Trong mặt phẳng kẻ trung trực của đoạn cắt tại , suy ra nên là tâm mặt cầu ngoại tiếp hình chóp.. Gọi trung điểm của là thì tâm mặt cầu ngoại tiếp khối lăng trụ thuộc đường thẳng .Xét h
Trang 1Câu 28: [2H2-2.2-3] (THPT CHUYÊN THÁI BÌNH LẦN 1-2018) Cho hình chóp tam giác đều có
cạnh đáy bằng và chiều cao Diện tích của mặt cầu ngoại tiếp của hình chóp đó là:
Lời giải Chọn A
Trong tam giác vuông , ta có
Trong mặt phẳng kẻ trung trực của đoạn cắt tại , suy ra
nên là tâm mặt cầu ngoại tiếp hình chóp
Gọi là trung điểm của , ta có đồng dạng với nên
Vậy diện tích mặt cầu
Câu 41: [2H2-2.2-3] (THPT CHUYÊN THÁI BÌNH LẦN 1-2018) Cho lăng trụ tam giác đều có cạnh
đáy bằng cạnh bên bằng Tính thể tích của khối cầu đi qua các đỉnh của lăng trụ
Lời giải Chọn B
Gọi lần lượt là tâm hai đáy, là trung điểm của Khi đó ta có là tâm mặt cầu ngoạitiếp lăng trụ
Trang 2Ta có: suy ra bán kính mặt cầu ngoại tiếp lăng trụ là
Vậy
Câu 40: [2H2-2.2-3] (Trường BDVH218LTT-khoa 1-năm 2017-2018) Cho tứ diện có
và là các tam giác đều cạnh , Tính bán kính mặt cầu ngoại tiếp tứ diện
Lời giải
Gọi là trung điểm của suy ra , , ( do và
là các tam giác đều) Do đó là mặt phẳng trung trực của
Dựng thì , tại là trọng tâm của tam giác nên
là trục của đáy Gọi là giao của và ( cũng chính là giao điểm của hai trục của hai đáy và ) Mặt khác là mặt phẳng trung trực của nên
hay là tâm mặt cầu ngoại tiếp tứ diện
;
suy ra
Trang 3Câu 49: [2H2-2.2-3] (Trường BDVH218LTT-khoa 1-năm 2017-2018) Cho hình chóp có
đáy là hình chữ nhật, vuông góc với đáy, Điểm thuộc cạnh sao cho Tính theo bán kính mặt cầu ngoại tiếp tứ diện
Lời giải
Ta có
Do đó , suy ra tam giác suy ra tam giác vuông ở
Suy ra Vậy và đều nhìn dưới một góc vuông Do đó mặt cầu ngoại tiếp tứ diện có bán kính là
Câu 36: [2H2-2.2-3] (THPT Nguyễn Khuyến-TPHCM-năm 2017-2018) Cho hình chóp có đáy là tam giác đều cạnh , tam giác vuông tại và mặt phẳng
vuông góc với mặt phẳng Tính thể tích của khối cầu ngoại tiếp hình chóp
Lời giải Chọn B
Trang 4Gọi là trung điểm của cạnh
Vì đều nên
Do là tâm đường tròn ngoại tiếp tam giác nên là trục đường tròn ngoại tiếp
Vì đều nên trọng tâm chính là tâm đường tròn ngoại tiếp tam giác
Suy ra Vậy là tâm mặt cầu ngoại tiếp khối chóp
Thể tích khối cầu ngoại tiếp hình chóp là:
Câu 44 [2H2-2.2-3] (THPT Chuyên Hùng Vương-Bình Phước-lần 2-năm
2017-2018) Cho khối lăng trụ đứng tam giác có đáy là tam giác vuông tại và
, , Tính bán kính của mặt cầu ngoại tiếp khối lăng trụ đó
Lời giải Chọn C
Ta có tam giác vuông tại nên tâm đường tròn ngoại tiếp tam giác là trung điểm của Gọi trung điểm của là thì tâm mặt cầu ngoại tiếp khối lăng trụ
thuộc đường thẳng Xét hình chữ nhật có tâm của hình chữ nhật là trung điểm của
Tam giác có
Câu 46 [2H2-2.2-3] (THPT Chuyên Lam-Thanh Hóa-lần 1-năm 2017-2018) Cho hình
chóp có đáy là hình thoi cạnh a, góc Cạnh bên vuông gócvới đáy và Tính bán kính của mặt cầu ngoại tiếp khối chóp
Lời giải Chọn C
Trang 5Xét hình thoi có nên , suy ra là tâm đường tròn ngoại tiếp đa giác đáy
Theo giả thiết vuông góc với đáy nên đường thẳng là trục của đáy Gọi là trung điểm , trong mặt phẳng kẻ đường thẳng vuông góc với tại, cắt tại Ta có là tâm mặt cầu ngoại tiếp khối chóp
Lúc đó
Câu 42 [2H2-2.2-3] (THTT Số 3-486 tháng 12 năm 2017-2018) Cho tứ diện có tam
giác là tam giác cân với , Hình chiếu của trên mặt phẳng
là trung điểm Tính bán kính của mặt cầu ngoại tiếp tứ diện biết thể tích của
tứ diện là
Lời giải Chọn A
Gọi là trung điểm
Trang 6Gọi là tâm đường tròn ngoại tiếp tam giác thì bán kính đường tròn đó là
Vậy là trung điểm
Kẻ trục đường tròn ngoại tiếp tam giác , đường thẳng này cắt tại với là trung
Từ trung điểm của đoạn kẻ đường vuông góc với , cắt tại
Dễ dàng có là tâm mặt cầu ngoại tiếp tứ diện
Hai tam giác vuông và đồng dạng nên
Câu 33 [2H2-2.2-3] (THPT Lê Văn Thịnh-Bắc Ninh-lần 1 năm 2017-2018) Cho hình
chóp có vuông góc với , , , Gọi , lầnlượt là hình chiếu vuông góc của lên , Tính thể tích mặt cầu ngoại tiếp hình chóp
Lời giải Chọn A
Suy ra tam giác vuông tại
Trang 7Gọi là trung điểm , suy ra
Tam giác vuông tại suy ra
Tam giác vuông tại suy ra
Do đó hình chóp nội tiếp mặt cầu tâm , bán kính
Vậy thể tích mặt cầu ngoại tiếp hình chóp là
Câu 30 [2H2-2.2-3] (THPT Triệu Sơn 1-lần 1 năm 2017-2018) Cho hình chóp có
đáy là hình vuông cạnh Cạnh bên vuông góc với mặt đáy và Gọi là trung điểm của cạnh Mặt cầu đi qua bốn điểm , , , có bán kính là
Lời giải Chọn A
Gọi , lần lượt là trung điểm của , Gọi là tâm của đường tròn ngoại tiếp
, là trục của đường tròn ngoại tiếp suy ra , suy ra thì là giao của mặt phẳng trung trực của cạnh bên và trục của đáy nên là trung điểm của và là tâm mặt cầu ngoại tiếp hình chóp Do đó tứ giác
là hình chữ nhật nên
là bán kính đường tròn ngoại tiếp tam giác Suy ra
Xét vuông tại ta có:
là bán kính mặt cầu ngoại tiếphình chóp
Trang 8Câu 18: [2H2-2.2-3] (THPT Kim Liên-Hà Nội năm 2017-2018) Cho tứ diện có
, , các cạnh còn lại có độ dài Tính bán kính mặt cầu ngoại tiếp tứdiện
Lời giải Chọn C.
Gọi , lần lượt là trung điểm và
Ta có: ; tương tự Suy ra là đường trung trực và làđoạn vuông góc chung của và
Gọi là tâm mặt cầu ngoại tiếp thì thuộc
Câu 45: [2H2-2.2-3] (THPT Kiến An-Hải Phòng năm 2017-2018)Cho hình chóp
có đáy là hình chữ nhật, , Hình chiếu của lên mặt phẳng là trung điểm của , Tính bán kính mặt cầu ngoại tiếp hình chóp
Lời giải Chọn C
Trang 9Gọi và lần lượt là bán kính mặt cầu ngoại tiếp hình chóp và tam giác
Câu 23 [2H2-2.2-3] (THPT Chuyên Thái Bình-lần 2 năm học 2017-2018) Cho hình
chóp có đáy là tam giác cân tại , mặt bên vuông góc với mặt phẳng
và ; Diện tích mặt cầu ngoại tiếp hình chóp bằng:
Trang 10A B C D
Lời giải Chọn D
Trong tam giác vuông có:
Suy ra là trục đường tròn ngoại tiếp tam giác
Gọi là tâm đường tròn ngoại tiếp tam giác , suy ra Do đó là tâmmặt cầu ngoại tiếp hình chóp
Vậy diện tích mặt cầu là:
Cách khác
Trang 11Do nên thuộc trục đường tròn ngoại tiếp tam giác
Vậy là trục đường tròn ngoại tiếp đáy , nên là tâm đường tròn ngoại tiếp tamgiác
Suy ra là trung điểm và vuông tại , suy ra và
Kẻ trung trực của đoạn thì chính là tâm mặt cầu ngoại tiếp và bán kính của
Vậy diện tích mặt cầu là:
Câu 41 [2H2-2.2-3] (THTT Số 4-487 tháng 1 năm 2017-2018) Cho hình chóp có
, Biết tam giác cân tại có , , tính diện tích mặt cầu ngoại tiếp hình chóp
Lời giải Chọn C
Trang 12Gọi , lần lượt là trung điểm và ; là tâm đường tròn ngoại tiếp tam giác
Do cân tại nên
Qua dựng là trục đường tròn ngoại tiếp tam giác
Trong , kẻ đường thẳng qua vuông góc với cắt tại Khi đó
nên là tâm mặt cầu ngoại tiếp hình chóp
Vậy diện tích mặt cầu là
Câu 42: [2H2-2.2-3] (SGD Bắc Ninh năm 2017-2018) Cho hình chóp có đáy là tam
giác vuông tại , , Mặt bên , lần lượt là các tam giác vuôngtại , Biết thể tích khối chóp bằng Bán kính mặt cầu ngoại tiếp hình chóp
?
Lời giải Chọn C.
Gọi là hình chiếu của trên mặt phẳng thì là đường cao của hình chóp
Mặt khác thể tích khối chóp bằng nên ta có
Dễ thấy năm điểm , , , , cùng thuộc mặt cầu ngoại tiếp hình chóp
Mặt khác , , , cùng thuộc một mặt phẳng nên tứ giác nội tiếp đường tròn
Trang 13Mà
Áp dụng công thức đường trung tuyến ta có:
.(1) (2)
(3)
Câu 49 [2H2-2.2-3] (SGD Ninh Bình năm 2017-2018) Cho hình chóp có đáy là
tam giác đều cạnh , cạnh bên vuông góc với mặt phẳng đáy Gọi , lần lượt là hìnhchiếu của trên , Tính theo bán kính của mặt cầu đi qua năm điểm , , ,,
Lời giải Chọn D.
Đặt , gọi là tâm đường tròn ngoại tiếp tam giác , là hình chiếu của trêncạnh , là trung điểm của
Trang 14.Vậy là bán kính mặt cầu đi qua năm điểm , , , ,
hình chóp có đáy là hình chữ nhật với độ dài đường chéo bằng , cạnh có độ dài bằng và vuông góc với mặt phẳng đáy Tính bán kính mặt cầu ngoại tiếp hình chóp ?
Lời giải Chọn A.
Khi đó , , cùng nhìn cạnh huyền dưới một góc vuông nên các đỉnh , , , , cùng nằm trên mặt cầu đường kính
Bán kính mặt cầu ngoại tiếp hình chóp là:
.
Câu 32 [2H2-2.2-3] (THPT Hoài Ân-Hải Phòng năm 2017-2018) Cho hình chóp
có đáy là hình chữ nhật với , , và vuông góc với đáy.Tính bán kính của mặt cầu ngoại tiếp hình chóp
Lời giải.
Chọn A.
Trang 15Ta có: vuông tại .
vuông tại .Gọi là trung điểm ta có là tâm mặt cầu ngoại tiếp
Khi đó bán kính mặt cầu ngoại tiếp là
Vậy
Câu 50: [2H2-2.2-3] (THPT Hồng Quang-Hải Dương năm 2017-2018) Cho
hình chóp có đáy là hình vuông cạnh , tam giác đều và nằm trong mặt phẳng vuông góc với đáy Tính thể tích khối cầu ngoại tiếp khối chóp
Lời giải Chọn A.
Trang 16Gọi là trung điểm của , suy ra
Gọi là trọng tâm tam giác và là tâm hình vuông
Từ kẻ suy ra là trục đường tròn ngoại tiếp tam giác và
từ kẻ thì là trục đường tròn ngoại tiếp hình vuông
Ta có hai đường này cùng nằm trong mặt phẳng và cắt nhau tại
Suy ra là tâm mặt cầu ngoại tiếp hình chóp
.Suy ra thể tích khối cầu ngoại tiếp khối chóp là
Câu 47: [2H2-2.2-3] (THPT Ninh Giang-Hải Dương năm 2017-2018) Cho hình chóp
có đáy là tam giác vuông tại , , Hai mặt phẳng , cùng vuông góc với mặt phẳng đáy, đường thẳng hợp với mặt phẳng đáy một góc Thể tích mặt cầu ngoại tiếp hình chóp là:
Lời giải Chọn D.
Hai mặt phẳng , cùng vuông góc với mặt phẳng đáy nên
Suy ra và là hai tam giác vuông tại và
Trang 17Gọi là trung điểm của thì là tâm mặt cầu ngoại tiếp hình chóp
Suy ra bán kính mặt cầu là
Vậy thể tích khối cầu là
Câu 9 [2H2-2.2-3] (THPT Phan Đăng Lưu-Huế-lần 1 năm 2017-2018) Trong tất cả các
hình chóp tứ giác đều nội tiếp hình cầu có bán kính bằng Tính thể tích của khối chóp cóthể tích lớn nhất
Lời giải Chọn B.
Gọi là mặt cầu có tâm và bán kính
Xét hình chóp tứ giác đều có đáy là hình vuông tâm , cạnh ,
Đặt , do nên
Trang 18Xét hàm số , với ta có ;
Ta có bảng biến thiên
Câu 12: [2H2-2.2-3] (THPT Tứ Kỳ-Hải Dương năm 2017-2018) Cho hình chóp có
đáy là hình thoi cạnh , Mặt bên là tam giác đều và nằm trong mặtphẳng vuông góc với mặt phẳng đáy Tính diện tích của mặt cầu ngoại tiếp hình chóp
Hướng dẫn giải Chọn B.
Gọi là trung điểm của cạnh Vì là tam giác đều và nằm trong mặt phẳng vuông góc với mặt phẳng đáy nên
Gọi , lần lượt là tâm đường tròn ngoại tiếp các tam giác và
Trang 19Các tam giác và đều cạnh nên và
Do đó diện tích của mặt cầu ngoại tiếp hình chóp là:
Câu 48: [2H2-2.2-3] (THPT Tứ Kỳ-Hải Dương năm 2017-2018) Cho bốn điểm
cùng thuộc một mặt cầu và , đôi một vuông góc, là trọng tâm tam giác , là điểm thỏa mãn Một đường kính của mặt cầu đó là
Hướng dẫn giải Chọn C.
Gọi là trung điểm của
Dựng qua và vuông góc với mặt phẳng
Khi đó
Gọi là trung điểm Dựng mặt phẳng trung trực của đoạn thẳng cắt tại , khi đó
là tâm mặt cầu ngoại tiếp tứ diện
Ta có:
Từ (1), (2) suy ra: hay ba điểm , , thẳng hàng
Mặt khác: (cùng vuông góc với mặt phẳng đáy)
là trung điểm của
Cho hình chóp có đáy là hình chữ nhật,
Trang 20là tam giác đều và nằm trong mặt phẳng vuông góc với đáy Tính theo diện tích của mặt cầu ngoại tiếp hình chóp
Lời giải Chọn A.
Gọi là trung điểm
Vậy diện tích mặt cầu ngoại tiếp chóp là:
Câu 47 [2H2-2.2-3] [2H1-3] (SGD Bà Rịa Vũng Tàu-đề 2 năm 2017-2018) Cho hình chóp
có cạnh bên vuông góc với đáy, , , và Tính bán kính của mặt cầu ngoại tiếp tứ diện
Lời giải Chọn A
Trang 21Ta có
Gọi là trung điểm của cạnh thì là tâm đường tròn ngoại tiếp
Gọi là trung điểm của cạnh
Do đó là trục đường tròn ngoại tiếp
Câu 47 [2H2-2.2-3] [2H1-3] (SGD Bà Rịa Vũng Tàu-đề 2 năm 2017-2018) Cho hình chóp
có cạnh bên vuông góc với đáy, , , và Tính bán kính của mặt cầu ngoại tiếp tứ diện
Lời giải Chọn A
Gọi là trung điểm của cạnh thì là tâm đường tròn ngoại tiếp
Gọi là trung điểm của cạnh
Trang 22Do đó là trục đường tròn ngoại tiếp
Câu 21 [2H2-2.2-3] (THPT Chuyên Lam Sơn-Thanh Hóa-lần 2 năm 2017-2018) Cho
hình chóp tam giác đều có cạnh đáy bằng và chiều cao (hình vẽ) Diện tích mặt cầu ngoại tiếp hình chóp là
Lời giải Chọn C
* Gọi là điểm đối xứng của qua tâm khi đó thuộc mặt cầu ngoại tiếp hình chóp
* Do là mặt phẳng đối xứng của hình chóp nên đường tròn ngoại tiếp tam giác là đường tròn lớn của mặt cầu
* Ta có: , , bán kính mặt cầu ngoại tiếp hình chóp là
Diện tích mặt cầu là
Câu 28 [2H2-2.2-3] (THPT Chuyên Hùng Vương-Phú Thọ-lần 2 năm 2017-2018)
Cho hình chóp đều có và Bán kính của mặt cầu ngoại tiếp hìnhchóp đã cho bằng
Lời giải Chọn D
Trang 23Cho hình chóp tứ giác đều Gọi là tâm đáy thì là trục của hình vuông Gọi là trung điểm của , trong mp kẻ đường trung trực của đoạn cắt tại thì nên chính là tâm của mặt cầu ngoại tiếp hình chóp
Bán kính mặt cầu là
Câu 45 [2H2-2.2-3] (THPT Yên Lạc – Vĩnh Phúc – lần 4 - năm 2017 – 2018) Cho hình
chóp có Hình chiếu của lên mặt phẳng là điểm thuộc miềntrong tam giác sao cho Tính bán kính của mặt cầu ngoại tiếp hình chóp
, biết
Lời giải Chọn C
Trang 24Gọi là tâm đường tròn ngoại tiếp tam giác và là bán kính đường tròn ngoại tiếp tamgiác
Áp dụng định lí sin trong tam giác ta có
Qua dựng đường thẳng vuông góc với mặt phẳng Gọi là trung điểm của Trong mặt phẳng đựng đường trung trực của đoạn cắt tại
Khi đó là tâm của mặt cầu ngoại tiếp hình chóp và có bán kính là
Câu 24: [2H2-2.2-3] (ĐHQG TPHCM – Cơ Sở 2 – năm 2017 – 2018) Cho hình
chóp có là hình vuông cạnh , và Thểtích khối cầu ngoại tiếp hình chóp là:
Lời giải Chọn D.
Trang 25Câu 32: [2H2-2.2-3] (THPT Chuyên Hùng Vương – Gia Lai – Lần 2 năm
2017 – 2018) Cho hình chóp có đáy là hình vuông cạnhbằng , vuông góc với đáy Biết tạo với mặt phẳng một góc Tính Thể tích của khối cầu ngoại tiếp hình chóp
Lời giải Chọn A.
Góc giữa và là góc bằng nên tam giác vuông cântại nên
vuông tại Tâm mặt cầu ngoại tiếp hình chóp là trung điểm , bán kính
.Thể tích khối cầu ngoại tiếp hình chóp là
Câu 44: [2H2-2.2-3] (THPT Chuyên Quốc Học Huế lần 3) Cho hình chóp tứ
giác đều có góc giữa mặt bên và mặt đáy bằng Biết rằng mặt cầu ngoạitiếp hình chóp đó có bán kính Tính độ dài cạnh đáy của hình chóp
tứ giác đều nói trên
Trang 26A B C D
Lời giải Chọn D.
Gọi là trung điểm cạnh , dựng suy ra là tâm mặt cầu ngoại tiếp khối chóp
Tam giác đồng dạng với tam giác suy ra
Vậy độ dài cạnh đáy là
Câu 36 [2H2-2.2-3] Cho hình chóp có đôi một vuông góc và Hình
cầu có bánh kính nhỏ nhất chứa được hình chóp có diện tích là