CHƯƠNG 4 HOẠCH ĐỊNH & ĐÁNH GIÁ CÔNG NGHỆ Thế nào là đánh giá công nghệ và mục đích của việc ĐGCN.. Chiến lược công nghệ của doanh nghiệpQuyết định Mua/Làm Sản xuất hàng loạt Sử dụng Xuấ
Trang 1CHƯƠNG 4 HOẠCH ĐỊNH & ĐÁNH GIÁ CÔNG NGHỆ
Thế nào là đánh giá công nghệ và mục đích của việc ĐGCN.
Ba nguyên tắc: Toàn diện, khách quan và khoa học.
Nội dung tổng quát đánh giá một công nghệ, liên hệ quá trình đánh giá công
nghệ ở Việt Nam.
Chương 4: Hoạch định và đánh giá công nghệ
Trang 2Chiến lược công nghệ của doanh nghiệp
Quyết định Mua/Làm
Sản xuất hàng loạt
Sử dụng Xuất khẩu
Xác định nhu cầu công nghệ
Triển khai, thử nghiệm
Lập dự án công nghệ:
- Thiết kế, Sản xuất thử
- Thương mại hóa
Đánh giá công nghệ
Đồng hóa công nghệ:
- Sử dụng, thích nghi
- Cải tiến, đổi mới
Đánh giá
Nghiên cứu công nghệ
Làm
Tìm kiếm công nghệ
Mua
Chương 4: Hoạch định và đánh giá công nghệ
Trang 3II Đánh giá công nghệ
1 Các khái niệm
Chương 4: Hoạch định và đánh giá công nghệ
( 1) ĐGCN là một dạng nghiên cứu chính sách nhằm cung cấp
sự hiểu biết toàn diện về một công nghệ hay một hệ thống công nghệ cho đầu vào của quá trình ra quyết định.
(2) ĐGCN là quá trình tổng hợp xem xét tác động giữa công
nghệ với môi trường xung quanh nhằm đưa ra các kết luận về khả năng thực tế và tiềm năng của một công nghệ hay một hệ thống công nghệ.
(3) ĐGCN là việc phân tích định lượng hay định tính các tác
động của một công nghệ hay một hệ thống công nghệ đối với các yếu tố của môi trường xung quanh.
Chú ý: - Khi đgcn phải xem xét bảy nhóm như sau: Các yếu tố CN, kinh tế,
đầu vào, môi trường, dân số, văn hóa-xã hội và chính trị-pháp lý.
-Các đối tượng quan tâm tới ĐGCN?? DN, CQ QLMT, nhà ra QĐ -Nhà ra QĐ và nhà QL?
-VĐ: ‘Ô nhiễm MT tốt hay không’?
Trang 4• CN: năng lực, độ tin cậy, độ linh hoạt, quy mô, …
• Kinh tế: Tính khả thi về kinh tế(C-B), tiềm năng thị
trường, cơ cấu kinh tế,…
• Đầu vào: mức độ dồi dào của nguyên vật liệu, năng lượng, tài chính, nguồn nhân lực….
• Môi trường: MT sống (không khí, nước, ), điều kiện sống (tiếng ồn), …
• Dân số: Tốc độ tăng trưởng dân số, tuổi thọ, cơ cấu dân số,
• Văn hóa-xã hội: hành vi tiêu dùng, phong tục tập quán,…
• Chính trị - pháp lý: Đảng cầm quyền, hệ thống chính trị, pháp luật,…
Trang 52 Mục đích của ĐGCN ở các nước đang phát triển
Mục đích ĐGCN
(3) ĐGCN cung cấp một trong
những đầu vào cho quá trình ra quyết định
-Triển khai CN mới hay mở rộng
CN đang hoạt động.
-XĐ thứ tự ưu tiên phát triển CN của QG trong từng gđ.
(2) ĐGCN
để điều chỉnh và kiểm soát công nghệ
Thông qua ĐGCN để nhận biết các lợi ích
và bất lợi
(1) ĐGCN để xác định tính thích hợp của
công nghệ đó trên cơ sở đó để chuyển giao hay áp dụng công nghệ
Chương 4: Hoạch định và đánh giá công nghệ
Trang 63 Các nguyên tắc trong đánh giá công nghệ
Nguyên tắc ĐGCN
(3) Nguyên tắc khoa học: Đòi hỏi khi đánh giá phải xem xét
các yếu tố dựa trên cơ sở khoa học, không dựa trên kinh
nghiệm đồng thời các kết quả của đánh giá công nghệ phải sử
dụng ngay được
(2) Nguyên tắc khách quan: Tham
khảo ý kiến của nhiều nhóm chuyên gia, trong từng nhóm nên tham khảo ý kiến của nhiều người
(1) Nguyên tắc toàn diện: Khi đgcn phải đặt nó trong điều kiện phát triển CN của
thế giới cũng như trong mối quan hệ rằng buộc chung về điều kiện kinh tế, chính
trị, pháp luật nhằm cung cấp cho người ra quyết định hiểu được toàn bộ các mối
quan hệ tương tác giữa các khía cạnh của vấn đề được đánh giá
Chương 4: Hoạch định và đánh giá công nghệ
Trang 74 Nội dung tổng quát trong đánh giá công nghệ
Nội dung tổng quát trong ĐGCN
Thứ nhất, miêu tả công nghệ và phác
hoạ các phương án lựa chọn
- Bước 1: Thu thập dữ liệu liên quan: Có
thể thu thập được qua các kênh khác nhau
như phỏng vấn, hội thảo, thăm dò hay từ
các trung tâm thông tin tư liệu, vv
+ liệt kê CN sẵn có cùng loại để dễ pt, ss,
đg
+ Mtả CN được Đg: số liệu, bảng biểu=>
qui luật phát triển, tl chuyên môn, nghiệp
vụ lq, sơ đồ bản vẽ T, H, I, O
-Bước 2: Giới hạn phạm vi đánh giá: như
bị ràng buộc bởi tài chính, năng lực
chuyên gia, thời gian hoàn thành, vv
- Bước 3: Phác hoạ các phương án sẽ đánh
giá: Các phương án được mô tả chi tiết ở
mức cần thiết để có thể đánh giá được
Thứ hai, dự báo và đánh giá tác động
- Bước 1: Lựa chọn
tiêu chuẩn cho mỗi tác động
- Bước 2: Đo lường
và dự báo các tác động
- Bước 3: So sánh và
trình bày ảnh hưởng tác động.(KQ có được so sánh với tiêu chuẩn, qui định nếu có)
Thứ ba, phân tích chính sách(báo cáo kq đg)
- Mức 1: Hình thành
phương án được coi là tốt nhất, thiết lập tổ chức để thực hiện phương án đã nêu
- Mức 2: Xem xét các
vấn đề, các trở ngại còn tiềm tàng Đề xuất giải pháp mới, có thể nằm ngoài phạm vi đã giới hạn ở trên
Trang 85.Công cụ đánh giá công nghệ (định tính, định lượng)
Công cụ đánh giá công nghệ
Tài chính - Kế toán
- Tính : Ko, To, Ro
- NPV > 0
- IRR > [ r ]
- Q CN = ½[ Q o + Q opt ]
Phân tích chi phí hiệu quả
- B7: Điều chỉnh
- B8: Quyết định
∑
∑
Trang 9III Phương pháp phân tích chi phí lợi
ích
1 Phương pháp định lượng: 8 bước
tại:
Trang 10• Liệt kê các yếu tố lợi ich: j = 1, 2, , k
• Tính tổng lợi ích theo giá trị hiện tại
• Tính giá trị ròng hiện tại NPV và tỷ suất lợi tức đầu tư R:
• NPVi = Bi – Ci; Ri = (Bi/Ci) x 100 (%)
• Sắp xếp thứ tự ưu tiên: A1, A2, …An
• Điều chỉnh
∑
∑
=
=
p y
B
1 1
Trang 112 Phương pháp định tính: 7 bước
• Liệt kê các công nghệ: i = 1, 2, , n
• Liệt kê các yếu tố - tiêu chuẩn đánh giá:
J = 1, 2, , m
• Đánh giá trọng số của từng tiêu chuẩn
R
R
r jr
j w
= ∑
= 1
Trang 12• Tính giá trị của từng công nghệ của theo từng tiêu chuẩn đánh giá:
• Tinh giá trị của tưng công nghệ theo tất cả các tiêu chuẩn đánh giá:
R
R
r ijr
1
= ∑
=
v w
m
=
=
1
• Sắp xếp thứ tự ưu tiên A1, A2, , An
• Điểu chỉnh.