Núi Rushmore - Địa danh độc đáo của xứ sở cờ hoa

Điêu khắc đá là loại hình nghệ thuật phổ biến trên thế giới. Các công trình hoành tráng từ xưa đến nay đa phần đều được chế tác từ đá. Một địa điểm nổi tiếng mà mọi người đều biết đến phải nói đến núi Rushmore. Bài viết sau đây sẽ dẫn dắt quý vị đi tham quan địa danh nổi tiếng này.

NÚI RUSHMORE – Đ A DANH Đ C ĐÁO C A X  S  C  HOAỊ Ộ Ủ Ứ Ở Ờ

Điêu kh c đá là lo i hình ngh  thu t ph  bi n trên th  gi i. Các công trình hoành ắ ạ ệ ậ ổ ế ế ớ   tráng t  x a đ n nay đa ph n đ u đ ừ ư ế ầ ề ượ c ch  tác t  đá. M t đ a đi m n i ti ng mà m i ế ừ ộ ị ể ổ ế ọ  

ng ườ ề i đ u bi t đ n ph i nói đ n ế ế ả ế  núi Rushmore. Bài vi t sau đây s  d n d t quý v  đi ế ẽ ẫ ắ ị   tham quan đ a danh n i ti ng này ị ổ ế

GI I THI U V  NÚI RUSHMOREỚ Ệ Ề

THÔNG TIN C  B NƠ Ả

Khu tưởng ni mệ  núi Rushmore n m trong thu c vùng Black Hills, ti u bang Southằ ộ ể   Dakota, Hoa K  Núi n m cách 40km v  phía Tây Nam so v i thành ph  Rapid, 16kmỳ ằ ề ớ ố  

v  phía Đông B c Custer.ề ắ

Núi Rushmore là tác ph m điêu kh c đá đ c s c v i khuôn m t 4 ngài t ng th ng c aẩ ắ ặ ắ ớ ặ ổ ố ủ   Hoa K  L n lỳ ầ ượ ừt t  trái sang ph i: George Washington, Thomas Jefferson, Theodoreả   Rooservelt và Abraham Lincoln. M i khuôn m t cao kho ng 18m và đỗ ặ ả ược kh c vào bắ ề 

m t phía Đông Nam c a núi Rushmore. Khu tặ ủ ưởng ni m đệ ược thi t k  và năm 1925 vàế ế  

b t đ u thi công vào năm 1927. T ng di n tích khu tắ ầ ổ ệ ưởng ni m r ng kho ng 5km2.ệ ộ ả

Núi Rushmore là tác ph m điêu kh c đá đ c s c v i khuôn m t 4 ngài t ng th ng c a ẩ ắ ặ ắ ớ ặ ổ ố ủ  

Hoa K ỳ

Ng n núi có chi u cao vào t m kho ng 1 745m và đọ ề ầ ả ược đ i tên vào năm 1885. Banổ  

đ u, ng n núi có tên Lakota Sioux v i ý nghĩa là Sáu v  cha già. Đ n năm 1885, ng nầ ọ ớ ị ế ọ   núi được đ t theo tên v  lu t s  l i l c Charles E. Rushmore. M c đích ban đ u c a dặ ị ậ ư ỗ ạ ụ ầ ủ ự 

án này là nh m kích thích du l ch t i n i đây. Hi n nay, đây đã tr  thành m t đ a danhằ ị ạ ơ ệ ở ộ ị   thu hút du khách v i kho ng 2 tri u lớ ả ệ ượt ghé thăm/năm

QUÁ TRÌNH HÌNH THÀNH

Doane Robinson được m nh danh là Cha đ  c a núi Rushmore. Ban đ u, sáng ki nệ ẻ ủ ầ ế  

c a ông nh m thu hút khách du l ch đ n v i bang South Dakota. Ông liên h  v iủ ằ ị ế ớ ệ ớ   Gutzon Borglum, th  điêu kh c đá đang ch  tác   bang Georgia. Và ông chính là ngợ ắ ế ở ườ  i xác đ nh núi Rushmore là đ a đi m hoàn h o đ  tị ị ể ả ể ưởng ni m. T t c  là nh  nh ng  uệ ấ ả ờ ữ ư  

đi m n i b t c a núi.  u đi m đ u tiên ph i k  đ n đ  cao lý tể ổ ậ ủ Ư ể ầ ả ể ế ộ ưởng so v i các khuớ  

v c xung quanh. Ti p theo, đây là núiự ế  đá granite mang đ n đ  b n lâu theo th i gian.ế ộ ề ờ  

Và cu i cùng chính là vách núi hố ướng v  phía Đông Nam đề ược ánh sáng M t Tr iặ ờ   chi u r i.ế ọ

Công cu c v n đ ng gây qu  liên bang độ ậ ộ ỹ ược xúc ti n vào năm 1925 v i t ng s  ti nế ớ ổ ố ề  

$250 000. Vào ngày 4/10/1927, công vi c điêu kh c đá chính th c đệ ắ ứ ược kh i công. Quáở   trình bao g m c  công vi c lo i b  kh i đá granite và d n d n t o hình núi đá. T ngồ ả ệ ạ ỏ ố ầ ầ ạ ổ  

c ng đ n 450 000 t n đá granite c n ph i độ ế ấ ầ ả ược phá b  V i s  lỏ ớ ố ượng l n cùng đớ ộ 

c ng nh  v y, vi c lo i b  b ng búa nh  thông thứ ư ậ ệ ạ ỏ ằ ư ường là không th  Vì th , b t bu cể ế ắ ộ  

ph i dùng đ n thu c n  đ  th c hi n công vi c n ng nh c này. K t qu  là 90% s  đáả ế ố ổ ế ự ệ ệ ặ ọ ế ả ố   granite được lo i b  nh  đ n thu c n  Công cu c điêu kh c gian kh  này huy đ ngạ ỏ ờ ế ố ổ ộ ắ ổ ộ  

đ n 400 nhân công nam l n n ế ẫ ữ

TRANH CÃI XUNG QUANH NÚI RUSHMORE

Nh  đã gi i thi u   ph n trên, ban đ u núi mang tên Lakota Sioux. B i vì, ng n núiư ớ ệ ở ầ ầ ở ọ   này thu c v  th  dân Sioux trong hàng ngàn năm nay.ộ ề ổ

Nh  bao dân t c thi u s  khác, th  dân Sioux có cu c s ng du m c, không c  đ nh.ư ộ ể ố ổ ộ ố ụ ố ị   Tuy nhiên vào th  k  XVIII­XIX, th  dân Sioux đã xãy ra nhi u tranh ch p v i ngế ỷ ổ ề ấ ớ ườ  i

da tr ng. Hi p ắ ệ ước Fort Laramie vào năm 1868 đã quy đ nh vùng Black Hills thu c sị ộ ở 

h u c a các b  t c. Tuy nhiên, v i s  phát hi n m  vàng n i đây đã đ y đ n cu cữ ủ ộ ộ ớ ự ệ ỏ ơ ẩ ế ộ   tranh ch p gay g t. Các th  dân b  ép r i kh i m nh đ t c a mình. Và đ n năm 1884,ấ ắ ổ ị ờ ỏ ả ấ ủ ế   núi Lakota Siuox chính th c b  xóa s  và đ i tên thành Rushmore. Cu c chi n pháp lýứ ị ổ ổ ộ ế   xung quanh m nh đ t này v n còn ti p di n cho đ n hi n nay.ả ấ ẫ ế ễ ế ệ

Vi c xây d ng núi Rushmore gây tranh cãi l n cũng b i liên quan đ n v n đ  phânệ ự ớ ở ế ấ ề  

bi t ch ng t c. Nhi u ngệ ủ ộ ề ười tin r ng vi c xâm chi m vùng đ t nh m m c đích chi mằ ệ ế ấ ằ ụ ế  

lĩnh l c đ a B c M  Đây cũng là giai đo n đ t đai ngụ ị ắ ỹ ạ ấ ườ ải b n đ a châu M  b  ngị ỹ ị ười da 

tr ng xâm chi m r t nhi u. Th m chí, chính ông Gutzon Borglum cũng là ngắ ế ấ ề ậ ười theo 

h c thuy t cho r ng Ngọ ế ằ ười da tr ng  u vi t.ắ ư ệ

TI U S  4 V  T NG TH NGỂ Ử Ị Ổ Ố

V y t i sao 4 v  t ng th ng này l i đậ ạ ị ổ ố ạ ược ch n điêu kh c trên đ nh núi? Sau đây là cácọ ắ ỉ  

lý do khi n Borglum quy t đ nh l a ch n các v  này.ế ế ị ự ọ ị

Lý do l a ch n 4 v  t ng th ng đ ự ọ ị ổ ố ượ c ghi rõ tr ướ c công trình.

Không ai là không bi t đ n v  t ng th ng đ u tiên c a Hoa K  chính là Georgeế ế ị ổ ố ầ ủ ỳ   Washington. Tác gi  đ ng đ ng sau s  thành công c a B n tuyên ngôn đ c l p Hoaả ứ ằ ự ủ ả ộ ậ  

K  chính là Thomas Jefferson. Theodore Roosevelt là ngỳ ười có công giúp nên công  nghi p nệ ước M  phát tri n r c r  đ u th  k  XX. Và Abraham Lincoln là ngỹ ể ự ỡ ầ ế ỷ ười có  công giúp th ng nh t đ t nố ấ ấ ước sau cu c n i chi n.ộ ộ ế

Sau đây, bài vi t s  gi i thi u m t các tóm t t ti u s  c a 4 v  t ng th ng tiêu bi uế ẽ ớ ệ ộ ắ ể ử ủ ị ổ ố ể   này

GEORGE WASHINGTON

George Washington là người lãnh đ o cu c kh i nghĩa giành l i đ c l p cho Hoa K ạ ộ ở ạ ộ ậ ỳ   Ông còn được bi t đ n dế ế ưới tên g i thân thọ ương Người cha c a đ t nủ ấ ước Hoa K ỳ   Ông đ ng th i cũng chính là v  t ng th ng đ u tiên c a H p ch ng qu c Hoa K ồ ờ ị ổ ố ầ ủ ợ ủ ố ỳ   Ngoài ra, ông còn là ngườ ặ ềi đ t n n móng cho n n dân ch  sau này.ề ủ

Washington sinh vào năm 1732 và m t vào năm 1799. Ông t i v  t ng th ng trongấ ạ ị ổ ố   kho ng th i gian 9 năm t  năm 1789 đ n năm 1797. Công lao to l n c a ông luôn đả ờ ừ ế ớ ủ ượ  c

người dân Hoa K  bi t  n. Vì th , tên ông đỳ ế ơ ế ược đ t cho tên bang, r t nhi u conặ ấ ề  

đường, th  tr n và trị ấ ường đ i h c.ạ ọ

THOMAS JEFFERSON

Thomas Jefferson sinh năm 1743 và m t năm 1826. Ông là ngấ ười vi t ra B n tuyênế ả   ngôn đ c l p c a nộ ậ ủ ước M  Đây là tác ph m truy n c m h ng cho n n dân ch  toànỹ ẩ ề ả ứ ề ủ  

th  gi i. Ngoài ra, tài năng ông đế ớ ược công nh n trong nhi u lĩnh v c. Có th  k  đ nậ ề ự ể ể ế  

nh  tri t h c, chính tr , nông nghi p, âm nh c, ngh  thu t, văn h c, ki n trúc…ư ế ọ ị ệ ạ ệ ậ ọ ế

Ông đ ng th i cũng là v  t ng th ng th  3 c a H p ch ng qu c Hoa K  Ông t i v  tồ ờ ị ổ ố ứ ủ ợ ủ ố ỳ ạ ị ừ  năm 1801 đ n năm 1809. Trong khoàng th i gian làm t ng th ng, ông đã có công giúpế ờ ổ ố   lãnh th  nổ ước M  m  r ng g p đôi. Năm 1803, ông đã mua l i Lousiana t  tay Pháp,ỹ ở ộ ấ ạ ừ   góp m t vào danh sách 50 ti u bang hi n nay.ặ ể ệ

THEODORE ROOSEVELT

Đây là v  t ng th ng th  26 c a nị ổ ổ ứ ủ ước M  Ông sinh năm 1858 và qua đ i vào nămỹ ờ  

1919. Ông là ngườ ẫi d n d t và phát tri n n n kinh t  nắ ể ề ế ước M  phát tri n vỹ ể ượ ậ  t b c Không nh ng th  ông còn là ngữ ế ười đàm phán trong vi c xây d ng kênh Panama. Kênhệ ự   Panama chính là con đường quan tr ng n i li n Đ i Tây Dọ ố ề ạ ương v i Thái Bình Dớ ương.  Ngoài ra ông còn được bi t đ n là ngế ế ười có ni m tin mãnh li t và nh ng vi c mìnhề ệ ữ ệ   làm. Ông là v  t ng th ng giúp ch m d t ch  đ  đ c quy n và b o v  quy n l i c aị ổ ố ấ ứ ế ộ ộ ề ả ệ ề ợ ủ  

người lao đ ng.ộ

Theodore Roosevelt thu c đ ng C ng Hòa. Ông đ c c  t ng th ng vào năm 1901 vàộ ả ộ ắ ử ổ ố  

t i v  đ n năm 1909. Ngoài ra, có m t s  th t thú v  v  Theodore Rooservelt. Ngạ ị ế ộ ự ậ ị ề ườ  i anh em h  hàng xa c a ông chính là t ng th ng Franklin Roosevelt. Và ông cũng là bácọ ủ ổ ố  

c a Đ  nh t phu nhân Eleanor Roosevelt – v  t ng th ng Franklin Roosevelt.ủ ệ ấ ơ ộ ố

ABRAHAM LINCOLN

Và cu i cùng, chúng ta s  cùng tìm hi u v  v  t ng th ng th  16 c a Hoa K  Abrahamố ẽ ể ề ị ổ ố ứ ủ ỳ   Lincoln. Ông sinh năm 1809 và b  sát h i vào năm 1865. Kho ng th i gian ông gi  ch cị ạ ả ờ ữ ứ  

t ng th ng là t  năm 1861 đ n b  sát h i vào tháng 4/1865. Thành t u l n nh t c a ôngổ ố ừ ế ị ạ ự ớ ấ ủ  

ph i k  đ n công lao xóa b  ch  đ  nô l    mi n Nam nả ể ế ỏ ế ộ ệ ở ề ước M  Đây là ti n đ  giúpỹ ề ề  

th ng nh t 2 mi n nố ấ ề ước M  sau cu c N i chi n.ỹ ộ ộ ế

Trong su t quá trình ng n ng i khi còn s ng, ông đố ắ ủ ố ược bi t đ n là ngế ế ườ ấi đ u tranh  không ng ng ngh  cho quy n l i c a giai c p nô l  và ngừ ỉ ề ợ ủ ấ ệ ười dân da đen. Đi u này đãề  

tr  thành cho nh ng ngở ữ ười theo chù nghĩa phân bi t ch ng t c âm m u sát h i ông. Bàiệ ủ ộ ư ạ  

di n thuy t v n đ ng quy n b u c  cho ngễ ế ậ ộ ề ầ ử ười da đen đã d n đ n quy t đ nh ám h iẫ ế ế ị ạ   ông. Vào ngày 14/4/1865, t ng th ng Lincoln b  b n vào đ u. M c dù đã đổ ố ị ắ ầ ặ ược đ aư   ngay đ n b nh vi n nh ng v  trí v t đ n n m ngay ch  hi m. Sau 9 gi  hôn mê, t ngế ệ ệ ư ị ế ạ ằ ỗ ể ờ ổ  

th ng Lincoln t  tr n vào 1 gi  22 phút sáng ngày 15/4 theo gi  đ a phố ừ ầ ờ ờ ị ương

NH NG BÍ MÂT V  NG N NÚI RUSHMOREỮ Ề Ọ

Hi n nay, chúng ta ch  đệ ỉ ược ch ng ki n gứ ế ương m t 4 v  t ng th ng tiêu bi u c a Hoaặ ị ổ ố ể ủ  

K  Nh ng th c ch t, ý đ nh ban đ u cũng nh  nh ng bí m t  n sâu v n ch a đỳ ư ự ấ ị ầ ư ữ ậ ẩ ẫ ư ượ  c

bi t đ n. Ph n này c a bài vi t s  nói qua nh ng s  th t thú v  xung quanh ng n núiế ế ầ ủ ế ẽ ữ ự ậ ị ọ   Rushmore này

THI T K  G C C A NÚI RUSHMOREẾ Ế Ố Ủ

Ban đ u, ông Doane Robinson có ý đ nh ch n ng n núi khác đ  th c hi n m c đích.ầ ị ọ ọ ể ự ệ ụ   Tuy nhiên, ông Borglum đã quy t đ nh l a ch n núi Rushmore b i ch t lế ị ự ọ ở ấ ượng ngu nồ  

đá n i tr i.ổ ộ

Khuôn m t 4 v  t ng th ng không ph i là ý tặ ị ổ ố ả ưởng ban đ u c a thi t k  Ông Robinsonầ ủ ế ế  

d  đ nh điêu kh c v  các v  anh hùng c a mi n vi n Tây nự ị ắ ề ị ủ ề ễ ước M  Nh  Lewis vàỹ ư   Clark, Red Cloud và Buffalo Bill Cody. Tuy nhiên, Borglum nh n th y r ng vi c tônậ ấ ằ ệ   vinh các v  t ng th ng s  thu hút du l ch nhi u h n. Và nh  th , chúng ta có đ a danhị ổ ố ẽ ị ề ơ ờ ế ị  

đ c đáo nh  ngày nay.ộ ư

Trong các b n phác th o g c, Borglum d  đ nh s  mô ph ng t  đ u đ n eo các v  Tuyả ả ố ự ị ẽ ỏ ừ ầ ế ị   nhiên, v n đ  ngân sách ch  cho phép hoàn thành đấ ề ỉ ược khuôn m t. Ngoài ra, trong quáặ   trình thi công, Borglum ph i linh ho t thay đ i v  trí tả ạ ổ ị ượng Jefferson. Lúc ban đ u,ầ   khuôn m t Thomas Jefferson đặ ược điêu kh c bên ph i m t George Washington. Tuyắ ả ặ   nhiên, đ a ch t đá bên đây l i toàn là th ch anh, không đ m b o đ  c ng yêu c u. Vìị ấ ạ ạ ả ả ộ ứ ầ  

th  sau 18 tháng, ông quy t đ nh lo i b  ph n m t đã ch  tác và điêu kh c bên ngế ế ị ạ ỏ ầ ặ ế ắ ượ  c

l i.ạ

Trong các b n phác th o g c, Borglum d  đ nh s  mô ph ng t  đ u đ n eo các v ả ả ố ự ị ẽ ỏ ừ ầ ế ị

S  th t ít ngự ậ ười bi t đ n chính là khuôn m t bà Susan B. Anthony suýt đế ế ặ ược điêu kh cắ   trên đây. Năm 1937, ngay sau khi hoàn thành đ u Lincoln đã có m t đ  xu t v  v n đầ ộ ề ấ ề ấ ề  này. Tuy nhiên, ngân sách h n h p ch  đ  kinh phí cho 4 v  t ng th ng nh  k  ho chạ ẹ ỉ ủ ị ổ ố ư ế ạ   ban đ u.ầ

CĂN PHÒNG BÍ M T BÊN TRONG NÚI RUSHMOREẬ

V i tham v ng l n c a mình, Borglum d  đ nh xây d ng m t căn phòng l u tr  r ngớ ọ ớ ủ ự ị ự ộ ư ữ ộ  

l n. Căn phòng này s  l u tr  nh ng tài li u quan tr ng, thành t u ngh  thu t và khoaớ ẽ ư ữ ữ ệ ọ ự ệ ậ  

h c n i b t. M c đích c a căn phòng này nh m đ  l u l i th  h  sau v  s  vĩ đ i c aọ ổ ậ ụ ủ ằ ể ư ạ ế ệ ề ự ạ ủ  

nước M ỹ

Nh ng tài li u quan tr ng, thành t u ngh  thu t và khoa h c n i b t s  đ ữ ệ ọ ự ệ ậ ọ ổ ậ ẽ ượ ư c l u tr ữ 

trong căn phòng này.

Căn phòng được thi t k  v i quy mô l n v i l i vào b ng c a kính r ng kho ng 6,1m.ế ế ớ ớ ớ ố ằ ử ộ ả   Phía trên là bi u tể ượng chim  ng b ng đ ng c a nư ằ ồ ủ ước M  C u thang d n vào cănỹ ầ ẫ   phòng cao 244m được làm hoàn toàn b ng đá granite   phía sau núi. Ý tằ ở ưởng và s  đ uự ầ  

t  trang trí căn phòng này là r t t n kém. Vì th , Qu c H i ch  thông qua vi c điêuư ấ ố ế ố ộ ỉ ệ  

kh c gắ ương m t 4 v  t ng th ng.ặ ị ổ ố

S  ki n nhà điêu kh c chính Borglum qua đ i và M  tham gia Th  chi n II đã thay đ iự ệ ắ ờ ỹ ế ế ổ  

t t c  Công cu c xây d ng trên núi Rushmore b  hoãn vô th i h n. Đấ ả ộ ự ị ờ ạ ường h m d nầ ẫ   vào căn phòng là ph n duy nh t đầ ấ ược hoàn thành. V  sau, con gái c a Borglum là bàề ủ   Mary Ellis Borglum r t h ng thú v i ý tấ ứ ớ ưởng c a cha mình. Bà v n đ ng gây quủ ậ ộ ỹ 

được $250 000 giúp cho vi c xây d ng mái vòm cho l i đi. 16 t m panel b ng s  cũngệ ự ố ấ ằ ứ  

được th c hi n v i vài t m b ng ghi lý do l a ch n nh ng v  t ng th ng này. Và đó làự ệ ớ ấ ả ự ọ ữ ị ổ ố  

nh ng gì mà căn phòng bí m t đữ ậ ược hoàn thành

L I NH NỜ Ắ

V i quy mô và s  đ c đáo,ớ ự ộ  núi Rushmore đã tr  thành đi m đ n cu n hút nhi u kháchở ể ế ố ề  

du l ch. Có th  nói, vi c núi đá v ng b n đ n hi n t i m t ph n cũng nh  đ n đáị ể ệ ữ ề ế ệ ạ ộ ầ ờ ế   granite. T  lâu, đá granite đã n i ti ng v i đ  c ng cao c a mình. Vì v y, vi c ch  tácừ ổ ế ớ ộ ứ ủ ậ ệ ế   đòi h i r t nhi u công s c và th i gian cũng nh  nhân l c. Tuy nhiên, công s c và ti nỏ ấ ề ứ ờ ư ự ứ ề  

c a b  ra đã đủ ỏ ược đ n đáp x ng đáng.ề ứ

Đ  t ể ượ ng ni m các anh hùng dân t c, nhi u đ a ph ệ ộ ề ị ươ ng đ t mua t ặ ượ ng đá danh nhân.

Chúng tôi hy v ng bài vi t trên cung c p nh ng thông tin h u ích cho quý khách. Nhọ ế ấ ữ ữ ờ 

đó, t m quy mô và tâm huy t đ  th c hi n m t tác ph m điêu kh c đá là r t l n.ầ ế ể ự ệ ộ ẩ ắ ấ ớ   Không ch    nỉ ở ước ngoài, ngay t i Vi t Nam, vi c tạ ệ ệ ưởng ni m các anh hùng dân t cệ ộ   luôn được coi tr ng. Các đ a phọ ị ương không ng ng đ t hàngừ ặ    t ượng đá danh nhân  để  tôn vinh công lao c a th  h  đi trủ ế ệ ước

Hãy liên h  ngay v i c  s  Huy Hùng đ  đệ ớ ơ ở ể ượ ư ấc t  v n rõ ràng nh t v  các s n ph mấ ề ả ẩ  

đá t i n i đây.ạ ơ

Xem thêm: https://damynghehuyhungnt.com/tin­tuc/nui­rushmore­dia­danh­doc­dao­cua­ xu­so­co­hoa.html