bài 18: Tuần hoàn máu

T rình bày đ ợc sự tiến hoá của hệ tuần hoàn ở động vật 3 1 2 P hân biệt đ ợc hệ tuần hoàn hở và hệ tuần hoàn kín, phân tích đ ợc ý nghĩa của sự sai khác giữa hệ tuần hoàn hở và hệ tuần

ChÞu tr¸ch nhiÖm biªn so¹n: Lª TrÇm

Mục tiêu bài học

N êu đ ợc vai trò của máu và n ớc mô trong sự vận chuyển các chất lấy từ môi tr ờng bên ngoài tới tế bào.

T rình bày đ ợc sự tiến hoá của hệ tuần hoàn ở

động vật 3

1

2

P hân biệt đ ợc hệ tuần hoàn hở và hệ tuần hoàn kín, phân tích đ ợc ý nghĩa của sự sai khác giữa hệ tuần hoàn hở và hệ tuần hoàn kín.

Kiểm tra bài cũ

Chọn đáp án đúng nhất trong câu sau:

Sự khác biệt trong hô hấp của côn trùng với hô hấp

ở chim và thú là:

A ở côn trùng ôxy đ ợc đ a đến từng tế bào

B ở thú, máu giúp chuyển oxy đến tế bào

C sâu bọ không có hệ tuần hoàn

D sâu bọ không có hệ hô hấp.

Bài 18 Tuần hoàn

Hải Quì

Loài sinh vật nào không có hệ tuần hoàn?

Trùng đế giầy Sứa

Bài 18 Tuần hoàn

Vì sao ch a có hệ

tuần hoàn

I.Sự tiến hoá của hệ tuần hoàn.

1 ở động vật ch a có hệ tuần hoàn.

bào có cơ thể nhỏ, dẹp (thuỷ tức, giun dẹp, ruột khoang ,)

* Đặc điểm: S/V lớn, thành cơ thể mỏng, các tế bào trao đổi chất trực tiếp với môi tr ờng qua bề mặt cơ

thể.

Một số đại diện sinh vật có hệ tuần hoàn

Bài 18 Tuần hoàn

Bài 18 Tuần hoàn

2 ở các động vật đã xuất hiện hệ tuần hoàn.

Đại diện: Giun đốt, ếch nhái, côn trùng, cá, chim, thú, bò sát.

Bài 18 Tuần hoàn

Lý do xuất hiện hệ tuần hoàn ở

những động vật này?

2 ở các động vật đã xuất hiện hệ tuần hoàn.

Đại diện: Giun đốt, ếch nhái, côn trùng, cá, chim, thú, bò sát.

Bài 18 Tuần hoàn

2 ở các động vật đã xuất hiện hệ tuần hoàn.

Bài 18 Tuần hoàn

2 ở các động vật đã xuất hiện hệ tuần hoàn.

* Đại diện: Giun đốt, ếch nhái, côn trùng, cá, chim, thú, bò sát.

Với những đặc điểm này, sự

trao đổi chất qua bề mặt cơ

thể không đáp ứng đ ợc nhu

cầu trao đổi chất của các tế

bào trong cơ thể Sự trao

đổi chất với môi tr ờng

ngoài của các tế bào đ ợc

thực hiện gián tiếp qua môi

tr ờng trong.

Lê Văn Trầm THPT Đồ Sơn

Bài 18 Tuần hoàn

2 ở các động vật đã xuất hiện hệ tuần hoàn.

Vai trò của hệ tuần hoàn trong

Bài 18 Tuần hoàn

2 ở các động vật đã xuất hiện hệ tuần hoàn.

- Các thành phần của hệ tuần hoàn

(máu, bạch huyết) (động mạch, tĩnh mạch) (bơm)

(van tim, van mạch)

- Các thành phần của hệ tuần hoàn

Lª TrÇm THPT §å S¬n

Bµi 18 TuÇn hoµn

Quan s¸t b¨ng h×nh(chiÒu cña dßng vËn chuyÓn, mµu s¾c dßng dÞch), lµm c¸c bµi tËp tr¾c nghiÖm vµ hoµn thµnh c¸c néi dung cña b¶ng mÉu ë

phiÕu häc tËp sè 1

2 ng¨n:

1TT, 1TN

Ch a râ, do m¹ch bªn dµy lªn

M¸u cã pha 1 l îng nhá m¸u tõ tÕ bµo vÒ

M¸u pha nhiÒu

Nhanh ( K qua phæi) ChËm ( ph¶i qua MM mang) ChËm ( tim

ch a râ rÖt) Nhanh ( K qua phæi) Nhanh ( K qua phæi)

Hãy phân tích nội dung cột

2 của phiếu học tập để sắp xếp trình tự tim của các đại diện theo h ớng ngày càng phức tạp về cấu tạo

Tim ch a rõ rệt (giun đốt) Tim 2 ngăn riêng biệt (cá)

Tim 3 ngăn(ếch)

2 ngăn:

1TT, 1TN

Ch a rõ, do mạch bên dày lên

cấu tạo

Tim ch a rõ rệt, tuần hoàn đơn

(giun đốt)

Tim 2 ngăn, tuần hoàn kép (cá) Tim 3 ngăn, tuần

hoàn kép, máu pha

ít (bò sát)

Tđ máu đến

TB

Hãy phân tích nội dung cột 4 và 5 của phiếu học tập để nêu ý nghĩa

sự phức tạp hoá về cấu tạo (tiến hoá) của hệ

tuần hoàn

Máu đỏ t ơi, giàu oxy, dd Máu đỏ t ơi, giàu oxy, dd Máu đỏ t ơi, giàu oxy, dd Máu có pha 1 l ợng nhỏ máu từ tế bào về Máu pha nhiều

Nhanh ( K qua phổi) Chậm ( phải qua MM mang) Chậm ( tim

ch a rõ rệt) Nhanh ( K qua phổi) Nhanh

( K qua phổi)

Đi cùng với sự phân hoá về cấu tạo là sự chuyên hoá

về chức năng nhờ đó hệ tuần hoàn có khả năng đáp ứng nhu cầu trao đổi chất của tế bào ngày càng tăng

II Hệ tuần hoàn hở và hệ tuần hoàn kín

Xoang máu Tim

Tim

Động mạch

Bài 18 Tuần hoàn

Hệ tuần hoàn của Châu chấu ở hình bên có gì khác và giống với các hệ tuần hoàn ở các đại diện động vật vừa

tìm hiểu?

1 Hệ tuần hoàn hở.

Bµi 18 TuÇn hoµn

II HÖ tuÇn hoµn hë vµ hÖ tuÇn hoµn kÝn

1 HÖ tuÇn hoµn hë

2 HÖ tuÇn hoµn kÝn

Quan s¸t h×nh vµ hoµn thµnh phiÕu bµi tËp sè 2

HÖ tuÇn hoµn hë

Tim

HÖ tuÇn hoµn kÝn

Tim

M¸u di chuyÓn trong §M, vµo xoang m¸u tiÕp xóc trùc tiÕp víi tÕ bµo t¹i c¸c m«.

Tim co bãp víi ¸p lùc yÕu

Kiểm tra cuối bài.

Điền cụm từ thích hợp vào các ô trống để hoàn thành sơ đồ

1

3

DÆn dß

bµi 19.