CÁC NỘI DUNG TRỌNG TÂM Chương 1: Tổng quan dự án Một số khái niệm liên quan dự án Nghị định 93CP về Ban hành Quy chế quản lý và sử dụng viện trợ phi Chính phủ nước ngoài.. Chương trìn
Trang 1TRƯỜNG ĐẠI HỌC MỞ THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH KHOA XÃ HỘI HỌC – CÔNG TÁC XÃ HỘI – ĐÔNG NAM Á
TÀI LIỆU HƯỚNG DẪN ÔN TẬP VÀ KIỂM TRA
MÔN: QUẢN LÝ DỰ ÁN XÃ HỘI
Mục đích
Tài liệu này nhằm hỗ trợ cho học viên hình thức giáo dục từ xa nắm vững nội dung ôn tập
và làm bài kiểm tra hết môn hiệu quả
Tài liệu này cần được sử dụng cùng với tài liệu học tập của môn học và bài giảng của giảng viên ôn tập tập trung theo chương trình đào tạo
Nội dung hướng dẫn
Nội dung tài liệu này bao gồm các nội dung sau:
Phần 1: Các nội dung trọng tâm của môn học Bao gồm các nội dung trọng tâm
của môn học được xác định dựa trên mục tiêu học tập, nghĩa là các kiến thức hoặc
kỹ năng cốt lõi mà người học cần có được khi hoàn thành môn học
Phần 2: Cách thức ôn tập Mô tả cách thức để hệ thống hóa kiến thức và luyện tập
kỹ năng để đạt được những nội dung trọng tâm
Phần 3: Hướng dẫn làm bài kiểm tra Mô tả hình thức kiểm tra và đề thi, hướng
dẫn cách làm bài và trình bày bài làm và lưu ý về những sai sót thường gặp, hoặc những nỗ lực có thể được đánh giá cao trong bài làm
Phần 4: Đề thi mẫu và đáp án Cung cấp một đề thi mẫu và đáp án, có tính chất
minh họa nhằm giúp học viên hình dung yêu cầu kiểm tra và cách thức làm bài thi
Trang 2PHẦN 1 CÁC NỘI DUNG TRỌNG TÂM
Chương 1: Tổng quan dự án
Một số khái niệm liên quan dự án
Nghị định 93CP về Ban hành Quy chế quản lý và sử dụng viện trợ phi Chính phủ nước ngoài
Chương trình và dự án
Chương 2: Chu trình dự án
Giới thiệu chu trình dự án
Các giai đoạn chu trình dự án
- Giai đoạn xác định
- Giai đoạn thiết kế Thiết kế dự án theo phương pháp khung hợp lý
- Giai đoạn thực hiện và giám sát: Quản lý nhân viên; quản lý công việc; quản lý thời gian; quản lý vật chất; quản lý tài chính; quản lý thông tin
- Giai đoạn lượng giá
Chương 3: Lồng ghép giới trong dự án
Phân tích giới trong dự án xã hội
Khung phân tích giới và công cụ, theo Hardvard và Moser
Công cụ phân tích giới theo dự án Cộng đồng Châu Âu: Phân tích các bên tham gia; Phân tích SWOT; Sơ đồ Venn
Lồng ghép giới trong các giai đoạn dự án: Xác định; Thiết kế; Thực hiện; Lượng giá
Chỉ báo nhạy cảm giới
Khung hợp lý (Log frame) được lồng ghép giới
Chương 4: Đề xuất dự án
Nội dung trong một đề xuất dự án
Mẫu đề xuất dự án
Chương 5: Một số kỹ năng quản lý dự án
Lấy quyết định
Xây dựng ê-kíp dự án
Điều hành các buổi họp nhân viên dự án
Quản lý thời gian làm việc
Trang 3Truyền thông trong dự án
Giải quyết mâu thuẫn
Quan hệ đối tác
Trang 4PHẦN 2 CÁCH THỨC ÔN TẬP
Chương 1: Tổng quan dự án
Một số khái niệm liên quan dự án: Tham khảo tài liệu hướng dẫn học tập (TLHDHT) trang 3-4
Bài tập liên hệ: Tìm hiểu, liệt kê các vấn đề trong xã hội cần phải can thiệp, thay đổi; Xác định hoạt động, đầu ra, và kết quả của một tình huống, sự kiện Tìm hiểu nhóm mục tiêu, đối tượng hưởng lợi trong dự án mẫu “Ngăn chặn bạo lực gia đình đối với phụ nữ”, trang 90
Nghị định 93CP/2009/NĐ-CP, ngày 22/10/2009 (NĐ 93) về Ban hành Quy chế quản lý và sử dụng viện trợ phi Chính phủ nước ngoài: Đọc tài liệu trang 5-6 về các
đề mục chính trong NĐ 93 Tự tìm hiểu toàn văn của Nghị định 93; các nội dung chính trong hai loại dự án, theo NĐ 93
Chương trình và dự án: Đọc tài liệu trang 6-9, tự lập bảng so sánh về những đặc điểm của chương trình, và dự án
Chương 2: Chu trình dự án
Giới thiệu chu trình dự án:
o Đọc tài liệu trang 10 – 12, so sánh cách trình bày chu trình dự án theo 3 cách: 7 bước, 6 bước, 5 bước Tìm những điểm giống và khác nhau giữa ba cách trình bày chu trình dự án
o Tìm hiểu các hoạt động thực hiện trong từng bước theo năm bước của chu trình
dự án Baum, trang 12
Các giai đoạn chu trình dự án: gồm bốn giai đoạn 1) Giai đoạn xác định; 2) Giai đoạn thiết kế; 3) Giai đoạn thực hiện và giám sát; 4) Giai đoạn lượng giá
o Giai đoạn xác định: Xem tài liệu trang 13-15, đọc kỹ phần các phương pháp sử dụng để thực hiện tìm hiểu thông tin Tự làm bài tập, lập bảng phân tích SWOT
về tình hình của một địa phương
o Giai đoạn thiết kế: Đây là một phần rất dài, và quan trọng, cần tham khảo kỹ tài liệu, từ trang 15 – 30
Phân biệt khác biệt giữa kế hoạch chiến lược, kế hoạch thực hiện
Thực hiện khung hợp lý trong thiết kế dự án Gồm 6 bước:
Bước 1 Phân tích các bên tham gia Đọc tài liệu trang 17-18, nắm rõ và tự liệt
kê bốn bên tham gia trong một dự án, có thể tham khảo dự án Đà Nẵng (trang 90-98), hoặc dự án Quy Nhơn (tài liệu phát tay)
Bước 2 Phân tích vấn đề: Đọc tài liệu trang 18-20 Liên hệ bài tập Chương 1 về khái niệm vấn đề Nắm chắc kỹ thuật cây vấn đề (problem tree), tham khảo mẫu cây vấn đề ở trang 20, tự lập ra một cây vấn đề về các tình huống như vấn đề ô nhiễm nước, đường sá xuống cấp, bạo hành gia đình, trẻ em nghiện game
Trang 5Bước 3 Phân tích mục tiêu Đọc tài liệu trang 21-24, xác định các thành phần trong cây mục tiêu, liên hệ cây vấn đề Xác định 3 cấp độ mục tiêu Ôn lại cách viết mục tiêu, và tự làm nhiều bài tập viết mục tiêu theo 5 tiêu chí SMART Bước 4 Kế hoạch hoạt động Đọc tài liệu trang 24-25 Liên hệ mục tiêu, liệt kê một số hoạt động để đáp ứng cho mục tiêu Chú ý các loại nguồn lực (đầu vào) chính khi đề ra hoạt động
Bước 5 Chỉ báo Đọc tài liệu trang 25-27 Tham khảo dự án Đà Nẵng, trang
92-96, tự làm bài tập đặt một số chỉ báo cho các mục tiêu, kết quả của dự án
Bước 6 Phân tích rủi ro và giả định Đọc tài liệu trang 27-28 Tự tìm hiểu yếu
tố rủi ro bên trong, và yếu tố rủi ro bên ngoài của một dự án Xem bảng ma trận
về giả định (assumption), tự đặt ra giả định và điền vào bảng ma trận
o Giai đoạn thực hiện Đọc tài liệu từ trang 31-35 Nắm rõ các lĩnh vực quản lý khi thực hiện dự án: 1) Quản lý nhân viên; 2) Quản lý công việc; 3) Quản lý thời gian; 4) Quản lý vật chất-vật liệu; 5) Quản lý tài chánh; 6) Quản lý thông tin Xem lại 8 nội dung trong quản lý nhân viên; xem lại các bài tập về sơ đồ Gantt, và tham khảo các mục chi phí trong các dự án
Nắm rõ yêu cầu của việc giám sát, và các công cụ giám sát
o Giai đoạn lượng giá Xem trang 35-36, nắm rõ yêu cầu của lượng giá, các phân loại lượng giá
Chương 3: Lồng ghép giới trong dự án
Phân tích giới trong dự án xã hội Đọc trang 37, nắm rõ lợi ích, yêu cầu của phân tích giới
Khung phân tích giới và công cụ, theo Hardvard và Moser Đọc trang 38-45 Xem lại các bài tập thực hành 6 loại công cụ phân tích giới theo khung phân tích giới Harvard và Moser
Công cụ phân tích giới theo dự án Cộng đồng Châu Âu: Phân tích các bên tham gia; Phân tích SWOT; Sơ đồ Venn Đọc trang 46-47 Xem lại bài tập phân tích SWOT ở chương 2, chú ý yếu tố giới trong phân tích SWOT Sơ đồ Venn, tham khảo lại môn Phát triển cộng đồng, bài Phương pháp đánh giá nhanh có sự tham gia (Participatory Rapid Appraisal – PRA) về cách lập sơ đồ Venn, chú ý yếu tố giới Lồng ghép giới trong các giai đoạn dự án: Xác định; Thiết kế; Thực hiện; Lượng giá Đọc trang 48-50 Chú ý yếu tố giới trong mỗi giai đoạn dự án
Chỉ báo nhạy cảm giới Đọc trang 50-52 Tự làm bài tập đặt ra các chỉ báo về giới: chỉ báo số lượng, chất lượng; chỉ báo cấp vĩ mô, trung mô, vi mô
Khung hợp lý (Log frame) được lồng ghép giới Đọc trang 52-54 Làm bài tập điền thông tin vào các ô trong ma trận khung hợp lý
Chương 4: Đề xuất dự án
Nội dung trong một đề xuất dự án Xem tài liệu hướng dẫn học tập, trang 86-89
Trang 6o Viết lại các phần chính trong một bản đề xuất dự án: 1) Thông tin chung; 2) Thông tin chi tiết về dự án
o Chú ý phần hướng dẫn về hồ sơ xin tài trợ
Mẫu đề xuất dự án Xem trang 90-98, tham khảo đề xuất dự án “Ngăn chặn bạo lực gia đình đối với phụ nữ”, của Hội LHPN TP Đà Nẵng
Chương 5: Một số kỹ năng quản lý dự án
Đọc trang 56-76, xem lại các bài tập về các kỹ năng:
Lấy quyết định
Xây dựng ê-kíp dự án
Điều hành các buổi họp nhân viên dự án
Quản lý thời gian làm việc
Truyền thông trong dự án
Giải quyết mâu thuẫn
Quan hệ đối tác
Trang 7PHẦN 3 HƯỚNG DẪN LÀM BÀI KIỂM TRA
a/ Hình thức kiểm tra và kết cấu đề
Kiểm tra theo hình thức trắc nghiệm và tự luận Đề thi sẽ bao gồm tất cả nội dung
đã học
Có các loại đề như sau:
- Phần trắc nghiệm 30 câu (6 điểm), mỗi câu 0,2 điểm Phần tự luận (4 điểm) gồm
4 câu, mỗi câu 1 điểm; hoặc 2 câu, mỗi câu 2 điểm, và 4 câu, mỗi câu 0,5 điểm
- Phần trắc nghiệm 35 câu (7 điểm), mỗi câu 0,2 điểm Phần tự luận (3 điểm), gồm 3 câu, mỗi câu 1 điểm, hoặc 1 câu, một điểm, và 4 câu, mỗi câu 0,5 điểm
b/ Hướng dẫn làm bài thi trắc nghiệm và tự luận
Đọc một lượt tất cả câu hỏi, chọn câu dễ làm trước
Đối với câu trắc nghiệm, đọc kỹ hướng dẫn trả lời trắc nghiệm trong bảng trả lời Đồng thời, xem kỹ từng câu trả lời trong 4 chọn lựa (a,b,c,d) để chọn ra câu trả lời đúng nhất
Đối với từng câu tự luận, phải đọc thật kỹ từng nội dung câu hỏi Gạch chân những ý chính để tránh lạc đề Viết dài nhưng không vào trọng tâm, sẽ không được tính điểm
Câu hỏi có yêu cầu tình huống thực tế, phải làm theo yêu cầu, tránh chép những
ví dụ từ sách, hoặc các bài tập làm trên lớp, sẽ bị lạc đề
Tính thời gian để phân bổ cho các câu trả lời, tránh dồn thời gian quá nhiều vào một câu, sẽ không kịp thời gian cho những câu khác
Chép bài người khác sẽ không được tính điểm
Trang 8PHẦN 4 ĐỀ THI MẪU VÀ ĐÁP ÁN
ĐỀ THI MẪU
I Phần 1 Trắc nghiệm (6 điểm) Tổng cộng 30 câu Mỗi câu 0,2 điểm
1 Tình trạng cơ bản về lợi ích lâu dài của cá nhân, nhóm, cộng đồng Câu này mô tả:
a Mục đích b Kết quả c Đầu ra d Mục tiêu
2 Lượng giá nhu cầu ban đầu liên quan công việc nào sau đây
a Thu thập thông tin về các hoạt động đang diễn ra trong dự án
b Xem báo cáo của địa phương để biết những vấn đề chưa giải quyết được tại cộng đồng
c Phỏng vấn ê kíp dự án để biết được những thay đổi sau 1 năm thực hiện dự án
d Quan sát và ghi nhận lại những hoạt động còn duy trì sau khi dự án đã kết thúc từ 2 năm trước
3 Câu nào dưới đây mô tả một vấn đề
a Tỉ lệ cao người sau cai tái hòa nhập cộng đồng
b Tỉ lệ giảm trong số người nghiện dùng chung bơm kim tiêm
c Tỉ lệ không giảm các bệnh đường tình dục trong nhóm nguy cơ cao
d Tỉ lệ càng ngày càng tăng số người tiếp cận và sử dụng dịch vụ xét nghiệm tự nguyện
4 Những thay đổi mong muốn đạt được khi kết thúc dự án Câu này mô tả:
a Đầu ra b Kết quả c Mục đích d Mục tiêu
5 Câu nào sau đây mô tả khái niệm đầu ra
a Nguồn lực để thực hiện hoạt động b Những thay đổi về hành vi, tổ chức
c Đạt được sau khi thực hiện dự án d Đạt được ngay sau khi thực hiện hoạt động
………
30 “Họp định kỳ với ê-kíp thực hiện dự án, gặp gỡ lãnh đạo cộng đồng, kiểm tra việc sử dụng trang thiết bị, tình hình tài chính, và xem lại sơ đồ Gantt, ” đoạn trên liên quan đến những lĩnh vực nào trong quản lý dự án:
a Quản lý thông tin, con người, thời gian, tài chính
b Quản lý con người, ngân sách, thời gian, công việc, vật chất
c Quản lý cơ sở vật chất, thời gian, ngân sách, công việc
d Quản lý vật chất, thông tin, con người, tài chính
Trang 9II Phần tự luận (4 điểm) Sinh viên trả lời trên đề thi
31 Năm nội dung trong quản lý dự án (1 điểm)
………
………
32 Nêu 5 yêu cầu khi xác định mục tiêu cụ thể hoặc chỉ báo đầu ra (1 điểm)
………
………
33 Các bên liên quan (hoặc các thành phần tham gia) trong dự án bao gồm những ai? (0,5 điểm)
………
………
34 Liệt kê thứ tự các bước theo phương pháp khung hợp lý (LFA) (0,5 điểm)
………
………
35 Trình bày sơ đồ Gantt hoạt động của dự án trong thời gian một tháng (1 điểm)
- Chọn địa điểm: Tuần đầu tiên
- Ký hợp đồng thuê địa điểm: 2 ngày đầu tuần thứ hai
- Mua sắm trang thiết bị: Một tuần rưỡi, từ giữa tuần thứ hai
- Bầu chọn nhóm phụ trách: Tuần thứ tư
- Họp ê kíp dự án: Ngày cuối tháng
Trang 10ĐÁP ÁN ĐỀ THI QUẢN LÝ DỰ ÁN XÃ HỘI
I Phần 1 Trắc nghiệm (6 điểm)
BẢNG TRẢ LỜI 30 câu Mỗi câu 0,2 điểm
1 a b c d 21 a b c d
2 a b c d 22 a b c d
3 a b c d 23 a b c d
4 a b c d 24 a b c d
5 a b c d 25 a b c d
6 a b c d 26 a b c d
7 a b c d 27 a b c d
8 a b c d 28 a b c d
9 a b c d 29 a b c d
10 a b c d 30 a b c d
11 a b c d
12 a b c d
13 a b c d
14 a b c d
15 a b c d
16 a b c d
17 a b c d
18 a b c d
19 a b c d
20 a b c d
II Phần 2 Tự luận (4 điểm)
31 Năm nội dung trong quản lý dự án (1 điểm)
- Quản lý nhân viên
- Quản lý công việc
- Quản lý vật chất – vật liệu
- Quản lý tài chính
- Quản lý thông tin
32 Nêu 5 yêu cầu khi xác định mục tiêu cụ thể hoặc chỉ báo đầu ra (1 điểm)
- Đặc thù, cụ thể (Specific)
- Đo lường được (Measurable)
- Khả thi (Atainable)
- Thực tế (Realistic)
Trang 11- Thời gian (Time-bound)
33 Các bên liên quan (hoặc các thành phần tham gia) trong dự án bao gồm những ai? (0,5 điểm)
- Nhóm thụ hưởng (trực tiếp và gián tiếp)
- Nhóm thực hiện / ê kíp dự án
- Những người ra quyết định
- Cơ quan/ Tổ chức tài trợ
34 Liệt kê thứ tự các bước còn lại theo phương pháp khung hợp lý (LFA) (0,5 điểm)
- Bước 1: Phân tích các bên tham gia
- Bước 2 Phân tích vấn đề
- Bước 3 Xây dựng mục tiêu
- Bước 4 Kế hoạch các hoạt động
- Bước 5 Xây dựng chỉ báo
- Bước 6 Phân tích rủi ro và các giả định
35 Trình bày sơ đồ Gantt hoạt động của dự án trong thời gian một tháng (1 điểm)
Hoạt động Tuần
1 2 3 4
1 Chọn địa điểm
2 Ký hợp đồng thuê địa điểm
3 Mua sắm trang thiết bị
4 Bầu chọn nhóm phụ trách
5 Họp ê-kíp dự án