CHUYÊN ĐỀ: HÌNH CHIẾU TRỤC ĐO

Chuyên đề hình chiếu trục đo được kết hợp 2 bài hình chiếu trục đo và thực hành biểu diễn vật thể công nghệ 11, giáo án soạn theo hướng phát triển năng lực người học có câu hỏi theo bốn cấp độ, phiếu học tập hướng dẫn học sinh tự học

Ngày soạn: 2/10/2019 Ngày dạy: 7/10/2019 Tuần:7; 8; 9 Tiết PPCT:7; 8; 9

Chuyên đề: HÌNH CHIẾU TRỤC ĐO

(3 tiết)

I CƠ SỞ XÁC ĐỊNH CHUYÊN ĐỀ

Theo nội dung chương trình sách giáo khoa công nghệ 11THPT , nội dung về hình chiếu trục đo được trình bày ở bài 05, 06 SGK CN 11 cùng đề cập tới hình dạng trong không gian của các vật thể đơn giản Nên gộp lại thành 1 chuyên đề: Biểu diễn vật thể

II NỘI DUNG CHUYÊN ĐỀ

Trên cơ sở tổng hợp nội dung bài được đề cập trong chuyên đề có thể xác định chuyên đề “ hình chiếu trục đo” các nội dung sau:

1 Khái niệm về hình chiếu trục đo

2 Hình chiếu trục đo vuông góc đều

3 Hình chiếu trục đo xiên góc cân

4 Các bước vẽ hình chiếu trục đo

5 Thực hành: bểu diễn vật thể

III CHUẨN KIẾN THỨC, KỸ NĂNG CỦA CHUYÊN ĐỀ VÀ NHỮNG NĂNG LỰC, PHẨM CHẤT CÓ THỂ HÌNH THÀNH CHO HỌC SINH

1 Chuẩn kiến thức, kỹ năng và thái độ của chủ đề

a) Kiến thức

- Biết được khái niệm về hình chiếu trục đo

- Các thông số cơ bản trong hình chiếu trục đo vuông góc đều và hình chiếu tục đo xiên góc cân

- Các bước vẽ hình chiếu trục đo

b) Kĩ năng

- Kĩ năng hợp tác giải quyết vấn đề

- Kĩ năng sử dụng giấy vẽ, dụng cụ vẽ

- Kĩ năng áp dụng tiêu chuẩn trong bản vẽ

- Rèn luyện kĩ năng đọc, phân tích hình của HS

- Rèn luyện khả năng lập luận và quan sát, so sánh của HS

c) Kĩ năng

Có thái độ ham học hỏi, tham gia hoạt động nhóm tích cực ; tìm hiểu ứng dụng của HCTĐ trong thực tiễn

2 Những năng lực và phẩm chất có thể hình thành cho học sinh

a Năng lực sử dụng ngôn ngữ kĩ thuật: HS hiểu và sử dụng tốt các thuật ngữ như góc trục

đo, hệ số biến dạng…

b Năng lực triển khai sử dụng công nghệ cụ thể: HS sử dụng được đúng các bước vẽ

c Năng lực lựa chọn và đánh giá công nghệ: HS có thể phân tích, so sánh các thông số, hệ

số biến dạng của 2 loại HCTĐ

d) Năng lực hợp tác: Với hình thức và phương án dạy theo nhóm sẽ tạo cho HS năng lự hợp tác

IV CÁC MỨC ĐỘ YÊU CẦU CỦA CÂU HỎI, BÀI TẬP DÙNG TRONG DẠY

HỌC VÀ KIỂM TRA, ĐÁNH GIA.

Nội dung Mức độ yêu cầu cần đạt đươc

Nhận biết Thông hiểu Vận dụng Vận dụng cao

1 Khái niệm về

hình chiếu trục

đo.

1.a Thế nào là

HCTĐ

Trình bày được khái niệm về hình chiếu trục đo

1.b Các thông

số cơ bản của

HCTĐ

Biết được các thông số cơ bản

2 Hình chiếu

trục đo vuông

góc đều.

Biết được các thông số cơ bản của hình chiếu trục đo vuông góc đều

Phân biệt được góc trục đo, trục

đo, hệ số biến dạng của hình chiếu trục đo vuông góc đều

Vẽ được hình chiếu trục đo vuông góc đều của vật thể đơn giản

3 Hình chiếu

trục đo xiên góc

cân.

Biết được các thông số cơ bản của hình chiếu trục đo xiên góc cân

Phân biệt được góc trục đo, trục

đo, hệ số biến dạng của hình chiếu trục đo xiên góc cân

Biết cách sử dụng đúng loại hình chiếu trục

đo cho từng chi tiết cụ thể

4 Các bước vẽ

hình chiếu trục

đo

Vẽ được hình chiếu trục đo của một chi tiết đơn giản nhất Ví dụ:

hình hộp chữ nhật, hình lập phương…

V CÂU HỎI, BÀI TẬP TRONG DẠY HỌC VÀ KIỂM TRA ĐÁNH GIÁ

1 Câu hỏi bài tập mức nhận biết

1.1 Hình chiếu trục đo là:

A hình biểu diễn 2 chiều của vật thể bằng phương pháp chiếu song song

B hình biểu diễn 3 chiều của vật thể bằng phương pháp chiếu song song

C hình biểu diễn 2 chiều của vật thể bằng phương pháp chiếu xuyên tâm

D hình biểu diễn 3 chiều của vật thể bằng phương pháp chiếu xuyên tâm

1.2 Chọn câu đúng Hệ số biến dạng của hình chiếu trục đo xiên góc cân là:

1.3 Nhận dạng hình chiếu trục đo xiên góc cân và vuông góc đều?

A B C D

2 Câu hỏi mức độ hiểu

2.1 Các thông số cơ bản của hình chiếu trục đo vuông góc đều là:

A a Góc trục đo:

b Hệ số biến dạng:

p = q = r = 1

B a Góc trục đo:

b Hệ số biến dạng:

p = q = r = 1

C a Góc trục đo:

b Hệ số biến dạng:

p = q = 1; r =0,5

D a Góc trục đo:

b Hệ số biến dạng:

p = r = 1; q= 0,5

2.2 Các thông số cơ bản của hình chiếu trục đo xiên góc cân là:

A a Góc trục đo:

b Hệ số biến dạng:

p = q = r = 1

B a Góc trục đo:

b Hệ số biến dạng:

p = q = r = 1

C a Góc trục đo:

b Hệ số biến dạng:

p = q = 1; r =0,5

D a Góc trục đo:

b Hệ số biến dạng:

p = r = 1; q= 0,5

d Câu hỏi mức vận dụng

Em hãy vẽ hình chiếu trục đo của vật thể sau

4 Câu hỏi mức vận dụng cao

4.1 Nếu vật thể có hình tròn ở mặt phẳng XOZ( hình chiếu đứng) thì nên vẽ loại hình chiếu trục đo nào?

A Xiên góc cân

B Vuông góc đều

C Cả 2 loại xiên góc cân và vuông góc đều

4.2 Nếu vật thể có hình tròn ở mặt phẳng XOZ( hình chiếu đứng) và ở mặt phẳng (YOZ) thì nên vẽ loại hình chiếu trục đo nào?

A Xiên góc cân

B Vuông góc đều

C Cả 2 loại xiên góc cân và vuông góc đều

V TIẾN TRÌNH DẠY HỌC CHUYÊN ĐỀ

Hoạt động 1: Khởi động (10 phút )

1 Chuẩn bị:

a GV nghiên cứu nội dung HÌnh chiếu trục đo trong SGK 11, lớp 8, một số hinh ảnh minh họa

b HS đọc sgk, nghiên cứu nội dung liên quan trên internet

2 Xác định tình huống xuất phát:

Đối với vật thể nhiều lỗ, rãnh; cấu tạo phức tạp…thì nếu chỉ sử dụng hình chiếu vuông góc sẽ không thể hiện rõ hình dạng, cấu trúc của vật thể đó Vậy chúng ta có thêm phương pháp nào

để thể hiện rõ hơn ko?

(chia lớp thành 4 nhóm, thảo luận và cử nhóm trưởng trả lời.)

GV dựa trên câu trả lời của các nhóm để dắt vào bài mới

1 Tạo ra tình huống có vấn đề:

+ Tình huống 1:

Nếu vật thể phức tạp, nhìn các hình chiếu vuông góc khó tưởng tượng ra vật thể

+ Tình huống 2:

Nếu vẽ hình 3D thì vẽ như thế nào?

+ Tình huống 3:

Đối với người không biết gì về vẽ kĩ thuật, làm thế nào để hình dung được hình dạng vật thể?

Hoạt động 2: Hình thành kiến thức mới

I Hình thành kiến thức về khái niệm hình chiếu trục đo (5 phút )

A Chia lớp thành 4 nhóm, thảo luận và trình bày về khái niệm hình chiếu trục đo

Gọi một nhóm trình bày, các nhóm khác nhận xét GV kết luận

Các câu hỏi gợi ý:

80 30

1 Phép chiếu song song là gì?

2 Khi tia chiếu trùng với cạnh vật thể thì hiện tượng gì xảy ra?

3 Vật thể và hình biểu diễn có mấy chiều?

5 Hình chiếu trục đo được vẽ trên 1 hay nhiều mp hình chiếu?

6 Vì sao phương chiếu l không được song song với mp hình chiếu và các trục toạ độ?

7 Góc trục đo và các hệ số biến dạng thay đổi liên quan đến các yếu tố nào?

8 Vị trí của các trục toạ độ hoặc phương chiếu l đối với mp hình chiếu P’

9 Vì sao phương chiếu l không được song song với mp hình chiếu và các trục toạ độ?

10 Góc trục đo và các hệ số biến dạng thay đổi liên quan đến các yếu tố nào?

11 Vị trí của các trục toạ độ hoặc phương chiếu l đối với mp hình chiếu P’

Từ đó GV yêu cầu HS rút ra kết luận

B Chia lớp thành 4 nhóm, thảo luận trình bày về các thông số cơ bản

Gọi một nhóm trình bày, các nhóm khác nhận xét GV kết luận

Các câu hỏi gợi ý:

1 Độ dài các đoạn thẳng OA, OB, OC thay đổi như thế nào trên các trục tọa độ

2 Hình chiếu của các góc, các trục đo gọi là gì?

II Hình thành kiến thức về hình chiếu trục đo vuông góc đều (5 phút )

Chia lớp thành 3 nhóm, thảo luận và trình bày về hình chiếu trục đo vuông góc đều:

Nhóm 1: trình bày về góc trục đo

Nhóm 2: trình bày về hệ số biến dạng

Nhóm 3: trình bày về hình dạng trục đo

Gọi một nhóm trình bày, các nhóm khác nhận xét GV kết luận

III Hình thành kiến thức về hình chiếu trục đo xiên góc cân (5 phút )

Chia lớp thành 3 nhóm, thảo luận và trình bày về hình chiếu trục đo xiên góc cân:

Nhóm 1: trình bày về góc trục đo

Nhóm 2: trình bày về hệ số biến dạng

Nhóm 3: trình bày về hình dạng trục đo

Gọi một nhóm trình bày, các nhóm khác nhận xét GV kết luận

IV Hình thành kiến thức về các bước vẽ hình chiếu trục đo (20 phút )

Chia HS thành 4 nhóm

Nhóm 1: phân tích vật thể

Nhóm 2: vẽ hình chiếu cạnh

Nhóm 3: Các bước vẽ HCTĐ xiên góc cân

Nhóm 4: Các bước vẽ HCTĐ vuông góc đều

Các nhóm thảo luận và cử đại diện trình bày nội dung được phân công

GV gợi ý, kết luận vấn đề cần giải quyết

Một số câu hỏi gợi ý:

1 Vật thể có hình dạng gì?

2 Muốn vẽ hình chiếu cạnh thì phải làm sao?

3 Thứ tự các bước vẽ từng loại HCTĐ là gì?

Hoạt động 3: Luyện tập, thực hành (90 phút )

GV Hoạt động của HS Năng lực hình

thành

Nội dung 1: Giới thiệu bài

( Thời gian: 20 phút )

+ Phân tích hình dạng vật thể và chọn các hướng

chiếu

+ Bố trí các hình chiếu trên bản vẽ bằng các hình

chữ nhật bao ngoài hình chiếu

+ Vẽ từng phần của vật thể bằng nét mảnh

+ Tô đậm các nét thấy và dùng các nét đứt để biểu

diễn cạnh khuất, đường bao khuất

+ Ghi kích thước

+Vẽ hình chiếu trục đo

+ Kẻ khung vẽ và khung tên

+ Hoàn thiện bản vẽ

GV trình bày bài thực hành và nêu tóm tắt các bước tiến hành:

HS lắng

bước tiến hành

Nội dung 2: Tổ chức thực hành

( Thời gian: 60 phút )

HS vẽ biểu diễn vật thể bài tập trang 36 sgk

- GV giao đề bài cho học sinh và nêu các yêu cầu của bài làm

- HS làm bài theo sự hướng dẫn, phân công của giáo viên

Rèn luyện

kỹ năng lập bản vẽ

kĩ thuật

Nội dung 3: Tổng kết đánh giá giờ thực hành

( Thời gian: 7 phút )

Gv nhận xét buổi thực hành

về kỹ năng và thái độ học tập của học sinh

HS nộp lại bài thực hành

Hoạt động 4: Vận dụng

GV tổ chức hoạt động thảo luận nhóm hoặc cả lớp cùng thảo luận nhằm vận

dụng kiến thức đã học, hiểu biết thực tiễn để giải thích việc ứng dụng HCTĐ vào lĩnh vực gì? Lấy ví dụ minh họa

Hoạt động 5: Tìm tòi, mở rộng (3 phút )

GV yêu cầu HS ôn bài cũ, đọc trước bài mới, chuẩn bị giấy vẽ, dụng cụ vẽ

HS về nhà tập thực hành các bước vẽ thông qua bài tập cuối bài 6 sgk

Tìm hiểu thông tin liên quan đến bài học trong các phương tiện, tài liệu và trong thực tiễn cuộc sống

Giáo viên dặn dò học sinh làm bài tập trong SGK, đọc thước và tìm hiểu bài HÌNH

CHIẾU PHỐI CẢNH