Khái niệm chung về công tác tuyên truyền “Tuyên truyền” theo nghĩa rộng là việc truyền bá những kiến thức, những giá trị tinh thần đến đối t ợng, nhằm biến những kiến thức, giá trị tinh
Trang 1CHƯƠNG TRÌNH BỒI DƯỠNG CHUYÊN ĐỀ
C¤NG T¸C TUY£N TRUYÒN
MIÖNG, B¸O C¸O VI£N
Trang 2Chuyên đề 1
một số vấn đề chung về công
tác tuyên truyền
Trang 4I tuyªn truyÒn lµ bé phËn cÊu thµnh quan
träng cña c«ng t¸c t t ëng
1. Kh¸i qu¸t chung vÒ c«ng t¸c t t ëng
2. Tuyªn truyÒn lµ mét bé phËn cÊu thµnh cña
c«ng t¸c t t ëng
Trang 51 Kh¸i qu¸t chung vÒ c«ng t¸c t t ëng
a. T t ëng
b. HÖ t t ëng
c. Quan hÖ t t ëng
d. C«ng t¸c t t ëng
Trang 6a T t ởng
Theo Từ điển Triết học, "Tưưtưởngưlàưsựưphảnưánhưhiệnư thựcưtrongưýưthức,ưlàưbiểuưhiệnưcủaưquanưhệưcủaưconưngư ờiưvớiưthếưgiớiưxungưquanh ’’
T t ởng có 4 đặc điểm cơ bản sau :
ưMộtưlà, t t ởng thuộc phạm trù ý thức xã hội Tồn tại xã hội quyết định ý thức xã hội, nên khi tồn tại xã hội thay đổi, t t ởng cũng có sự thay đổi theo.
Trang 7a T t ởng
Haiưlà, t t ởng cũng mang đặc điểm của ý thức xã hội, có sự bảo thủ và có khả năng v ợt tr ớc so với những vận động của hiện thực khách quan
Baưlà, t t ởng gắn liền với hoạt động thực tiễn của con ng ời, nên t t ởng luôn luôn gắn liền với lợi ích
Bốnưlà, trong xã hội, có t t ởng của mỗi cá nhân và t t ởng xã hội Các giai cấp trong xã hội có lợi ích và vị trí giống nhau trong hệ thống sản xuất xã hội, có t t ởng giống nhau, hình thành t t ởng của một giai cấp
Trang 8b Hệ t t ởng
ư Kháiưniệm:ưHệ t t ởng là hệ thống các quan điểm của
một giai cấp về quan hệ giữa ng ời với ng ời và con ng ời với tự nhiên, phản ánh những vấn đề và những xung
đột xã hội Hệ t t ởng là mục tiêu, chiến l ợc, sách l ợc hoạt động của một giai cấp vì lợi ích của giai cấp
mình; nhằm bảo vệ, củng cố, phát triển các quan hệ xã hội hiện có hoặc thay đổi các quan hệ đó
Trang 9b Hệ t t ởng
Trong các chế độ xã hội chỉ có giai cấp nào đại diện cho một ph ơng thức sản xuất nhất định mới có hệ t t ởng riêng
Trongưlịchưsửưcủaưnhânưloạiưđãưcóư4ưhệưtưưtưởngưlà:ư
Hệ t t ởng của giai cấp chủ nô
Hệ t t ởng của giai cấp phong kiến
Hệ t t ởng của giai cấp t sản
Hệ t t ởng của giai cấp vô sản
Trang 10c Quan hệ t t ởng
Kháiưniệm:ưquanưhệưtưưtưởngưlàưsựưtácưđộngưquaưlạiư vàưảnhưhưởngưlẫnưnhauưtrongưlĩnhưvựcưtưưtưởngưgiữaư conưngườiưvớiưconưngườiưtrongưxãưhội.
Sự tồn tại khách quan của quan hệ t t ởng là cơ sở
để các giai cấp, các chính đảng làm công tác t t ởng.
Trang 11d Công tác t t ởng
Kháiưniệm:ưcôngưtácưtưưtưởngưlàưhoạtưđộngưcóưmụcưđíchưcủaư mộtưgiaiưcấp,ưmộtưchínhưđảngưnhằmưxâyưdựng,ưxácưlập,ưphátư triểnưvàưtruyềnưbáưhệưtưưtưởngưtrongưquầnưchúng,ưđịnhưhướngư giáưtrị,ưtạoưniềmưtinưvàưthúcưđẩyưquầnưchúngưhànhưđộngưvìư lợiưíchưcủaưmình.
những tổ chức, những cộng đồng xã hội mà lợi ích của họ gắn liền với các hoạt động t t ởng
vào t t ởng của các đối t ợng
ph ơng pháp tác động t t ởng của chủ thể và nhờ nó đối t ợng
Trang 12d Công tác t t ởng
Hình thức công tác t t ởng là hình thức tổ chức hoạt động, phối hợp hoạt động giữa chủ thể và khách thể của công tác t t ởng.
Hiệu quả công tác t t ởng là sự so sánh giữa kết quả đạt đ ợc trong một quá trình thực hiện công tác t t ởng với mục đích
Trang 132 Tuyên truyền là một bộ phận cấu thành
của công tác t t ởng
tuyền truyền và công tác cổ động
Côngưtácưlýưluận gồm nghiên cứu lý luận, tổng kết thực
tiễn và giáo dục, phổ biến lý luận chính trị cho cán bộ,
đảng viên và quần chúng nhân dân
Côngưtácưtuyênưtruyền là hoạt động tiếp nối công tác lý
luận, nhằm phổ biến, truyền bá các nguyên lý lý luận, đ ờng lối, chủ tr ơng, chính sách vào quần chúng
Côngưtácưcổưđộng là khâu chuyển hoá lý luận đã đ ợc nhận
thức, niềm tin đã đ ợc xây dựng và củng cố thành hành
Trang 14II Tuyên truyền trong công tác t t ởng
1. Khái niệm chung về công tác tuyên truyền
2. Vị trí, vai trò công tác tuyên truyền trong công
tác t t ởng
3. Những nguyên tắc cơ bản của công tác tuyên
truyền
4. Nội dung chủ yếu của công tác tuyên truyền
5. Lãnh đạo, chỉ đạo công tác tuyên truyền
6. Một số tác nghiệp chủ yếu của công tác tuyên
truyền
Trang 151 Khái niệm chung về công tác tuyên truyền
“Tuyên truyền” theo nghĩa rộng là việc truyền bá những kiến thức, những giá trị tinh thần đến đối t ợng, nhằm
biến những kiến thức, giá trị tinh thần đó thành nhận
thức, niềm tin, tình cảm của đối t ợng, thôi thúc đối t ợng hành động theo những định h ớng, những mục tiêu đề ra
Chủ tịch Hồ Chí Minh nói: “Tuyênưtruyềnưlàưđemưmộtư
việcưgìưnóiưchoưdânưhiểu,ưdânưnhớ,ưdânưtheo,ưdânưlàm.ư Nếuưkhôngưđạtưđượcưmụcưtiêuưđóưthìưtuyênưtruyềnưthấtư
bại ”
Trang 161 Khái niệm chung về công tác tuyên truyền
“Tuyên truyền” theo nghĩa rộng là việc truyền bá những kiến thức, những giá trị tinh thần đến đối t ợng, nhằm
biến những kiến thức, giá trị tinh thần đó thành nhận
thức, niềm tin, tình cảm của đối t ợng, thôi thúc đối t ợng hành động theo những định h ớng, những mục tiêu đề ra
Chủ tịch Hồ Chí Minh nói: “Tuyênưtruyềnưlàưđemưmộtư
việcưgìưnóiưchoưdânưhiểu,ưdânưnhớ,ưdânưtheo,ưdânưlàm.ư Nếuưkhôngưđạtưđượcưmụcưtiêuưđóưthìưtuyênưtruyềnưthấtư
bại ”
Trang 171 Khái niệm chung về công tác tuyên truyền
Tuyên truyền gồm các hoạt động chính sau:
Cung cấp thông tin, để “dân biết”
Phân tích, làm rõ bản chất của sự việc, hiện t ợng đ ợc thông tin
Liên hệ với thực tiễn, có các hình thức để khắc hoạ trong ý thức của ng ời dân, để “dân nhớ”
H ớng dẫn cách thực hiện vì lợi ích của ng ời dân, để “dân
làm”.ư
Tuyên truyền đ ợc chia theo các nội dung, hình thức, đối t
Trang 182 Vị trí, vai trò công tác tuyên truyền trong
công tác t t ởng
Tuyên truyền là một trong những bộ phận quan trọng của công tác t t ởng, có nhiệm vụ phổ biến, truyền bá hệ t t ởng, chủ tr ơng, đ ờng lối của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà n ớc đến quần chúng nhân dân
Tuyên truyền góp phần quan trọng vào việc nâng cao nhận thức, hình thành và củng cố niềm tin, giáo dục lý luận, đạo
đức, lối sống, lẽ sống
Công tác tuyên truyền uốn nắn những nhận thức lệch lạc,
đấu tranh với những quan điểm, hành động sai trái, bảo vệ nền tảng t t ởng, chủ tr ơng, đ ờng lối của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà n ớc; góp phần xây dựng con ng ời mới, cuộc sống mới
Trang 193 Nh÷ng nguyªn t¾c c¬ b¶n cña c«ng t¸c tuyªn truyÒn
Trang 204 Nội dung chủ yếu của công tác tuyên truyền
a. Tuyênưtruyềnưchínhưtrị: ưTuyên truyền chính trị là nội
dung chủ yếu của công tác tuyên truyền Tuyên truyền chính trị tập trung vào việc phổ biến, truyền bá hệ t t ởng của Đảng
b. Tuyênưtruyềnưkinhưtế: ưTuyên truyền kinh tế nhằm thực
hiện đ ờng lối phát triển kinh tế là nhiệm vụ trung tâm trong giai đoạn hiện nay
c. Tuyênưtruyềnưvănưhóa: ưTuyên truyền về văn hóa nhằm
xây dựng nền văn hóa Việt Nam tiên tiến, đậm đà bản sắc dân tộc, làm nền tảng tinh thần của xã hội, gắn
chặt với nhiệm vụ phát triển kinh tế và xây dựng đảng
Trang 214 Nội dung chủ yếu của công tác tuyên truyền
d. Tuyênưtruyềnưquốcưphòng,ưanưninh: ưtuyên truyền quốc
phòng, an ninh là trực tiếp tham gia thực hiện nhiệm vụ
xây dựng thế trận quốc phòng toàn dân và an ninh nhân
dân, xây dựng Quân đội nhân dân và Công an nhân dân
chính quy, tinh nhuệ, từng b ớc hiện đại, góp phần thực hiện nhiệm vụ bảo vệ Tổ quốc
e. Tuyênưtruyềnưđốiưngoại: ưtrong thời đại toàn cầu hóa, tuyên
truyền việc thực hiện đ ờng lối đối ngoại rộng mở, đa ph ơng hóa, đa dạng hóa, chủ động hội nhập kinh tế quốc tế
f. Đấuưtranhưchốngưcácưquanưđiểmưsaiưtrái: ưtrong điều kiện
phong trào cách mạng thế giới tạm thời lâm vào tình trạng thoái trào, tuyên truyền để bảo vệ nền tảng t t ởng của Đảng càng trở nên quan trọng và cần thiết
Trang 225 Lãnh đạo, chỉ đạo công tác tuyên truyền
Xuấtưphátưtừưbảnưchấtưvàưyêuưcầu,ưnhiệmưvụưcủaưtuyênư
truyền:
Các cấp uỷ đảng phải lãnh đạo trực tiếp, toàn diện và
thống nhất công tác tuyên truyền
Huy động tất cả các lực l ợng và phát huy sức mạnh tổng hợp của các tổ chức, ph ơng tiện trong công tác tuyên
truyền
Xây dựng và không ngừng phát triển các lực l ợng, các ph
ơng tiện chủ lực làm công tác tuyên truyền
Đào tạo và bồi d ỡng đội ngũ cán bộ chuyên trách làm công tác tuyên truyền một cách toàn diện, nhất là về nhận thức chính trị, chuyên môn, nghiệp vụ…
Trang 235 Lãnh đạo, chỉ đạo công tác tuyên truyền
Xuấtưphátưtừưbảnưchấtưvàưyêuưcầu,ưnhiệmưvụưcủaưtuyênư
truyền:
Các cấp uỷ đảng phải lãnh đạo trực tiếp, toàn diện và
thống nhất công tác tuyên truyền
Huy động tất cả các lực l ợng và phát huy sức mạnh tổng hợp của các tổ chức, ph ơng tiện trong công tác tuyên
truyền
Xây dựng và không ngừng phát triển các lực l ợng, các ph
ơng tiện chủ lực làm công tác tuyên truyền
Đào tạo và bồi d ỡng đội ngũ cán bộ chuyên trách làm công tác tuyên truyền một cách toàn diện, nhất là về nhận thức chính trị, chuyên môn, nghiệp vụ…
Trang 246 Mét sè t¸c nghiÖp chñ yÕu cña c«ng t¸c tuyªn truyÒn
Trang 25Chuyên đề 2
TUYấN TRUYỀN MIỆNG TRONG HOẠT ĐỘNG TUYấN TRUYỀN
Trang 26Nội dung
I. Khái niệm và lịch sử tuyên truyền miệng
II. Vị trí, vai trò, u thế của tuyên truyền miệng
III. Chức năng, nhiệm vụ của tuyên truyền miệng
IV. Xác định các ph ơng châm tiến hành công tác
tuyên truyền miệng
V. Ph ơng h ớng đổi mới công tác tuyên truyền
miệng hiện nay
Trang 27I Kh¸i niÖm vµ lÞch sö tuyªn truyÒn miÖng
1. Khái niệm tuyên truyền miệng
2. Tuyên truyền miệng trong lịch sử thế giới
3. Tuyên truyền miệng trong lịch sử truyền thông
Việt Nam
Trang 281 Khái niệm tuyên truyền miệng
Khái niệm: tuyên truyền miệng là phương thức tuyên
truyền được tiến hành chủ yếu bằng lời nói trong
giao tiếp trực tiếp nhằm mục đích nâng cao nhận
thức, củng cố niềm tin và cổ vũ tính tích cực hành động của người nghe
Tuyên truyền miệng có các đặc điểm nổi bật sau:
Tuyên truyền miệng thực hiện trong giao tiếp trực
tiếp của người tuyên truyền và đối tượng tuyên
truyền
Tuyên truyền miệng chủ yếu được tiến hành bằng lời
nói.
Trang 292 Tuyên truyền miệng trong lịch sử thế giới
tuyên truyền miệng
Sự phát triển của báo chí và các phương tiện kỹ thuật
khác, như máy điện tín, điện thoại, vô tuyến truyền
hình thời cận, hiện đại không loại bỏ tuyên truyền
miệng, mà chúng cùng tồn tại và hỗ trợ nhau
Tuyên truyền miệng luôn khẳng định được vị trí, vai trò
của mình trong đời sống xã hội, đặc biệt là trong lĩnh vực chính trị Nó được xem là công cụ đắc lực để thuyết phục, vận động con người của các chính trị gia
Trang 303 Tuyên truyền miệng trong lịch sử truyền thông
Việt Nam
Từ xa xưa người Việt Nam đã biết dựa vào trí nhớ và lời
nói có vần điệu, dễ nghe, dễ thuộc để phổ biến và lưu giữ thông tin trong xã hội tuyên truyền miệng là hình thức phổ biến trong hoạt động tuyên truyền của chính quyền
và dân gian
Trong lịch sử dân tộc, các anh hùng dân tộc đã sử dụng
rất hiệu qủa tuyên truyền miệng cho sự nghiệp dựng
nước và giữ nước
Những người cộng sản Việt Nam đã phát huy vai trò của
tuyên truyền miệng trong hoạt động cách mạng
Tuyên truyền miệng đã góp phần xứng đáng vào thắng
lợi chung của dân tộc
Trang 31II VÞ trÝ, vai trß, u thÕ cña tuyªn truyÒn miÖng
1. Vị trí, vai trò của tuyên truyền miệng
2. Những ưu thế và hạn chế của tuyên truyền
miệng
Trang 321 Vị trí, vai trò của tuyên truyền miệng
a. Vị trí
b. Vai trò
Trang 33a Vị trí
Tuyên truyền miệng qua hoạt động của đội ngũ báo cáo
viên, tuyên truyền viên là một trong những kênh thông tin quan trọng nhất của công tác tư tưởng
Tuyên truyền miệng được Đảng ta xác định là công cụ
quan trọng hàng đầu nhằm tuyên truyền, giáo dục về
đường lối, chính sách, truyền bá những quan điểm của Đảng, đưa tiếng nói của Đảng đến quần chúng nhân dân
Thông báo 71-TB/TW của Thường vụ Bộ Chính trị khóa
VIII, khẳng định “mọi đảng viên đều có thể tiến hành tuyên truyền miệng ở mọi lúc, mọi nơi, mọi đối tượng”
Trang 34b Vai tr ò
Tuyên truyền miệng có vai trò sau:
Góp phần truyền bá sâu rộng trong cán bộ, đảng viên và
các tầng lớp nhân dân về chủ nghĩa Mác-Lênin, tư tưởng
Hồ Chí Minh, qua đó làm cho hệ tư tưởng của Đảng
chiếm địa vị thống trị trong đời sống tinh thần của xã hội
Là kênh thông tin chủ yếu và chính thống nhằm giáo dục,
phổ biến, quán triệt quan điểm, đường lối của Đảng,
chính sách, pháp luật của Nhà nước
Có vai trò như là sợi dây nối liền Đảng với quần chúng,
Nhà nước với công dân, Trung ương, địa phương với cơ sở
Trang 35b Vai tr ò
Góp phần to lớn vào việc xây dựng nền văn hoá Việt
Nam tiên tiến, đậm đà bản sắc dân tộc; tạo lập và thúc đẩy các phong trào thi đua yêu nước, xây dựng và nhân rộng các điển hình tiên tiến; đấu tranh phê phán những hiện tượng tiêu cực, bài trừ các tệ nạn xã hội
Là phương tiện hiệu quả để đấu tranh chống âm mưu, thủ
đoạn “diễn biến hoà bình” của các thế lực thù địch; đấu tranh phê phán những quan điểm sai trái, lệch lạc nhằm bảo vệ nền tảng tư tưởng, bảo vệ Đảng
Có khả năng đưa được những thông tin nội bộ, những
thông tin mà về lý do nào đó không thể hoặc không nên đưa trên các phương tiện thông tin đại chúng đến các đối
Trang 362 Những ưu thế và hạn chế của tuyên truyền
miệng
a. Những ưu thế của tuyên truyền miệng
b. Những hạn chế của tuyên truyền miệng
Trang 37a Những ưu thế của tuyên truyền miệng
Tuyên truyền miệng có những ưu thế sau:
Ưu thế của ngôn ngữ nói
Ưu thế trong việc sử dụng các yếu tố phi ngôn
ngữ
Các ưu thế của loại hình giao tiếp trực tiếp
Trang 38b Những hạn chế của tuyờn truyền miệng
Lời nói chỉ đi một chiều, không quay trở lại Vì vậy ng ời
nói cần thận trọng
Đối với ng ời nghe, cũng do tính chất này của lời nói cần
chú ý, nếu không lời của báo cáo viên đã đi qua, không thể nghe lại và không phải lúc nào cũng có điều kiện hỏi lại hoặc đối thoại
Phạm vi về không gian có giới hạn, do giới hạn tự nhiên
của lời nói trực tiếp và khả năng tập hợp một số đông tại một địa điểm và thời điểm nhất định
Dễ chịu tác động của các yếu tố ngoại cảnh do tập trung
đông ng ời và ở các địa điểm khác nhau
Trang 39III Chøc n¨ng, nhiÖm vô cña c«ng t¸c
tuyªn truyÒn miÖng
1. Chức năng phổ biến, truyền bá hệ tư tưởng
2. Chức năng thông tin và định hướng thông tin
3. Chức năng giáo dục, cổ vũ, động viên quần chúng
đi tới hành động
4. Chức năng bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng
Trang 401 Chức năng phổ biến, truyền bá hệ tư tưởng
Cùng với các phương tiện thông tin đại chúng, tuyên
truyền miệng góp phần quan trọng trong việc truyền
bá chủ nghĩa Mác - Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh, làm cho hệ tư tưởng của Đảng chiếm địa vị thống trị trong đời sống tinh thần của xã hội.
Trang 412 Chức năng thông tin và định hướng thông tin
Tuyên truyền miệng là một kênh thông tin chính thống
giữ vai trò chủ yếu trong việc thông báo, quán triệt các quan điểm, đường lối, chủ trương, chính sách, chỉ thị, nghị quyết của Đảng và Nhà nước.
Công tác tuyên truyền miệng có điều kiện nắm bắt tâm
tư, nguyện vọng của người nghe để phản ánh và kiến nghị với Đảng và Nhà nước bổ sung, hoàn thiện và thực hiện tốt hơn đường lối, chủ trương, chính sách đã đề ra
Trang 423 Chức năng giáo dục, cổ vũ, động viên quần
chúng đi tới hành động
Tuyên truyền miệng có mục tiêu rất cơ bản là góp
phần giáo dục và xây dựng những chuẩn mực về con người mới, nền văn hoá mới, cổ vũ và động viên các nhân tố mới trong xã hội
Tuyên truyền miệng có khả năng to lớn và có hiệu
quả trong chức năng cổ vũ, động viên, lôi cuốn
được đông đảo quần chúng nhân dân tham gia các phong trào thi đua.
Trang 434 Chức năng bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng
Tuyên truyền miệng là vũ khí sắc bén trong đấu
tranh tư tưởng, đấu tranh chính trị của Đảng, đặc
biệt là trong đấu tranh chống các âm mưu và thủ
đoạn "diễn biến hòa bình" của các thế lực thù địch
Tuyên truyền miệng là công cụ hữu hiệu để phê
phán các nhận thức tư tưởng lạc hậu, lệch lạc, các tệ nạn xã hội, sự suy thoái về tư tưởng chính trị, đạo đức, lối sống trong xã hội.