Sử thi ô -đi –xê :1.Nguồn gốc ,đề tài : - Cả hai tác phẩm Iliat và Ô đi xê đều bắt nguồn từ truyền thuyết về cuộc chiến tranh thành Tơ roa.. Vị trí : khúc ca 23 cuối tác phẩm Kết tin
Trang 2Thành athens hylap cổ đại –
Trang 3nh÷ng cung ®iÖn nguy nga
Trang 4S©n khÊu lín ngoµi trêi
Trang 5Vườn treo ba by lon
Trang 6C«ng tr×nh kiÕn tróc cæ
Trang 7Hải cảng Pirê
Trang 8Triet gia Hylap socrates
469 - 399 TCN Triet gia Hylap Plato 428 - 347 TCN
Trang 9T¸c gi¶ h« me r¬
Trang 10.( Tập hợp từ những thần thoại và truyền thuyết Hi Lạp )
⇒ Người con của dòng sông Mêlet.
Thầy giáo của đất nước Hi Lạp
Cha đẻ của thơ ca Hi Lạp
Trang 11Thiên tài nghệ thuật của Hô -me –rơ là lò nung mà qua đó những lớp quặng còn thô của truyền thuyết dân gian ,của
những câu hát được nấu chảy thành
những thỏi vàng nguyên chất
Trang 12H« me r¬ kÓ chuyÖn ë c¸c thµnh bang
Trang 14b Sử thi ô -đi –xê :
1.Nguồn gốc ,đề tài :
- Cả hai tác phẩm Iliat và Ô đi xê đều bắt
nguồn từ truyền thuyết về cuộc chiến tranh thành Tơ roa
- Iliat kể về cuộc chiến tranh thành Tơ roa
trong 10 năm đặc biệt là 50 ngày cuối cùng
- Ô đi xê là sự tiếp nối ,sau khi hạ thành quân
Hi lạp lên đường trở về Hành trình kéo dài
10 năm với bao gian nan ,thử thách
Trang 15Huyền thoại về cuộc chiến tranh
- Nữ thần sắc đẹp –tình yêu (Aph rô đi to.)
- Pa rít –tướng giữ thành tơ roa làm trọng tài – chang trai đẹp nhất châu á
- Hê len ,vợ mê nê lát ,người đẹp nhất châu âu
=> chiến tranh
Trang 16Mu con ngùa gç cña UY li x¬
Trang 17Mu con ngùa gç cña uy li x¬
Trang 18Mu con ngùa gç cña uy li x¬
Trang 192 Tóm tắt :
- Gồm : 12.110 câu thơ ,chia 24 khúc ca
- Tóm tắt : SGK –trang 47
-Thành Tơ roa nữ thần Ca lip xô xứ sở vua An ki nô ốt kể lại hành trình : gã
khổng lồ Xi clôp ,nàng tiên cá Xi ren, ăn thịt bò của thần Dớt quê hương Itac
- Chủ đề : + Chinh phục thiên nhiên
+ Đấu tranh bảo vệ hạnh phúc gia
đình
Trang 20Thaứnh Troy Xi-coõn
Loõtoõphagiụ
Xicloỏp
Aioõloỏt Leựttrigoõng
Hành trình trở về quê hương của uy li xơ
Trang 21Xiren Ca-rớp ẹaỷo thaàn maởt trụứi Heõlioỏt
Hành trình trở về quê hương của Uy li xơ
Itac (queõ nhaứ)
Trang 22C Đoạn trích uy li xơ trở về
1 Vị trí : khúc ca 23 ( cuối tác phẩm )
Kết tinh cao độ tư tưởng chủ đề của tác phẩm
.Các nhân vật chính như Uy li Xơ và Pê nê lốp
đều xuất hiện và trở thành những biểu tượng
đẹp nhất ,rực rỡ nhất cho trí tuệ và tình yêu
2 Đại ý và bố cục :
- Đại ý : Hai cuộc tác động của nhũ mẫu và con trai
với Pê nê lốp Cuộc đấu trí giưã Uy li xơ và Pê
nê lốp qua thử thách để gia đình đoàn tụ
- Bố cục : chia làm 3 đoạn ( có thể có cách chia
khác )
Trang 23Uy li x¬ gi¶ d¹ng hµnh khÊt
Trang 24Nhò mÉu ¬ ric lª rña ch©n cho uy li x¬
Trang 25Nhò mÉu vui mõng nhËn ra vÕt sÑo ë gãt ch©n uy
Trang 28Pê-nê-lốp vui sướng nhận ra chồng mình
Trang 291.6 Sau khi Uylixơ vượt qua thử thách ( T51 )
- Bủn rủn chân tay
- Chạy ngay lại, nước mắt chan hòa
- Ôm lấy cổ chồng, hôn lên trán chồng
- Thanh minh về thái độ đối xử
Loạt động từ và từ chỉ tính chất diễn tả nỗi xúc động và hạnh phúc tột cùng
Đa cảm, dịu hiền giàu nữ tính
Nghệ thuật miêu tả tâm lý nhân vật - Pênêlôp là hình ảnh
lí tưởng của người phụ nữ Hy Lạp cổ đại: Xinh đẹp, thông minh, khôn khéo, giàu bản lĩnh nhưng cũng hết sức dịu dàng, giàu tình cảm
Pê-nê-lốp vui sướng nhận ra chồng mình
Trang 302 Đọc – hiểu :
Thử thách –Diễn biến - Chiến thắng
1 Thử thách với Uy li xơ :
-Đối diện với người thân : Nàng Pê nê lốp
( Thuyết phục nàng tin rằng mình chính là Uy li xơ - chồng
Trang 31Pª nª lèp tr× ho·n l¬i cÇu h«n cña 108 c«ng tö
bµng c¸ch dÖt mét tÊm th¶m
Trang 322 “ Cuéc chiÕn ” vµo “thµnh tr× ” tr¸i tim
nµng Pª nª lèp
a §ît ‘tÊn c«ng’’ cña nhò mÉu ¥ ri clª :
Trang 332 “ Cuéc chiÕn ” vµo “thµnh tr× ” tr¸i tim
Trang 38II Đọc hiểu
1 Nhân vật Pênêlôp:
1.1 Trước khi Uylixơ trở về:
Pênêlôp tìm cách trì hoãn sự thúc ép của 108 vị cầu hôn
1.2 Khi nghe nhũ mẫu báo tin Uylixơ trở về ( T48 )
- Hãy khoan hí hửng reo cười …câu chuyện già kể không hoàn toàn đúng sự thật Vị thần đã giết chết bọn cầu hôn…
- Chàng đã hết hy vọng trở về đất A-cai
Phủ nhận vì nghi ngại và thận trọng
thủy chung với chồng suốt 20 năm.
Trang 39- Tác phẩm văn học cổ đại Hi Lạp đề cập đến nhiều vấn đề lớn lao của xã hội loài người: tư tưởng tự do, dân chủ; ý thức đề cao con người…
- Nghệ thuật: đặc sắc hùng tráng, đồ sộ, huyền diệu, trữ tình, cân đối, đẹp đẽ…
- Thành tựu: Sử thi Homer, kịch Etsilơ, Xôphôclơ, Ơripit…
Trang 40Đọc phần tiểu dẫn và chọn ghi vào phiếu học tập những chi tiết chính về tác giả Homerơ.
2 Tác giả Homerơ
- Theo truyền thuyết, ông sinh khoảng TK IX – VIII TCN bên sông Mêlet Tên Mêlêxigien
- Đi đây đi đó nhiều, hiểu rộng biết nhiều
- Là nghệ sĩ dân gian thiên tài, nghệ nhân mù làm nghề hát rong
- Được coi là tác giả của 2 sử thi nổi tiếng Iliat
và Ođixê.
Trang 412 Tác giả Homerơ
Tác giả Homerơ
( TK IX – VIII TCN )
Homerơ kể chuyện ở các thành bangHomerơ kể chuyện ở các thành bang
Trang 42
Theo Hêrôđôt, ông sống vào thế kỷ IX TCN; là nhà thơ Hy Lạp cổ đại, người được coi là tác giả
2 bản anh hùng ca nổi tiếng Iliat và Ôđixê.
Cho tới nay, chỉ có những truyền thuyết về Homerơ và các truyền thuyết ấy thường mâu thuẫn với nhau Có 7 thành phố giành nhau vinh dự là quê hương của nhà thơ: Colophon, Sumer, Pylos, Utac, Argos, Chio, Athènes
Thông tin thêm về tác giả Homerơ
Trang 43Lớn lên, nhờ quen biết với chủ tàu Măngtextơ,
ông được đi đây đó, hiểu rộng, biết nhiều, nhất là các truyện phiêu lưu của Uylixơ Về sau, ông bị đau mắt và mù ông trở thành nghệ sĩ hát rong, đi lang thang làm thơ và kể chuyện Ông bị ốm và chết khi đi qua hòn đảo nhỏ có tên là Los và được chôn cất trên bãi biển.
Theo một tài liệu mà người ta cho là của nhà sử học Hêrôđôt ( TK 5 TCN ) thì Homerơ là con một thiếu nữ mồ côi bị quyến rũ và sinh ra ở cửa sông Mêlet nên lúc đầu đặt tên là Mêlizigien.
Thông tin thêm về tác giả Homerơ
Trang 44Theo nhiều học giả về HyLạp hiện nay,
Homerơ là một nghệ sĩ dân gian, có công sưu tầm, chỉnh lí những bài ca truyền thuyết chiến tranh thành Tơroa. Iliat và Ôđixê trước hết là những tác phẩm truyền miệng, mãi rất lâu về sau mới được ghi lại bằng văn tự
Vẫn theo tài liệu ấy, Homerơ là biệt danh Theo ngôn ngữ ở Sumer, Homerơ có nghĩa là mù nhưng lại có tài liệu cho rằng Homerơ có nghĩa là con tin, hình như cha của Homerơ bị người dân đảo Sip bán cho người BaTư
Thông tin thêm về tác giả Homerơ
Trang 45Từ sách giáo khoa, em hãy giới thiệu vài nét về sử thi Ôđixê
3.3.1 Đây là sử thi anh hùng nổi tiếng của văn học Hi lạp cổ đại do Homer sáng tác từ những truyền thuyết dân gian sưu tầøm được về cuộc chiến tranh thành T’roa
3.3.2 Gồm 12.110 câu thơ, chia làm 24 khúc ca
3.3.3 Tóm tắt tác phẩm
3.3.4 Chủ đề tác phẩm:
- Chinh phục thiên nhiên để khai sáng, mở
rộng giao lưu
- Tái hiện xung đột giữa các nền văn minh
- Cuộc đấu tranh bảo vệ hạnh phúc gia đình
Trang 46Nữ thần sông núi Ca-líp-xô
Trang 47Hằng ngày, Uy-lít-xơ vẫn dõi mắt hướng về quê hương
Trang 48“Nếu không có tình yêu thì cuộc sống lứa đôi chẳng có gì
thú vị.”
Ca-líp-xô đau đớn tuân lệnh thần linh để Uy-lít-xơ trở về
quê hương.
Trang 49Uy-lít-xơ gặp công chúa Nô-xi-a
Trang 50Nữ thần trí tuệ A-tê-na
Trang 514 Đoạn trích Uylixơ trở về
4.1 Vị trí của đoạn trích: Khúc ca 23
4.2 Tình huống sử thi:
Ulixơ trải qua bao gian lao thử thách mới được trở về quê hương Chàng phải chiến đấu chống 108 vị cầu hôn Cuộc chiến thắng lợi nhưng Pênêlôp vẫn chưa chấp nhận Ulixơ phải tiếp tục trải qua thử thách
Tình huống đầy kịch tính.
Em hãy nêu vị trí và tình huống sử thi của đoạn trích
Trang 52II Đọc hiểu
1 Nhân vật Pênêlôp:
1.1 Trước khi Uylixơ trở về nhóm 1
1.2 Khi nghe nhũ mẫu báo tin Uylixơ trở về ( T48 ) nhóm 2
1.3 Khi nhũ mẫu đưa bằng chứng vết sẹo ở chân Uylixơ và đem cuộc đời ra đánh cược để thuyết phục ( T49) nhóm 3
1.5 Khi Têlêmac trách cứ: ( T49 ) nhóm 5
1.4 Khi đối diện với chồng ( T49 ) nhóm 4
1.6 Khi thử thách Uylixơ và khi Ulixơ vượt qua thử thách ( T51 ) nhóm 6
Hoạt động nhóm: Tìm chi tiết và rút ra nhận xét về nhân vật Pênêlôp với các tình huống sau:
Trang 531.5 Khi Têlêmac trách cứ: ( T49 )
- Lòng mẹ kinh ngạc quá chừng
- Nếu quả thực Thế nào cha con và mẹ cũng sẽ nhận ra nhau một cách dễ dàng Trấn an con nhưng lại kín đáo bày tỏ tình cảm nhớ thương chồng và yêu cầu thử thách
Phân vân và xúc động cao độ
Kịch tính được đẩy lên đỉnh điểm Pênêlôp là người khôn khéo, thông minh, thận trọng, mạnh mẽ giàu lí trí
1.5 Khi thử thách Ulixơ ( T49 )
- Sai nhũ mẫu khiêng chiếc giường kiên cố do chính Ulixơ làm
Nói với nhũ mẫu nhưng cố ý cho Ulixơ nghe – khôn ngoan
Trang 542 Nhân vật Uylixơ:
- Tiêu diệt 108 vị cầu hôn nhưng vẫn chưa được vợ chấp nhận Hoàn cảnh giàu kịch tính
2.1 Khi Pênêlôp dò xét:
- Ngồi tựa vào cái cột cao,
- Mắt nhìn xuống đất, chờ đợi Nhẫn nại, bình thản
2.1 Khi nghe con trai trách mẹ:
2.2 Khi nghe con trai trách mẹ:
- Can gián con “ đừng làm rầy mẹ ” Khẳng khái, tự tin
- Khuyên con “ nên suy nghĩ ”
Trang 553 Sử thi Iliat và Ođixê:
3.1 Cả hai tác phẩm đều được xây dựng từ đề tài “Cuộc chiến tranh thành T’roa”
3.2 Iliat miêu tả cuộc chiến tranh giữa người
Hi Lạp và người T’roa
3.3 Ôđixê miêu tả hành trình trở về quê hương của Ulixơ sau khi dùng mưu con ngựa gỗ để chiếm thành T’roa
Nối tiếp sử thi Iliat phản ánh công cuộc chinh phục thiên nhiên, di dân mở đất của người Hi Lạp.
Trang 562.3 Trước thử thách:
- Nhẫn nại mỉm cười , ngồi đối diện
- Nói cặn kẽ về bí mật chiếc giường
Sẵn sàng, đồng tìnhTrí nhớ tuyệt vời, tình yêu sâu nặng, sắt son
Tình thế giàu kịch tính, nghệ thuật miêu tả tâm lý nhân vật thông qua dáng điệu, cử chỉ, thái độ Uylixơ mang phẩm chất của ngừoi anh hùng: khẳng khái, kiêu hãnh, tài ba
2.4 Vượt qua thử thách:
- Nghe vợ phân trần: càng thêm muốn khóc
- Ôm lấy vợ – khóc dầm dề
Giàu tình cảm
Trang 57Nghệ thuật miêu tả tâm lý nhân vật , giàu tính kịch - Uylixơ là hình ảnh người anh hùng mang những phẩm chất lý tưởng vừa trí dũng , khẳng khái vừa giàu tình cảm.
3 Ý nghĩa của sự đoàn tụ của Uylixơ và Pênêlôp:
- Trong cuộc đấu trí giữa Uylixơ và Pênêlôp không có ai là người thắng kẻ bại
- Sự đoàn tụ của gia đình Uylixơ là chiến thắng của tình yêu thủy chung son sắt
Em hãy nhận xét về nhân vật Uylixơ và nghệ thuật xây dựng nhân vật
Pênêlôp là người thử thách và Uylixơ là người vượt qua thử thách Song cuộc đấu trí ấy có
gì đặc biệt? Có người thắng, kẻ bại hay không? Vì sao?
Trang 58III Tổng kết
Nội dung:
1 Nghệ thuật:
Giàu tính kịch, miêu tả tâm lý nhân vật, xây dựng nhân vật lý tưởng, lối so sánh mở rộng
Hành trình trở về và vượt qua thử thách để đoàn tụ gia đình của Uylixơ là bài ca ngợi ca tình yêu thủy chung, son sắt
Trang 59Củng cố và bài tập
1 Kiến thức cơ bản:
Sử thi Ôđixê, tác giả Homerơ, nghệ thuật sử thi, phẩm chất tốt đẹp mang tính lí tưởng của người Hy Lạp cổ đại qua 2 nhân vật Uylixơ và Pênêlôp
2 Bài tập :
Em hãy so sánh 2 nhân vật Đăm Săn trong
“ Sử thi Đăm Săn” và Uylixơ trong “ Sử thi Ôđixê”.