CÁCH LÂY TRUYỀN• Bệnh lây truyền từ người sang người, qua đường hô hấp, qua các giọt nhỏ nước bọt hay dịch tiết mũi họng qua nói chuyện, ho, hắt hơi của người bệnh.. CÁCH LÂY TRUYỀN BỆ
Trang 2Khái niệm về cúm mùa, cúm gia cầm/cúm
lợn, và cúm đại dịch
• Là vi rút l u hành đ ng v t ư ở ộ ậ Khác so v i vi rút cúm ớ
ng ườ i,
• H5N1 gây b nh gia c m ệ ở ầ Hi n t i ệ ạ H5N1 gây b nh n ng ệ ặ
nh ng ư h n ch m t s ít ng ạ ế ở ộ ố ườ ; không d dàng lây i ễ
đ ượ ừ c t ng ườ i sang ng ườ i
• Cúm l n ợ H1N1 gây b nh l n và có th gây b nh cho ệ ở ợ ể ệ
ng ườ i; có kh năng lây truy n ng ả ề ườ i-ng ườ ở ộ ố ụ i m t s v
• Là lo i vi rút cúm m i gây b nh ng ạ ớ ệ ở ườ i, H u h t loài ầ ế
ng ườ i ch a có mi n d ch và d dàng lây truy n ng ư ễ ị ễ ề ườ
i-ng ườ H1N1 m i hi n nay có th là m t vi rút cúm đ i i ớ ệ ể ộ ạ
d ch v ị à ch a có v c xin phòng b nh ư ắ ệ
• H5N1v n là ng c viên ti m năng khi nó ti p t c bi n ẫ ứ ử ề ế ụ ế
đ i, Vi rút cúm A(H5N1) hi n nay không ph i là vi rút đ i ổ ệ ả ạ
Trang 3Diễn biến tình hình dịch:
• Ngày bắt đầu ghi nhận bệnh nhân: 18/3/2009
tại Mexico
• WHO thông báo dịch cúm A(H1N1) toàn cầu:
25/4/2009 (ghi nhận bệnh nhân tại Mỹ và Mexico)
• WHO cảnh báo đại dịch mức độ 4: 27/4/2009
• WHO cảnh báo đại dịch mức độ 5: 30/4/2009
• WHO cảnh báo đại dịch mức độ 6: 11/6/2009
(Mức cao nhất trong thang cảnh báo dịch bệnh)
3
Trang 4TÁC NHÂN GÂY BỆNH
• Bệnh cúm A (H1N1) hiện nay do Vi rút cúm đại dịch H1N1/09 gây ra
Trang 5CÁCH LÂY TRUYỀN
• Bệnh lây truyền từ người sang người,
qua đường hô hấp, qua các giọt nhỏ
nước bọt hay dịch tiết mũi họng qua nói chuyện, ho, hắt hơi của người bệnh.
• Ngoài ra bệnh có thể lây qua tiếp xúc
với một số đồ vật có chứa vi rút và từ
đó qua tay đưa lên mắt, mũi, miệng.
Trang 6CÁCH LÂY TRUYỀN BỆNH CÚM A(H1N1)
(TT)
• Tỷ lệ lây lan càng mạnh khi tiếp xúc trực
tiếp và gần (dưới 1m) đặc biệt ở nơi tập trung đông người như trường học, nhà trẻ
• Thời kỳ lây truyền của bệnh từ 1 ngày
trước cho tới 7 ngày sau kể từ khi có triệu chứng bệnh
• Người nhiễm vi rút có thể truyền bệnh
ngay cả khi không biểu hiện triệu chứng
Trang 7ĐẶC ĐIỂM CỦA VI RÚT CÚM ĐẠI DỊCH H1N1/09
ThuThuộc nhóm Orthomyxoviridae
Trang 9VI RÚT CÚM ĐẠI DỊCHH1N1/09 DƯỚI KÍNH HIỂN VI
Trang 10ĐẶC ĐIỂM CỦA VI RÚT CÚM ĐẠI DỊCH H1N1/09
(TT)
- Vi rút cúm có sức đề kháng yếu,
+ Dễ bị bất hoạt bởi bức xạ mặt trời, tia
cực tím,
+ Dễ bị tiêu diệt ở nhiệt độ 70 0 C và các
chất tẩy rửa thông thường
Trang 11ĐẶC ĐIỂM CỦA VI RÚT CÚM ĐẠI DỊCH H1N1/09
(tt)
Tuy nhiên, vi rút có thể sống:
- Từ 24- 48 giờ trên các bề mặt như: bàn,ghế,
tủ, tay vịn cầu thang…
- 8- 12 giờ trong quần áo
- 5 phút trong lòng bàn tay
- Đặc biệt có thể sống được 4 ngày trong môi
trường nước ở nhiệt độ 22 độ C và 30 ngày
ở nhiệt độ 0 độ C
- Thời điểm mùa đông là thời tiết thuận lợi cho vi rút phát triển
Trang 12THỜI GIAN Ủ BỆNH:
• Thay đổi từ 1 đến 7 ngày.
• Trung bình từ 1 đến 4 ngày.
Trang 13TRIỆU CHỨNG BỆNH CÚM A(H1N1)
- Triệu chứng cúm A(H1N1) cũng giống
với cúm mùa: sốt, ho, đau họng, đau
cơ, nhức đầu, rùng mình, và mệt mỏi
- Một số người có thể có đi ngoài phân
lỏng, buồn nôn, nôn(40 – 50%)
- Bệnh có thể nhẹ hoặc rất nặng
- Những trường hợp bị viêm phổi nặng có thể dẫn đến suy hô hấp và tử vong
Trang 14TRIỆU CHỨNG BỆNH CÚM A(H1N1)(tt)
Ở trẻ em:
+ Sốt, ho.
+ Sốt và ngủ mệt Có thể không có triệu chứng.
+ Nặng: Có thể có nhịp tim nhanh, khó thở, thở nhanh, tím tái, mất nước, rối loạn tinh thần, kích thích vật vã…
Trang 16Nhân viên y t đang l y m u XN cho HS ế ấ ẫ
tr ườ ng THPT Ngô Th i Nhi m, ờ ệ
d ch l n nh t c n c. nh: Lê Nguy n
ổ ị ớ ấ ả ướ Ả ễ
Trang 18ĐỊNH NGHĨA
Chùm ca b nh: ệ
Một chùm ca bệnh được định nghĩa là khi
có ít nhất 2 trường hợp nghi ngờ hoặc xác định là cúm A(H1N1) mới trong vòng 14 ngày và ở trong cùng một địa điểm (thôn xóm, tổ dân phố, đơn vị…) hoặc có liên quan dịch tễ học
Trang 19TÍNH CẢM NHIỄM VÀ SỨC ĐỀ KHÁNG
• Loài người chưa có miễn dịch với vi rút
mới này
• Hiệu quả của vắc xin cúm mùa: không
• Nhóm trẻ tuổi bị ảnh hưởng nhiều hơn
so với dịch cúm mùa
• Bệnh cúm A(H1N1) mới có khả năng lây
nhiễm rất cao và lây truyền nhanh, gây đại dịch
Tỷ lệ tấn công của vi rút cúm đại dịch
H1N1/09 được ước tính khoảng 22% -
33% số hộ gia đình (cúm thường 5% -
15%)
Trang 20CÁC BIỆN PHÁP PHềNG CHỐNG
Giỏo dục sức khỏe về vệ sinh cỏ nhõn và phũng lõy truyền bệnh qua đường hụ hấp:
đưa tay lờn mắt, mũi, miệng.
- Che mi ng và m i khi ho ho c h t h i; t t ệ ũ ặ ắ ơ ố
nh t ấ bằng khăn vải hoặc khăn giấy để làm giảm phát tán các dịch tiết đường hô hấp, sau đó hủy hoặc giặt sạch khăn ngay.
Trang 21CÁC BIỆN PHÁP PHÒNG CHỐNG (tt)
b»ng ¨n uèng, nghØ ng¬i, sinh ho¹t hîp lý, luyÖn tËp thÓ thao.
sát khuẩn miệng.(VD: Listerine)
• H n ch t p trung đ«ng ng ạ ế ậ ườ i n i ơ
c«ng c ng khi cã d ch x y ra ộ ị ả
Trang 22CÁC BIỆN PHÁP PHÒNG CHỐNG (tt)
đường hô hấp cấp tính Khi cần thiết phải tiếp xúc với người bệnh, phải đeo khẩu trang y tế và giữ khoảng cách trên 1 mét.
cúm, thông báo ngay cho cơ sở y tế gần nhất để được tư vấn, cách ly và điều trị kịp thời.
Trang 23CÁCH SỬ DỤNG KHẨU TRANG
• Đặt khẩu trang che phủ cả miệng và mũi, chặt đủ để
hạn chế tối đa khoảng trống giữa mặt và khẩu trang.
• Trong khi đang sử dụng, tránh chạm tay vào khẩu
trang Khi phải chạm tay vào khẩu trang, ví dụ để
tháo ra, thì phải rửa tay bằng xà phòng hoặc khăn giấy có tẩm cồn.
• Thay khẩu trang khi bị ẩm, ướt.
• Các khẩu trang bằng vải khi cần sử dụng lại phải
được giặt sạch ngay sau mỗi lần sử dụng bằng xà phòng hoặc các chất tẩy rửa thông thường.
• Khẩu trang dùng khi chăm sóc người bệnh cần loại
bỏ và rửa tay ngay sau khi lấy khẩu trang ra.
Trang 25•
Trang 28ĐỐI VỚI MÔI TRƯỜNG
bàn phím máy tính, mặt bàn và bề mặt các
đồ vật khác trong nhà, trong lớp học bằng các chất tẩy rửa thông thường như xà phòng, nước Javel, cồn Ethanol 70 0, (hoặc Cloramin B 2%- 5%)
• Tăng cường thông khí trong lớp học,
phòng làm việc hoặc nhà ở bằng cách mở các cửa ra vào và cửa sổ, hạn chế sử dụng điều hòa.
Trang 29KHI TRONG GIA ĐÌNH CÓ NGƯỜI BỆNH
(+) CÚM A(H1N1) MỚI
Người bệnh phải cách ly tại nhà hoặc tại
cơ sở điều trị, tuỳ theo tình trạng bệnh, trong vòng 7 ngày kể từ khi có biểu hiện bệnh, tránh tiếp xúc thành viên khác trong gia đình, trường hợp cần thiết phải tiếp xúc thì phải đeo khẩu trang và giữ khoảng cách trên 1m
Trang 30KHI TRONG GIA ĐÌNH CÓ NGƯỜI BỆNH
(+) CÚM A(H1N1) MỚI (tt)
• Những người trong gia đình phải thực hiện
việc phòng lây nhiễm bệnh đường hô hấp như đeo khẩu trang, rửa tay thường xuyên, đặc biệt khi ho, hắc hơi;
• Che miệng và mũi bằng khăn vải hoặc khăn
giấy khi ho hoặc hắc hơi để làm giảm phát tán các dịch tiết đường hô hấp, sau đó huỷ hoặc giặt sạch khăn ngay;
• Hạn chế tiếp xúc với cộng đồng;
• Tự theo dõi sức khoẻ và đến cơ sở y tế khi
có triệu chứng bệnh.
Trang 31Kiểm tra công tác kiểm dịch y tế tại sân bay Nội bài, ngày 02/5/2009
31
Trang 32Trang 33
Xin tr©n träng c¶m ¬n