KHÁI NIỆM - Sinh trưởng của thực vật là quá trình tăng về kích thước chiều dài, bề mặt, thể tích của cơ thể do tăng số lượng và kích thước của tế bào.I. Chồi đỉnh chứamô phân sinh đỉnh Ở
Trang 2Cây đậu đã biến đổi như thế nào về kích thước của các
cơ quan và cơ thể từ khi nhú mầm?
Cây đậu đã
tăng kích thước
các cơ quan và
toàn bộ cơ thể
làm cây lớn lên
Trang 3ChươngIII
SINH TRƯỞNG VÀ PHÁT TRIỂN
A- SINH TRƯỞNG VÀ PHÁT TRIỂN Ở
THỰC VẬT BÀI 34:
SINH TRƯỞNG Ở THỰC VẬT
Trang 4Sinh trưởng của
thực vật là gì?
I KHÁI NIỆM
- Sinh trưởng của
thực vật là quá
trình tăng về kích
thước (chiều dài,
bề mặt, thể tích)
của cơ thể do tăng
số lượng và kích
thước của tế bào
Trang 5II SINH TRƯỞNG SƠ CẤP VÀ SINH
TRƯỞNG THỨ CẤP
1) Các mô phân sinh
a Mô phân sinh là gì ?
Mô phân sinh là nhóm các tế bào chưa phân hoá, duy trì được khả năng nguyên phân.
b Các loại mô phân sinh:
Quan sát hình vẽ và hoàn thành phiếu học tập sau:
Trang 6Các loại
Trang 7Chồi đỉnh chứa
mô phân sinh đỉnh
Ở cây gỗ, MPS bên làm dày thân và rễ
Tầng sinh bần
Tầng sinh mạch MPS
bên
MPS đỉnh rễ Lông hút
Chóp rễ
MPS đỉnh trở thành cành hoa
Tầng phát sinh (MPS lóng)
Lá non
lóng Mắt
Trang 8Ở thân, rễ
Các mắt
Giúp thân, rễ tăng chiều dài
Giúp thân, rễ tăng đường kính
Giúp tăng chiều dài lóng thân
MÔ PHÂN SINH
Trang 9Ở TV một lá mầm, nếu cắt bỏ mô phân sinh đỉnh thì thân cây có tiếp tục dài ra được không? Tại sao?
Thân cây tiếp tục dài ra cả khi mô phân sinh đỉnh bị cắt bỏ, nhờ mô phân sinh lóng
Trang 102) Sinh trưởng sơ cấp và sinh trưởng thứ cấp
Quan sát hình vẽ, thảo luận nhóm, hoàn thành bảng sau:
Nội dung so sánh Sinh trưởng sơ cấp Sinh trưởng thứ cấp
1.Loại cây
2.Nơi sinh trưởng
3.Nguyên nhân
4.Kết quả
Trang 11SINH TRƯỞNG SƠ CẤP
Mạch gỗ sơ cấp Mạch gỗ thứ cấp
Bần Tầng sinh bần
Mạch rây sơ cấp Mạch rây thứ cấp Tầng sinh mạch Vỏ
SINH TRƯỞNG THỨ CẤP
Chu bì (vỏ bì)
H 34.3 – SINH TRƯỞNG SƠ CẤP VÀ
THỨ CẤP CỦA CÂY THÂN GỖ
Trang 12SINH TRƯỞNG THỨ CẤP
Trang 13Cây 1 lá mầm và 2
Mô phân sinh đỉnh Mô phân sinh bên
(tầng phát sinh)
Do hoạt động NP của tế bào mô phân sinh đỉnh tạo ra
Do hoạt động NP của mô phân sinh bên tạo ra
Tăng chiều dài của thân và rễ Tăng bề dày(đường kính) của cây
Trang 142) Sinh trưởng sơ cấp và sinh trưởng thứ cấp
a) Sinh trưởng sơ cấp:
- Sinh trưởng sơ cấp là sinh trưởng của thân và rễ theo chiều dài do hoạt động nguyên phân của mô phân sinh đỉnh. Kết quả: Làm tăng chiều dài của thân và rễ
b) Sinh trưởng thứ cấp:
Sinh trưởng thứ cấp của cây thân gỗ là do mô phân sinh bên (tầng phát sinh) hoạt động tạo ra
Kết quả: Làm tăng đường kính của thân cây, tạo gỗ lõi, gỗ dác và vỏ
Trang 15NGANG THÂN Quan sát H 34.4 Cho biết
thân cây gỗ có cấu tạo
như thế nào?
Quan sát H 34.4 Cho biết thân cây gỗ có cấu tạo
như thế nào?
Trang 16+ Gỗ lõi (ròng): Màu sẫm ở trọng tâm Thân gồm các lớp tế bào mạch gỗ thứ cấp già
C/N: Vận chuyển H2O, Ion khoáng,trong thời gian ngắn, nhiệm vụ quan trọng là giá đỡ + Gỗ dác: Nằm tiếp gỗ lõi, sáng hơn, gòm các lớp mạch gỗ thứ cấp trẻ C/N: Thực sự là mô mạch vận chuyển nước và ion khoáng cho cây
Trang 17+ Tầng sinh mạch :
Giữa mạch rây và mạch gỗ
Sinh ra mạch rây và mạch gỗ
+ Vỏ:
Gồm tầng sinh bần
và bần ngoài
Che chở cho thân
Trang 18Những nét hoa văn trên đồ gỗ có xuất xứ từ đâu?
Từ vòng năm
Trang 19 + Các vòng đồng tâm với màu
sáng và tối xen kẽ là vòng năm.
+ Dựa vào vòng năm xác định
tuổi cây, chất lượng gỗ tốt hay
xấu, già hay trẻ.
* Dựa vào vòng gỗ, xác định tuổi
cây như thế nào ?
Mỗi năm cây cho một vòng gỗ
màu sáng (sinh trưởng vào mùa
mưa) và một vòng gỗ màu sẫm
(sinh trưởng vào mùa khô).
* Quan sát thân cây cắt ngang thấy
có 5 vòng sáng và 5 vòng tối xen kẽ
nhau.Hỏi cây đó mấy tuổi?
5 tuổi
* Vòng năm là gì? Vai trò của vòng năm trong lâm nghiệp và mặt hàng gỗ?
Trang 20Các tế bào mô gỗ được tạo ra sớm trong một mùa tăng trưởng
có kích thước lớn hơn các tế bào được tạo ra cuối mùa Tế bào
vào mùa xuân to vì điều kiện sinh
trưởng tốt và có nhiều nước, còn
tế bào cuối mùa hè có kích thước nhỏ; sự khác biệt về kích thước
này tạo ra các vòng hàng năm.
Sự lặp lại các vòng với các tế bào to nhỏ hàng năm tạo nên các vòng đồng tâm (vân) trên thân
gỗ cắt ngang Ðếm các vòng này có thể ước lượng tuổi của cây
Trang 21Một số sản phẩm mỹ nghệ được sản xuất từ gỗ
Trang 223 Các nhân tố ảnh hưởng đến sinh trưởng:
a Các nhân tố bên trong:
Các nhân tố bên trong nào ảnh hưởng đến sinh trưởng của cây? Lấy VD cho mỗi nhân tố
- Đặc điểm di truyền, thời kỳ sinh trưởng của giống, loài cây.
- Hoocmon thực vật:Auxin, giberelin, xitokinin, Axit abxixic, …
Trang 233 Các nhân tố ảnh hưởng đến sinh trưởng:
b Các nhân tố bên ngoài:
Các nhân tố bên ngoài nào ảnh hưởng đến sinh trưởng của cây? Vai trò của mỗi nhân tố ?
Trang 24
Sự hiểu biết về ảnh hưởng của các nhân tố bên ngoài đến sinh trưởng thực vật được vận dụng như thế nào trong trồng trọt ?
Trồng cây đúng mùa vụ, nhập nội giống, luân canh, xen canh, làm cỏ, tưới nước, bón phân thích hợp,…
Trang 25C NG C Ủ Ố
1.Ở thực vật Hai lá mầm,thân và rễ dài ra là hoạt động của:
A.Mô phân sinh đỉnh B.Mô phân sinh bên
C.Mô phân sinh lóng D.Mô phân sinh cành
2.Loại mô phân sinh chỉ có ở cây một lá mầm là:
A.Mô phân sinh bên
B.Mô phân sinh đỉnh thân
C.Mô phân sinh lóng
D.Mô phân sinh đỉnh rễ
Trang 27 C V
© t