Bài 1: Tôi đi học

Bố cục:- Phần 1: Những cảnh cuối thu khiến tác giả nhớ về buổi tựu trường - Phần 2: Tâm trạng, cảm giác của nhân vật tôi trên con đường cùng mẹ tới trường - Phần 3: Tâm trạng, cảm giác

Bài 1 Tiết 1: TÔI ĐI HỌC

I Đọc-tìm hiểu chung

1.Tác giả:

- Thanh Tịnh(1911-1988) tên khai sinh là

Trần Văn Ninh, quê ở ngoại ô Thành phố Huế

2 Tác phẩm

- Mang đậm tính tự truyện

- In trong tập “ Quê me”- 1941

- Kết hợp hài hoà giữa kể, miêu tả với biểu cảm

3 Đọc

4.Chú thích: 2,6,7

5 Bố cục:

- Phần 1: Những cảnh cuối thu khiến tác giả nhớ

về buổi tựu trường

- Phần 2: Tâm trạng, cảm giác của nhân vật tôi

trên con đường cùng mẹ tới trường

- Phần 3: Tâm trạng, cảm giác của nhân vật tôi

khi nhìn ngôi trường, các bạn, mọi người, lúc nghe tên mình,khi phải rời tay mẹ vào lớp

- Phần 4: Tâm trạng, cảm giác của nhân vật tôi

lúc ngồi vào chỗ của mình và đón nhận giờ học đầu tiên

4 phần

II Đọc – tìm hiểu văn bản

1.Khơi nguồn nỗi nhớ:

- Thời gian: Vào cuối thu.

-Không gian: Lá ngoài đường rụng nhiều, trên không có những đám mây bàng bạc -Cảnh sinh hoạt: Mấy em bé rụt rè cùng mẹ đến trường.

=>Thời điểm khai giảng hàng năm

 Tâm trạng: Náo nức, mơn man, tưng bừng, rộn rã

Cảm xúc chân thực, cụ thể góp phần rút ngắn khoảng cách thời gian

giữa quá khứ và hiện tại

2 Tâm trạng của nhân vật tôi khi cùng

mẹ trên đường tới trường

- Con đường, cảnh vật chung quanh tự nhiên thấy lạ Thấy có sự thay đổi lớn trong lòng

- Cảm thấy trang trọng trong bộ quần áo

- Nâng niu mấy quyển vở.Muốn được cầm bút thước như các bạn khác

cảm giác bằng những lời văn giàu chất thơ,hình ảnh so sánh đầy thơ mộng cho thấy

sự thay đổi lớn trong lòng nhân vật “ tôi ”

3 Tâm trạng và cảm giác của nhân vật tôi khi trên sân trường và khi nghe thầy giáo gọi tên

- Sân trường dày đặc người,ai nấy quần áo sạch sẽ, gương mặt vui tươi

- Ngôi trường vừa xinh xắn vừa oai nghiêm khác thường

- Lo sợ vẩn vơ

- Cảm thấy mình chơ vơ khi nghe tiếng trống

- Hồi hộp chờ nghe tên

- Sợ khi phải xa mẹ, khóc theo các bạn

=>Tác giả miêu tả sự chuyển biến tâm trạng phù hợp tâm

lý trẻ thơ:lúng túng, e sợ, ngỡ ngàng, tự tin và hạnh phúc Dòng cảm xúc có sức rung động đi vào lòng người.

4 Tâm trạng của nhân vật tôi khi ngồi vào

trong lớp học

- Cảm thấy vừa xa lạ vừa gần gũi

- Nhìn cái gì cũng thấy hay hay

- Lạm nhận chỗ ngồi kia là của riêng mình

- Tự tin đón nhận giờ học

 Cách kết thúc truyện tự nhiên, bất ngờ Dòng chữ “Tôi đi học” vừa khép lại bài văn vừa mờ ra một thế giới mới Dòng chữ gợi cho ta nhớ lại

buổi thiếu thời, thể hiện chủ đề của truyện

5.Thái độ, cử chỉ của người lớn

- Ông đốc hiền từ, trang nghiêm: hình ảnh người thầy, người lãnh đạo từ tốn bao dung nhân hậu

- Thầy giáo trẻ tươi cười: hình ảnh người thầy giàu lòng thương yêu, thân ái

- Các phụ huynh vỗ về yêu thương

=> Trách nhiệm, sự quan tâm của nhà trường, gia đình đối với thế hệ trẻ tương lai

6 Những đặc sắc nghệ thuật

a Những hình ảnh so sánh độc đáo

• - Những cảm giác trong sáng ấy nảy nở trong

lòng tôi như mấy cành hoa tươi mỉm cười giữa bầu trời quang đãng

• - Ý nghĩ ấy thoáng qua trong trí tôi nhẹ nhàng

như một làn mây lướt ngang trên đỉnh núi

• - Họ như con chim non đứng bên bờ tổ, nhìn

khoảng trời rộng muốn bay nhưng còn ngập

ngừng e sợ

sánh ở các thời điểm khác nhau góp phần diễn

tả cụ thể, sinh động tâm trạng, cảm xúc nhân vật tôi trong sáng, tươi vui -> truyện ngắn giàu chất trữ tình

b Chất thơ của truyện ngắn

- Sự kết hợp hài hoà giữa kể, miêu tả,

bộc lộ cảm xúc

- Bố cục theo dòng hồi tưởng: từ hiện tại nhớ về quá khứ Tâm trạng diễn biến theo trình tự thời gian của ngày tựu trường

III Tổng kết

1 Nội dung: Trong cuộc đời mỗi con người,

kỷ niệm trong sáng của tuổi học trò, nhất

là buổi tựu trường đầu tiên, thường được ghi nhớ mãi

2.Nghệ thuật: Thanh Tịnh đã diễn tả dòng

cảm nghĩ này bằng nghệ thuật tự sự xen miêu tả và biểu cảm, với những rung động tinh tế

IV Luyện tập

Bài tập 1: Về sự quan tâm của mọi

người đối với thế hệ trẻ, em hãy kể tên một vài tác phẩm đã học ở lớp 7 Nêu

sơ lược nội dung của một trong những tác phẩm đó.

- Cổng trường mở ra _ Lý Lan

- Cuộc chia tay của những con búp bê _

• Bài tập 2 Viết đoạn văn ngắn ghi lại ấn tượng của em trong buổi đến trường khai giảng lần đầu tiên.

Thảo luận

1 Văn bản trên sử dụng phương thức biểu

đạt nào?

a.Biểu cảm

b.Miêu tả

c.Kể chuyện

d.Cả 3 đáp án trên

Dòng nào dưới đây thể hiện đúng

chủ đề văn bản “Tôi đi học”?

A Văn bản “ Tôi đi học” nói

lên nỗi nhớ da diết của tác

giả về trường xưa, lớp cũ

B Văn bản “ Tôi đi học” nói lên nỗi nhớ da diết của tác giả về cha mẹ, bạn bè, thầy cô

C Văn bản “ Tôi đi học” nói

lên những kỷ niệm sâu sắc

của tác giả về buổi tựu

trường đầu tiên

Văn bản “ Tôi đi học” miêu

tả vẻ đẹp của mùa thu ở làng quê Mỹ Lý và nói lên thái độ ân cần, trìu mến của những người lớn đối

- Phấn khởi và háo hức trong ngày đầu tiên bước vào lớp 1, thầy cô, bạn bè, trường lớp, điều gì cũng mới, cũng lạ, khoảnh khắc đó mãi ghi dấu ấn trong tâm trí các em nhỏ: "Từ đây, mình bắt đầu lớn khôn "