Bài 18: CHỌN GIỐNG VẬT NUÔI VÀ CÂY TRỒNG DỰA TRÊN NGUỒN BIẾN DỊ TỔ HỢP I.. Tạo giống thuần dựa trên nguồn biến dị tổ hợp Từ xa xưa loài người đã biết cải tạo thiên nhiên, săn bắt các
Trang 1Chµo c¸c em häc sinh !
KÝnh chµo c¸c quý thÇy c« gi¸o !
Trang 2Trường THPT Dakmil
Tổ: Sinh - Công Nghệ
N m h c: 2008-2009ă ọ
Trang 3Cho thành phần kiểu gen của quần thể ở thế hệ P là: 0,3AA : 0,6Aa : 0,1aa =1
a Tính tần số A & a?
b Tính tần số kiểu gen ở thế hệ F 1 ?
c Quần thể P & F 1 có cân bằng không ?Giải thích?
Tần số A = 0,3 A + 0,6/2 A = 0,6 ATần số a = 0,1 a + 0,6/2 a = 0,4 a
Tần số kiểu gen ở thế hệ F1 ♂ ♀ 0.6A 0,4a
0.6A 0,36AA 0,24Aa 0,4a 0,24Aa 0,16aa
0,36AA : 0,48Aa : 0,16aa =1
Trang 4- Đột biến Gồm: - Biến dị tổ hợp
- ADN tái tổ hợp
Con người cần tác động như thế nào để chủ động tạo ra nguồn biến dị này làm nguồn nguyên liệu cho công tác giống?
Gây đột biến, lai, kỹ thuật di truyền
Quần thể P không cân bằng vì không thoả mãn công thức: p2AA + 2pqAa + q2aa = 1
Quần thể F1 cân bằng vì thoả mãn công thức:
p2AA + 2pqAa + q2aa = 1
Nêu các loại biến dị?
Trang 6Bài 18: CHỌN GIỐNG VẬT NUÔI VÀ CÂY TRỒNG
DỰA TRÊN NGUỒN BIẾN DỊ TỔ HỢP
I Tạo giống thuần dựa trên nguồn biến dị tổ hợp
Từ xa xưa loài
người đã biết cải
tạo thiên nhiên,
săn bắt các ĐV
hoang dại về nuôi, sưu tầm các cây hoang
dại về trồng
Vậy các vật liệu tự nhiên thu thập về ban đầu có thể trở thành giống vật nuôi cây trồng được ngay chưa?
Tại sao lai tạo lại là phương pháp cơ bản
tạo sự đa dạng các vật
liệu di truyền
cho chọn giống?
Tại sao BDTH có vai trò đặc biệt quan trọng trong việc tạo giống mới?
Trang 7P: AABBCC X aabbCC
F 1 : AaBbCC
F 2 : AABBCC, AABbCC, AAbbCC , AaBBCC, AaBbCC,
aaBBCC , aaBbCC , AabbCC , aabbCC
F 3 : AABBCC, AABbCC, AAbbCC AAbbCC , AabbCC , aabbCC
F 4 : AAbbCC AAbbCC
F 5 : AAbbCC AAbbCC
Bài 18: CHỌN GIỐNG VẬT NUÔI VÀ CÂY TRỒNG
DỰA TRÊN NGUỒN BIẾN DỊ TỔ HỢP
I Tạo giống thuần dựa trên nguồn biến dị tổ hợp
Hình 18.1 Sơ đồ lai minh họa quá trình chọn lọc các tổ hợp gen mong muốn
Mối quan
hệ di truyền giữa các
tổ hợp gen?
Vậy cơ chế phát sinh các biến dị tổ hợp trong
quá trình tạo dòng
thuần là gì ?
Trang 8Bài 18: CHỌN GIỐNG VẬT NUÔI VÀ CÂY TRỒNG
DỰA TRÊN NGUỒN BIẾN DỊ TỔ HỢP
I Tạo giống thuần dựa trên nguồn biến dị tổ hợp
1 Cơ chế: Các gen nằm trên các NST khác nhau sẽ
phân li độc lập tạo tổ hợp gen mới
♂ AABBCC x ♀ aabbCC
2 Qui trình
Bước 1: Tạo các dòng thuần chủng
là: AABBCC & aabbCC
Bước 2: Lai giống: HS viết đến F1 → F2
Nêu quy trình phát sinh các biến dị tổ hợp trong
quá trình tạo dòng
thuần là gì ?
Trang 9Bước 3 : Chọn lọc những tổ hợp gen mong muốn:
AABbCC, AAbbCC, AabbCC,
Bước 4 : Cho tự thụ phấn hoặc giao phối cận huyết
tạo ra giống thuần AAbbCC
Bước 5 : Nhân giống thuần chủng
Bài 18: CHỌN GIỐNG VẬT NUÔI VÀ CÂY TRỒNG
DỰA TRÊN NGUỒN BIẾN DỊ TỔ HỢP
Dựa vào sơ đồ 18.2 chỉ rõ các bước tạo
giống thuần?
Trang 10II.Tạo giống lai có ưu thế lai cao
1 Khái niệm ưu thế lai :
Bài 18: CHỌN GIỐNG VẬT NUÔI VÀ CÂY TRỒNG
DỰA TRÊN NGUỒN BIẾN DỊ TỔ HỢP
Trang 11A B C
Ưu thế lai là hiện tượng con lai có năng suất, sức chống chịu, khả năng sinh trưởng phát triển cao vượt trội so với các dạng bố
mẹ.
Bài 18: CHỌN GIỐNG VẬT NUÔI VÀ CÂY TRỒNG
DỰA TRÊN NGUỒN BIẾN DỊ TỔ HỢP
Vậy ưu thế lai
là gì?
Trang 122 Cơ sở di truyền của ưu thế
lai:
→ F1 AaBbCC vượt trội so với P
3 Phương pháp tạo ưu thế lai
-Tạo các dòng thuần: cho tự thụ phấn qua 5-7 thế
Bài 18: CHỌN GIỐNG VẬT NUÔI VÀ CÂY TRỒNG
DỰA TRÊN NGUỒN BIẾN DỊ TỔ HỢP
- Giả thuyết siêu trội
Sự tác động giữa hai gen khác nhau về chức phận của cùng một lôcut → hiệu quả bổ trợ mở rộng phạm vi biểu hiện của tính trạng
Trang 13Con lai F1 có ƯTL cao nhất, sau đó giảm dần qua các thế hệ vì tỉ lệ dị hợp giảm dần, tỉ lệ đồng hợp tử tăng dần,
Và các gen lặn có hại được biểu hiện
Cho F1 phối với F1:
F1 x F1 ♂ AaBbCC x ♀ AaBbCC
→ F2 : AABBCC, AABbCC, AAbbCC,
AaBBCC, AaBbCC, AabbCC aaBBBCC, aaBbCC,
aabbCC
Bài 18: CHỌN GIỐNG VẬT NUÔI VÀ CÂY TRỒNG
DỰA TRÊN NGUỒN BIẾN DỊ TỔ HỢP
Trang 144 Một vài thành tựu ứng dụng ƯTL trong sản xuất nông nghiệp ở Việt Nam
F1 : 1 tạ/10 tháng tuổi Tỉ lệ nạc > 40%
Bài 18: CHỌN GIỐNG VẬT NUÔI VÀ CÂY TRỒNG
DỰA TRÊN NGUỒN BIẾN DỊ TỔ HỢP
Trang 16Cá lai đẹp hơn
Trê lai
to hơn
X
X
Trang 1705
CỦNG CỐ
A Vì F1 có ưu thế lai
B Vì F1 có kiểu gen đồng hợp
C Vì thế hệ sau có hiện tượng phân tính
Vì sao người ta không dùng con lai kinh tế để nhân giống?
D Vì tỉ lệ dị hợp giảm, đồng hợp tăng nên
biểu hiện ưu thế lai giảm
Trang 18Để tạo ưu thế lai ở vật nuôi, ở nước ta thường
sử dụng công thức lai nào sau đây ?
C Phối con cái cao sản thuộc giống trong
nước với con đực thuộc giống thuần nhập nội
D Phối con đực cao sản thuộc giống trong nước với con cái thuộc giống thuần nhập nội
Trang 19Khi lai kinh tế, người ta thường dùng đực giống cao sản ngoại nhập, con cái giống địa phương, vì:
A Con đực giống ngoại nhập có khả năng giao phối với nhiều con cái địa phương
B Con lai có khả năng thích nghi với điều kiện khí hậu và chăn nuôi của giống mẹ
C Con lai có sức tăng sản của giống bố
D Cả A, B và C
05