CHƯƠNG 6 ĐÁNH GIÁ THỰC HIỆN CÔNG VIỆC 6.1 Cơ sở lý thuyết 6.1.1 Khái niệm Đánh giá thực hiện công việc là quá trình thu thập và xử lý thông tin về quy trình và kết quả thực hiện công việ
Trang 1CHƯƠNG 6 ĐÁNH GIÁ THỰC HIỆN CÔNG VIỆC 6.1 Cơ sở lý thuyết
6.1.1 Khái niệm
Đánh giá thực hiện công việc là quá trình thu thập và xử lý thông tin về quy trình
và kết quả thực hiện công việc nhằm đánh giá mức độ hoàn thành công việc của người lao động
6.1.2 Quy trình thực hiện đánh giá thực hiện công việc
Bước 1: Xác lập mục tiêu đánh giá
Bước 2: Lựa chọn phương pháp và tiêu chuẩn đánh giá
Bước 3: Thông tin và đào tạo người đánh giá
Bước 4: Tiến hành đánh giá
Bước 5: Phỏng vấn đánh giá
Bước 6: Đề xuất sử dụng kết quả đánh giá
6.2 Công ty cổ phần thế giới di động
6.2.1 Xác lập mục tiêu đánh giá
Công ty tiến hành đánh giá thực hiện công việc nhằm thực hiện những mục đích : -Đánh giá sự thực hiện công việc , năng lực làm việc của nhân viên, qua đó có những biện pháp nhằm cải tiến sự thực hiện công việc của người lao động
- Đánh giá xem các nhân viên có xứng đáng được khen thưởng hay không
- Đánh giá để xác định nhu cầu về tuyển dụng , xác định nhu cầu đào tạo , phát triển nhân lực,…
- Tạo sự công bằng trong phân phối thu nhập cho nhân viên , khuyến khích tạo động lực cho nhân viên hoàn thành công việc với năng suất ngày càng cao
Các mục tiêu thực hiện công việc của công ty đáp ứng các tiêu chí SMART
Trang 26.2.2 Lựa chọn phương pháp và tiêu chuẩn đánh giá
6.2.2.1 Tiêu chuẩn đánh giá
Hiện nay các tiêu chí mà công ty đang sử dụng để đánh giá sự thực hiện công việc của nhân viên là: Kết quả công tác, hành vi tác phong trong việc , tham gia các phong trào thi đua và tiêu chí chấp hành nội quy kỷ luật của công ty Trong mỗi một tiêu chí lại có những tiêu chí nhỏ nhằm giúp cho người đánh giá có thể dễ dàng trong việc ra quyết định
Ưu nhược ,điểm
- Ưu điểm : Các tiêu chí đánh giá thực hiện của công ty khá đầy đủ
- Nhược điểm: Nó chưa thu hút được nhân viên vào việc xây dựng các tiêu chuẩn Trong công ty thì việc xây dựng các tiêu chuẩn đánh giá thực hiện do phó phòng Nhân lực phụ trách, phó phòng là người trực tiếp viết các tiêu chuẩn và phổ biến cho nhân viên thực hiện Điều này sẽ có tác động không tốt tới kết quả cũng như hiệu quả của công việc đánh giá vì hệ thống đánh giá có thể không nhận được sự ủng hộ và sự tự nguyện thực hiện các tiêu chuẩn của nhân viên
6.2.2.2 Các phương pháp đánh giá thực hiện công việc
Phương Pháp bảng điểm
Trang 3tiêu 1 2 3 4 5
Kết quả
công
việc
Hành vi
tác
phong
trong
việc
Tham
gia các
phong
trào thi
đua
Chấp
hành nội
quy kỷ
luật của
công ty
Ưu điểm: phương pháp đơn giản,áp dụng rộng rãi cho cả công ty
Nhược điểm: không đánh giá được đúng kết quả của từng nhân viên
Phương pháp so sánh từng cặp
hạng cuối cùng
Trang 4A 1 2 2 1 6 3
Ưu điểm: đánh giá được đúng kết quả của từng nhân viên
Nhược điểm: chỉ thực hiện với các nhân viên trong cung một phòng ban
Phương pháp quan sát hành vi
Phương pháp này được thực hiên trên cơ sở quan sát hành vi thực hiên công việc của nhân viên
Ví dụ : Những hành vi quan sát đối với nhân viên bán hàng:
- Cách tư vấn khách hàng
- Cách bán hàng, chọn sản phẩm
- Cách chăm sóc khách hàng
- Quảng bá sản phẩm
- Thái độ với khách hàng như thế nào,…
6.2.3 Thông tin và đào tạo người đánh giá
6.2.3.1 Chu kỳ đánh giá
Vì công ty trả lương theo lương cứng + thưởng theo doanh số => công ty thường đánh giá theo tháng và được gọi là sự xếp loại thi đua hàng tháng
- Ưu điểm:
+ Bám sát công việc đồng thời hướng dẫn và định hướng liên tục cho nhân viên hoàn thành nhiệm vụ
+ Đánh giá năng lực của nhân viên rõ ràng hơn Thúc đẩy nhân viên làm việc => tăng doanh số
Trang 5-Nhược điểm:
+ Cường độ đánh giá cao => gây áp lực cho nhân viên
6.2.3.2 Đối tượng đánh giá
- Người đánh giá: phụ trách các phòng ban cụ thể là trưởng hoặc phó phòng
- Đối tượng đánh giá: nhân viên của công ty
- Ưu điểm:
+ Nhiều quan điểm về thành tích của một người
+ Các đánh giá dựa trên mối liên hệ thực tế và quan sát\
+ Thông tin phản hồi được cung cấp từ nhiều hướng
+ Thông tin được giấu tên người phản hồi nên chân thực
+ Hiểu biết về điểm mạnh điểm yếu tạo động lực
- Nhược điểm:
+ Thông tin từ nhiều nguồn có thể dẫn đến tình trạng quán tải
+ Do người đánh giá giấu mặt nên có những đánh giá có tiêu chuẩn cao
+ Những đánh giá trái ngược => rối loạn thông tin
6.2.4 Tiến hành đánh giá
Cuối mỗi tháng công ty sẽ tiến hành đánh giá, sau khi có các tiêu chuẩn đánh giá, chủ tịch hồi đồng quản trị sẽ ký văn bản quyết định đánh giá hoàn thành công việc của công nhân viên trong toàn công ty
Quá trình đánh giá sẽ diễn ra trong vòng 3 ngày, các trưởng bộ phận, quản lý sau khi đánh giá sẽ nộp báo cáo đánh giá công tác thi đua cho cấp trên
Lỗi thường gặp trong quá trình tiến hành đánh giá
- Lỗi quá dễ dãi:
Trang 6+ Trong quan hệ đồng nghiệp đánh giá nhau thường có xu hướng đánh giá dựa trên quan hệ cá nhân Các nhân viên đánh giá nhau thường đánh giá dễ dãi cho nhau
+ Tự đánh giá: nhân viên thường tự đánh giá cao
- Lỗi quá khắt khe: một số cấp trên thường theo chủ nghĩa cầu toàn Yêu cầu
họ đưa ra khá khắt khe và toàn diện nó ảnh hưởng đến quy trình đánh giá của nhân viên
6.2.5 Phỏng vấn đánh giá
Mục đích của phỏng vấn đánh giá là tạo sự hiểu biết chung giữa nhà quảng lý với nhân viên về hiệu quả đánh giá cảu nhân viên đó thông qua trao đổi và giải thích quan điểm
Các bước phỏng vấn đánh giá:
Bước 1: Chuẩn bị phỏng vấn
Thu thập dữ liệu các thông tin cần thiết
+ Các thông tin về bản mô tả công việc
+ Các thông tin về các tiêu chuẩn mẫu
+ Xem xét hồ sơ các nhân
+ Xem xét kết quả thực hiện công việc của nhân viêc trong thời gian gần đây
Chuẩn bị cho nhân viên
- Thông báo trước cho nhân viên
- Thu thập các thắc mắc, phàn nàn của nhân viên
- Tập trung vào 2-3 vấn đề quan trọng
Bước 2: Tạo ra mối quan hệ giao tiếp
Các kỹ thuật cụ thể:
Luôn thể hiện sự bình tĩnh để có thể kiểm soát tình hình
Cười và trao đổi bằng ánh mắt
Giải thích rõ thủ tục
Thân thiện cởi mở , dễ tiếp xúc
Trang 7 Thái độ ân cần , vui vẻ
Nói nhỏ nhẹ vừa đủ nghe
Bước 3: Lắng nghe và khuyến khích nhân viên nói nhiều trong phỏng vấn
Thể hiện sự quan tâm đến bản thân nhân viên và các vấn đề họ trình bày
Im lặng nghe họ nói , không ngắt lời ( trừ khi phải lái người bị đánh giá để không bị lạc đề)
Sử dụng các hành vi phi ngôn ngữ ( ánh mắt, nụ cười…) để khuyến khích người nói
Sử dụng các câu hỏi khuyến khích như : vâng, rồi sao nữa,…
Đưa ra các câu hỏi mang tính khuyến khích
Bước 4: Đặt câu hỏi
Sử dụng câu hỏi đóng
Bạn cảm thấy công việc này thế nào?
Bạn có hài lòng với mức lương hiện tại của mình không?
Trong thời gian qua(2 tháng vừa qua) bạn đánh giá mình thế nào? Đã hoàn thành công việc chưa? Nếu trên thang điểm 10 bạn sẽ chấm mình trên thang điểm mấy?
Bước 5: Tóm tắt và nhắc lại
Người phỏng vấn tóm tắt lại các ý chính và nhắc lại để người phỏng vấn nhận thấy là mình được tôn trọng và lắng nghe
6.2.6 Thông báo kết quả và đề xuất sử dụng kết quả đánh giá
6.2.5.1 Thông báo kết quả
Công ty thông báo kết quả cho từng người trong đơn vị các buổi họp chuyên môn Mọi ý kiến thắc mắc về kết quả phân loại sẽ được cán bộ phụ trách giải đpá , nếu chưa thỏa mãn thì có thể kiến nghị lên văn phòng công ty để đề nghị xem xét, giải quyết
6.2.6.2 Sử dụng kết quả đánh giá
Công ty sẽ căn cứ vào kết quả thực hiện công việc của người lao động để trả lương cho ho, khen thưởng, xét công nhân giỏi, quản lý và nhân viên ký thuật giỏi, lao động xuất sắc Để được các danh hiệu đó thì người quý và công nhân cần phải:
Trang 8Đối với quản lý:
Phải có 10 tháng trở lên loại A và không vó tháng ào không xếp loại
Không vi phạm nội quy, quy định của công ty ở mức độ bị phê bình
Không được nghỉ quá 6 ngày không lý do
Tham gia tốt phong trào thi đua
Đối với công nhân viên:
Tham gia tốt phong trào thi đua
Có ít nhất 6 tháng loại A và nhiều nhất 2 tháng loại C và không tháng nào không được xếp loại
Không vi phạm nội quy công ty, không bị khiển trách ở mọi hình thức
6.2.6.3 Phản ứng của nhân viên
Có 2 luồng phản ứng
Đồng ý với kết quả đánh giá
Không đồng ý với kết quả đánh giá
Nếu nhân viên không đồng ý kết quả đánh giá: người phỏng vấn nên lắng nghe nhân viên và tìm ra nguyên nhân bất đồng nếu nhân viên có lí cần xem lại kết quả còn nếu không hợp lý hãy giữ vững lập trường