Bài 6 : Đột biến số lượng NST

Đột biến số lượng nhiễm sắc thể là gì?. - Đột biến số lượng nhiễm sắc thể là đột biến làm thay đổi về số lượng nhiễm sắc thể trong tế bào.. Khái niệm: Đột biến lệch bội là đột biến làm t

Đột biến số lượng nhiễm sắc thể là gì ?

- Đột biến số lượng nhiễm sắc thể là đột biến làm thay đổi về số lượng nhiễm sắc thể trong tế bào

- Gồm 2 dạng: + Đột biến lệch bội

+ Đột biến đa bội

I ĐỘT BIẾN LỆCH BỘI

1 Khái niệm:

Bộ NST bình thường

Bộ NST đột biến

1 Khái niệm:

Đột biến lệch bội là đột biến làm thay đổi số lượng nhiễm sắc thể

ở một hay một số cặp nhiễm sắc thể tương đồng

Xét ví dụ về cơ chế phát sinh đột biến cặp NST giới tính ở người:

Do rối loạn phân bào (nguyên phân và giảm phân nhưng chủ yếu trong giảm phân) làm cho một hay vài cặp nhiễm sắc thể không phân li

Hội chứng Đao

4 Hậu quả :

Hội chứng Tơcnơ

4 Hậu quả :

Hội chứng Claiphentơ

4 Hậu quả :

Đầu nhỏ, mũi tẹt, gốc mũi rộng, sứt môi tới 75%, thường sứt hai bên, nhãn cầu nhỏ hoặc không nhãn cầu, tai thấp, biến dạng, thường

bị điếc, bàn tay sáu ngón, bàn chân vẹo, da đầu đôi khi lở loét hội chứng này gây tử vong tới 80% trẻ mắc bệnh ngay ở năm đầu.

Hội chứng Patau

Mất cân bằng hệ gen làm cho cơ thể không sống được hay giảm sức sống hoặc giảm khả năng sinh sản

4 Hậu quả :

- Cung cấp nguyên liệu cho tiến hóa

- Trong chọn giống có thể sử dụng các cây không nhiễm để đưa các nhiễm sắc thể theo ý muốn vào cây lai

5 Ý nghĩa:

I ĐỘT BIẾN ĐA BỘI

1 Khái niệm và cơ chế phát sinh thể tự đa bội :

Loài A AA

Giao tử lưỡng bộiAA

Thể tam bội bất thụ

(đa bội lẻ) thể tứ bội hữu thụ (đa bội chẵn)

Giao tử lưỡng bội

AAAA

Loài A AA AA

AA

Loài A

AA

Trong giảm phân

Trong nguyên phân

AA 2n Hợp tử (TB xoma)

Cônxisin

Tứ bội hóa AAAA

4n

- Khái niệm:

+ Đột biến đa bội là hiện tượng trong tế bào

chứa 3 hoặc nhiều hơn 3 lần số đơn bội nhiễm sắc thể + Thể đa bội là cơ thể có 3 hoặc nhiều hơn 3 bộ nhiễm sắc thể đơn bội

2n + 2n = 18B + 18R 4n = 36 (hữu thụ)

Đa bội hóa

(Thể song-nhị bội)

G F1 2n = 9B + 9R 2n = 9B + 9R

2n + 2n = 18B + 18R

2n + 2n = 18B + 18R 4n = 36 (hữu thụ)

x

Cải bắp (Brassica)

1 Khái niệm và cơ chế phát sinh thể dị đa bội :

F 2

- Khái niệm: là hiện tượng làm gia tăng số bộ nhiễm sắc thể đơn bội của 2 loài khác nhau trong 1 tế bào.

Đa bội hóa

AABB (thể dị đa bội hữu thụ)

2 Khái niệm và cơ chế phát sinh thể dị đa bội :

Thể dị đa bội có hậu quả như thế nào và vai trò gì trong tiến hóa và chọn giống?

- Đột biến đa bội xảy ra phổ biến ở thực vật, ở động vật chỉ gặp ở các loài lưỡng tính hay các loài trinh sản

- Do có số lượng ADN tăng nên sinh tổng hợp các chất

xảy ra mạnh làm cho tế bào to, cơ quan sinh dưỡng lớn,

phát triển khỏe, chống chịu tốt

- Vai trò quan trọng trong tiến hóa cũng như trong chọn giống mới

- Các thể đa bội lẻ (3n, 5n ) hầu như không có khả năng sinh giao tử bình thường

3 Hậu quả và vai trò của đột biến đa bội:

3 Hậu quả và vai trò của đột biến đa bội.

TB đa bội Số lượng NST tăng gấp bội Hàm lượng ADN tăng gấp bội

tổng hợp chất hữu cơ tăng gấp bội

tế bàoto

cơ quan sinh dưỡng to phát triển mạnh, chống chịu tốt

 Tại sao thể tự đa bội lẻ không có khả năng phát sinh giao tử bình thường.

3n

2n

3n

3n 2n

Thể tứ bội ở dâu tây và dưa hấu

Câu 1 Ở ruồi giấm, 2n=8 Một thể đột biến có số lượng nhiễm sắc thể ở mỗi cặp như sau:

Cặp số 1: 3 chiếc Cặp số 2, số 3, số 4:đều có 2 chiếc.

Thể đột biến này thuộc dạng:

chủ yếu thường là do người mẹ chứ không phải do bố Bởi vì:

A chỉ có mẹ mới tạo ra giao tử đột biến còn bố thì không.

B mẹ là người mang thai, trẻ bị hội chứng Đao, ở giai đoạn phát triển phôi.

C bố có nhiều giao tử, khi thụ tinh đã loại bỏ các giao tử đột biến

D bố có sức khỏe tốt hơn mẹ nên ít khi truyền bệnh cho con.

Câu 3 Những phép lai nào gắn liền với quá trình đa bội hóa?

Chào các em!

Chúc các em học tốt!