VTG cap man VTXC cap

VIÊM TAI GIỮA CẤP – MẠN VIÊM TAI XƯƠNG CHŨM CẤPTS.BS.. • Viêm niêm mạc và mưng mủ trong hòm tai• Vi khuẩn xâm nhập vào hòm tai − Qua vòi tai: viêm nhiễm vùng mũi họng − Qua màng nhĩ • T

VIÊM TAI GIỮA CẤP – MẠN VIÊM TAI XƯƠNG CHŨM CẤP

TS.BS Đào Trung Dũng

Trưởng khoa TMH – Bệnh viện hữu nghị Việt Nam Cu Ba

Bộ môn TMH – Trường Đại học Y Hà Nội

Mục tiêu

1 Nêu được nguyên nhân và dịch tễ học

2 Mô tả được các đặc điểm LS, CLS và chẩn đoán

3 Kể ra được các biến chứng

4 Nêu được hướng xử trí

Tài liệu học tập

Giải phẫu

Tai giữa Tai trong Tai ngoài

Tai giữa

Vòi tai

Hòm tai

Xương chũm

• Viêm niêm mạc và mưng mủ trong hòm tai

• Vi khuẩn xâm nhập vào hòm tai

− Qua vòi tai: viêm nhiễm vùng mũi họng

− Qua màng nhĩ

• Trẻ em +++

Viêm tai giữa cấp

• S pneumoniae

• H influenzae

• M catarhalis

Vi khuẩn học

Giai đoạn xung huyết

• Điều trị nội khoa viêm mũi họng

− Kháng sinh (±)

− Triệu chứng: giảm viêm, giảm đau, giảm ho,

− Thông thoáng mũi họng

Giai đoạn xung huyết

Giai đoạn ứ mủ

• Ngoại khoa

− Chích rạch màng nhĩ tháo mủ

• Nội khoa

Giai đoạn ứ mủ

Giai đoạn vỡ mủ

• Toàn thân - cơ năng

• Điều trị nội khoa

• Tại chỗ

− Dẫn lưu mủ

− Làm sạch mủ

Giai đoạn vỡ mủ

• Không xì mũi bằng cách bịt cả hai lỗ mũi

• Điều trị triệt để viêm mũi họng, viêm xoang, VA

• Khám màng nhĩ khi có viêm VA, viêm mũi xoang

• Vệ sinh mũi họng

Phòng bệnh

• Nhiễm khuẩn lan từ hòm tai vào xương chũm

• Viêm xương quanh sào bào < 12 tuần

Viêm tai xương chũm cấp

• VTG cấp mủ điều trị không đúng cách

− Không chích MN tháo mủ kịp thời

− Lỗ chích/thủng nhỏ không dẫn lưu được mủ

− Điều trị nội khoa (KS, …) không hợp lí

• Vi khuẩn có độc tính cao

• Nhiễm trùng nặng, mất đề kháng: sởi, bạch hầu,…

• Cơ địa:  MD (lao, ĐTĐ,…), XC thông bào

Nguyên nhân

• Viêm tắc mạch và hoại tử xương

Bệnh tích

• Trên nền viêm tai giữa cấp tính đang giảm…

• Cơ năng

− Đau tai 

• Toàn thân: HCNT (+)

• Thực thể

− Màng nhĩ xung huyết trở lại

− Ấn mặt ngoài xương chũm đau

Giai đoạn đầu

• Viêm nội bộ tai xương chũm

• Nội sọ

− Viêm màng não, áp xe não

− Viêm tắc tĩnh mạch

• Trong xương thái dương

− Thần kinh: liệt VII, viêm mê nhĩ

− Cốt tuỷ viêm xương đá, xương thái dương

• Xuất ngoại

Giai đoạn biến chứng

• Chẩn đoán phân biệt

− Viêm tai giữa cấp mủ

− Viêm tai xương chũm mạn tính hồi viêm

− Viêm hạch sau tai

• Chẩn đoán xác định

− Lâm sàng

− XQ/CLVT: hình ảnh tiêu xương

Chẩn đoán

• Viêm xảy ra trong tai giữa kéo dài > 12 tuần

• Tổn thương cơ bản: viêm niêm mạc

− Bờ nhẵn, không sát xương, đáy nhĩ sạch

VTGM “không nguy hiểm”

• Thính lực đồ

− Nghe kém dẫn truyền (thường ABG < 30 dB)

• Chẩn đoán hình ảnh: không bắt buộc

− Hình ảnh xương chũm kém thông bào

• Hậu quả

− Chức năng: nghe kém

− Chất lượng sống: chảy mủ tai, hạn chế trong sinh hoạt

VTGM “không nguy hiểm”

• Điều trị

− Làm khô tai: dẫn lưu, làm sạch mủ, điều trị VMH

− Vá nhĩ ± mở sào bào thượng nhĩ

− Chỉnh hình chuỗi xương con (±)

VTGM “không nguy hiểm”

• Tổn thương cơ bản: viêm xương

• Cơ năng

− Chảy mủ tai: mủ vàng xanh, thối

− Nghe kém tăng dần, chóng mặt (±), ù tai

VTGM “nguy hiểm”

• Thực thể

− Lỗ thủng màng chùng

− Lỗ thủng màng căng, bờ nham nhở, sát xương

− Niêm mạc hòm tai sần sùi, polyp, hoại tử bã đậu

VTGM “nguy hiểm”

• Điều trị

− Mục tiêu: xử lí bệnh tích để ngăn ngừa biến chứng

− Điều trị ngoại khoa là cơ bản

VTGM “nguy hiểm”

• Hoá học: màu xanh lục với nhuộm aldehyd acetic

• Tế bào: màng matrix

Cholesteatoma

???

• Trên lâm sàng, VTG cấp được chia thành

• VTG mạn tính có thời gian chảy mủ tai

• Điều trị VTG mạn tính nguy hiểm đúng nhất là

A. Làm thuốc tai hàng ngày

B. Kháng sinh liều cao phối hợp

C. Phẫu thuật giải quyết bệnh tích

D. Vệ sinh mũi họng hàng ngày.

???

Xin trân trọng cảm ơn !