1 NGỌC HỒI, THÁNG 10/2010 Phßng gi¸o dôc vµ ®µo t¹o ngäc håi TRêng tiÓu häc nguyÔn huÖ .  . Giáo viên tập huấn: Nguyễn Hữu Thành - 0986758067 huuthanhvn228@gmail.com Website: http://kontum.violet.vn I. MỘT SỐ LƯU Ý KHI THIẾT KẾ MỘT GIÁO ÁN ĐIỆN TỬ  Chọn các trang trình chiếu đẹp, nhưng không quá cầu kỳ. Phối màu hợp lý; làm cho Font chữ nổi bật trên background  Không lạm dụng các hiệu ứng bay nhảy, biến hình  Không chứa quá nhiều từ, quá nhiều dòng trên một slide. Điều này sẽ tạo cho người học khó nắm bắt bài học.  Không được dùng quá nhiều đồ họa hoặc nhiều màu sắc. Nhiều lần như thế sẽ làm cho người học khó đọc được một cách rõ ràng. Quá nhiều màu sắc sẽ gây ra sự sao nhãng đối với người học.  Multimedia hóa bài giảng bằng cách chèn vào hình ảnh, phim, flash để làm sinh động bài giảng. Các đơn vị của bài học đều phải được Multimedia hóa. Multimedia được hiểu là đa phương tiện, đa môi trường, đa truyền thông. Trong môi trường multimedia, thông tin được truyền dưới các dạng: văn bản (text), đồ hoạ (graphics), hoạt ảnh (animation), ảnh chụp (image), âm thanh (audio) và phim video (video clip). Tuy nhiên cũng cần chọn lọc, lựa chọn đối tượng thật sự phù hợp và cần thiết cho bài giảng.  Thiết kế bài giảng theo hướng tương tác đa chiều với học sinh. Trách học sinh tiếp máy móc theo nội dung đã soạn.  Khai tác tốt các nguồn tư liệu phong phú liên quan đến bài học như website, các phần mềm bổ trợ tạo bài giảng.  Nên tạo cây thư mục trong bài giảng: Việc tạo cây thư mục trong bài giảng giúp người học có thể dễ dàng hệ thống hóa bài giảng; có thể giúp cho giáo viên dễ dàng tương tác, giữ liên kết giũa các phần, nội dung trong bài giảng vì đôi lúc chúng ta cần trở lại các mục đã được trình chiếu. Thao tác: Bước 1: Tạo tên các tiều đề, đề mục của bài giảng trong một silde (trang chủ). Bước 2: Tạo hyperlink cho các tiêu đề, đề mục đến các trang cụ thể. Bước 3: Hyperlink từ các trang cụ thể với trang chủ. II. MỘT SỐ THỦ THUẬT NÂNG CAO KHI SỬ DỤNG POWERPOINT 1. Chèn tài liệu flash, .flv vào powerpoint Chèn flash (đuôi swf): Cách 1: Cài phần mềm hỗ trợ vào powerpoint. Sau khi cài đặt ta sẽ thấy nút lệnh trong menu insert. Sau đó dẫn đường dẫn tới file flash cần chèn. Ưu điểm: Đơn giản, dễ thực hiện, không phải lưu kèm file Flash. Nhược điểm: Dung lượng file Powerpoint khá lớn (do chứa cả file Flash) và nếu sử dụng file này tại những máy chưa cài Swiff Point Player thì chúng ta phải cài đặt phần mềm này vào máy đó. Cách 2: Bước 1: Chép file flash vô cùng thư mục với file Powerpoint Bước 2: Trong powerpoint click chọn view- Toolbar – control Toolbox 2 Bước 3: Khi đó bảng controltoolbox xuất hiện: Sau đó chọn biểu tượng More controls và tìm đến mục Shockware flash object Bước 4: Con trỏ lúc này có hình chữ thập. Ta vẽ một hình chữ nhật tùy ý (kích thước và vị trí có thể điều chỉnh sau) Bước 5: Click chuộc phải vào hình chữ nhật vừa vẽ, chọn property để mở của sổ property và thay đổi một số thông tin sau: Embed movie: Chọn True để nhúng tập tin movie mà ta cần chèn vào powerpoint Loop: Chọn False nếu powerpoint chạy tập tin đó 1 lần. Ngược lại thì chọn True Movie: Gõ đường dẫn đến tập tin .swf cần chèn. ( Copy đường dẫn trên thanh address bar) 3 Bước 6: Tìm đến mục Movie, và gõ vào tên file flash. (Chú ý: không nên đặt tên file flash có khoảng trắng). 2. Chèn video có thanh điều khiển vào powerpoint: Cách 1: Sử dụng thủ thuật Từ bước 1 đến bước 3: Giống như chèn flash vào powerpoint. Tại thanh công cụ vừa xuất hiện, hãy bấm vào nút More Controls rồi chọn lệnh Windows Media: Bước 4: Con trỏ lúc này có hình chữ thập. Ta vẽ một hình chữ nhật tùy ý (kích thước và vị trí có thể điều chỉnh sau). Bước 5: Click chuộc phải vào hình chữ nhật vừa vẽ, chọn property để mở của sổ property và thay đổi một số thông tin sau: Bước 6: Tại thanh công cụ vừa xuất hiện hãy bấm vào tuỳ mục Custom và bấm vào nút ba chấm (…) ở bên cạnh. Tiếp theo nhập đường dẫn chứa files video, âm thanh… cần được trình diễn vào tại tuỳ mục File name or URL Tại đây bạn cũng có thể thực hiện các thao tác tinh chỉnh chất lượng âm thanh phát nếu cần thiết. Xong bấm vào nút OK để xác nhận các thao tác vừa thực hiện. 3. Lưu cả Font chữ vào trong powerpoint: Có những lúc ta cần phải dạy ở một trường nào khác, nhưng có thể trên máy tính không có đủ các phông chữ mà mình đã soạn thảo ở nhà. Lúc này vấn đề này thực sự trở nên khá nghiêm trọng. Để tránh trường hợp đáng tiếc này có thể xảy ra, ta có thể áp dụng qua thủ thuật này sau: Bước 1: Sau khi soạn thảo bài giảng xong, bạn nhấp vào File (trên thanh công cụ) > Save, trên thanh Toolbar chọn Tools -> Save Options. 4 Bước 2: Hộp thoại Save Options xuất hiện, trong mục Font options for current document only ta đánh dấu check vào tuỳ chọn Embed True Type fonts. Lúc này sẽ có hai lựa chọn : + Embed characters in use only (best for reducing file size):Với tuỳ chọn này dành cho người quan tâm đến dung lượng của tập tin (vìdung lượng tăng thêm không đáng kể) nhưng lại không cho phép chỉnh sửaở máy khác về sau. + Embed all characters (best for editing by others):Với tuỳ chọn này dành cho người không quan tâm đến dung lượng của tậptin. Nhưng nó rất thuận tiên cho việc chỉnh sửa lại ở máy khác sau này. Sau khi lựa chọn xong bạn bấm OK và lưu lại tập tin bình thường 4. Thủ thuật tăng số lần “undo” trong powerpoint: Do trong quá trình làm side show mà ta thường xuyên vướng phải các lỗi sai, khi đó việc thực hiện lệnh undo để “trở lại trạng thái ban đầu” là điều rất cần thiết. Nếu ta cảm thấy số lần undo trong Power Point còn quá ít và chưa đáp ứng tốt được yêu cầu cho công việc, thì có thể áp dụng chiêu thức sau để tăng số lần undo trong Power Point lên rất nhiều lần. Tại môi trường làm việc trong Power Point, bạn hãy truy xuất vào menu Tools > Options. Tại cửa sổ Options vừa được mở, hãy bấm vào thẻ Edit rồi nhập số lần cần undo vào tuỳ mục Maximum number of undo (thấp nhất là 3 lần và nhiều nhất là 150 lần). Nhập xong hãy bấm vào tuỳ chọn OK, để có hiệu lực hãy mở lại cửa sổ làm việc của Power Point. 5. Tạo bài đối thoại có tiếng nói: 5.1. Tạo lời thoại - Vào Autoshapes > Callouts > Rectangular Callout, vẽ ra một khung chứa lời thoại rồi nhập lời thoại vào. Dùng công cụ Fill Color để thay đổi màu nền của khung thoại, hai nhân vật khác nhau nên có màu nền khác nhau và màu nền phải thống nhất từ đầu đến cuối. - Tiếp đó vào Insert > Picture > From File để chèn vài khuôn mô tả chủ thể của lời nói. Quét chọn hai đối tượng khung thoại và hình nhân vật lại, bấm phải chuột chọn Grouping > Group. Tương tự bạn làm thêm nhiều lời thoại khác. - Bây giờ bạn tạo tạo hiệu ứng xuất hiện cho từng lời thoại (nhớ là phải làm theo thứ tự câu nào nói trước hiện trước) bằng cách bấm phải vào mỗi lời thoại chọn Custom Animation > Add Effect > Entrance rồi chọn hiệu ứng thích hợp. 5.2. Lồng tiếng cho nhân vật. - Ta có thể dùng phần mềm thu âm thanh ví dụ như “Goldware” để thu lời thoại cho nhân vật. hoặc dùng các chương trình chuyển text sang âm thanh như TextAloud (đã từng được giới thiệu trên LBVMVT 121) . - Quay lại PowerPoint, vào Insert > Movies and Sounds > Sound from File rồi lần lượt chèn từng file âm thanh đó vào. Mỗi khi chèn một file âm thanh, một cửa sổ sẽ hiện ra, bạn chọn Automatically. Bây giờ chuyển sang cửa sổ Custom Animation bên phải, bạn chọn tất cả các hiệu ứng (trừ hiệu ứng đầu tiên) chọn After Previous tại mục Start. Làm như vậy để các nhân vật tự động “nói” với nhau, bạn không cần phải điều khiển gì cả. - Cuối cùng sắp xếp các hiệu ứng sao cho sau khi xuất hiện mỗi lời thoại là tiếng nói tương ứng cũng được đọc luôn. 5 5. 3. Trình chiếu Bạn cần lưu ý là PowerPoint chỉ cho phép nhúng các file âm thanh có dung lượng tối đa là 50000 KB vào, do đó trước khi mang đi máy khác chiếu ta vào File > Package for CD. Cửa sổ Package for CD hiện ra, bấm Options, đánh chọn Linked file > OK > Copy to Folder, chọn nơi lưu rồi bấm OK. Một folder sẽ được tạo ra chứa bài chiếu và các file âm thanh của bạn. Bạn hãy mang folder này đi để chiếu. 6. Ngăn không cho chỉnh sửa nội dung tập tin PowerPoint: Để đảm bảo an tòan cho đến khi trình chiếu khi không muốn ai đó chỉnh sửa gì trong tập tin PowerPoint của mình ta có một phương pháp bảo mật khá đơn giản mà hiệu quả. Cách này sẽ làm cho tập tin Powerpoint trình diễn sẽ luôn luôn hiển thị ở dạng Full Screen, và lúc này các thao tác chỉnh sửa copy dữ liệu trên tập tin gốc là hoàn toàn không thể. Thực hiện như sau: + Mở Windows Explorer, truy cập vào thư mục chứa tập tin trình diễn PowerPoint của mình, bấm phải vào nó và chọn Rename. Tiếp đó ta tiến hành đổi phần mở rộng của tập tin, từ PPT thành PPS. Ta sẽ thấy biểu tượng của tập tin Powerpoint thay đổi thành một dạng khác. Cứ vừa bấm chuột vào tập tin này thì nó sẽ lập tức trình diễn ở chế độ Full Screen nên không thể chỉnh sửa gì được. * Nếu không thấy phần mở rộng của tập tin PowerPoint hiển thị, bạn vào Folder Options, chọn thẻ View, bỏ dấu chọn trong dòng Hide file extensions for known file types > OK. + Để có thể chỉnh sửa biên tập lại tập tin Powerpoint (dạng PPS), bạn tiến hành sửa phần mở rộng trở lại là PPT như ban đầu là xong. 7. Không cho hiển thị màn hình đen khi kết thúc các slide trình diễn: Thông thường trên PowerPoint, khi kết thúc slide trình diễn cuối cùng sẽ có một màn hình đen, tạo ra một ấn tượng không hoàn hảo lắm. Bạn có thể vô hiệu hóa sự xuất hiện của màn hình đen này như sau: Từ màn hình biên soạn của PowerPoint bạn vào menu Tools > Options > View, bỏ dấu chọn trong dòng End with black sile > OK . 8. Ấn định thời gian trình diễn cho mỗi slide PowerPoint: Thủ thuật này sẽ giúp cho ta chủ động hơn trong việc quản lý thời gian khi thuyết trình, giảng dạy với các slide trong PowerPoint. - Trên giao diện biên soạn của PowerPoint, bạn bấm chọn slide đầu tiên. - Vào menu Slide Show > Rehearse Timings, lúc này slide sẽ chuyển sang chế độ trình diễn và đồng thời sẽ xuất hiện thêm thanh công cụ đồng hồ thời gian bắt đầu chạy ở góc bên trái: bạn bắt đầu thử tự thuyết trình để đo thời gian. Khi xong Slide1, để tiếp tục sang Slide2 bạn bấm vào nút mũi tên từ trái sang phải, và cứ tiếp tục thuyết trình thử như vậy cho tới slide cuối cùng - Sau khi tới slide cuối, khi bấm chuột vào nút mũi tên, PowerPoint sẽ đưa ra thông báo hỏi bạn có ấn định thời gian cho các slideshow hay không (đồng thời trên đây cũng có thông báo tổng số thời 6 gian mà bạn đã tự thuyết trình lúc nãy). Bạn hãy chọn Yes để trở về môi trường soạn thảo. Lúc này bạn sẽ được thông báo chi tiết hơn về thời gian thuyết trình riêng của các slide mà bạn vừa tiến hành. 9. Xem thử trình diễn khi đang soạn thảo Thủ thuật này sẽ cho phép ta chạy trình diễn slide ngay khi đang thiết kế nhưng không ở chế độ Full Screen, nó sẽ giúp ta hình dung dễ hơn mức độ thẫm mỹ của slide và có thể sửa chữa ngay khi cần. Khi đang ở chế độ soạn thảo Normal, trên thanh công cụ phía dưới bên trái ta bấm giữ Ctrl rồi bấm chọn nút công cụ trình diễn (nút thứ ba tính từ trái qua). Lúc này sẽ xuất hiện một khung trình diễn nhỏ ở góc trên bên trái của màn hình, trình diễn slide mà bạn đang biên soạn trong khi màn hình soạn thảo vẫn đang nằm ở phía bên dưới . Bạn có thể bấm Alt+Tab để di chuyển qua lại giữa hai cửa sổ này. Ngay khi ta có sự thay đổi gì trên slide biên soạn phía bên dưới, tất cả thông tin sẽ được lập tức cập nhật trong khung trình diễn phía trên 10. Một số phím tắt hữu ích trong Power Point. Việc sử dụng thuần thục các phím tắt sẽ giúp ta tiết kiệm được nhiều thời gian trong quá trình soạn giảng. Phím/Tổ hợp phím Chức năng 1 F6 di chuyển theo kim đồng hồ giữa các đối tượng trong chế độ Normal View. 2 Shift + F6 di chuyển theo chiều ngược kim đồng hồ giữa các đối tượng trong chế độ Normal View. 3 Ctrl + Shift + Tab chuyển đổi qua lại giữa 2 thẻ Slides và Outline trong chế độ Normal View. 4 Ctrl + N tạo mới một trình chiếu 5 Ctrl + M tạo mới một trang trình chiếu (Slide). 6 Ctrl + D tạo một bảng copy của trang trình chiếu đang chọn. 7 Ctrl + O mở một trình chiếu. 8 Ctrl + W đóng một trình chiếu. 9 Ctrl + P in một trình chiếu. 10 Ctrl + S lưu một trình chiếu. 11 F5 chạy trình chiếu. 12 Shìt + F5 Chạy trang trình chiếu bất kỳ 13 Alt + F4 thoát khỏi PowerPoint 14 Ctrl + F tìm kiếm 15 Ctrl + H thay thế 16 Ctrl + K chèn một siêu liên kết 17 F7 kiểm tra chính tả 18 Ctrl + Z trở về lệnh trước. 19 Ctrl + Shift + G nhóm các đối tượng đồ họa đang chọn thành một 7 nhóm. 20 Ctrl + Shift + H phân rã một nhóm. 21 Shift + F9 ẩn / hiện thị đường kẻ ô dạng lưới trên màn hình thiết kế Slide. 22 Alt + F9 ẩn / hiện đường kẻ ngang và dọc định vị trên Slide. 23 Ctrl + G thiết lập giá trị khác cho đường lưới và đường định vị trên slide. 24 Ctrl + Shift + C sao chép định dạng một đối tượng. 25 Ctrl + Shift + V dán sao chép định dạng vào đối tượng đang chọn. 26 Ctrl + A chọn tất cả đối tượng, văn bản, slide tùy vị trí con trỏ đang đứng. 27 CTRL + M Chèn một Slide Mới 28 CTRL + K Chèn siêu liên kết 29 CTRL + D Tạo mới một file trùng tiêu đề 30 F4 Lặp lại lần soạn thảo trước đó 31 CTRL + T Mở hộp thoại Font 32 Ctrl - H: Che dấu chuột và nút nhấn (nằm ở góc dưới trái màn hình) 33 Nhấn phím B/W: Chuyển màu đen/trắng khi đến giờ giải lao, nhấn lại phím này để trở về bình thường. 34 "Nhấn số trang + Enter: Đến dương bản theo số trang. Chúc anh chị sức khỏe, hạnh phúc! Soạn, giảng: Nguyễn Hữu Thành GV THCS Thị trấn PleiKần –Ngọc Hồi – Kon Tum ĐT: 0603.881.753-0986758067-01225522748 8