Albumin, hemoglobulin, lipoprôtêin, transferin.. Alcohol dehydrogenâz, hexokinaza, prôtêâz.... Kháng th , interferon, interleukin...
Trang 1Khóa h c Luy n thi đ i h c môn Sinh h c – Th y Nguy n Quang Anh Ôn tâp kiên th c v Prôtêin
Hocmai.vn – Ngôi tr ng chung c a h c trò Vi t T ng đài t v n: 1900 58-58-12 - Trang | 1 -
I C u trúc c a Prôtêin
1 C u trúc hóa h c
- Là h p ch t h u c g m 4 nguyên t chính: C, H, O, N, th ng có thêm S và đôi lúc có P
- Thu c lo i đ i phân t , phân t l n nh t dài 0,1 , phân t l ng có th đ t t i 1,5 tri u đ.v.C m
- Thu c lo i đ i đa phân t , đ n phân là các axit amin
- Có h n 20 lo i axit amin khác nhau t o nên các prôtêin, m i axit amin có 3 thành ph n: g c Cacbon (R),
nhóm amin (-NH2) và nhóm cacboxyl (-COOH), chúng khác nhau b i g c R M i axit amin có kích th c
trung bình 3A0
- Trên phân t các axit amin liên k t v i nhau b ng các liên k t peptit t o nên chu i pôlipeptit Liên k t
peptit đ c t o thành do nhóm cacboxyl c a axit amin này liên k t v i nhóm amin c a axit amin ti p theo
và gi i phóng 1 phân t n c M i phân t prôtêin có th g m 1 hay nhi u chu i pôlipeptit cùng lo i hay
khác lo i
- T 20 lo i axit amin k t h p v i nhau theo nh ng cách khác nhau t p nên vô s lo i prôtêin khác nhau
(trong các c th đ ng v t, th c v t c tính có kho ng 1014 – 1015
lo i prôtêin) M i lo i prôtêin đ c
tr ng b i s l ng, thành ph n và trình t s p x p các axit amin trong phân t i u đó gi i thích t i sao
trong thiên nhiên các prôtêin r t đa d ng, l i mang tính ch t đ c thù
2 C u trúc không gian
Prôtêin có 4 b c c u trúc c b n:
- C u trúc b c 1: Do các axit amin liên k t v i nhau b ng liên k t peptit, đ ng đ u m ch pôlipeptit là
nhóm amin, cu i m ch là nhóm cacboxyl
- C u trúc b c 2: Có d ng xo n trái, ki u chu i anpha, chi u cao m t vòng xo n 5,4 A0 v i 3,7 axit amin/ 1 vòng xo n còn chu i bêta m i vòng xo n l i có 5,1 axit amin Có nh ng prôtêin không có c u trúc xo n ho c ch cu n xo n 1 ph n c a pôlipeptit
- C u trúc b c 3: Là hình d ng c a phân t prôtêin trong không gian ba chi u, do xo n c p 2 cu n theo
ki u d c tr ng cho m i lo i prôtêin, t o thành nh ng kh i hình c u
- C u trúc b c 4: Là nh ng prôtêin g m 2 ho c nhi u chu i pôlipeptit k t h p v i nhau Ví d phân t Hêmôglôbin g m 2 chu i anpha và 2 chu i bêta, m i chu i ch a 1 nhân hem v i 1 nguyên t Fe
3 S bi n tính c a Prôtêin
nh ngh a: D i tác d ng c a các tác nhân v t lý (tia c c tím, sóng siêu âm, khu y c h c) ho c hóa h c
(axit, ki m m nh, mu i kim lo i n ng, tanin), prôtêin b bi n đ i c u hình b c hai, b c ba và b c 4, không
phá h y c u trúc b c nh t, kèm theo các tính ch t t nhiên ban đ u c a nó c ng b m t đi Hi n t ng đó
g i là s bi n tính c a prôtêin
Prôtêin sau khi b bi n tính th ng có nh ng tính ch t sau:
+ hòa tan gi m
+ Kh n ng gi n c b gi m
ÔN TÂP KI N TH C V PRÔTÊIN
(TÀI LI U BÀI GI NG) GIÁO VIÊN: NGUY N QUANG ANH
ây là tài li u tóm l c các ki n th c đi kèm v i bài gi ng Ôn t p ki n th c v Prôtêin thu c khóa h c LT H môn Sinh h c – th y Nguy n Quang Anh t i website Hocmai.vn có th n m v ng ki n th c ph n Prôtêin, B n c n k t
h p xem tài li u cùng v i bài gi ng này
Trang 2Khóa h c Luy n thi đ i h c môn Sinh h c – Th y Nguy n Quang Anh Ôn tâp kiên th c v Prôtêin
Hocmai.vn – Ngôi tr ng chung c a h c trò Vi t T ng đài t v n: 1900 58-58-12 - Trang | 2 -
+ M t ho t tính sinh h c (tính ch t enzim hay tính ch t mi n d ch)
+ T ng đ nh y đ i v i s t n công c a enzim prôtêâz là do làm xu t hi n các liên k t peptit ng v i
vùng tác d ng đ c hi u c a enzim
+ T ng đ nh t n i t i
+ M t kh n ng k t dính
II Ch c n ng c a Prôtêin
Prôtêin v n chuy n Các phân t di chuy n bên trong gi a các t
bào ho c gi a m ch máu và h b ch huy t
Albumin, hemoglobulin, lipoprôtêin, transferin
Enzim Là các ch t xúc tác h u c thúc đ y các
ph n ng hóa h c nh ng b n thân chúng
không m t đi trong quá trình ph n ng
Alcohol dehydrogenâz, hexokinaza, prôtêâz
G – prôtêin Truy n tín hi u t bên ngoài t bào vào bên
trong t bào b ng vi c kích thích s n xu t các ch t truy n tín hi u th hai
Transductin,
Prôtêin mang thông tin
(ch t ch v n, ch t đ i
v n)
Bao g m các hormone và các prôtêin khác
mà khi ho t đ ng, chúng t o ra các ho t
đ ng sinh lý, trao đ i ch t các mô, t bào
đ c thù c a chúng
Insulin, glucagon, hormone
Prôtêin v n đ ng T ng tác c a actin và myosin t o nên các
ho t đ ng co, du i c
Actin, myosin
Prôtêin b o v Có ch c n ng b o v ch ng l i s xâm
nh p c a vi khu n và các h p ch t đ c
Kháng th , interferon, interleukin
Prôtêin th th Các prôtêin xuyên màng là phân t truy n
thông tin trung gian t các hormone ho c các ch t d n truy n th n kinh trong các ho t
đ ng sinh lý n i b o
Các th th insulin và adrênalin trên b m t t bào
Prôtêin đi u hòa i u hòa ho t đ ng c a gen và t bào Các ch t kìm hãm ho c c ch
ho t đ ng phiên mã, d ch mã
trong t bào
Giáo viên : Nguy n Quang Anh Ngu n : Hocmai.vn t ng h p