Tư tưởng chính trị, đạo đức, lối sống của cán bộ, đảng viên là vấn đề cực kỳ quan trọng đối với công tác xây dựng Đảng. Trong mọi giai đoạn của cách mạng, nhất là trong công cuộc đổi mới hiện nay, Đảng hết sức quan tâm và có nhiều chủ trương, biện pháp để giữ vững, nâng cao tư tưởng chính trị, đạo đức lối sống của cán bộ, đảng viên. Tại Hội nghị lần thứ ba Ban Chấp hành Trung ương Đảng (khóa VII) đã ra Nghị quyết “Về một số nhiệm vụ đổi mới và chỉnh dốn Đảng”. Nghị quyết đã nhận định: “Trong Đảng có một bộ phận giảm sút ý chí chiến đấu, phai nhạt lý tưởng, dao động, mất lòng tin, trong đó một số chịu ảnh hưởng của khuynh hướng cơ hội, xét lại, muốn đưa đất nước đi con đường khác; thậm chí đã có người phản bội, đầu hàng”. Tại Đại hội VIII, IX và Đại hội X của Đảng đều nhấn mạnh tình trạng có chiều hướng phát triển nghiêm trọng hơn. Đến Đại hội XI, Đảng ta khẳng định: “Tình trạng suy thoái về chính trị, tư tưởng, đạo đức, lối sống trong một bộ phận không nhỏ cán bộ, đảng viên và tình trạng tham nhũng, lãng phí, quan liêu, những tiêu cực và tệ nạn xã hội chưa được ngăn chặn, đẩy lùi mà còn tiếp tục diễn biến phức tạp”. Nhận thức rõ tình trạng đó, Hội nghị lần thứ tư Ban Chấp hành Trung ương Đảng (khóa XI) dã ra Nghị quyết “Một số vấn đề cấp bách về xây dựng Đảng hiện nay”, không những đã tập trung phân tích làm rõ nguyên nhân của tình trạng đó, mà còn xác định mục tiêu, phương châm, giải pháp để khắc phục. Trong đó nhấn mạnh sự suy thoái về đạo đức, lối sống gắn liền với tư tưởng thực dụng, cơ hội, vụ lợi, tham nhũng, lãng phí; bè phái, cục bộ, mất đoàn kết; quan liêu, xa dân… trong một bộ phận cán bộ, đảng viên, kể cả cán bộ cấp cao của Đảng, Nhà nước; vì vậy, người viết chọn đề tài “Biểu hiện và một số giải pháp nhằm ngăn chặn, đẩy lùi sự suy thoái về tư tưởng, chính trị, đạo đức lối sống của cán bộ, đảng viên trong giai đoạn hiện nay” làm đề tài tiểu luận môn các chuyên đề bổ trợ. Nội dung trình bày gồm 2 phần chính sau: Thứ nhất: Một số vấn đề chủ yếu về ngăn chặn, đẩy lùi sự suy thoái về tư tưởng chính trị, đạo đức, lối sống của cán bộ, đảng viên. Thứ hai: Tình hình và một số giải pháp nhằm ngăn chặn, đầy lùi sự suy thoái về tư tưởng chính trị, đạo đức, lối sống một bộ phận cán bộ đảng viên.
Trang 1MỤC LỤC
A Mở đầu
B Nội dung .
I Một số vấn đề chủ yếu về ngăn chặn, đẩy lùi suy thoái đạo đức, lối sống cho đội ngũ cán bộ, đảng viên
1 Khái niệm và biểu hiện của sự suy thoái đạo đức, lối sống trong cán bộ, đảng viên
2 Khái niệm, nội dung ngăn chặn, đẩy lùi suy thoái đạo đức, lối sống trong cán bộ, đảng viên
II Tình trạng và một số giải pháp nhằm ngăn chặn, đẩy lùi suy thoái
tư tưởng chính trị, đạo đức, lối sống trong một bộ phận cán bộ, đảng viên
1 Tình hình và nguyên nhân suy thoái về tư tưởng chính trị, đạo đức, lối sống trong một bộ phận cán bộ, đảng viên
2 Một số giải pháp đấu tranh, ngăn chặn, đẩy lùi tình trạng suy thoái về tư tưởng chính trị, đạo đức, lối sống của một bộ phận không nhỏ cán bộ, đảng viên trong giai đoạn hiện nay
C Kết luận
Trang 2A PHẦN MỞ ĐẦU
Tư tưởng chính trị, đạo đức, lối sống của cán bộ, đảng viên là vấn đề cực kỳ quan trọng đối với công tác xây dựng Đảng Trong mọi giai đoạn của cách mạng, nhất là trong công cuộc đổi mới hiện nay, Đảng hết sức quan tâm
và có nhiều chủ trương, biện pháp để giữ vững, nâng cao tư tưởng chính trị, đạo đức lối sống của cán bộ, đảng viên
Tại Hội nghị lần thứ ba Ban Chấp hành Trung ương Đảng (khóa VII)
đã ra Nghị quyết “Về một số nhiệm vụ đổi mới và chỉnh dốn Đảng” Nghị quyết đã nhận định: “Trong Đảng có một bộ phận giảm sút ý chí chiến đấu, phai nhạt lý tưởng, dao động, mất lòng tin, trong đó một số chịu ảnh hưởng của khuynh hướng cơ hội, xét lại, muốn đưa đất nước đi con đường khác; thậm chí đã có người phản bội, đầu hàng” Tại Đại hội VIII, IX và Đại hội X của Đảng đều nhấn mạnh tình trạng có chiều hướng phát triển nghiêm trọng hơn Đến Đại hội XI, Đảng ta khẳng định: “Tình trạng suy thoái về chính trị,
tư tưởng, đạo đức, lối sống trong một bộ phận không nhỏ cán bộ, đảng viên
và tình trạng tham nhũng, lãng phí, quan liêu, những tiêu cực và tệ nạn xã hội chưa được ngăn chặn, đẩy lùi mà còn tiếp tục diễn biến phức tạp”
Nhận thức rõ tình trạng đó, Hội nghị lần thứ tư Ban Chấp hành Trung ương Đảng (khóa XI) dã ra Nghị quyết “Một số vấn đề cấp bách về xây dựng Đảng hiện nay”, không những đã tập trung phân tích làm rõ nguyên nhân của tình trạng đó, mà còn xác định mục tiêu, phương châm, giải pháp để khắc phục Trong đó nhấn mạnh sự suy thoái về đạo đức, lối sống gắn liền với tư tưởng thực dụng, cơ hội, vụ lợi, tham nhũng, lãng phí; bè phái, cục bộ, mất đoàn kết; quan liêu, xa dân… trong một bộ phận cán bộ, đảng viên, kể cả cán
bộ cấp cao của Đảng, Nhà nước; vì vậy, người viết chọn đề tài “Biểu hiện và một số giải pháp nhằm ngăn chặn, đẩy lùi sự suy thoái về tư tưởng, chính trị, đạo đức lối sống của cán bộ, đảng viên trong giai đoạn hiện nay” làm đề tài tiểu luận môn các chuyên đề bổ trợ Nội dung trình bày gồm 2 phần chính sau:
Thứ nhất: Một số vấn đề chủ yếu về ngăn chặn, đẩy lùi sự suy thoái về
tư tưởng chính trị, đạo đức, lối sống của cán bộ, đảng viên
Thứ hai: Tình hình và một số giải pháp nhằm ngăn chặn, đầy lùi sự suy
thoái về tư tưởng chính trị, đạo đức, lối sống một bộ phận cán bộ đảng viên
Trang 3PHẦN B NỘI DUNG
I Một số vấn đề chủ yếu về ngăn chặn, đầy lùi sự suy thoái về tư tưởng chính trị, đạo đức, lối sống cho đội ngũ cán bộ, đảng viên
1 Khái niệm và biểu hiện của sự suy thoái đạo đức, lối sống trong cán bộ, đảng viên
1.1 Khái niệm
- Suy thoái: Là suy yếu và sút kém dần, có tính chất kéo dài, phân loại gồm: suy thoái về chính trị, tư tưởng, đạo đức, lối sống, phong cách làm việc, tác phong công tác, ý thức chấp hành các nguyên tắc tổ chức, kỷ luật… trong
đó nguy hiểm nhất là suy thoái về chính trị, tư tưởng, đạo đức, lối sống
- Suy thoái về chính trị, tư tưởng, đạo đức, lối sống trong cán bộ, đảng viên là khái niệm chỉ những hiện tượng, biểu hiện tiêu cực, không bình thường đã và đang diễn ra trong một bộ phận không nhỏ cán bộ, đảng viên Hiện tượng này có thể làm lung lay vị trí cầm quyền của Đảng, đe dọa đến sự tồn vong chế độ
Như vậy, suy thoái tư tưởng chính trị, về thực chất, là sự phản ánh sai lệch hiện thực khách quan từ việc phai nhạt mục tiêu, lý tưởng cách mạng, xa rời chủ nghĩa Mác - Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh, đường lối của Đảng, làm cho những cái tốt, ưu viẹt của chế độ ta bị xuyên tạc trở thành méo mó, thực
hư, thật giả, trắng đen lẫn lộn, bị lợi dụng để thực hiện mục đích cá nhân theo kiểu “đục nước, béo cò”, biến cái tốt thành xấu Nó không chỉ phản ánh sai lệch quan điểm, lập trường của người cộng sản mà còn phản ánh sai lệch các chuẩn mực đạo đức, lối sống của cán bộ, đảng viên do lương tâm, danh dự của họ đã bị lu mờ; tự thân không thể nhận thức, phân biệt rõ ràng phải trái, đúng sai; không thể điều chỉnh thái độ, hành vi trong các quan hệ giao tiếp, ứng xử để đạt đến chuẩn mực đạo đức vốn có của người cộng sản Từ đó khiến họ rơi vào lối sống buông thả, đề cao vật chất, sùng bái đồng tiền, nặng
về hưởng lạc, ham chức, cậy quyền, đề cao “cái tôi”, coi thường tổ chức, chà đạp lên tập thể
1.2 Những biểu hiện của suy thoái chính trị tư tưởng, đạo đức lối sống của một bộ phận không nhỏ cán bộ, đảng viên ở nước ta hiện nay
Tại Hội nghị Trung ương 6 (lần 2) khóa VIII, Đảng ta đã cảnh báo: “Sự suy thoái về tư tưởng chính trị, tình trạng tham nhũng, quan liêu, lãng phí của một bộ phận cán bộ, đảng viên có chiều hướng phát triển nghiêm trọng Từ
đó đến nay, Đảng ta đã có nhiều giải pháp xây dựng, chỉnh đốn Đảng Song, kết quả thu được chưa đạt yêu cầu, mục tiêu đặt ra Tình trạng suy thoái về tư tưởng, chính trị, đạo đức, lối sống của một bộ phận cán bộ, đảng viên vẫn chưa được ngăn chặn, đẩy lùi Nghị quyết Trung ương 4 (khóa XI) một lần nữa chỉ rõ: “Một bộ phận không nhỏ cán bộ, đảng viên, trong đó có những đảng viên giữ vị trí lãnh đạo, quản lý, kể cả một số cán bộ cấp cao suy thoái
về tư tưởng, chính trị…”
Suy thoái tư tưởng chính trị, đạo đức lối sống là một loại bệnh “nan y” nhưng không phải là vô phương, hết cách cứu chữa Về cơ bản, sự suy thoái
Trang 4về tư tưởng chính trị trong một bộ phận cán bộ, đảng viên hiện nay được biểu hiện ở những mức độ khác nhau
Thứ nhất, là sự thờ ơ về chính trị, bàng quan, vô cảm trước vận mệnh
của Đảng và dân tộc Những cán bộ, đảng viên này chỉ lo vun vén lo lợi ích cá nhân, né tránh trách nhiệm, không dám đấu tranh với những quan điểm, hành động sai trái; không chịu học tập nâng cao nhận thức về chủ nghĩa Mác -Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh, quan điểm, đường lối của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước; bề ngoài vẫn nói về CNXH nhưng bên trong còn hoài nghi không tin; trước những khó khăn của đất nước còn dao động, mất niềm tin vào sự lãnh đạo của Đảng, sự điều hành của Chính phủ, luôn tỏ thái
độ chê bai người khác không thấy trách nhiệm của mình Khi bị đối tượng xấu kích động thường không đủ sức “đề kháng”, dễ bị lôi kéo vào các hoạt động chống lại Đảng, chế độ Đây là biểu hiện suy thoái về tư tưởng chính trị biểu hiện ở mức độ thấp Tuy nhiên, số cán bộ đảng viên loại này chiếm số đông
Thứ hai, là một số cán bộ, đảng viên biến chất về chính trị, công khai
phê phán bác bỏ chủ nghĩa Mác - Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh, đường lối, chủ trương của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước; đòi da nguyên chính trị, đa đảng đối lập, ca ngợi CNTB Số cán bộ, đảng viên này thường lợi dụng các diễn đàn, các cuộc tọa đàm, hội thảo khoa học, các phương tiện truyền thông, internet, lợi dụng việc góp ý với Đảng, phản biện xã hội để bày
tỏ quan điểm sai trái của mình Đáng chú ý, những biểu hiện suy thoái này không chỉ ở một bộ phận cán bộ, đảng viên đương chức mà còn diễn ra ở những cán bộ, đảng viên trước đay đã có quá trình đi theo Đảng, có cống hiến cho cách mạng nay đã nghỉ hưu, nhưng do bất mãn cá nhân, thiếu bản lĩnh chính trị, thiếu thông tin nên ngộ nhận, đi theo các quan điểm sai trái Đây là loại rất nguy hiểm, vì họ là những người có trình độ, có vị thế xã hội và quá trình cống hiến cho cách mạng nên tư tưởng, hành động của họ tác động rất lớn đối với cán bộ, đảng viên và các tầng lớp nhân dân
Thứ ba, là những cán bộ đảng viên biến chất về chính trị có các hoạt
động mó nối với các thế lực thù địch, bọn phản động người Việt lưu vong để chống lại Đảng, dân tộc và chế độ XHCN ở nước ta Số này ngoài việc công khai biểu hiện quan điểm chống lại Đảng, Nhà nước, còn viết bài, cung cấp tài liệu về tình hình trong nước để các thế lực thù địch chống Việt Nam Một
số đối tượng đã móc nối hoặc tham gia các tổ chức phản động người Việt ở nước ngoài
Thứ tư, là những người sa vào chủ nghĩa cá nhân, sống ích kỷ, thực
dụng, vụ lợi, lo vun vén cho bản thân và gia đình, không còn ý thức hết lòng
vì nước, vì dân, để vợ (chồng) con và người thân lợi dụng chức quyền của mình để tham nhũng, trục loại, tiến thân; là cơ hội, hám danh, chạy chức, chạy quyền, chạy chỗ, chạy tội, chạy bằng cấp…; là đố kỵ, kèn cựa địa vị, cục
bộ, bè phái, gây mất đoàn kết trong Đảng; là quan liêu, xa dân, vô cảm trước
Trang 5khó khăn, nỗi khổ của nhân dân, bất chấp đạo lý, dư luận vì lợi ích cục bộ, lợi ích nhóm; là tham nhũng, lãng phí, sống xa hoa, hưởng lạc…
Thứ năm, là tình trạng tham nhũng vẫn tồn tại như một tệ nạn nguy
hiểm, là một nguy cơ đối với đất nước Chủ thể của tham nhũng hiện nay không chỉ dừng lại ở hành vi của một cá nhân có chức quyền, mà đâu đó còn
là hành vi của một tập thể ban lãnh đạo cơ quan, đơn vị, những người có quyền hạn và có cả “ô duv” che chắn từ cấp cao hơn Hành vi tham nhũng không chỉ ở lĩnh vực kinh tế như: trong quản lý, sử dụng đất đai, đầu tư, xây dựng, cổ phần hóa doanh nghiệp nhà nước; quản lý, sử dụng vốn, tài sản nhà nước… mà điều đáng quan ngại là nó còn len lỏi cả trong các cơ quan bảo vệ pháp luật, ở cả trong các lĩnh vực vốn được coi trọng về đạo lý như giáo dục,
y tế, thực hiện chính sách xã hội nhân đạo, từ thiện…
2 Khái niệm, nội dung ngăn chặn, đẩy lùi suy thoái đạo đức, lối sống trong cán bộ, đảng viên
2.1 Khái niệm, nội dung ngăn chặn suy thoái đạo đức, lối sống trong cán bộ, đảng viên
- Khái niệm: Ngăn chặn suy thoái đạo đức, lối sống trong cán bộ đảng viên là bằng mọi hoạt động của Ơa đẻ ngăn chặn những khó khăn, trở ngại, những tác động xấu hiện nay để xây dựng đội ngũ cán bộ, đảng viên có bản lĩnh chính trị, vững vàng, kiên định với lý tưởng, mục tiêu của Đảng, tin tưởng vững chắc vào đường lối lãnh đạo đúng đắn của Đảng, chính sách và pháp luật của Nhà nước, nhận thức đúng và phát huy ưu điểm để trở thành những người cán bộ, đảng viên mẫu mực, đủ tư cách, hoàn thành xuất sắc mọi nhiệm vụ được Đảng và Nhà nước giao phó
- Nội dung:
+ Xác định rõ những biểu hiện của suy thoái tư tưởng chính trị, đạo đức, lối sống của một bộ phận cán bộ, đảng viên để có biện pháp phòng chống
để ngăn chặn hiệu quả
+ Nâng cao nhận thức trách nhiệm của cấp ủy đảng các cấp trong công tác giáo dục chính trị tư tưởng cho cán bộ đảng viên
+ Tăng cường và thực hiện nghiêm túc phê bình, tự phê bình theo tinh thần Nghị quyết Trung ương 4 (khóa XI)
+ Phát huy vai trò của Mặt trận tổ quốc, các tổ chức chính trị, xã hội và quần chúng nhân dân trong ngăn chặn suy thoái đạo đức, lối sống của cán bộ, đảng viên
+ Thường xuyên quan tâm, đổi mới và nâng cao chất lượng công tác cán bộ nhằm giảm thiểu suy thoái đạo đức, lối sống của cán bộ, đảng viên
+ Tăng cường công tác kiểm tra, giám sát thường xuyên nhằm ngăn ngừa kịp thời phát hiện, xử lý cán bộ, đảng viên sai phạm
2.2 Khái niệm, nội dung đẩy lùi suy thoái đạo đức, lối sống trong cán
bộ, đảng viên
- Khái niệm: Đẩy lùi suy thoái đạo đức, lối sống trong cán bộ, đảng viên là hệ thống các hình thức, cách tiến hành, các biện pháp, quy trình, lề lối
Trang 6làm việc, tác phong công tác mà Đảng sử dụng nhằm xây dựng được đội ngũ cán bộ, đảng viên trong sạch, vững mạnh, hoàn thành xuất sắc mọi nhiệm vụ được giao
- Nội dung:
+ Các cấp ủy cần tiếp tục đổi mới, nâng cao hiệu quả công tác tư tưởng,
lý luận tăng cường công tác giáo dục chính trị, tư tưởng, làm cho cán bộ, đảng viên nắm được những kiến thức cơ bản về chủ nghĩa Mác - Lênin, tư tưởng
Hồ Chí Minh, đường lối, quan điểm của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước Trên cơ sở đó, vận dụng sáng tạo trong phân tích, đánh giá, phân biệt rõ đối tượng và đối tác, kiên quyết đấu tranh làm thất bại âm mưu, thủ đoạn
“diễn biến hòa bình”, thúc đẩy “tự diễn biến”, “tự chuyển hóa” của các thế lực thù địch Mặt khác, cần kết hợp chặt chẽ việc giáo dục chính trị, tư tưởng với giáo dục đạo đức, nhằm nâng cao nhận thức cho cán bộ, đảng viên về những giá trị chuẩn mực đạo đức, lối sống phù hợp với yêu cầu mới; đấu tranh có hiệu quả với những tư tưởng thực dụng, cơ hội, hám danh, tệ tham nhũng, lãng phí, bè phái, cục bộ, mất đoàn kết, quan liêu, xa rời quần chúng… trong một bộ phận cán bộ, đảng viên hiện nay
+ Đề cao tự phê bình và phê bình gắn với đẩy mạnh đấu tranh phòng chống các hiện tượng tiêu cực ngay trong cơ quan, đơn vị mình, góp phần xây dựng tổ chức Đảng trong sạch, vững mạnh, không ngừng nâng cao năng lực lãnh đạo, sức chiến đấu
+ Tích cực đẩy mạnh việc học tập và làm theo tầm gương đạo đức Hồ Chí Minh theo Chỉ thị 03-CT/TW của Bộ Chính trị (khóa XI), coi đó là nhiệm
vụ thường xuyên của cán bộ, đảng viên và tổ chức Đảng Mỗi cán bộ, đảng viên phải không ngừng tu dưỡng, rèn luyện đạo đức cách mạng, thực sự là một tấm gương về “cần, kiệm, liêm, chính, chí công vô tư” Đảng viên phải gương mẫu trước c, cán bộ cấp trên phải gương mẫu trước cán bộ cấp dưới
Tổ chức Đảng các cấp cần coi trọng gắn việc khắc phục yếu kém, khuyết điểm được chỉ ra qua kiểm điểm, phê bình và tự phê bình theo Nghị quyết Trung ương 4 (khóa XI) về xây dựng Đảng với đẩy mạnh việc học tập và làm theo tầm gương đạo đức Hồ Chí Minh bằng những giải pháp thiết thực, cụ thể, tập trung vào việc đẩy lùi tình trạng suy thoái về tư tưởng chính trị, đạo đức, lối sống, chủ nghĩa cá nhân, bệnh kinh nghiệm, giáo điều, tệ quan liêu, tham nhũng, lãng phí Cấp ủy các cấp phải tăng cường công tác kiểm tra, giám sát, xây dựng tổ chức Đảng trong sạch, vững mạnh Đây là giải pháp quan trọng để ngăn chặn sự suy thoái về tư tưởng chính trị, đạo đức, lối sống trong đội ngũ cán bộ, đảng viên Chú trọng kết hợp giữa kiểm tra thường xuyên với kiểm tra đột xuất, giữa hoạt động kiểm tra của cấp ủy với tự kiểm tra của cán bộ, đảng viên và mở rộng dân chủ, phát huy vai trò của các tổ chức quần chúng, nhân dân trong giám sát, kiểm tra mọi mối quan hệ, mọi mặt công tác của đội ngũ cán bộ, đảng viên, nhất là đối với những cán bộ, đảng viên là lãnh đạo, quản lý; cán bộ, đảng viên có dấu hiệu sa sút trong công tác Ngoài ra phải chăm lo xây dựng môi trường văn hóa của cơ quan,
Trang 7đơn vị trong sạch, lành mạnh, tạo điều kiện để cán bộ, đảng viên rèn luyện trở thành cán bộ, đảng viên vừa “hồng”, vừa “chuyên”
II Tình trạng và một số giải pháp nhằm ngăn chặn, đẩy lùi suy thoái chính trị tư tưởng đạo đức, lối sống trong một bộ phận cán bộ, đảng viên
1 Tình hình và nguyên nhân suy thoái về tư tưởng chính trị, đạo đức, lối sống trong một bộ phận cán bộ, đảng viên
1.1 Tình hình suy thoái về tư tưởng chính trị, đạo đức, lối sống
Tại Đại hội Đại biểu toàn quốc lần thứ V (1981), Đảng ta đã cảnh bảo những biểu hiện tiêu cực dẫn đến sự thoái hóa biến chất của cán bộ, đảng viên: “Tự mãn, không chịu học tập, bỏ phí thời gian, không chịu thường
xuyên nâng cao trình độ về mọi mặt, cũng là một biểu hiện thoái hóa nghiêm
trọng về phẩm chất đảng viên” Đến Đại hội lần thứ VI, Đảng ta đã vạch ra những yếu kém, tiêu cực trong xã hội, trong Đảng cần phải đấu tranh khắc phục như: “Hiện tượng tiêu cực trong xã hội phát triển Công bằng xã hội bị
vi phạm, pháp luật, kỷ cương không nghiêm Những hành vi lộng quyền, tham nhũng của một số cán bộ và nhân viên nhà nước, những hoạt động của bọn làm ăn phi pháp… chưa bị trừng trị nghiêm khắc, kịp thời…”
Nghị quyết Hội nghị lần thứ 3 Ban Chấp hành Trung ương (khóa VII)
về một số nhiệm vụ đổi mới và chỉnh đốn Đảng đã nghiêm túc nêu lên những yếu kém, tiêu cực: “Trong Đảng có một bộ phận giảm sút ý chí chiến đấu, phai nhạt lý tưởng, dao động, mất lòng tin, trong đó một số chịu ảnh hưởng của khuynh hướng cơ hội, xét lại, muốn đưa đất nước đi con đường khác; thậm chí đã có người phản bội, đầu hàng Không ít cán bộ, đảng viên bị chủ nghĩa cá nhân thực dụng cuốn hút, trở nên thoái hóa, hư hỏng Tệ tham nhũng, hối lộ, ăn chơi, phung phí tài sản của nhân dân rất nghiêm trọng và kéo dài” Đến Đại hội VIII 91996), Đảng đã nhấn mạnh: “Điều đáng lo ngại
là không ít cán bộ, đảng viên phai nhạt lý tưởng cách mạng, tha hóa về phẩm chất đạo đức và lối sống Một số thoái hóa về chính trị, tuy rất ít nhưng hoạt động của họ gây hậu quả hết sức xấu” Tiếp đó, Đại hội IX (2001) Đảng ta thẳng thắn chỉ ra những hạn chế trong đấu tranh khắc phục sự suy thoái về tư tưởng, chính trị, đạo đức, lối sống: “Trong công tác xây dựng Đảng, bên cạnh những ưu điểm, đang nổi lên một số mặt yếu kém và khuyết điểm, nhất là khuyết điểm về công tác giáo dục, rèn luyện đội ngũ cán bộ, đảng viên, chưa ngăn chặn và đẩy lùi được sự suy thoái về tư tưởng chính trị, đạo đức, lối sống” Tại Đại hội X, Đảng ta nghiêm khắc phê phán: “Một bộ phận không nhỏ cán bộ, đảng viên, kể cả một số cán bộ chủc các cấp, yếu kém về phẩm chất và năng lực; thiếu tính chiến đấu và tinh thần bảo vệ quan điểm, đường lối của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước, giảm sút lòng tin, phai nhạt
lý tưởng; một số ít biểu hiện bất mãn, mất lòng tin, nói và làm trái với quan điểm, đường lối của Đảng Bệnh cơ hội, chủ nghĩa cá nhân trong một bộ phận cán bộ, đảng viên có chiều hướng gia tăng, vẫn còn tình trạng “chạy chức”,
“chạy quyền”, “chạy bằng cấp”… Thoái hóa biến chất về chính trị, tư tưởng,
Trang 8về đạo đức, lối sống, tệ quan liêu, tham nhũng, lãng phí, sách nhiễu dân trong một bộ phận không nhỏ cán bộ, đảng viên diễn ra nghiêm trọng, kéo dài, chưa được ngăn chặn, đẩy lùi… làm giảm lòng tin của nhân dân đối với Đảng Đó
là nguy cơ liên quan đến sự sống còn của Đảng, của chế độ” Đến Đại hội XI, Đảng ta tiếp tục chỉ rõ: “Tình trạng suy thoái về chính trị, tư tưởng, đạo đức, lối sống trong một bộ phận không nhỏ cán bộ, đảng viên và tình trạng tham nhũng, lãng phí, quan liêu, những tiêu cực và tệ nạn xã hội chưa được ngăn chặn, đẩy lùi mà còn tiếp tục diễn biến phức tạp”
Chính vì vậy, Hội nghị lần thứ 4 Ban Chấp hành Trung ương khóa XI
đã ra Nghị quyết - Một số vấn đề cấp bách về xây dựng Đảng hiện nay, trong
đó xác định việc đấu tranh ngăn chặn suy thoái về tư tưởng chính trị, đạo đức, lối sống trong Đảng là mục tiêu quan trọng phải thực hiện cho được, là khâu then chốt, có ý nghĩa quyết định đến công tác xây dựng Đảng hiện nay
Tại Hội nghị cán bộ toàn quốc quán triệt Nghị quyết Trung ương 4 (khóa XI), Tổng Bí thư Ban Chấp hành Trung ương Đảng Cộng sản Việt Nam
- Nguyễn Phú Trọng đã nêu rõ đánh giá của Trung ương về những biểu hiện suy thoái về tư tưởng chính trị, đạo đức, lối sống trong một bộ phận không nhỏ cán bộ, đảng viên; sự suy thoái về tư tưởng chính trị thể hiện ở chỗ: phai nhạt lý tưởng cách mạng, không kiên định con đường XHCN, dao động, thiếu niềm tin, sa sút ý chí chiến đấu, thấy đúng không bảo vệ, thấy sai không đấu tranh, phụ họa theo những nhận thức sai, quan điểm lệch lạc; không còn ý thức hết lòng vì nước, vì dân, không làm tròn bổn phận, chức trách được giao; không thực hiện đúng các nguyên tắc tổ chức, sinh hoạt Đảng Sự suy thoái về đạo đức, lối sống thể hiện ở chỗ: sống ích kỷ, thực dụng, cơ hội, vụ lợi, hám danh, tham nhũng, lãng phí; bè phái, cục bộ, mất đoàn kết; phong cách quan liêu, xa dân, vô cảm trước khó khăn, bức xúc của dân; lối sống xa hoa, hưởng lạc… trong những biểu hiện đó, cán bộ, đảng viên, nhân dân và dư luận xã hội quan tâm nhiều nhất, bức xúc nhất là tình trạng tham nhũng, bè phái, cục
bộ, lợi ích nhóm… ở một bộ phận đảng viên có chức, có quyền, cả trong một
số cán bộ cấp cao của Đảng, Nhà nước
1.2 Nguyên nhân
Nghị quyết Hội nghị lần thứ tư, Ban Chấp hành Trung ương Đảng (khóa XI) đã thẳng thắn chỉ ra những hạn chế, yếu kém kéo dài của công tác xây dựng Đảng; đồng thời cũng nêu một cách chung nhất nguyên nhân của tình trạng này
* Nguyên nhân khách quan:
- Do việc thực hiện đổi mới kinh tế phải vừa làm, vừa rút kinh nghiệm, chưa lường hết được những tác động của mặt trái cơ chế thị trường, hội nhập quốc tế chưa có sự chuẩn bị kỹ về lập trường, tư tưởng và cách thức tiếp cận mới cho cán bộ, đảng viên Đặc biệt, còn thiếu những cơ chế, chính sách đồng
bộ, khoa học để chủ động ngăn ngừa những vi phạm
- Đất nước ta đang trong thời kỳ đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa, hội nhập quốc tế, xây dựng, phát triển với quy mô ngày càng lớn, một bộ
Trang 9phận cán bộ lãnh đạo, quản lý nắm giữ khối lượng tài sản, nguồn vốn lớn của tập thể, của Nhà nước, đó sau môi trường để chủ nghĩa cá nhân vụ lợi, thực dụng phát triển Trong khi đó, các thế lực thù địch không từ bỏ âm mưu và hoạt động “diễn biến hòa bình”, thúc đẩy “tự diễn biến”, “tự chuyển hóa”, tăng cường hoạt động chống phá, chia rẽ nội bộ Đảng và phá hoại mối quan
hệ gắn bó giữa Đảng với nhân dân, làm suy yếu vai trò lãnh đạo của Đảng
* Nguyên nhân chủ quan:
- Do cán bộ, đảng viên thiếu tu dưỡng, rèn luyện, giảm sút ý chí chiến đấu, quên đi trách nhiệm, bổn phận trước Đảng, trước nhân dân Việc tổ chức thực hiện các chủ trương, chính sách của đảng, Nhà nước, các nghị quyết, chỉ thị, quy định về xây dựng, chỉnh đốn Đảng ở một số kỷ cương, kỷ luật chưa nghiêm, nói không đi đôi với làm hoặc làm chiếu lệ
- Các nguyên tắc tập trung dân chủ, tự phê bình và phê bình ở một số nơi vừa bị buông lỏng trong thực hiện, vừa chưa được quy định cụ thể để làm
cơ sở cho công tác kiểm tra, giám sát
- việc nghiên cứu, sửa đổi, ban hành cơ chế, chính sách pháp luật thích ứng quá trình vận hành của nèn kinh tế thị trường định hướng XHCN chưa kịp thời; một số văn bản thiếu chế tài cụ thể
- Việc đánh giá, sử dụng, bố trí cán bộ còn nể nang, cục bộ, chưa chú trọng phát hiện và có cơ chế trọng dụng người có đức, có tài…
- Công tác tuyên truyền, giáo dục chính trị, tư tưởng, đạo đức, lối sống nhiều khi còn hình thức; những sai sót, vi phạm chưa được phê phán, xử lý nghiêm minh, kịp thời
- Công tác kiểm tra, giám sát, giữ gìn kỷ cương, kỷ luật ở nhiều nơi, nhiều cấp chưa thường xuyên, quyết liệt; đấu tranh với những vi phạm còn nể nang, không nghiêm túc…
Trong hai nguyên nhân (chủ quan và khách quan) như đã phân tích, trình bày ở trên, thì những nguyên nhân chủ quan là vấn đề quan tâm hàng đầu, cần có giải pháp khắc phục kịp thời, hiệu quả
2 Một số giải pháp
2.1 Mục tiêu, quan điểm chỉ đạo
Phòng, chống suy thoái, biến chất trong Đảng nhằm ngăn chặn và đẩy lùi sự suy thoái biến chất, nhất là suy thoái về chính trị, tư tưởng, phẩm chất đạo đức, lối sống; xây dựng Đảng trong sạch vững mạnh về chính trị, tư tưởng và tổ chức, thực sự là người lãnh đạo, người tổ chức thắng lợi của sự nghiệp đổi mới
* Quan điểm chỉ đạo:
- Phòng, chống suy thoái đạo đức, lối sống trong cán bộ, đảng viên là nhiệm vụ đặc biệt quan trọng, là một bộ phận quan trọng của xây dựng, chỉnh đốn Đảng
- Phòng, chống suy thoái đạo đức, lối sống trong cán bộ, đảng viên là vấn đề lớn, khó khăn phức tạp, lâu dài; phải có chủ trương, giải pháp đúng
Trang 10đắn, khả thi, có chương trình kế hoạch cụ thể, tiến hành trong toàn Đảng, song cần trọng tâm, trọng điểm, quyết liệt
- Phòng, chống suy thoái đạo đức, lối sống trong cán bộ, đảng viên phải được kết hợp chặt chẽ với phòng chống sự suy thoái biến chất trong các cơ quan, tổ chức chính trị - xã hội; kết hợp chặt chẽ với việc thực hiện thắng lợi nhiệm vụ chính trị của tổ chức Đảng, cơ quan… phải được tiến hành đồng thời với cuộc đấu tranh chống các luận điệu xuyen tạc, các thủ đoạn, âm mưu
“diễn biến hòa bình” của các thế lực thù địch; kết hợp với việc hạn chế tác động tiêu cực của mặt trái cctt, mở cửa, hội nhập…
- Là trách nhiệm của cả hệ thống chính trị, cán bộ, đảng viên và toàn dân, trước hết là trách nhiệm của các cấp ủy, tổ chức Đảng và mỗi cán bộ, đảng viên
2.2 Một số giải pháp chủ yếu
Chủ tịch Hồ Chí Minh đã chỉ rõ: “Đảng ta là Đảng cầm quyền, mỗi đảng viên và cán bộ phải thật sự thấm nhuần đạo đức cách mạng, thật sự cần, kiệm, liêm, chính, chí công vô tư Phải giữ gìn Đảng ta thật trong sạch, phải xứng đáng là người lãnh đạo, người đầy tớ thật trung thành của nhân dân”
Bài học lịch sử cho thấy, một khi nhân dân không còn tin vào Đảng, chính quyền thì đó là mối họa cho cách mạng, cho dân tộc Chúng ta cần thấm nhuần lời dạy của Chủ tịch Hồ Chí Minh: “Một đảng mà dấu giếm khuyết điểm của mình là một đảng hỏng, một đảng có gan thừa nhận khuyết điểm của mình, vạch rõ những cáo đó, vì đâu mà có khuyết điểm đó, xét rõ hoàn cảnh sinh điểm đó Như thế là một đảng tiến bộ, chắc chắn, chân chính” Với tinh thần đó, Hội nghị lần thứ 4 Ban Chấp hành Trung ương khóa XI xác định:
“Kiên quyết đấu tranh ngăn chặn, đẩy lùi tình trạng suy thoái về tư tưởng chính trị, đạo đức, lối sống của một bộ phận không nhỏ cán bộ, đảng viên, trước hết là cán bộ lãnh đạo, quản lý các cấp để nâng cao năng lực lãnh đạo
và sức chiến đấu của Đảng, củng cố niềm tin của đảng viên và nhân dân đối với Đảng” và coi đó là vấn đề “trọng tâm, xuyên suốt và cấp bách” trong công tác xây dựng Đảng Đó là thái độ đúng đắn, thể hiện rõ bản lĩnh của Đảng ta, nhằm xây dựng Đảng trong sạch hơn Để ngăn chặn sự suy thoái về tư tưởng, chính trị, đạo đức, lối sống của một bộ phận không nhỏ cán bộ, đảng viên, góp phần xây dựng Đảng trong sạch, vững mạnh, cần thực hiện tốt một số giải pháp chủ yếu sau:
Một là, đẩy mạnh công tác tuyên truyền, phát triển kinh tế - xã hội; tiến
hành đợt sinh hoạt tự phê bình và phê bình từ Trung ương xuống cơ sở; với tinh thần cấp trên gương mẫu tiên phong Tăng cường tuyên truyền, giáo dục nâng cao nhận thức và ý thức trách nhiệm của cấp ủy các cấp, đội ngũ đảng viên về ngăn chặn, đẩy lùi suy thoái đạo đức, lối sống; đẩy mạnh phát triển kinh tế xã hội, giữ vững ổn định chính trị, trật tự xã hội, làm thất bại âm mưu
“diễn biến hòa bình” của các thế lực thù địch Ở mỗi cấp, cán bộ đảng viên, trước hết là cán bộ cao cấp, cán bộ chủ chốt cần nghiêm khắc tự kiểm điểm những biểu hiện suy thoái về tư tưởng, chính trị, đạo đức và lối sống của bản