slide bài giảng viếng lăng bác

Tiết 112: VIẾNG LĂNG BÁC Viễn Phương I.Giới thiệu tác giả, tác phẩm 1.Tác giả - Viễn Phương là một trong những cây bút có mặt sớm nhất của lực lượng văn nghệ giải phóng miền Nam thời kỳ

Viếng lăng Bác

Tiết 112: VIẾNG LĂNG BÁC

(Viễn Phương)

I.Giới thiệu tác giả, tác phẩm

1.Tác giả

- Viễn Phương là một trong những cây bút có mặt sớm nhất của

lực lượng văn nghệ giải phóng miền Nam thời kỳ chống Mỹ cứu

nước

2 Tác phẩm

- Bài thơ được sáng tác năm tháng 4-1976, khi lăng Bác vừa

khánh thành.

- In trong tập " Như mây mùa xuân"

Tiết 112: VIẾNG LĂNG BÁC (Viễn Phương)

II.Thể thơ, bố cục

1 Thể thơ: Tự do ( 8 chữ + 7 chữ)

2 Bố cục: 4 khổ

- Khổ 1: Cảm xúc của tác giả khi đứng trước lăng

- Khổ 2: Cảm xúc trước cảnh đoàn người xếp hàng vào lăng viếng Bác.

- Khổ 3: Cảm xúc khi vào trong lăng

- Khổ 4: Tâm trạng và ước nguyện của tác giả khi ra về

Con ở miền Nam ra thăm lăng Bác

Đã thấy trong sương hàng tre bát ngát Ôi! Hàng tre xanh xanh Việt Nam Bão táp mưa sa đứng thẳng hàng.

- Câu thơ đầu giới thiệu nhà thơ từ miền Nam ra thăm

Bác

III Phân tích:

- Cách xưng hô "con - Bác“

-> thân mật gần gũi

1.Cảm xúc của tác giả trước cảnh vật bên ngoài lăng:

Tại sao nhan đề bài thơ tác giả dùng từ

‘‘viếng’’ nhưng câu mở đầu lại thay

bằng từ ‘‘thăm’’?

- Dùng từ thăm thay cho từ viếng -> Bác còn

sống mãi trong lòng NDVN

Câu thơ đầu cho ta biết điều gì? Em có nhận xét gì về cách xưng hô

trong câu này?

Con ở miền Nam ra thăm lăng Bác

Đã thấy trong sương hàng tre bát ngát Ôi! Hàng tre xanh xanh Việt Nam Bão táp mưa sa đứng thẳng hàng.

- Hình ảnh hàng tre:

+ Bát ngát

+ Xanh xanh Việt Nam

+ Đứng thẳng hàng

Sử dụng từ láy, thành ngữ, nhân hóa, ẩn dụ,

điệp từ, tả thực

Tre là biểu tượng cho vẻ đẹp của con người và

dt VN bất khuất, kiên cường

III Phân tích:

1.Cảm xúc của tác giả trước cảnh vật bên ngoài lăng:

Tới thăm Bác, hình ảnh đầu tiên mà tác giả quan

sát và cảm nhận được là gì?

Phân tích hình ảnh hàng tre? TG làm nổi bật đặc điểm gì của hình ảnh này?

Trong khổ 1 TG đã dùng NT gì?

Tác dụng của NT đó?

2 Cảm xúc trước cảnh đoàn người vào lăng viếng Bác

- Hình ảnh mặt trời:

+ Câu 1: mặt trời của tự nhiên (h/a thực)

+ Câu 2: mặt trời là hình ảnh Bác

- NT: điệp từ, nhân hóa, ẩn dụ

->Ca ngợi sự vĩ đại và công lao trời biển của Bác, sự kính trọng của nhà thơ đối với Bác

Mặt trời ánh sáng của sự sống vĩ đại lớn lao Bác được ví như mặt trời soi đường chỉ lối cho dân tộc Việt Nam quét mù sương của những năm dài nô lệ, mang lại cuộc sống ấm

no cho nhân dân, cho dân tộc Hình ảnh đó thể hiện lòng tôn kính và biết ơn, đồng thời gợi nên sự cao cả vĩ đại, lớn lao:

Tiết 112: VIẾNG LĂNG BÁC (Viễn Phương)

Ngày ngày mặt trời đi qua trên lăng Thấy một mặt trời trong lăng rất đỏ.

Hai câu thơ đều có hình ảnh mặt trời, hãy PT ý nghĩa của mỗi hình

ảnh này?

TG đã sử dụng NT gì ở 2 câu thơ này? Nêu tác dụng của NT đó?

2 Cảm xúc trước cảnh đoàn người vào lăng viếng Bác

Tiết 112: VIẾNG LĂNG BÁC (Viễn Phương)

Ngày ngày dòng người đi trong thương nhớ

Kết tràng hoa dâng bảy mươi chín mùa xuân

Tác giả đã sử dụng NT gì trong 2 câu thơ

này? PT tác dụng?

- NT: Tả thực, ẩn dụ, hoán dụ

-> Nhằm diễn tả tình cảm thương nhớ, xót xa, tôn kính của nhân dân đối với Bác.

3 Cảm xúc của tác giả khi vào lăng viếng Bác:

Bác nằm trong giấc ngủ bình yên

Giữa một vầng trăng sáng dịu hiền

- Không gian trong lăng Bác: yên tĩnh, trang nghiêm

với ánh sáng dịu nhẹ

- NT: Nói giảm nói tránh, ẩn dụ

->Hình ảnh Bác nằm trong lăng như đang ngủ- một

giấc ngủ bình yên -> Bác như còn sống mãi với

non sông, đất nước.

->" Vầng trăng sáng dịu hiền" Vừa tả thực, vừa là

ẩn dụ thể hiện tâm hồn cao đẹp, trong sáng của

Bác.

Hai câu đầu

TG dùng NT gì? PT tác dụng của NT đó?

Em cảm nhận ntn về khung cảnh và không gian ở trong lăng?

3 Cảm xúc của tác giả khi vào lăng viếng Bác:

Vẫn biết trời xanh là mãi mãi

Mà sao nghe nhói ở trong tim!

- NT: ẩn dụ ( trời xanh), tương phản

( vẫn biết > <mà sao) , câu cảm thán

->Hình ảnh ẩn dụ nhằm diễn tả Bác như còn sống mãi, Bác hóa thân

vào thiên nhiên, đất nước như trời xanh vĩnh hằng.

- Dù vẫn tin như thế nhưng nhà thơ không thể không đau xót trước sự

ra đi của Bác Nỗi đau xót được bộc lộ một cách cụ thể, trực tiếp qua

từ nghe nhói và hình thức câu cảm thán.

TG sử dụng NT gì trong 2 câu thơ này? Phân tích tác dụng của những

hình thức NT đó?

- Thương trào nước mắt

- Muốn làm: con chim, đóa hoa, cây tre

- NT: Điệp ngữ, nhịp điệu thơ dồn dập

->Tâm trạng nhớ thương,lưu luyến, muốn hóa thân

vào thiên nhiên để được ở mãi bên Bác

Mai về miền Nam thương trào nước mắt

Muốn làm cây tre trung hiếu chốn này.

4.Cảm xúc và ước nguyện của tác giả khi rời lăng

Khổ cuối thể hiện tâm trạng gì

của nhà thơ?

Tìm những hình ảnh thơ thể hiện tâm trạng, cảm xúc của tác giả?

Nhận xét về nhịp điệu và NT của khổ

thơ?

TỔNG KẾT

1 Nghệ thuật

- Bài thơ có giọng điệu phù hợp với nội dung tình cảm, cảm xúcvừa trang nghiêm sâu lắng vừa tha thiết, đau xót, tự hào, thể hiện tâm trạng xúc động của nhà thơ vào lăng viếng Bác.

- Thể thơ tám chữ có dòng bảy chữ gieo vần lưng Khổ thơ không cố định có khi liền khi cách nhịp Nhịp thơ chậm, diễn tả sự trang nghiêm, thành kính, lắng đọng.

- Hình ảnh thơ sáng tạo, có nhiều biện pháp nghệ thuật: ẩn dụ, điệp ngữ.

2 Nội dung

Bài thơ thể hiện lòng thành kính và niềm xúc động sâu sắc của nhà thơ và của mọi người khi vào lăng viếng Bác.

LUYỆN TẬP

- Câu cuối bài thơ nhắc lại hình ảnh cây tre có tác dụng bổ sung thêm ý nghĩa gì cho h/a cây

tre VN?

- Hình ảnh cây tre được lặp lại ở câu cuối bài với một nét nghĩa bổ sung: cây tre trung hiếu Sự lặp lại như thế tạo cho bài thơ có kết cấu đầu cuối tương ứng, làm đậm nét hình ảnh, gây ấn tượng sâu sắc và dòng cảm xúc được trọn vẹn.