Câu 1. Triết học Mác xuất hiện khoảng thời gian nào?Những năm 40 của thế kỷ XIXCâu 2. Ai là người đã sáng lập ra chủ nghĩa duy vật biện chứng?C.Mác và Ph.ĂnghenCâu 3. Cho biết năm sinh và năm mất của C.Mác?1818 1883Câu 4. Cho biết năm sinh và năm mất của Ph.Ănghen?1820 – 1895Câu 5. Cho biết năm sinh và năm mất của V.I.Lênin?1870 – 1924Câu 6. C.Mác và Ph.Ănghen là người nước nào?Người ĐứcCâu 7. Kể tên các bộ phận cấu thành chủ nghĩa Mác – LêninTriết học ML; Kinh tế chính trị học ML; chủ nghĩa xã hội khoa họcCâu 8. Đối tượng nghiên cứu của triết học Mác – Lênin là gì?Các quy luật vận động, phát triển chung nhất của tự nhiên, xã hội, tư duyCâu 9. Chủ nghĩa Mác ra đời là đáp ứng yêu cầu của giai cấp nào?Giai cấp công nhân (giai cấp vô sản)Câu 10. C. Mác đã kế thừa trực tiếp hạt nhân hợp lý trong phép biện chứng của ai?HêghenCâu 11. C. Mác đã kế thừa trực tiếp thế giới quan duy vật của ai?PhoiơbắcCâu 12. Triết học Mác được xây dựng trên cơ sở thế giới quan nào?Duy vật biện chứngCâu 13. C.Mác đã phê phán thế giới quan nào trong triết học Hêghen?Thế giới quan duy tâm (khách quan)Câu 15. Kể tên 3 thành tựu của khoa học tự nhiên ảnh hưởng đến thế giới quan và phương pháp luận của triết học Mác?Định luật bải toàn và chuyển hóa năng lượng; thuyết tiến hóa; thuyết tế bàoCâu 16. Tác phẩm nào được xem là văn kiện có tính cương lĩnh đầu tiên của Chủ nghĩa Mác?Tuyên ngôn của Đảng Cộng sản (1848)Câu 17. Ai là người đã sáng lập ra chủ nghĩa duy vật lịch sử?C.Mác và Ph.ĂnghenCâu 18. Lý luận về giá trị thặng dư được C.Mác trình bày một cách toàn diện và sâu sắc trong tác phẩm nào?Tư bản luậnCâu 19. Quyển I của Tư bản luận được xuất bản năm nào?Năm 1867Câu 20. V.I.Lênin đã có công lao như thế nào đối với chủ nghĩa Mác?
Trang 1CÂU HỎI TỰ LUẬN NGẮN PHẦN TRIẾT HỌC MÁC – LÊNIN
Câu 1 Triết học Mác xuất hiện khoảng thời gian nào?
Những năm 40 của thế kỷ XIX
Câu 2 Ai là người đã sáng lập ra chủ nghĩa duy vật biện chứng?
C.Mác và Ph.Ănghen
Câu 3 Cho biết năm sinh và năm mất của C.Mác?
1818 - 1883
Câu 4 Cho biết năm sinh và năm mất của Ph.Ănghen?
1820 – 1895
Câu 5 Cho biết năm sinh và năm mất của V.I.Lênin?
1870 – 1924
Câu 6 C.Mác và Ph.Ănghen là người nước nào?
Người Đức
Câu 7 Kể tên các bộ phận cấu thành chủ nghĩa Mác – Lênin
Triết học ML; Kinh tế chính trị học ML; chủ nghĩa xã hội khoa học Câu 8 Đối tượng nghiên cứu của triết học Mác – Lênin là gì?
Các quy luật vận động, phát triển chung nhất của tự nhiên, xã hội, tư duy Câu 9 Chủ nghĩa Mác ra đời là đáp ứng yêu cầu của giai cấp nào?
Giai cấp công nhân (giai cấp vô sản)
Trang 2Câu 10 C Mác đã kế thừa trực tiếp hạt nhân hợp lý trong phép biện chứng của ai?
Hêghen
Câu 11 C Mác đã kế thừa trực tiếp thế giới quan duy vật của ai?
Phoiơbắc
Câu 12 Triết học Mác được xây dựng trên cơ sở thế giới quan nào?
Duy vật biện chứng
Câu 13 C.Mác đã phê phán thế giới quan nào trong triết học Hêghen?
Thế giới quan duy tâm (khách quan)
Câu 15 Kể tên 3 thành tựu của khoa học tự nhiên ảnh hưởng đến thế giới quan và phương pháp luận của triết học Mác?
Định luật bải toàn và chuyển hóa năng lượng; thuyết tiến hóa; thuyết tế bào
Câu 16 Tác phẩm nào được xem là văn kiện có tính cương lĩnh đầu tiên của Chủ nghĩa Mác?
Tuyên ngôn của Đảng Cộng sản (1848)
Câu 17 Ai là người đã sáng lập ra chủ nghĩa duy vật lịch sử?
C.Mác và Ph.Ănghen
Câu 18 Lý luận về giá trị thặng dư được C.Mác trình bày một cách toàn diện và sâu sắc trong tác phẩm nào?
Tư bản luận
Câu 19 Quyển I của Tư bản luận được xuất bản năm nào?
Năm 1867
Câu 20 V.I.Lênin đã có công lao như thế nào đối với chủ nghĩa Mác?
Đã bảo vệ và phát triển chủ nghĩa Mác
Trang 3Câu 21 Tác phẩm lớn nào được V.I.Lênin viết vào năm 1905 nhằm tổng kết thực tiễn cách mạng Nga?
Hai sách lược của Đảng dân chủ - xã hội trong cách mạng dân chủ
Câu 22 “Hiện tại chủ nghĩa tư bản vẫn còn tiềm năng phát triển, nhưng về bản chất vẫn
là một chế độ áp bức bóc lột và bất công” Đây là quan điểm của ai, trình bày trong văn kiện nào?
Của Đảng Cộng sản Việt Nam, trong Văn kiện Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XI Câu 23 Thế giới quan là gì?
Là toàn bộ những quan điểm, quan niệm của con người về thế giới, về con người và vị trí của con người trong thế giới đó
Câu 24 Nêu các hình thức của thế giới quan?
Thế giới quan huyền thoại; thế giới quan tôn giáo; thế giới quan triết học
Câu 25 Điền từ thích hợp vào dấu …
“… là hạt nhân lý luận của thế giới quan, phản ánh một cách sinh động và tập trung của thế giới quan, thể hiện trình độ cao của trí tuệ và chiều sâu tư tưởng của nhân loại trong mỗi thời đại lịch sử nhất định”
Triết học
Câu 26 Phép biện chứng của C.Mác được xây dựng trên thế giới quan nào?
Thế giới quan duy vật
Câu 27 Vấn đề cơ bản của triết học là gì?
Là giải quyết mối quan hệ giữa tư duy và tồn tại hay MQH giữa ý thức và vật chất
Câu 28 Vấn đề cơ bản của triết học có những mặt nào?
Có 2 mặt: thứ nhất, giữa ý thức và vật chất cái nào có trước, cái nào có sau? Cái nào quyết định cái nào? Thứ 2: Con người có khả năng nhận thức được thế giới hay không?
Trang 4Câu 29 Tại sao mối quan hệ giữa tư duy và tồn tại hay giữa ý thức và vật chất được coi
là vấn đề cơ bản của mọi triết học?
Vì: 1 Giải quyết vấn đề này là cơ sở để giải quyết các vấn đề khác của triết học 2 Nó là
cơ sở để phân loại các trường phái triết học
Câu 30 Nêu các hình thức phát triển của chủ nghĩa duy vật?
1 Chủ nghĩa duy vật chất phác; 2 Chủ nghĩa duy vật siêu hình; 3 Chủ nghĩa duy vật biện chứng?
Câu 31 Nêu các hình thức phát triển của chủ nghĩa duy tâm?
1 Chủ nghĩa duy tâm chủ quan; 2 Chủ nghĩa duy tâm khách quan
Câu 31 Học thuyết ý niệm của Hêghen có thể xếp vào hình thức nào của chủ nghĩa duy tâm?
Chủ nghĩa duy tâm khách quan
Câu 32 Quan điểm cho rằng, thế giới được sinh ra bởi thượng đế, bởi thần linh có thể xếp vào hình thức nào của chủ nghĩa duy tâm?
Chủ nghĩa duy tâm khách quan
Câu 33 Phương thức và hình thức tồn tại của vật chất là gì?
Vận động, không gian và thời gian
Câu 34 Thuộc tính cơ bản nhất, đặc trưng nhất của mọi dạng vật chất là gì?
Tồn tại khách quan
Câu 35 Theo quan điểm của chủ nghĩa duy vật biện chứng, con người có thể nhận thức được vật chất hay không?
Có thể
Câu 36 Kể tên 5 hình thức vận động theo cách phân chia của Ph.Ănghen?
Vận động cơ học; vận động vật lý; vận động hóa học; vận động sinh học; vận động xã hội
Trang 5Câu 37 Hãy điền từ thích hợp vào … để phản ánh đúng quan điểm vận động của chủ nghĩa duy vật biện chứng: “Vận động là tuyệt đối còn đứng im chỉ là ….”
Tương đối
Câu 38 Những yếu tố cơ bản cấu thành nguồn gốc tự nhiên của ý thức là gì?
Bộ não người và sự tác động của thế giới vật chất vào não người
Câu 39 Hiện tượng phản ánh là gì?
Là sự tái tạo lại những đặc điểm của dạng vật chất này ở dạng vật chất khác khi chúng tác động với nhau
Câu 40 Những yếu tố cơ bản cấu thành nguồn gốc xã hội của ý thức là gì?
Lao động và ngôn ngữ
Câu 41 Nguồn gốc cơ bản và quan trọng nhất quyết định sự ra đời và phát triển của ý thức là gì?
Lao động
Câu 42 Kể tên các hình thức cơ bản của phép biện chứng?
Phép biện chứng chất phác cổ đại; phép biện chứng duy tâm; phép biện chứng duy vật Câu 42 Theo chủ nghĩa Mác – Lênin, khái niệm biện chứng phản ánh điều gì?
Phản ánh những mối liên hệ; sự vận động và phát triển của thế giới
Câu 43 Kể tên các nguyên lý cơ bản của phép biện chứng duy vật?
1 Nguyên lý về mối liên hệ phổ biến; 2 Nguyên lý về sự phát triển
Câu 44 Mối liên hệ có những tính chất cơ bản nào?
Tính khách quan; tính đa dạng, phong phú; tính phổ biến
Câu 45 So sánh điểm giống nhau giữa vận động và phát triển?
Giống nhau: Đều chỉ sự biến đổi
Trang 6Khác nhau: Phát triển chỉ sự biến đổi có hướng từ thấp đến cao, từ chưa hoàn thiện đến hoàn thiện, từ đơn giản đến phức tạp… Vận động là mọi sự biến đổi nói chung
Câu 46 Kể tên các cặp phạm trù cơ bản của phép biện chứng duy vật?
Cái riêng và cái chung; nguyên nhân và kết quả; tất nhiên và ngẫu nhiên; nội dung và hình thức; bản chất và hiện tượng; khả năng và hiện thực
Câu 47 Tại sao quy luật thống nhất và đấu tranh giữa các mặt đối lập được coi là hạt nhân của phép biện chứng duy vật?
Vì nó lý giải được nguồn gốc của sự vận động và phát triển
Câu 48 Trên cơ sở quan điểm của phép biện chứng duy vật cho chúng thấy được điểm giống nhau giữa “chất” và “lượng” là gì?
Đều là các thuộc tính trong một sự vật, cấu thành sự vật
Câu 48 Quy luật nào của phép biện chứng duy vật đề cập đến cách thức phổ biến của sự phát triển?
Quy luật từ những sự thay đổi về lượng dẫn đến sự thay đổi về chất và ngược lại (gọi tắt
là quy luật lượng – chất)
Câu 49 Quy luật nào của phép biện chứng duy vật đề cập đến khuynh hướng của sự phát triển?
Quy luật phủ định của phủ định
Câu 50 Phạm trù “Độ” trong phép biện chứng duy vật được hiểu như thế nào?
Là khoảng giới hạn mà trong đó sự thay đổi về lượng chưa làm thay đổi căn bản chất của
sự vật
Câu 51 Phạm trù “điểm nút” trong phép biện chứng duy vật được hiểu như thế nào? Giới hạn tại đó lượng thay đổi đủ để làm cho chất sự vật thay đổi
Câu 52 Phạm trù “bước nhảy” trong phép biện chứng duy vật được hiểu như thế nào?
Sự thay đổi về chất do những sự thay đổi về lượng trước đó gây ra
Trang 7Câu 53 Trong phép biện chứng duy vật, khái niệm mặt đối lập được hiểu như thế nào?
Là những mặt, thuộc tính, khuynh hướng vận động trái ngược nhau nhưng thống nhất với nhau trong một chỉnh thể
Câu 54 Mâu thuẫn là gì?
Là mối liên hệ thống nhất, đấu tranh chuyển hóa giữa hai mặt đối lập trong một sự vật hoặc giữa các sự vật, hiện tượng với nhau
Câu 55 Nêu các tính chất chung của mâu thuẫn biện chứng?
Tính khách quan; tính phổ biến; tính đa dạng, phong phú
Câu 56 Căn cứ vào quan hệ giữa các mặt đối lập đối với một sự vật, mâu thuẫn bao gồm những loại nào?
Mâu thuẫn bên trong và mâu thuẫn bên ngoài
Câu 57 Thế nào là mâu thuẫn cơ bản?
Là mâu thuẫn quy định bản chất sự vật, quy định sự phát triển ở tất cả các giai đoạn của
sự vật, nó tồn tại suốt quá trình trình tồn tại của sự vật
Câu 58 Thế nào là mâu thuẫn chủ yếu?
Là mâu thuẫn nổi lên hàng đầu ở một giai đoạn phát triển nhất định của sự vật, giải quyết nó sẽ tạo điều kiện giải quyết mâu thuẫn khác ở cùng giai đoạn
Câu 59 Mâu thuẫn đối kháng là gì?
Là mâu thuẫn giữa những giai cấp, tập đoàn người, những xu hướng xã hội có lợi ích cơ bản đối lập nhau
Câu 60 Phủ định biện chứng có những đặc trưng cơ bản nào?
Mang tính khách quan; có tính kế thừa
Câu 61 Phủ định của phủ định với tư cách là một quy luật của phép biện chứng đã được trình bày đầu tiên trong lý luận triết học của ai?
Trang 8Triết học Hêghen
Câu 62 Thực chất quy luật phủ định của phủ định đề cập đến mối quan hệ giữa các mặt, thuộc tính nào?
Mối quan hệ giữa cái bị phủ định và cái phủ định (hoặc giữa cái phủ định và cái khẳng định)
63 Quy luật là gì?
Là mối liên hệ bản chất, tất nhiên, phổ biến và lặp lại các giữa sự vật, hiện tượng hoặc giữa các mặt, các yếu tố trong một sự vật, hiện tượng
Câu 64 Căn cứ vào trình độ tính phổ biến, các quy luật được phân chia thành các loại nào?
Quy luật riêng, quy luật chung, quy luật phổ biến
Câu 65 Căn cứ vào lĩnh vực tác động, các quy luật được phân chia như thế nào?
Quy luật tự nhiên, quy luật xã hội, quy luật tư duy
Câu 66 Đối tượng nghiên cứu của phép biện chứng duy vật là những quy luật như thế nào?
Nghiên cứu các quy luật phổ biến tác động trong tất cả các lĩnh vực tự nhiên, xã hội, và
tư duy con người
Câu 67 Con đường biện chứng của nhận thức diễn ra như thế nào?
Từ trực quan sinh động đến tư duy trừu tượng, từ tư duy trừu tượng trở về với thực tiễn
Câu 68 Theo quan điểm của chủ nghĩa Mác – Lênin, thực tiễn là gì?
Là những hoạt động vật chất có mục đích mang tính lịch sử - xã hội của con người nhằm cải tạo tự nhiên và xã hội
Câu 69 Thực tiễn gồm những dạng hoạt động cơ bản nào?
Hoạt động sản xuất vật chất; hoạt động chính trị - xã hội; hoạt động thực nghiệm khoa học
Trang 9Câu 70 Thực tiễn có vai trò như thế nào đối với nhận thức
Là cơ sở, mục đích, động lực của nhận thức, là tiêu chuẩn kiểm tra chân lý
Câu 71 Giai đoạn nhận thức cảm tính bao gồm những hình thức cơ bản nào?
Cảm giác, tri giác, biểu tượng
Câu 72 Giai đoạn nhận thức lý tính gồm những hình thức cơ bản nào?
Khái niệm, phán đoán, suy lý
Câu 73 Cảm giác là gì?
Là hình thức đầu tiên của nhận thức, phản ánh từng mặt, từng thuộc tính bên ngoài của
sự vật vào các giác quan của con người
Câu 74 Tri giác là gì?
Là hình thức của nhận thức, là sự tổng hợp các cảm giác để đưa đến hình ảnh hoàn chỉnh hơn về sự vật
Câu 75 Biểu tượng là gì?
Là hình thức của nhận thức, là hình ảnh của sự vật được giữ lại trong trí nhớ
Câu 76 Thế nào là khái niệm?
Là hình thức của tư duy trừu tượng, phản ánh những mối liên hệ và thuộc tính bản chất của một tập hợp các sự vật, hiện tượng nào đó
Câu 77 Thế nào là phán đoán?
Là hình thức của tư duy trừu tượng liên kết các khái niệm để khẳng định hoặc phủ định một thuộc tính, mối liên hệ nào đó của hiện thực khách quan
Câu 78 Suy lý là gì?
Là hình thức của tư duy trừu tượng trong đó xuất phát từ một hoặc nhiều phán đoán tiền
đề để rút ra phán đoán mới
Câu 79 Nhận thức cảm tính có những đặc điểm cơ bản nào?
Trang 10Phản ánh trực tiếp, cụ thể; đem lại những hình ảnh bề ngoài; chưa phản ánh được bản chất bên trong của sự vật
Câu 80 Nhận thức lý tính có những đặc điểm cơ bản nào?
Phản ánh gián tiếp sự vật; mang tính trừu tượng khái quát; phản ánh được mối liên hệ bên trong, bản chất, phổ biến
Câu 81 Đặc trưng cơ bản để phân biệt đó là tri thức khoa học chứ không phải tri thức thông thường là gì?
Nhận thức khoa học phải mang tính hệ thống, tính căn cứ, chân thực
Câu 82 Chân lý là gì?
Là tri thức phù hợp với khách thể mà nó phản ánh và được thực tiễn kiểm nghiệm là đúng
Câu 83 Nêu các tính chất cơ bản của chân lý?
Tính khách quan; tính cụ thể; tính tương đối và tuyệt đối
Câu 84 Sản xuất vật chất có vai trò như thế nào đối với con người và xã hội?
Là cơ sở tồn tại và phát triển của xã hội
Câu 85 Theo Ph.Ăngghen, điểm khác biệt căn bản giữa xã hội loài người với xã hội loài vật là ở chỗ nào?
Loài vật may mắn chỉ hái lượm trong khi con người sản xuất
Câu 86 Sản xuất xã hội bao gồm những hình thức sản xuất nào?
Sản xuất vật chất, sản xuất tinh thần, sản xuất ra bản thân con người
Câu 87 Nêu các yếu tố cơ bản của lực lượng sản xuất?
Người lao động; tư liệu sản xuất (công cụ lao động; đối tượng lao động, phương tiện lao động)
Câu 88 Nêu các mặt cơ bản của quan hệ sản xuất?
Trang 11Quan hệ sở hữu tư liệu sản xuất; quan hệ tổ chức, quản lý sản xuất; quan hệ phân phối sản phẩm lao động
Câu 89 Lực lượng sản xuất quyết định quan hệ sản xuất được thể hiện như thế nào?
Lực lượng sản xuất như thế nào thì quan hệ sản xuất phải tương ứng; lực lượng sản xuất phát triển, quan hệ sản xuất cũng phải thay đổi theo cho phù hợp
Câu 90 Theo quan điểm của chủ nghĩa duy vật lịch sử thì cơ sở hạ tầng là gì?
Là toàn bộ những quan hệ sản xuất của một xã hội hợp thành cơ cấu kinh tế của xã hội
đó
Câu 91 Kiểu quan hệ sản xuất nào trong cơ cấu kinh tế có vai trò chủ đạo và chi phối toàn bộ cơ sở hạ tầng?
Kiểu quan hệ sản xuất thống trị
Câu 92 Theo quan điểm của chủ nghĩa duy vật lịch sử thì kiến trúc thượng tầng là gì?
Là toàn bộ những quan điểm chính trị, pháp quyền, triết học, đạo đức, tôn giáo, nghệ thuật cùng với những thiết chế xã hội tương ứng của chúng như nhà nước, đảng phái, giáo hội, các đoàn thể xã hội được xây dựng trên nền tảng của những cơ sở hạ tầng nhất định
Câu 93 Trong xã hội có giai cấp, yếu tố nào của kiến trúc thượng tầng tiêu biểu cho chế độ chính trị hiện tồn, có khả năng chi phối các yếu tố còn lại?
Nhà nước
Câu 94 Mối quan hệ giữa cơ sở hạ tầng và kiến trúc thượng tầng diễn ra như thế nào?
Cơ sở hạ tầng sản sinh, quyết định kiến trúc thượng tầng Kiến trúc thượng tầng có tính độc lập tương đối và tác động trở lại cơ sở hạ tầng
Câu 95 Các yếu tố cơ bản của một hình thái kinh tế - xã hội là những yếu tố nào?
Lực lượng sản xuất; quan hệ sản xuất; kiến trúc thượng tầng
Trang 12Câu 96 Kể tên các hình thức cộng đồng người trong lịch sử?
Thị tộc, bộ lạc, bộ tộc, dân tộc
Câu 97 Hình thức cộng đồng người cao nhất trong lịch sử là hình thức nào?
Dân tộc
Câu 98 Nếu các đặc điểm chung của một cộng đồng người được gọi là dân tộc?
Cộng đồng về ngôn ngữ; cộng đồng về lãnh thổ; cộng đồng về kinh tế; cộng đồng về văn hóa, tâm lý, tính cách
Câu 99 Theo quan điểm của chủ nghĩa duy vật lịch sử, cơ sở trực tiếp cho sự hình thành các giai cấp là gì?
Chế độ tư hữu về tư liệu sản xuất
Câu 100 Nêu các đặc trưng cơ bản của nhà nước?
Quản lý dân cư trên một vùng lãnh thổ nhất định; Có bộ máy quyền lực mang tính cưỡng chế; hình thành hệ thống thuế khóa để nuôi bộ máy nhà nước
Câu 101 Trong xã hội có giai cấp, đấu tranh giai cấp có vai trò như thế nào đối với
sự vận động của xã hội?
Là một trong những động lực của sự tiến bộ, phát triển xã hội
Câu 102 Phương thức cơ bản, phổ biến để giải quyết mâu thuẫn giữa lực lượng sản xuất và quan hệ sản xuất trong một hình thái kinh tế - xã hội là gì?
Cách mạng xã hội
Câu 103 “Bản chất con người không phải là một cái trừu tượng cố hữu của cá nhân riêng biệt Trong tính hiện thực của nó, bản chất con người là tổng hòa những quan hệ xã hội” Quan điểm này được C.Mác trình bày trong tác phẩm nào?
Luận cương về Phoiơbắc
Câu 104 Quần chúng nhân dân bao gồm những lực lượng cơ bản nào?