Thao giảng

Tuy nhiên, nhiều loại virut cũng được khai thác để phục vụ cho lợi ích của con người như sản xuất chế phẩm diệt sâu phá hoại mùa màng, dùng để chuyển gen lành vào cơ thể thay cho gen bện

MOÂN

Chữ màu xanh: là nội dung cần ghi

chép

Chữ màu hồng: là mục đề

không cần ghi chép

Chữ màu đỏ: là câu hỏi

Trong lịch sử loài người, số người chết trong

các dịch bệnh do virut còn lớn hơn các cuộc chiến tranh, nạn đói, thiên tai và tai nạn giao thông cộng lại Tuy nhiên, nhiều loại virut cũng được khai

thác để phục vụ cho lợi ích của con người như sản xuất chế phẩm diệt sâu phá hoại mùa màng, dùng để chuyển gen lành vào cơ thể thay cho gen bệnh nhằm chữa bệnh di truyền

Vậy để tìm hiểu xem virut là sinh vật như thế nào mà có thể gây ra nhiều căn bệnh nguy hiểm như vậy thì chúng ta đi vào tìm hiểu chương III

Chöông III

- Là thực thể chưa có cấu tạo tế bào.

- Cĩ kích thước siêu nhỏ (đo bằng nm )

Từ hình bên em có nhận xét gì về cấu

tạo của virut?

1.ĐẶC ĐIỂM

- Cấu tạo rất đơn giản gồm lõi axit nucleic được bao bởi vỏ prôtêin (capsit)

- Kí sinh nội bào bắt buộc.

- Có 2 nhóm lớn : Virut ADN và virut ARN.

1.ĐẶC ĐIỂM 2.CẤU TẠO

Quan sát hình sau đây và nêu cấu tạo của virut ?

Gai làm nhiệm vụ kháng nguyên và giúp virut bám lên bề mặt tế bào

Được cấu tạo từ các đơn

vị prôtein gọi là Capsôme

Bảo vệ lõi Axit nuclêic

Axit nuclêic (ADN hoặc ARN) (Chuỗi đơn hoặc kép)

Là hệ gen của virut, giữ chức năng di truyền

Virut có vỏ ngoài ( Virut hoàn chỉnh)

Phức hợp Gồm

axit nucleic và vỏ capsit gọi là

Nuclêôcapsit

 virut trần

Quan sát hình thái của một số virut sau.

Xoắn Capsôme sắp xếp theo chiều xoắn của

axit nuclêic Có dạng hình: que, sợi và cầu…

Virut khảm thuốc

lá, virut dại , …

Khối Capsôme sắp xếp theo hình khối đa diện với

20 mặt tam giác đều

Virut Ađênô,

virut Hecpet , …

Hỗn HợpĐầu có cấu trúc khối chứa axit nuclêic, đuôi có cấu

trúc xoắn

Thể thực khuẩn phagơ T2, phagơ

T4 , …

Đại Diện Cấu Trúc

3.HÌNH THÁI

1.ĐẶC ĐIỂM 2.CẤU TẠO

4.THÍ NGHIỆM CỦA FRANKEN VÀ CONRAT

Để tìm hiểu xem các tính trạng của virut do thành phần nào quyết định, chúng

ta đi vào tìm hiểu trong thí nghiệm sau:

SƠ ĐỒ THÍ NGHIỆM CỦA FRANKEN VÀ CONRAT

2.HÌNH THÁI

1.ĐẶC ĐIỂM

3.CẤU TẠO4.THÍ NGHIỆM CỦA FRANKEN VÀ CONRAT

Chủng phân lập được không phải là chủng B vì:

+ Virut lai mang hệ gen của chủng A

+ Mọi tính trạng của virut đều do hệ gen qui định

Em có đồng ý với ý kiến cho rằng virut là thể vô sinh

?

Khi ở ngoài TB chủ, virut biểu hiện như thể vô sinh

.

Có thể tách hệ gen ra khỏi

vỏ protein để được 2 chất riêng như là các hợp chất hóa học

Khi trộn 2 thành phần này với nhau  hạt virut hoàn chỉnh

 nhiễm vào cây biểu hiện như thể sống

,

có thể nhân lên tạo thế hệ virut mới mang

đầy đủ đặc điểm di truyền của virut ban đầu

1 CHU TRÌNH NHÂN LÊN CỦA VIRUT

Virut không có cấu tạo tế bào, không

có quá trình chuyển hoá vật chất và

trao đổi năng lượng, chúng phụ thuộc hoàn toàn vào tế bào chủ nên ở virut, quá trình sinh sản được gọi là nhân

b Giai đoạn xâm nhập

1 CHU TRÌNH NHÂN LÊN CỦA VIRUT

Giai đoạn xâm

c Giai đoạn sinh tổng hợp

1 CHU TRÌNH NHÂN LÊN CỦA VIRUT

Giai đoạn sinh

1 CHU TRÌNH NHÂN LÊN CỦA VIRUT

d Giai đoạn lắp ráp

Giai đoạn lắp ráp diễn ra

1 CHU TRÌNH NHÂN LÊN CỦA VIRUT

e Giai đoạn phóng thích

Giai đoạn phóng thích diễn

ra như thế nào?

Virut phá vỡ tế bào để

chui ra ồ ạt, làm tan TB

(chu trình tan)

Vì sao mỗi loại virut chỉ có thể xâm

nhập vào một số loại tế bào nhất định? VD: HIV chỉ nhiễm vào tế bào của hệ

miễn dịch ( tế bào T-CD4 và đại thực

bào ) mà không nhiễm được vào tế bào gan, còn virut gây viêm gan thì chỉ

nhiễm vào tế bào gan mà không nhiễm vào tế bào T-CD4.

2 HIV / AIDS

a Khái niệm về HIV (Human Immunodeficiency Virus)

HIV là gì? Tại sao nói HIV gây suy giảm miễn dịch ở người? Hội chứng này dẫn đến hậu quả gì?

- HIV là virut gây suy giảm miễn dịch ở người

- HIV có khả năng gây nhiễm và phá huỷ một số

tế bào của hệ thống miễn dịch ( tế bào limpô T 4 ) làm mất khả năng miễn dịch của cơ thể

- VSV cơ hội là VSV lợi dụng lúc cơ thể bị suy

giảm miễn dịch để tấn công

- Bệnh cơ hội là bệnh do VSV cơ hội gây nên VD: viêm phổi, viêm màng não…

1 CHU TRÌNH NHÂN LÊN CỦA VIRUT

2 HIV / AIDS

b Ba con đường lây truyền HIV Quan sát hình và cho biết HIV lây

truyền qua mấy con đường? Đó là

những con đường nào?

- Qua đường máu: Truyền máu, tiêm chích, xăm mình, ghép tạng đã nhiễm HIV

- Qua đường tình dục

- Mẹ bị nhiễm HIV có thể truyền qua

thai nhi và truyền cho con qua sữa mẹ.

M¸u

T×nh dôc

MÑ truyÒn sang con

2 HIV / AIDS

b Ba con đường lây truyền HIV

Quan sát hình và cho biết HIV lây

truyền qua mấy con đường? Đó là

những con đường nào?

- Qua đường máu: Truyền máu, tiêm chích, xăm mình, ghép tạng đã nhiễm HIV

- Qua đường tình dục

- Mẹ bị nhiễm HIV có thể truyền qua

thai nhi và truyền cho con qua sữa mẹ.

M¸u

T×nh dôc

MÑ truyÒn sang con

2 HIV / AIDS

c Ba giai đoạn phát triển của bệnh

- Giai đoạn không triệu chứng: kéo dài 1-10 năm, số lượng tế bào limphô T-CD4 giảm

dần

- Giai đoạn sơ nhiễm (cửa sổ): 2 tuần – 3

tháng, không biểu hiện triệu chứng hoặc

biểu hiện nhẹ

- Giai đoạn biểu hiện triệu chứng AIDS Bệnh

cơ hội xuất hiện: tiêu chảy, viêm da, sưng

hạch, lao, sốt…và dẫn đến tử vong

Virut HIV xâm nhập vào cơ thể, nhân

lên phá huỷ hệ thống miễn dịch, sau

quá trình ủ bệnh thì chuyển sang AIDS.

- Các đối tượng nào được xếp vào nhóm có nguy

cơ lây nhiễm cao?

Những người tiêm chích ma tuý và gái mại dâm

- Tại sao nhiều người không hay biết mình đang

bị nhiễm HIV? Điều đó nguy hiểm như thế nào

đối với xã hội?

Những người bị nhiễm HIV không biết vì không có biểu hiện hoặc biểu hiện nhẹ như sốt nhẹ, đau đầu, nổi hạch…nên dễ bị nhầm với các bệnh khác Nhưng vẫn có khả năng lây lan,

truyền cho người thân và cộng đồng.

Bài tập 1: Hãy so sánh sự khác biệt giữa virut và vi khuẩn bằng cách điền “có” hoặc “không” vào bảng sau:

CỦNG CỐ BÀI HỌC

Tính Chất Cấu tạo tế bào Chỉ chứa ADN hoặc ARN

Chứa cả ADN và ARN

Chứa Ribôxôm Sinh sản độc lập

Không Có Không Không Không

Có Không Có Có Có

Bao đuôi của phagơ co lại đẩy ADN vào

tế bào chủ

Phagơ bám trên bề mặt tế bào chủ

Tổng hợp axit nuclêic và vỏ capsit

Xâm nhậpLắp rápPhĩng thíchHấp phụSinh tổng hợp

Bài tập 2: Hãy điền đúng các giai đoạn xâm

nhiễm

CỦNG CỐ BÀI HỌC

- Học bài cũ

.

- Trả lời các câu hỏi cuối bài

.

- Chuẩn bị bài mới

.