Cảnh khuya Tiếng suối trong như tiếng hát xa Trăng lồng cổ thụ bóng lồng hoa Cảnh khuya như vẽ người chưa ngủ Chưa ngủ vì lo nỗi nước nhà Rằm tháng giêng Nguyên tiêu Kim dạ nguyên tiêu n
Trang 1Kính chào quý thầy cô và các em học sinh
GV thực hiện: Lục Thị Thanh Trường THCS Trần Phú
Trang 2Trên bàn Bác chúng con không thắp nến
Đã có vầng trăng ôm ấp quanh Người Bác yêu trăng như yêu một cuộc đời Trong thơ Bác trăng với hoa là bạn…
Trang 3I Tác giả - tác phẩm.
( Hồ Chí Minh)
Hồ Chí Minh
- Là vị lãnh tụ vĩ đại của dân tộc Việt Nam
- Là một danh nhân văn hoá thế giới - một
nhà văn, nhà thơ lớn
Văn chớnh luận : Bản ỏn chế độ thực dõn
Phỏp, Tuyờn ngụn Độc lập, Lời kờu gọi
toàn quốc khỏng chiến …
Truyện ký :Những trũ lố hay là Varen và
Phan Bội Chõu, Vi hành…
Thơ : Nhật kớ trong tự, Thơ Hồ Chớ Minh …
Th :ơ Nhật kí trong tù, Th H Chí Minh ơ ồ
Phong cách thơ: giản dị mà hàm súc, cổ điển mà hiện
đại
Trang 4C¶nh khuya & R»m th¸ng giªng
Ti t 45 ế :
( Hå ChÝ Minh )
Trang 5Ti t 45 ế : Cảnh khuya & Rằm tháng giêng
( Hồ Chí Minh)
I.Tác giả- tác phẩm.
Hồ Chí Minh ( 1890-1969)
1 Tác giả:
2 Tác phẩm :
- Là vị lãnh tụ vĩ đại của dân tộc Việt Nam.
Là một danh nhân văn hoá thế giới - một
nhà văn, nhà thơ lớn.
Trang 6Ti t 45: ế C¶nh khuya & R»m th¸ng giªng( Hå ChÝ Minh)
I T¸c gi¶- t¸c phÈm
Hå ChÝ Minh
1 T¸c gi¶: (1890 - 1969)
2 T¸c phÈm:
a Hoµn c¶nh s¸ng t¸c:
ViÕt ë chiÕn khu ViÖt B¾c, trong nh÷ng
n¨m ®Çu cña cuéc kh¸ng chiÕn chèng
Ph¸p
- C¶nh khuya (1947)
- R»m th¸ng giªng (1948)
ViÖt B¾c
Trang 7I T¸c gi¶- t¸c phÈm
Hå ChÝ Minh
1 T¸c gi¶: (1890 - 1969)
2 T¸c phÈm:
a Hoµn c¶nh s¸ng t¸c:
Suèi Lª - nin (Cao B»ng)B¸c Hå lµm viÖc ë chiÕn khu ViÖt B¾cHang P¾c Bã (Cao B»ng)
Trang 8Ti t 45 ế : Cảnh khuya & Rằm tháng giêng
( Hồ Chí Minh)
I Tác giả- tác phẩm
Hồ Chí Minh
1 Tác giả: (1890 - 1969)
2 Tác phẩm:
a Hoàn cảnh sáng tác:
Viết ở chiến khu Việt Bắc, trong những
năm đầu của cuộc kháng chiến chống
Pháp.
Cảnh khuya
Tiếng suối trong như tiếng hát xa
Trăng lồng cổ thụ bóng lồng hoa
Cảnh khuya như vẽ người chưa ngủ
Chưa ngủ vì lo nỗi nước nhà
Rằm tháng giêng (Nguyên tiêu)
Kim dạ nguyên tiêu nguyệt chính viên, Xuân giang xuân thuỷ tiếp xuân thiên; Yên ba thâm xứ đàm quân sự,
Dạ bán quy lai nguyệt mãn thuyền
Phiên âm:
Dịch thơ:
Rằm xuân lồng lộng trăng soi, Sông xuân nước lẫn màu trời thêm xuân Giữa dòng bàn bạc việc quân,
Khuya về bát ngát trăng ngân đầy thuyền.
b Thể loại: Thơ thất ngôn tứ tuyệt.
Trang 9Ti t 45:ế C¶nh khuya & R»m th¸ng giªng
( Hå ChÝ Minh)
I T¸c gi¶ - t¸c phÈm:
Hå ChÝ Minh
1 T¸c gi¶: (1890 - 1969)
2 T¸c phÈm:
a Hoµn c¶nh s¸ng t¸c:
ViÕt ë chiÕn khu ViÖt B¾c, trong
nh÷ng n¨m ®Çu kh¸ng chiÕn chèng
Ph¸p
b ThÓ lo¹i: Th¬ thÊt ng«n tø tuyÖt
c¶nh.
Hai c©u cuèi: t¶
t×nh.
Th¬ thÊt ng«n tø tuyÖt
- Mçi bµi cã 4 c©u, mçi c©u 7 ch÷
- Gieo vÉn ë cuèi c¸c c©u 1,2,4
- CÊu tróc: khai, thõa, chuyÓn, hîp
- NhÞp th¬: nhÞp 4/3
2 phÇn
Trang 10Ti t 45 ế : Cảnh khuya & Rằm tháng giêng
( Hồ Chí Minh)
I Tác giả- tác phẩm
Cảnh khuya
Tiếng suối trong như tiếng hát xa
Trăng lồng cổ thụ bóng lồng hoa
Cảnh khuya như vẽ người chưa ngủ
Chưa ngủ vì lo nỗi nước nhà
Rằm tháng giêng (Nguyên tiêu)
Kim dạ nguyên tiêu nguyệt chính viên, Xuân giang xuân thuỷ tiếp xuân thiên; Yên ba thâm xứ đàm quân sự,
Dạ bán quy lai nguyệt mãn thuyền
Phiên âm:
Dịch thơ:
Rằm xuân lồng lộng trăng soi, Sông xuân nước lẫn màu trời thêm xuân Giữa dòng bàn bạc việc quân,
Khuya về bát ngát trăng ngân đầy thuyền.
II Đọc – hiểu văn bản
Trang 11Tiết 45: Cảnh khuya & Rằm tháng giêng
( Hồ Chí Minh)
I Tác giả- tác phẩm.
II Đọc - hiểu văn bản
1 Văn bản:Cảnh khuya.
Tiếng suối trong tiếng hát xa Trăng cổ thụ bóng hoa
a Hai câu thơ đầu.
Tiếng suối Trăng, cổ thụ, hoa
So sánh
như
Trong trẻo, gần gũi, ấm
áp, trẻ trung
Điệp từ Tiểu đối
Quấn quýt, lung linh, huyền ảo.
Gần gũi, huyền ảo, sống động,
tràn ngập ánh trăng
Cảnh rừng núi đêm
khuya
Trang 12Ti t 45:ế Cảnh khuya & Rằm tháng giêng
( Hồ Chí Minh)
I Tác giả- tác phẩm.
II Đọc - hiểu văn bản
1 Văn bản “Cảnh khuya”
a Hai câu thơ đầu.
b Hai câu thơ cuối.
Bức tranh cảnh khuya gần gũi,
huyền ảo, sống động và tràn ngập
ánh trăng.
Cảnh khuya như vẽ người
vì lo nỗi nước nhà
chưa ngủ Chưa ngủ
Tâm trạng
Tâm hồn thi sĩ Tinh thần chiến sĩ
Say mê ngắm cảnh Nỗi lo việc nước
Tâm trạng say mê ngắm cảnh
và lo lắng việc nước.
Điệp ngữ
Trang 13Ti t 45:ế Cảnh khuya & Rằm tháng giêng
( Hồ Chí Minh)
I Tác giả- tác phẩm.
II Đọc - hiểu văn bản
1 Văn bản :Cảnh khuya
a Hai câu thơ đầu
b Hai câu thơ cuối
Bức tranh cảnh khuya ở núi rừng Việt Bắc gần
gũi, huyền ảo, sống động.
Tâm trạng say mê ngắm cảnh và lo lắng việc nư
Tiếng suối trong như tiếng hát xa Trăng lồng cổ thụ bóng lồng hoa Chưa ngủ vì lo nỗi nước nhà
Cảnh khuya như vẽ người chưa ngủ
Trang 14Tiết 45: Cảnh khuya & Rằm tháng giêng
( Hồ Chí Minh)
I Tác giả- tác phẩm.
II Đọc - hiểu văn bản
1 Văn bản -Cảnh khuya
2 Văn bản -Rằm tháng giêng.
Rằm tháng giêng (Nguyên tiêu)
Kim dạ nguyên tiêu nguyệt chính viên, Xuân giang xuân thuỷ tiếp xuân thiên; Yên ba thâm xứ đàm quân sự,
Dạ bán quy lai nguyệt mãn thuyền
Phiên âm:
Dịch thơ:
Rằm xuân lồng lộng trăng soi, Sông xuân nước lẫn màu trời thêm xuân ;
Giữa dòng bàn bạc việc quân, Khuya về bát ngát trăng ngân đầy thuyền.
So sánh phiên âm và
bản dịch thơ , em
thấy yếu tố nào chưa
dịch đuợc, những từ
nào đựơc Xuân Thủy
thêm vào?
Trang 15Ti t 45: ế Cảnh khuya & Rằm tháng giêng
I Tác giả - tác phẩm:
II Đọc - hiểu văn bản
1 Văn bản - Cảnh khuya
2 Văn bản -Rằm tháng
giêng
a Hai câu thơ đầu
Kim dạ nguyên tiêu
thiên
nguyệt chính viên, Xuân giang xuân thuỷ tiếp xuân
Trăng Sông, nước, trời
Tròn đầy, sáng
nhất
Tràn ngập sắc
xuân
Cảnh sông nước đêm rằm tháng
giêng
Không gian cao rộng, bát ngát, tràn đầy ánh sáng, tràn đầy sắc xuân.
Cảnh sông nước trăng
xuân cao rộng, bát ngát,
Trang 16Ti t 45:ế Cảnh khuya & Rằm tháng giêng
( Hồ Chí Minh)
I Tác giả tác phẩm:
II Đọc - hiểu văn bản
1 Văn bản :Cảnh khuya
2 Văn bản: Rằm tháng riêng
a Hai câu thơ đầu
Cảnh sông nước trăng xuân
cao rộng, bát ngát, tràn đầy
sắc xuân.
b Hai câu thơ cuối
Yên ba thâm xứ Dạ bán quy lai
đàm quân sự, nguyệt mãn thuyền.
Con người
Bàn bạc việc
quân
Ung dung, lạc quan
Đi trên thuyền chở đầy trăng
Con người ung dung, lạc quan.
Trang 17Ti t 45:ế Cảnh khuya & Rằm tháng giêng
( Hồ Chí Minh)
I Tác giả - tác phẩm
II Đọc - hiểu văn bản
1 Văn bản :Cảnh khuya
2 Văn bản :Rằm tháng giêng
Hãy nêu những điểm giống nhau về nội dung và nghệ thuật của hai bài
thơ?
III Tổng kết
* Nội dung:
- Cảnh trăng ở chiến khu Việt Bắc huyền
ảo, tràn đầy sức sống
- Thể hiện tâm hồn yêu thiên nhiên, yêu nư
ớc và phong thái ung dung, lạc quan
* Nghệ thuật:
- Thể thơ thất ngôn tứ tuyệt
- Sử dụng hiệu quả biện pháp điệp từ
- Ngôn từ bình dị, gợi cảm
Đáp án:
Vẻ đẹp vừa cổ điển vừa hiện đại
Trang 18Hai bài thơ đều tả cảnh trăng, em hóy chỉ ra nột riờng, chung của mỗi bài?
Tiết 45 Cảnh khuya R m tháng giêng – ằ
( Hồ Chí Minh )
Cảnh trăng trong rừng
Bức tranh nhiều tầng lớp
quấn quýt
Cảnh trăng rằm trên sông Không gian bát ngát tràn đầy sức xuân
Yêu thiên nhiên Ung dung tự tại
- Lỗi lo nước nhà - Bàn bạc việc quân
Lòng yêu nước thiết tha
Bút pháp cổ điển và hiện đại Phong thái ung dung
Tâm hồn thi sĩ và tinh thần chiến sĩ
Trang 20Xin ch©n thµnh c¶m ¬n c¸c thÇy c« gi¸o vµ c¸c em häc sinh líp 7D!