Bài giảng Lời tiễn dặn

Tác phẩm : Tiễn dặn người yêu (Xống chụ xon xao) Gồm 1846 câu thơ Tóm tắt : SGK + Đôi trẻ yêu nhau tha thiết + Tình yêu tan vỡ, đau khổ + Tìm cách thoát khỏi cảnh ngộ vượt qua khó khăn để trở về sống hạnh phúc 3. Đoạn trích Nội dung: miêu tả tâm trạng của chàng trai trên đường đưa tiễn cô gái về nhà chồng. Bố cục: 2 phần

Khởi động

Những hình ảnh này gợi cho em đến tác phẩm nào vừa học? Cho biết thể loại của những tác phẩm đó?

Những hình ảnh này gợi đến dân tộc nào?

LỜI TIỄN DẶN

Trích truyện thơ “Tiễn dặn người yêu”

Tiết 29: Đọc thêm

I Tìm hiểu chung

1 Thể loại truyện thơ : SGK trang 18.

2 Tác phẩm : Tiễn dặn người yêu (Xống chụ xon

xao)

- Gồm 1846 câu thơ

- Tóm tắt : SGK

+ Đôi trẻ yêu nhau tha thiết

+ Tình yêu tan vỡ, đau khổ

+ Tìm cách thoát khỏi cảnh ngộ vượt qua khó khăn để trở

về sống hạnh phúc

3 Đoạn trích

- Nội dung: miêu tả tâm trạng của chàng trai trên

đường đưa tiễn cô gái về nhà chồng

- Bố cục: 2 phần

“Hát Tiễn dặn người yêu lên, gà ấp phải bỏ

ổ, cô gái quên hái rau, anh đi cày quên cày”

II Đọc hiểu văn bản

1 Tâm trạng của chàng trai và cô gái trên đường tiễn dặn.

- Cách gọi của chàng trai:

Người đẹp anh yêu >< cất bước theo chồng

khẳng định tình yêu

vẫn còn thắm thiết Cô gái đã có chồng

- Cảm nhận của chàng trai về tâm trạng cô gái:

+ Điệp ngữ: Vừa đi vừa ngoảnh lại, ngoái trông

+ Điệp cấu trúc: Tới rừng … + động từ : chờ, đợi, ngóng

trông

+ Chân bước xa lòng càng đau nhớ

 Xót xa, đau khổ, nuối tiếc níu kéo những giây phút cuối cùng còn được ở bên chàng trai.

- Tâm trạng của chàng trai:

+ Được nhủ đôi câu mới đành lòng

+ Được dặn đôi lời… mới chịu quay đi

+ kề vóc mảnh

+ Ẵm, bồng, nựng con rồng, con phượng

-> Cử chỉ âu yếm, hành động săn sóc cho thấy tâm trạng vừa luyến tiếc, day dứt vừa ý thức được hoàn cảnh không thể thay đổi.

- “ không lấy được nhau ta sẽ lấy nhau khi goá bụa

về già”: ước hẹn đợi chờ, thủy chung son sắt, báo hiệu

sự đoàn tụ về sau

2 Tâm trạng của chàng trai lúc ở nhà chồng cô gái

- Lời nói: Dậy đi em

- Hành động: chải đầu, búi tóc, sắc thuốc cho cô gái

+ Lam ống thuốc này em uống khỏi đau”

 Cảm thông săn sóc bằng những lời lẽ hết mực yêu

thương trong nỗi xót xa, đau đớn

 Sự thực đau lòng về số phận người phụ nữ ở xã hội

miền núi ngày xưa

Thảo luận nhóm:

Chàng trai ước hẹn, nhắn nhủ điều gì qua những đoạn thơ sau:

Nhóm 1: Từ “Tơ rối … thuở cũ”

Nhóm 2: Từ “Chết ba năm …….song song”

Nhóm 3: Từ “Hỡi gốc dưa … đừng bềnh”

Nhóm 4: Còn lại

- Nhóm 1: Tơ rối, tơ vò là những hình ảnh ẩn dụ chỉ những rắc

rối, khó khăn Chàng trai động viên, an ủi, hứa cùng cô gánh vác, tháo gỡ những rắc rối, khó khăn.

- Nhóm 2: Muốn cùng chết với nhau để đ ợc gắn bó, để tình yêu ưược gắn bó, để tình yêu

đ ợc hồi sinh trong những hình ảnh tạo vật tràn đầy sức sống:

sông cho n ớc mát, đất mọc dây trầu xanh…

- Nhóm 3: Với biện pháp điệp cấu trúc cú pháp, lời thơ nh lời ưược gắn bó, để tình yêu

động viên cô gái phải sống, v ơn lên mạnh mẽ, không khuất ưược gắn bó, để tình yêu

phục hoàn cảnh.

- Nhóm 4: Với biện pháp so sánh, điệp từ, điệp cấu trúc cú pháp,

lời thơ khẳng định tình yêu nồng nàn, thắm thiết, bền chặt, vĩnh cửu.

Kiến thức cần đạt

Tơ rối đôi ta cùng gỡ,

Quay về guồng gỗ tốt cán thuôn,

Về với người ta thương thuở cũ

Chết ba năm hình còn treo đó;

Chết thành sông, vục nước uống mát lành

Chết thành đất, mọc dây trầu xanh thắm,

Chết thành bèo ta trôi nổi ao chung,

Đôi ta yêu nhau tình Lú - Ủa mặn nồng,

Lời đã trao thương không lạc mất;

Như bán trâu ngoài chợ

Như thu lúa muôn bông

Lòng ta thương nhau trăm lớp nghìn trùng,

Bền chắc như vàng, như đá

Yêu nhau, yêu trọn đời gỗ cứng,

Yêu nhau, yêu trọn kiếp đến già,

Ta yêu nhau tàn đời gió, không rung không chuyển,Người xiểm xui, không ngoảnh không nghe

- 23 câu còn lại:

+ Ẩn dụ: tơ rối, tơ vò

+ Điệp từ, điệp ngữ: Chết, Chết thành…, không

+ Điệp cấu trúc: Nước ngập gốc, đáng…đừng …

Yêu nhau, yêu trọn …

+ So sánh: như vàng, như đá ….

 Thể hiện quyết tâm đoàn tụ

 Chàng trai Thái có tâm hồn cao thượng, tình yêu

nồng nàn, thắm thiết, thủy chung

Câu 2: Tình yêu của chàng trai và cô gái trong

Tiễn dặn người yêu tan vỡ là vì:

a Chàng trai phụ bạc

b Cô gái có người yêu khác giàu có hơn

c Cha mẹ chàng trai không chấp nhận

d Cha mẹ cô gái chê chàng trai nghèo, gả con

cho người giàu có

Câu 3: Trong Tiễn dặn người yêu, sau bao

nhiêu đoạ đày, cô gái đã bị nhà quan đem

ra chợ bán rao Người ta đã đổi cô để lấy

a Vàng thoi

b Bạc nén

c Một cuộn lá dong

d Một nắm lá ngón

Câu 4: Chàng trai và cô gái trong Tiễn dặn người yêu nhận ra nhau qua kỉ vật nào?

a Đàn môi

b Sáo

c Khăn tay

d Khèn

Vận dụng

Em học hỏi được gì từ vẻ đẹp tâm hồn của

chàng trai và cô gái trong Tiễn dặn người yêu?