Viêm tai giữa cấp mạn viêm tai xương chũm

VIÊM TAI GIỮA CẤP – MẠN VIÊM XƯƠNG CHŨM CẤPThs.. VTG cấp mủ• Viêm niêm mạc và mưng mủ trong hòm tai • Vi khuẩn xâm nhập vào hòm tai – Qua vòi tai: viêm nhiễm vùng mũi họng – Qua màng nhĩ

VIÊM TAI GIỮA CẤP – MẠN VIÊM XƯƠNG CHŨM CẤP

Ths Đào Trung Dũng

Bộ môn Tai Mũi Họng Trường Đại học Y Hà Nội

Mục tiêu

1 Nêu được nguyên nhân và dịch tễ học

2 Mô tả được các đặc điểm LS, CLS và chẩn đoán

3 Kể ra được các biến chứng

4 Nêu được hướng xử trí

Tài liệu học tập

Giải phẫu

Tai giữa Tai trong Tai ngoài

Tai giữa

Vòi tai

Hòm tai Xương chũm

VTG cấp mủ

• Viêm niêm mạc và mưng mủ trong hòm tai

• Vi khuẩn xâm nhập vào hòm tai

– Qua vòi tai: viêm nhiễm vùng mũi họng

– Qua màng nhĩ

• Trẻ em +++

VTG cấp mủ – G/đ xung huyết

VTG cấp mủ – G/đ ứ mủ

VTG cấp mủ – G/đ ứ mủ

• Ngoại khoa

– Chích rạch màng nhĩ tháo mủ

• Nội khoa

VTG cấp mủ – G/đ vỡ mủ

• Toàn thân - cơ năng

– Triệu chứng giảm

• Thực thể

– Mủ chảy ra ống tai ngoài– Màng nhĩ có lỗ thủng

VTG cấp mủ – Phòng bệnh

• Không xì mũi bằng cách bịt cả hai lỗ mũi

• Điều trị triệt để viêm mũi họng, viêm xoang, VA

• Khám màng nhĩ khi có viêm VA, viêm mũi xoang

• Vệ sinh mũi họng thường xuyên

Viêm xương chũm cấp

• Nhiễm khuẩn lan từ hòm tai vào xương chũm

• Viêm xương quanh sào bào < 3 tháng

Nguyên nhân

• VTG cấp mủ điều trị không đúng cách

– Không chích MN tháo mủ kịp thời

– Lỗ chích/thủng nhỏ không dẫn lưu được mủ

– Điều trị nội khoa (KS, …) không hợp lí

• Vi khuẩn có độc tính cao

• Nhiễm trùng nặng làm mất đề kháng: sởi, bạch hầu,…

• Cơ địa: suy giảm miễn dịch (lao, đái tháo đường,…), xương chũm thông bào

Bệnh tích

• Viêm tắc mạch và hoại tử xương

Giai đoạn đầu

• Trên nền viêm tai giữa cấp tính đang giảm…

• Cơ năng

– Đau tai, chảy mủ tai 

• Toàn thân: HCNT (+)

• Thực thể

– Màng nhĩ xung huyết trở lại

– Ấn mặt ngoài xương chũm đau

Giai đoạn toàn phát

• Viêm nội bộ tai xương chũm

Giai đoạn biến chứng

• Nội sọ

– Viêm màng não

– Áp xe não

– Viêm tắc tĩnh mạch

• Trong xương thái dương

– Thần kinh: liệt VII, viêm mê nhĩ

– Cốt tuỷ viêm xương đá, xương thái dương

• Xuất ngoại

Chẩn đoán

• Chẩn đoán phân biệt

– Viêm tai giữa cấp mủ

– Viêm tai xương chũm mạn tính hồi viêm – Viêm hạch sau tai

• Chẩn đoán xác định

– Lâm sàng

– XQ/CLVT: hình ảnh tiêu xương

Nguyên tắc điều trị

• Nội khoa

– Kháng sinh, chống viêm – Điều trị triệu chứng

• Ngoại khoa

– Ổ tiêu xương

– Biến chứng

VTG mạn tính

Viêm ở tai giữa kéo dài > 3 tháng

Hiện vẫn là một bệnh khá phổ biến ở Việt Nam

Chảy mủ • Mủ nhày • Mủ xanh vàng, lẫn

máu hoặc vảy trắng

• Không mùi/tanh • Mùi thối

VTG mạn tính

Lỗ thủng MN

• Màng căng • Màng chùng/sau trên

• Bờ nhẵn • Bờ nham nhở

• Không sát xương • Sát xương

• Niêm mạc nhẵn • Polyp, cholesteatoma

VTG mạn tính

Mô bệnh học • Viêm niêm mạc • Viêm xương

Phân loại VTGM không NH VTGM nguy hiểm

Biến chứng • Nghe kém 1 Tử vong

2 Nghe kém

Xử trí • Phục hồi c/năng • Ngăn ngừa b/chứng

• Hoá học: màu xanh lục với nhuộm aldehyd acetic

• Tế bào: màng matrix

Thank you!