hán sang Giao Châu, buộc dân ta phải học

chữ Hán và tiếng Hán, tuân theo luật pháp và phong

tục của ngời Hán

? Vì sao nhà Hán tiếp tục thi hành chủ trơng đa ngời

Hán sang ở nớc ta ?

- Thực hiện ý đồ đồng hoá nhân dân ta, biến nhân dân

thành ngời Hán

- Đầu thế kỷ III, nhà Ngô đặt tên

Âu Lạc là Giao Châu

- Đa ngời Hán sang cai trị cáchuyện

b Nỗi thống khổ của nhân dân ta:

- Đóng nhiều thứ thuế (muối vàsắt)

- Lao dịch và nộp cống

c Đẩy mạnh đồng hoá:

- Đa ngời Hán sang Giao Châu

- Bắt dân ta học chữ Hán vàtiếng Hán, tuân theo luật pháp

và phong tục của ngời Hán

? Chính quyền đô hộ nắm độc quyền về sắt nh thế nào?

- Đặt các chức quan để kiểm soát gắt gao việc khai

- Biết dùng trâu, bò kéo cày, đắp đê phòng lũ lụt, biết

làm thuỷ lợi, biết trồng hai vụ lúa một năm…

2 Tình hình kinh tế nớc ta từ thế kỷ I đến thế kỷ VI có gì thay đổi ?

a Công cụ sắt và nghề nông:

- Nghề rèn sắt vẫn phát triển,nhân dân chế tạo đợc nhiều công

cụ sản xuất, vũ khí

- Nông nghiệp phát triển:

+ Dùng trâu bò làm sức kéo phổbiến

+ Diện tích trồng trọt mở rộng + Công trình thuỷ lợi phát triển + Biết sử dụng phân bón

+ Trồng hai vụ lúa trong mộtnăm

+ Chăn nuôi nhiều gia súc

Trang 9

? Ngoài nghề nông, ngời Châu Giao còn biết làm

những nghề nào khác?

- Nghề thủ công: rèn sắt, làm gốm, tráng men, vẽ trang

trí

- Nghề dệt phát triển

? Những sản phẩm nông nghiệp và thủ công nghiệp đã

đạt đến trình độ nh thế nào?

- Những sản phẩm này trở thành đồ cống phẩm (sản

phẩm tốt, đẹp cống nạp cho phong kiến Trung Quốc)

? Thơng nghiệp trong thời kỳ này ra sao?

- Phát triển, chính quyền giữ độc quyền về ngoại

th-ơng

b Các nghề thủ công và buôn bán:

- Nghề rèn sắt, nghề gốm, nghề dệt phát triển mạnh mẽ

- Việc buôn bán trong và ngoài nớc cũng phát triển

 Kết luận toàn bài: Sau cuộc kháng chiến của Hai Bà Trng, nớc ta lại bị các triều

đại phong kiến Trung Quốc thống trị với các chính sách rất dã man, tàn bạo Tuy bị lâm vào cảnh khống cùng, nhng nhân dân ta vẫn tìm cách phát triển sản xuất để duy trì cuộc sống, kiên trì đấu tranh giành độc lập cho dân tộc

4 Củng cố:

? Những sự việc nào chứng tỏ nghề nông nghiệp ở Giao Châu phát triển?

A Biết dùng trâu bò kéo cày

B Biết đắp đê chống lũ lụt

C Biết làm thuỷ lợi

D Biết trồng hai vụ lúa 1 năm

E Biết làm nghề gốm tráng men

F Nghề dệt các loại vải bằng tơ

? Trong các thế kỷ I –VI, chế độ cai trị của các triều đại phong kiến phơng Bắc

đối với nớc ta có gì thay đổi ?

? Hãy nêu những biểu hiện mới trong nông nghiệp thời kỳ này là gì ?

? Hãy trình bày những biểu hiện về sự phát triển cảu thủ công nghiệp và thơng nghiệp nớc ta trong thời kỳ này?

- Học bài theo câu hỏi trong SGK, làm bài tập trong sách bài tập

- Xem trớc bài: Từ sau Tr“Tr ng Vơng đến trớc Lý Nam Đế (Tiếp)”

Ngày giảng: 6A: ……… 6B: ………

Bài 20 Tiết 22: – tiết 18:

Từ SAU TRƯNG VƯƠNG ĐếN TRƯớC Lý NAM Đế (GIữA THế Kỷ I GIữA THế Kỷ VI) – Tiết 19 (Tiếp)

a mục tiêu cần đạt:

- Củng cố sự phát triển kinh tế của Giao Châu từ thế kỷ I đến thê kỷ VI (Tuy chậm chạp) xã hội cũng có những chuyển biến sâu sắc Do chính sách áp bức bóc lột của bọn đô hộ, đa số nông dân ngày càng nghèo đi Một số ít trở thành nông dân lệ thuộc vào

Trang 10

nô lệ Bọn thống trị ngời hán cớp đoạt ruộng đất, bắt dân ta phải cày cấy, một số quý tộc

cũ ngời Âu Lạc trở thành hào trởng, tuy có cuộc sống khá gia nhng vẫn bị xem là kẻ bịtrị

- Trong cuộc đấu tranh chống chính sách “Tr Đồng hoá” của ngời Hán tổ tiên

ta đã kiển trì bảo vệ tiến Việt, phong tục tập quán, nghệ thuật của ngời việt

1 GV: Soạn bài phóng to sơ đồ phân hoá xã hội trong SGK

2 HS học bài cũ Chuẩn bị bài mới

? Hãy trình bày những biểu hiện về sự phát triển của thủ công nghiệp nớc tatrong thời kỳ này?

? Trong các thế kỷ I –VI, chế độ cai trị của các triều đại phong kiến ph ơngBắc đối với nớc ta có gì thay đổi ? Hãy nêu những biểu hiện mới trong nông nghiệp thời

kỳ này là gì?

3 Giảng bài mới.

a) Giới thiệu bài:

Tiết trớc chúng ta đã học những chuyển biến về kinh tế của đất nớc trong các thế kỷ I – VI Chúng ta đã nhận biết: tuy bị thế lực phong kiến đô hộ tìm mọi cách kìm hãm, nhng nền kinh tế nớc ta vẫn phất triển, dù là chậm chạp Từ sự chuyển biến của kinh tế, đã kéo theo những chuyển biến trong xã hội, vậy các tầng lớp xã hội thời Văn Lang – Au Lạc đã chuyển biến thành các tầng lớp mới thời kỳ bị đô hộ nh thế nào? Vì sao lại xảy ra cuộc khởi nghĩa năm 248? Diễn biến, kết quả và ý nghĩa của cuộc khởi nghĩa đó.

b) Các hoạt động dạy – học:

- GV hớng dẫn HS quan sát Sơ đồ phân hoá xã hội“Tr ”

đặt câu hỏi để HS trả lời

? Quan sát vào sơ đồ, em có nhận xét gì về sự chuyển

biến xã hội ở nớc ta?

- T hời kỳ Văn Lang – Âu Lạc, xã hội bị phân hoá

a Những chuyển biến trong xã hội:

Sơ đồ phân hoá xã hội:

(Sách giáo khoa trang 55)

Trang 11

- Gồm thành viên công xã có nông dân và thợ thủ công.

Tạo ra của cải vật chất

? Thấp hèn nhất là tầng lớp nào? Thân phận của họ?

- Là nô tì, thân phận khổ cực, họ phải hầu hạ, phụ thuộc

chủ

? Từ khi bị phong kiến phơng Bắc thống trị, xã hội Au

Lạc tiếp tục phân hoá ra sao?

- Phân hoá thành các tầng lớp: Quan lại đô hộ, Hào

tr-ởng Việt, Địa chủ Hán, Nông dân công xã, Nông dân lệ

thuộc, Nô tì

? Nông dân công xã chia thành những tầng lớp nh thế

nào?

- GV cho HS đọc SGK và đặt câu hỏi:

? Chính quyền đô hộ đã thực hiện chính sách văn hoá

thâm độc nh thế nào để cai trị dân ta?

- Mở trờng dạy chữ Hán, Nho Giáo, Đạo giáo, Phật

giáo, phong tục, luật lệ Hán… ợc truyền vào nớc ta đ

? Những việc làm trên của nhà Hán nhằm mục đích gì?

- Nhằm ý đồ đồng hoá nhân dân ta

? Vì sao ngời Việt vẫn giữ đợc phong tục tập quán và

tiếng nói của tổ tiên?

- Nhân dân lao động nghèo khổ, không có điều kiện

theo học Tiếng nói đã trở thành bản sắc riêng của dân

tộc Việt có sức sống bất diệt

- GV cho HS đọc mục 4 trong SGK và đặt câu hỏi:

? Nguyên nhân bùn nổ cuộc khởi nghĩa Bà Triệu?

- Chính sách cai trị tàn bạo

Nhân dân không cam chịu bị áp bức, bóc lột nặng nề

GV: Cho HS trình bày những hiểu biết cảu mình về Bà

Triệu và đặt câu hỏi:

? Em hiểu thế nào về câu nói của Bà Triệu (đợc in

nghiêng) trong SGK?

- Nêu lên ý chí đấu tranh rất kiên cờng để giành lại độc

lập dân tộc, không chịu làm nô lệ cho quân Ngô, bà

nguyện hi sinh hạnh phúc cá nhân cho độc lập dân tộc

- GV trình bày diễn biến cuộc khởi nghĩa

- Cho HS đọc SGK

? Cuộc khởi nghĩa Bà Triệu bùng nổ nh thế nào ?

? Khi ra trận, hình ảnh của Bà Triệu ra sao ?

- Oai phong lẫm liệt: mặc áo giáp, cài trâm vàng, đi

guốc ngà, cỡi voi

? Nguyên nhân làm cho cuộc khởi nghĩa thất bại?

- Lực lợng chênh lệch

- Quân Ngô mạnh, nhiều mu kế hiểm độc

? Nêu ý nghĩa của cuộc khởi nghĩa Bà Triệu?

- Tiêu biểu cho ý chí quyết tâm giành lại độc lập cho

tr Truyền vào nớc ta Nhogiáo, Đạo giáo, Phật giáo vànhững luật lệ, phong tụcHán

 Nhân dân ta vẫn giữ đợcphong tục tập quán và tiếngnói của tổ tiên

2 Cuộc khởi nghĩa Bà Triệu (năm 248):

a Nguyên nhân:

- Do chính sách thống trị tànbạo của nhà Ngô

- Cuộc khởi nghĩa lan rộngkhắp Giao Châu làm cho bọn

Trang 12

 Kết luận toàn bài: Sau thất bại của cuộc kháng chiến chống quân xâm lợc

Hán, nớc ta lại bị phong kiến phơng Bắc thống trị Dới ách thống trị tàn bạo của ngoại bang, nhân dân ta vẫn vơn lên tạo ra những chuyển biến về kinh tế, xã hội và văn hoá để duy trì cuộc sống và nuôi dỡng ý chi giành độc lập dận tộc.

4 Củng cố:

? Trong các thế kỷ I – III, xã hội Âu Lạc có gì thay đổi?

? Diễn biến và ý nghĩa của cuộc khởi nghĩa Bà Triệu?

- Học bài theo câu hỏi trong SGK, làm bài tập trong sách bài tập.

- Xem trớc bài: Khởi nghĩa Lý Bí “Tr – N ớc Vạn Xuân (542 – 602) ”

Ngày giảng: 6A: ……… 6B: ………

Bài 21 - Tiết 23: KHởI NGHĩA Lý Bí NƯớC VạN XUÂN (542 602)– Tiết 19 – Tiết 19 A MụC TIÊU BàI HọC : 1 Kiến thức: - Đầu thế kỷ VI, nớc ta vẫn bị phong kiến Trung Quốc (lúc này là nhà L-ơng) thống trị Chính sách thống trị tàn bạo của nhà Lơng là nguyên nhân dẫn tới cuộc khởi nghĩa Lý Bí - Cuộc khởi nghĩa Lý Bí tuy diễn ra trong thời gian ngắn, nhng nghĩa quân đã chiếm đợc hầu hết các quận, huyện thuộc Giao Châu Nhà Lơng hai lần cho quân sang chiếm nhng đều bị thất bại 2 Thái độ: - Sau hơn 600 năm bị phong kiến phơng Bắc thống trị, đồng hoá, cuộc khởi nghĩa Lý Bí và nớc Vạn Xuân ra đời đã chứng tỏ sức sống mãnh liệt của dân tộc ta 3 Kỹ năng: - Biết xác định nguyên nhân của sự kiện - Biết đánh giá sự kiện - Tiếp tục rèn luyện kỹ năng cơ bản về đọc bản đồ lịch sử b chuẩn bị : - Lợc đồ Cuộc khởi nghĩa Lý Bí “Tr ” - Phiếu học tập. C phơng pháp: - Phân tích sự kiện lịch sử, chỉ bản đồ, liên hệ thực tế, vấn đáp… d tiến trình bài dạy : 1 ổn định tổ chức - Kiểm tra sỹ số: 6A: ……… 6B:

………

? Trong các thế kỷ I – III, xã hội Âu Lạc có gì thay đổi?

? Trình bày diễn biến và ý nghĩa của cuộc khởi nghĩa Bà Triệu?

a Giới thiệu bài:

Sau thất bại cuộc khởi nghĩa Bà Triệu, đất nớc ta tiếp tục bị phong kiến phơng Bắc thống trị Dới ách thống trị tàn bạo của nhà Lơng, nhân dân ta quyết không chịu cuộc sống nô lệ đã vùng lên theo Lý Bí tiến hành cuộc khởi nghĩa và giành

Trang 13

đợc thắng lợi Nớc Vạn Xuân ra đời Chúng ta sẽ tìm hiểu những nguyên nhân nào dẫn tới cuộc khởi nghĩa: diễn biến, kết quả vá ý nghĩa của cuộc khởi nghĩa.

- Thực hiện sự phân biệt đối xử trắng trợn 

Không cho ngời Việt giữ chức vụ quan trọng (chính

sách sỹ tộc)

? Chính sách bóc lột của nhà Lơng nh thế nào ?

- Thu thuế rất vô lý và tàn bạo:

+ Cây dâu cao 40 cm

+ Bán vợ đợ con

- Tiến hành bóc lột dã man, tàn bạo, các quan lại từ

lớn đến bé đều ra sức vơ vét cả cải của nhân dân ta

? Em có nhận xét gì về chính sách cai trị của nhà

L-ơng đối Châu Giao?

- Cai trị rất tàn bạo, làm mất lòng dân

 Đây chính là nguyên nhân dẫn tới cuộc khởi

nghĩa

GV: Giới thiệu vài nét về tiểu sử Lý Bí.

? Khởi nghĩa Lý Bí bùng nổ nh thế nào?

- Cho HS đọc SGK

? Lực lợng của Lý Bí rộng lớn nh thế nào?

- Khắp cả nớc, đợc nhân dân hởng ứng mạnh mẽ

? Vì sao hào kiệt và nhân dân khắp nơi hởng ứng

mạnh mẽ cuộc khởi nghĩa?

- Vì oán hận quân Lơng, mong muốn giành lại độc

lập cho Tổ quốc

? Em có nhận xét gì về tinh thần chiến đấu của

quân khởi nghĩa?

- Dũng cảm, kiên cờng, cuộc khởi nghĩa diễn ra

trong thời gian ngắn đã thành công

? Cuộc khởi nghĩa Lý Bí có nét đặc sắc gì?

- Đoàn kết đợc quân dân đấu tranh vì độc lập dân

a Tiểu sử:

(SGK)

- Mùa xuân năm 542, Lý Bíphất cờ khởi nghĩa đợc hào kiệtcác nơi hởng ứng

- Trong vòng ba tháng, nghĩaquân đã chiếm hầu hết cácquận, huyện  Thứ sử Tiêu Tchạy về Trung Quốc

đặt niên hiệu là Thiên Đức

- Đặt tên nớc là Vạn Xuân,

Trang 14

dựng kinh đô đã chứng tõ điều gì?

- Vạn Xuân: Là thể hiện lòng mong muốn cho sự

trờng tồn của dân tộc, của đất nớc

 Chứng tỏ nớc ta có giang sơn, bờ cõi riêng, sánh

vai và không lệ thuộc Trung Quốc Đó là ý chí của

dân tộc Việt Nam

đóng đô ở vùng cửa sông Tô Lịch (Hà Nội)

- Lập triều đình với hai ban văn võ

 Kết luận toàn bài: Sau hơn 600 năm thống trị, đô hộ với những thủ đoạn tàn

ác, dã man của bọn phong kiến Trung Quốc hòng xoá bỏ nớc ta, dân tộc ta … việc Lý Bí dựng nớc Vạn Xuân và tự xng hoàng đế đã chứng tỏ sức sống mảnh liệt của dân tộc ta không có thế lực nào, dù dã man tàn bạo đến đâu cũng không thể nào tiêu diệt đợc.

4 Củng cố:

? Nhà Lơng siết chặt ách đô hộ đối với nớc ta nh thế nào?

? Em hãy trình bày diễn biến của cuộc khởi nghĩa Lý Bí?

? Lý Bí đã làm gì sÂu thắng lợi của cuộc khởi nghĩa?

- Học bài theo câu hỏi trong SGK, làm bài tập trong sách BT

- Vẽ lợc đồ hình 47 và tập và tìm nguyên nhân thắng lợi của cuộc khởi nghĩa Lý Bí?

- Đọc và tìm hiểu nội dung tiếp bài này, giờ sau học tiếp tiết 2

Ngày giảng: 6A: ……… 6B: ………

Bài 22 Tiết 24:– Tiết 19

KHởI NGHĩA Lý Bí NƯớC VạN XUÂN (542 602)– Tiết 19 – Tiết 19

(Tiếp theo)

a MụC TIÊU BàI HọC:

- Khi cuộc khởi nghĩa Lý Bí bùng nổ, thế lực phong kiến Trung Quốc (triều

đại nhà Lơng và sau đó là nhà Tuỳ) đã huy động lực lợng lớn sang xâm lợc nớc ta hòng lập lại chế độ đô hộ nh cũ

- Cuộc kháng chiến của nhân dân ta chống quân Lơng trải qua hai thời kỳ: thời kỳ do Lý Bí lãnh đạo và thời kỳ Triệu Quang Phục lãnh đạo Đây là cuộc chiến

đấu không cân sức, Lý Bí phải rút lui dần và trao quyền cho Triệu Quang Phục Triệu Quang Phục đã xây dựng căn cứ Dạ Trạch và sử dụng cách đánh du kích đánh đuổi quân xâm lợc, giành lại chủ quyền cho đất nớc

- Đến thời Hậu Lý Nam Đế, nhà Tuỳ phải huy động một lực lợng lớn sang xâm lợc Cuộc kháng chiến của nhà Lý thất bại – nớc Vạn Xuân lại rơi vào ách thống trị của phong kiến phơng bắc

2 T tởng:

- Học tập tinh thần chiến đấu chống quân ngoại xâm, bảo vệ Tổ quốc của

ông cha ta

- Giáo dục ý chí kiên cờng, bất khuất của dân tộc

3 Kỹ năng:

- Sử dụng ký hiệu trên bản đồ câm để diễn tả trận đánh

- Rèn luyện kỹ năng phân tích và kỹ năng đọc bản đồ lịch sử

b chuẩn bị:

- Lợc đồ treo tờng Khởi nghĩa Lý Bí “Tr ”

Trang 15

- Chuẩn bị sẵn các ký hiệu để diễn tả diễn biến chính của cuộc kháng chiến.

c phơng pháp:

- Giảng bình, phân tích sự kiện lịch sử, liên hệ thực tế, chỉ bản đồ

d tiến trình bài giảng:

1 ổn định lớp:

? Nhà Lơng siết chặt ách đô hộ đối với nớc ta nh thế nào? Em hãy trình bày diễn biến của cuộc khởi nghĩa Lý Bí?

? Lý Bí đã làm gì sau thắng lợi của cuộc khởi nghĩa?

Mùa xuân năm 544, cuộc khởi nghĩa Lý Bí đã thành công Lý Bí đã lên ngôi hoàng đế và đặt tên nớc là Vạn Xuân với hy vọng đất nớc, dân tộc sẽ đợc trờng tồn Nhng tháng 5 năm 545, phong kiến phơng Bắc, lúc này là triều đại nhà Lơng và sÂu

đó là nhà Tuỳ, đã mang quân sang xâm lợc trở lại nớc Đây là cuộc kháng chiến không cân sức Nhân dân ta đã chiến đấu rất dũng cảm, nhng cuối cùng không tránh khỏi thất bại.

b Các hoạt động dạy – học:

GV: Dùng bản đồ treo tờng để tờng thuật, mô tả những

diễn biến chính của cuộc khởi nghĩa

? Khi cuộc khởi nghĩa Lý Bí bùng nổ, nhà Lơng đã đối

- Trần Bá Tiên chỉ huy quân, chia hai đờng thuỷ bộ

tiến vào nớc ta:

+ Đờng thuỷ: sông Bạch Đằng tiến vào đất liền

+ Đờng bộ: phía Đông Bắc nớc ta

? Lý Nam Đế đã đối phó nh thế nào?

- Đem quân chống cự nhng không nổi  lui về thành

Tô Lịch, thành bị vỡ  giữ thành Gia Ninh Năm 546,

thành Gia Ninh mất  Phú Thọ  Hồ Điển Triệt

? Những chi tiết nào nói lên tinh thần chiến đấu dũng

cảm của nhân dân ta ?

- Giữ từng tấc đất, thành vỡ, tớng tử trận, nghĩa quân

vẫn tiếp tục chiến đấu

- GV: trao đổi với HS:

? Vì sao thành vỡ ?

- Thành bằng đất và tre

- Vì thế giặc rất mạnh

Giáo viên: Gọi HS đọc đoạn in nghiêng trong SGK.

? Vì sao quân ta phải rút lui nhiều lần ?

? Vì sao Lý Nam Đế lại chọn hồ Điển Triệt để đóng

quân?

? Sau khi bị đánh úp, Lý Nam Đế rút lui về đâu?

- Rút về động Khuất Lão, Lý Thiên Bảo, Lý Phật Tử

1 Chống quân Lơng xâm ợc.

l Tháng 5 năm 545, Trần BáTiên chỉ huy quân Lơng tiếnvào nớc ta theo hai đờng thuỷ,bộ

- Lý Nam Đế đem quân chặn

đánh địch ở nhiều nơi, sau đórút về Tô Lịch (Hà Nội), GiaNinh (Việt Trì) và núi rừngPhú Thọ

- Sau khi khôi phục lực lợng,

Lý Nam Đế đem quân ra

đống ở hồ Điển Triệt

Trang 16

đem một cánh quân về Thanh Hoá.

? Theo em, sự thất bại của Lý Nam Đế có phải là sự

thất bại?

- Không phải, vì cuộc chiến đấu của nhân dân ta còn

tiếp diễn dới sự lãnh đạo của Triệu Quang Phục

- GV giới thiệu sơ lợc về tiểu sử Triệu Quang Phục

? Vì sao Lý Nam Đế trao quyền cho Triệu Quang

Phục?

- Là tớng trẻ, có tài, có khả năng huy động đợc sức

mạnh của nhân dân

? Vì sao Triệu Quang Phục chọn Dạ Trạch làm căn cứ?

- Lúc này địch còn mạnh, ta phải đánh lâu dài  Dạ

Trạch có đủ điều kiện cho nghĩa quân ẩn náu, xây

dựng và phát triển đội ngũ

? Em nào có nhận xét về u điểm của căn cứ Dạ Trạch?

- Đầm lầy, rộng mênh mông, lau sậy um tùm, thuận lợi

? Cho biết nguyên nhân thắng lợi của cuộc kháng

chiến chông quân Lơng do Triệu Quang Phục lãnh

đạo?

- Đợc nhân dân ủng hộ, biết tận dụng u thế của căn cứ

Dạ Trạch để tiến hành chiến tranh du kích và xây dựng

lực lợng, quân Lơng chán nản, luôn bị động trong

- Đòi sang chầu để tỏ ý hàng phục nhà Lơng

- Bắt ông rồi lập lại chế độ cai trị nh trớc  Lý Phật Tử

biết rõ âm mu này nên không đi

? Quân Tuỳ lấy cớ gì để xâm lợc nớc ta?

? Vì sao Lý Phật Tử thất bại nhanh chóng ?

- Trớc thế mạnh của giặc,Triệu Quang Phục cho luiquân về Dạ Trạch (Hng Yên)

- Ông dùng chiến thuật dukích để đánh quân Lơng

- Năm 550, Triệu QuangPhục phản công đánh tanquân Lơng  cuộc khángchiến kết thúc thắng lợi

3 Nớc Vạn Xuân độc lập đã kết thúc nh thế nào?

- Sau khi đánh bại quân Lơng,Triệu Quang Phục lên ngôivua (Triệu Việt Vơng), tổchức lại chính quyền

- 20 năm sau, Lý Phật Tử cớpngôi, xng là hậu Lý Nam Đế

- Năm 603, quân Tuỳ tấncông Vạn Xuân, Lý Phật Tử

bị bắt  Đất nớc ta bị nhà

Trang 17

 Kết luận toàn bài: Cuộc khởi nghĩa Lý Bí là sự tiếp tục phát huy truyền thống

đấu tranh giành độc lập của nhân dân ta và sự tồn tại độc lập của nớc Vạn Xuân trong hơn một nữa thế kỷ đã khẳng định quyền làm chủ đất nớc của nhân dân ta, phát huy đợc truyền thống yêu nớc bất khuất của tổ tiên mà tiêu biểu là cách đánh giặc mu trí của Triệu Quang Phục.

4 Củng cố:

? Cuộc kháng chiến chống quân Lơng xâm lợc đã diễn ra nh thế nào?

? Triệu Quang Phục đã đánh bại quân Lơng nh thế nào?

? Nớc Vạn Xuân độc lập đã kết thúc nh thế nào?

- Học bài theo câu hỏi trong SGK, làm bài tập trong sách bài tập

- Xem trớc bài: Những cuộc khởi nghĩa lớn trong các thế kỷ VII “Tr – IX ”

Ngày soạn: 03/03/2009 Ngày giảng: 6A: ……… 6B: ………

Tiết 25 bài 23:– Tiết 19 Những cuộc khởi nghĩa lớn trong các thế kỷ vii ix– Tiết 19 a MụC TIÊU BàI HọC: 1 Kiến thức: - Từ thế kỷ VII, nớc ta bị thế lực phong kiến nhà Đờng thống trị Nhà Đờng chia lại các khu vực hành chính, sắp đặt bộ máy cai trị để siết chặt hơn chính sách đô hộ và đồng hoá, tăng cờng bóc lột và dễ dàng đàn áp các cuộc nổi dậy - Trong suốt ba thế kỷ nhà Đờng thống trị, nhân dân ta nhiều lần nổi dậy, tiêu biểu nhất là các cuộc khởi nghĩa của Mai Thúc Loan và Phùng Hng 2 Thái độ: - Bồi dỡng tinh thần chiến đấu vì độc lập của Tổ quốc - Biết ơn tổ tiên đã chiến đấu quên mình vì dân tộc, vì đất nớc 3 Kỹ năng: - Biết phân tích và đánh giá công lao của nhân vật lịch sử cụ thể - Tiếp tục rèn luyện kỹ năng đọc và vẽ bản đồ b chuẩn bị: 1 giáo viên: - Lợc đồ nớc ta thời thuộc Đờng thế kỷ VII – IX trong SGK. - Bản đồ Khởi nghĩa Mai Thúc Loan và Phùng H“Tr ng ” 2 Học sinh: - Đọc bài theo câu hỏi trong SGK c phơng pháp: - Phân tích sự kiện lịch sử, giảng bình, vấn đáp, liên hệ thực tế d HOạT ĐộNG DạY Và HọC: 1 ổn định lớp: - Kiểm tra sĩ số: 6A: ……… 6B: ………

? Cuộc kháng chiến chống quân Lơng xâm lợc đã diễn ra nh thế nào?

? Triệu Quang Phục đã đánh bại quân Lơng nh thế nào?

? Nớc Vạn Xuân độc lập đã kết thúc nh thế nào?

a) Giới thiệu bài:

Trang 18

Năm 618, nhà Đờng siết chặt hơn nữa chế độ cai trị tàn bạo thẳng tay bóc lột và

đàn áp nhân dân ta Dới ách thống trị của nhà Đờng trong suốt ba thế kỷ, nhân dân ta đã không ngừng nổi dậy đấu tranh chống bọn đô hộ Đáng chú ý nhất là hai cuộc khởi nghĩa của Mai Thúc Loan và Phừng Hng Đây là cuộc nổi dậy lớn, tiếp tục khẳng định ý chí

độc lập và chủ quyền đất nớc của nhân dân ta.

b) Các hoạt động dạy và học:

GV: Dùng lợc đồ trong SGK để giải thích chính sách

cai trị của nhà Đờng

? Chính sách cai trị của nhà Đờng có gì khác trớc?

- HS theo dõi lợc đồ trong SGK

- Đổi Giao Châu thành An Nam đô hộ phủ, nhà Đờng

chia lại khu vực hành chính và đặt tên mới, nắm

quyền cai trị tới huyện:

 Ngoài ra còn có các châu ki mi ở miền núi bắc bộ,

trung bộ

? Vì sao nhà Đờng sửa sang các đờng giao thông thuỷ

bộ từ Trung Quốc sang Tống Bình?

- Để có thể đàn áp nhanh các cuộc nổi dậy của nhân

dân, bảo vệ chính quyền đô hộ

? Em có nhận xét gì về tình hình nớc ta dới ách thống

trị của nhà Đờng ?

- Cai trị tàn bạo: Trực tiếp đến huyện, làm đờng giao

thông để có thể nhanh chóng đàn áp những cuộc nổi

dậy của nhân dân ta

GV: Giới thiệu tiểu sử của Mai Thúc Loan.

- Học sinh: Đọc SGK phần tiểu sử của Mai Thúc

Loan

? Khởi nghĩa của Mai Thúc Loan nổ ra trong hoàn

cảnh nào?

1 Dới ách đô hộ của nhà ờng, nớc ta có gì thay đổi?

Đ-a Tổ chức bộ máy cai trị:

- Năm 619 đổi Giao Châuthành An Nam đô hộ phủ, chiathành 12 châu

- Đặt trụ sở ở Tống Bình (HàNội)

- Sửa sang đờng sá, xây thành,

An Nam đô hộ phủ (TB - HN)

12 châu

Ng ời HánThứ sử

Huyện

Hơng xã

Ngời HánNgời Việt

Trang 19

- Tham gia đoàn ngời gánh vải (quả) để nộp cống,

Mai Thúc Loan kêu gọi mọi ngời nổi dậy

? Vì sao Mai Thúc Loan kêu gọi mọi ngời khởi

nghĩa?

 Do chính sách tàn bạo của nhà Đờng, đã đẩy nhân

dân tới chỗ sẵn sàng khởi nghĩa khi có thời cơ

? Cuộc khởi nghĩa Mai Thúc Loan diễn ra nh thế nào?

- Nhanh chóng chiếm thành Hoan Châu, tấn công

thành Tống Bình

? Vì sao cuộc khởi nghĩa Mai Thúc Loan thất bại ?

- Lúc này nhà Đờng còn rất mạnh

 GV giới thiệu thân thế Phùng Hng

- Học sinh: Đọc SGK phần tiểu sử của Phùng Hng

? Nguyên nhân dẫn tới cuộc khởi nghĩa Phùng Hng?

- Thấy đợc nổi thống khổ của nhân dân bởi ách thống

trị tàn bạo của Cao Chính Bình (năm 766, Cao Chính

Bình đợc cử sang đô hộ An Nam  Khét tiếng bạo

ngợc, ngang tàn, đánh thuế rất nặng để vơ vét của cải

? Vì sao cuộc khởi nghĩa Phùng Hng đợc mọi ngời

- Giành lại đợc độc lập,tự sắp đặt bộ máy cai trị…

? Việc nhân dân lập đền thờ Phùng Hng đã nói lên

điều gì?

- Thể hiện lòng biết ơn ngời có công lãnh đạo nhân

dân khởi nghĩa giành lại quyền làm chủ

- Nhà Đờng cử Dơng T Húc

đem 10 vạn quân đàn áp cuộc khởi nghĩa thất bại

3 Khởi nghĩa Phùng Hng (trong khoảng 766-791):

a Tiểu sử:

(sgk)

- Năm 766, Phùng Hng cùng

em là Phùng Hải khởi nghĩa ở

Đờng Lâm (Ba Vì – Hà Tây)

- Phùng Hng bao vây thànhTống Bình Cao Chính Bình lo

sợ rồi chết

- Phùng Hng chiếm đợc thànhTống Bình, sắp đặt việc cai trị

- Đợc 7 năm Phùng Hng mất,Phùng An lên nối nghiệp cha

- Năm 791, nhà Đờng đemquân đàn áp, Phùng An rahàng

 Kết luận toàn bài:

Chính sách thống trị của các thế lực phong kiến phơng Bắc đối với nhân dân ta rất tàn bạo Không cam chịu kiếp sống nô lệ, nhân dân ta đã liên tục nổi dậy đấu tranh, tiêu biểu là các cuộc khởi nghĩa lớn: Mai Thúc Loan, Phùng Hng Các cuộc khởi nghĩa này đã tiêu biểu cho ý chí quật cờng bất khuất của dân tộc ta.

4 Củng cố:

? Chính sách đô hộ của nhà Đờng có gì thay đổi so với trớc?

? Diễn biến cuộc khởi nghĩa của Mai Thúc Loan?

? Diễn biến cuộc khởi nghĩa của Phùng Hng?

- Xem trớc bài: N “Tr ớc Chăm-pa từ thế kỷ II đến thế kỷ X ”

Trang 20

Ngày soạn: 07/03/2009 Ngày giảng: 6A: ……… 6B: ………

Bài 24 Tiết 26: – tiết 18: NƯớC CHăM-PA Từ THế Kỷ II ĐếN THế Kỷ X A MụC TIÊU BàI HọC: 1 Kiến thức: - Quá trình thành lập và phát triển của nớc Chăm-pa, từ nớc Lâm ấp ở huyện Tợng Lâm đến một quốc gia lớn mạnh, sÂu này dám tấn công cả quốc gia Đại Việt - Những thành tựu nổi bật về kinh tế và văn hoá của Chăm-pa từ thế kỷ II đến thế kỷ X 2 Về t tởng, tình cảm: - Làm cho HS nhận thức sâu sắc rằng ngời Chăm là một thành viên của đại gia đình các dân tộc Việt Nam 3 Kỹ năng: - Tiếp tục rèn luyện kỹ năng đọc bản đồ lịch sử - Kỹ năng đánh giá, phân tích B chuẩn bị: - - Lợc đồ phóng to Giao Châu và Chăm-pa giữa thế kỷ VI “Tr – ”. X - - Su tập tranh ảnh về đền, tháp Chăm c phơng pháp: - Giảng bình, giới thiệu di tích, phân tích sự kiện lịch sử, chỉ bản đồ, liên hệ thực tế… D HOạT ĐộNG DạY Và HọC: 1 ổn định lớp: - Kiểm tra sĩ số: 6A: ……… 6B: ………

? Chính sách đô hộ của nhà Đờng có gì thay đổi so với trớc?

? Nêu diễn biến cuộc khởi nghĩa của Mai Thúc Loan?

? Nêu diễn biến cuộc khởi nghĩa của Phùng Hng?

Đến cuối thế kỷ II, nhà Hán suy yếu, không thể kiểm soát nổi các vùng đất phụ thuộc, nhất là các đất xa ở Giao Châu Nhân dân huyện Tợng Lâm, huyện

xa nhất của quận Nhật Nam, đã lợi dụng đợc cơ hội đó nổi dậy lật độ ách thống trị của nhà Hán lập ra nớc Lâm ấp, sau đổi thành Chăm-pa Nhân dân Chăm-pa vốn khéo tay, cần cù, đã xây dựng đợc quốc gia khá hùng mạnh Họ đã để lại cho đời sau nhiều thành quách, đền tháp và tợng rất độc đáo Quan hệ giữa nhân dân Chăm-pa với c dân khác ở Giao Châu rất mật thiết trong đời sống vật chất và tinh thần.

b Các hoạt động dạy và học:

Hoạt động 1: Nớc Chăm-pa độc lập ra đời.

- GV: Sử dụng bản đồ để giới thiệu vị trí huyện Tợng

Lâm Năm 111 TCN chiếm Âu Lạc, chia thành 3 quận:

Giao Chỉ, Cửu Chân và Nhật Nam

? Địa bàn, bộ lạc, nền văn hoá?

- Từ Hoàng Sơn đến Quảng Nam, bộ lạc Dừa cổ, nền văn

hoá Sa Huỳnh

1 Nớc Chăm-pa độc lập ra

đời:

- Huyện Tợng Lâm (thuộc quận Nhật Nam), là nơi sinh sống của ngời Chăm cổ

Trang 21

? Huyện Tợng Lâm ra đời trong hoàn cảnh nào?

- Quân Hán chiếm đất của ngời Chăm cổ, sát nhập vào

Nhật Nam, đặt ra huyện Tợng Lâm (từ đèo Hải Vân đến

đèo Đại Lãnh)

? Nớc Lâm ấp ra đời trong hoàn cảnh nào?

- Nhà Hán suy yếu nên không kiểm soát nổi các vùng đất

xa, nhất là Tợng Lâm

? Có phải do nhà Hán suy yếu nên nhân dân Tợng Lâm

nổi dậy giành độc lập không?

? Nguồn sống chính của c dân Chăm-pa là gì?

- Nông nghiệp: trồng lúa nớc, mỗi năm 2 vụ, ruộng bậc

thang ở sờn đồi núi, xe guồng nớc

? Ngoài nông nghiệp, họ còn trồng các loại cây gì?

- Cây công nghiệp, cây ăn quả, khai thác lâm thổ sản

- Biết sử dụng sắt, sức kéo của trâu bò

- Trồng lúa 2 vụ, trồng các loại cây công nghiệp, ăn trái

- Buôn bán với các nớc xung quanh

? Thành tựu văn hoá quan trọng của ngời Chăm là gì?

- Có chữ viết riêng, bắt nguồn từ chữ Phạn của ấn Độ

? Qua hai bức ảnh Khu thánh địa Mỹ Sơn và Tháp“Tr ” “Tr

Chàm Phan Rang”., em có nhận xét gì về văn hoá của dân

- Năm 192 - 193, Khu Liênlãnh đạo nhân dân TợngLâm giành độc lập  xngvua, đặt tên nớc là Lâm ấp

- Dùng lực lợng quân sự để

mở rộng lãnh thổ Đổi tên

n-ớc là Chăm-pa, đóng đô ởSin-ha-pu-ra (Trà Kiệu -Quảng Nam)

2 Tình hình kinh tế, văn hoá Chăm-pa từ thế kỷ II

đến thế kỷ X:

a Kinh tế:

- Nông nghiệp:

+ Sử dụng công cụ sắt,trồng lúa 2 vụ/năm

+ Sáng tạo guồng nớc + Trồng cây ăn quả, câycông nghiệp

+ Đánh bắt cá

- Công nghiệp: Khai thác

lâm thổ sản

- Thơng nghiệp: Trao đổi,

buôn bán với Giao Châu,Trung Quốc, ấn Độ

b Văn hoá:

- Có chữ viết riêng (ChữPhạm)

- Theo đạo Bà-la-môn và

đạo Phật

- Sáng tạo nền nghệ thuật

Trang 22

- Nhiều cuộc nổi dậy của nhân dân Tợng Lâm và Nhật

Nam đợc nhân dân Giao Châu ủng hộ, ngợc lại họ cũng

nổi dậy hởng ứng cuộc khởi nghĩa Hai Bà Trng

kiến trúc và điêu khắc độc

đáo

 Ngời Chăm và ngời Việt

có mối quan hệ chặt chẽ lâu

đời

 Kết luận toàn bài: Nh vậy từ một nớc Lâm ấp nhỏ bé từ thế kỷ II đến thế kỷ X

đã trở thành một quốc gia Chăm-pa, có lực lợng quân sự hùng mạnh, kinh tế, văn hoá

đều phát triển ngang tầm với các nớc xung quanh Do sự vận động của lịch sử Chăm-pa

đã trở thành một bộ phận của quốc gia Đại Việt, ngời Chăm trở thành một phần của đại gia đình các dân tộc Việt Nam hiện nay Văn hoá Chăm-pa đã góp phần làm phong phú nền văn hoá Việt Nam nói chung.

4 Củng cố:

? Nớc Chăm-pa đợc thành lập và phát triển nh thế nào?

? Nêu những thành tựu về văn hoá và kinh tế của nớc Chăm-pa?

- Học bài, làm bài tập theo nội dung câu hỏi trong SGK

- Đọc và tìm hiểu nội dung bài tiếp theo: Ôn tập ch“Tr ơng III ”

- Cho HS nắm đợc sự thống nhất tàn bạo của phong kiến phơng Bắc đối với

ND ta Nắm đợc sự đấu tranh chống lại ách thống trị của PK phơng Bắc tiêu biểu là KNhai bà Trng, khởi nghĩa bà Triệu

- GV: chuẩn bị bản đồ khởi nghĩa hai bà Trng

- Phiếu học tập ghi các dạng bài tập trắc nghiệm

c phơng pháp:

- Vấn đáp, thảo luận, làm bài tập độc lập

d Tiến trình dạy – Tiết 19 học

1 ổn định tổ chức:

- Sỹ số:

? Em hay cho biết những chuyển biến của nớc ta từ thế kỷ I đến TK VI?

3 Các hoạt động dạy - học:

GV: Treo bản đồ cuộc KN Hai Bà Trng

? Em hãy trình bày diễn biến của cuộc KN

Hai Bà Trng?

1 Cuộc khởi nghĩa Hai Bà Trng:

2 Em hãy cho biết mục đích cai trị của nhà Hán đối với đất nớc ta.

Trang 23

GV: Yêu cầu học sinh lần lợt lên trình bày

diễn biến

 Lớp nhận xét, đánh giá sau đó GV cho

điểm

GV: treo bảng phụ ghi nội dung bài tập

- Yêu cầu 1 em đcọ nội dung bài tập

- Gọi 1 em đọc nội dung bài tập

(chọn câu trả lời có ý kiến đúng)

a Biến nớc ta thành quận huỵên của TQ

b Chung sống Hào bình với ND ta

c Để ND ta theo phong lục Hán

d Đồng hóa nhân dân ta

3 Em hãy đánh giá nhận xét mục tiêu của cuộc khởi nghĩa Hai Bà Trng.

a Khởi nghĩa để đền nợ nớc trả thù nhà

b Khởi nghĩa để đợc ND kính phục

c Khởi nghĩa để đanh độc lập cho dân tộc

d Khởi nghĩa để lên làm vua

4 Những nơi nào đã diễn ra cuộc khởi nghĩa Hai Bà Trng?

a Mê Linh – Hát Môn – Chu Diện

b Hát Môn – Long Biên – Cổ Loa

c Mê Linh – Cổ Loa – Long Biên

d Hát Môn – Mê Linh – Cổ Loa – LuyLâu

5 Nhân dân ta đã đấu tranh bảo vệ nền văn hoá dân tộc nh thế nào?

a Sử dụng tiếng nói của tổ tiên

b Sinh hoạt theo nếp sống mới

c Vẫn giữ những phong tục tập quán riêng

d Học chữ Hán nhng vận dụng theo cách

đọc của mình

e Tất cả các ý kiến trên

4 Củng cố:

- Giáo viên củng cố theo nội dung bài học.

5 Hớng dẫn học sinh học bài và chuẩn bị bài ở nhà:

- Ôn lại toàn bộ nội dung bài học, làm hoàn thành các bài tập vào vở bài tập

- Ôn nội dung chơng III, giờ sau ôn tập chơng III

Tiêu đề	Giáo án lịch sử 6 – Học kỳ 2
Trường học	Trường Tiểu Học Đức Triệu
Chuyên ngành	Lịch sử
Thể loại	Giáo án
Năm xuất bản	2008 – 2009
Thành phố	Đức Triệu

Định dạng
Số trang	46
Dung lượng	412 KB