chuẩn đoán và điều trị áp xe phổi

chuẩn đoán và điều trị áp xe phổi chuẩn đoán và điều trị áp xe phổi chuẩn đoán và điều trị áp xe phổi chuẩn đoán và điều trị áp xe phổi chuẩn đoán và điều trị áp xe phổi chuẩn đoán và điều trị áp xe phổi chuẩn đoán và điều trị áp xe phổi chuẩn đoán và điều trị áp xe phổi chuẩn đoán và điều trị áp xe phổi

¸p xe phæi

PGS TS Hoàng Hồng Thái

Bé m«n Néi §¹i häc Y Hµnéi

§ÞNH NGHÜA

• Là ổ mủ trong nhu mô phổi sau khi ộc mủ ra ngoài tạo thành hang mới .

• Quá trình hoại tử do viêm nhiễm cấp tính ở

phổi do vi trùng, kí sinh trùng, nấm, không phải

c Do ung thư nguyên phát hoại tử

2 C¸c nguyªn nh©n & yếu tố thuận lợi kh¸c

- Tæn th ¬ng ho¹i tö ë bÖnh bôi phæi

- NghiÖn r îu, thuèc l¸

- §Æt catheter t/m dµi ngµy

§¦êNG VµO

1 Đường phế quản

• Dị vật đường thở : m¶nh T/C ho¹i tö, thøc

¨n Hay gÆp ë BN cã tæn th ¬ng mµn hÇu, n·o - mµng n·o, h«n mª.

• SÆc dÇu, x¨ng

2 § êng m¸u

• Viªm t¾c t/m

• Viªm néi t©m m¹c nhiÔm khuÈn

• NhiÔm trïng m¸u: sau nhiÔm trïng

s¶n khoa (n¹o phá thai, s¶y thai, sãt rau), viªm ® êng tiÕt niÖu, ngoµi da.

• Viªm phóc m¹c, viªm tuþ m¹n

• Viªm mñ trung thÊt (viªm mñ

mµng ngoµi tim, ¸p xe thùc qu¶n)

– Ho khạc đờm đặc, ho máu, máu lẫn mủ

– Đau ngực nhiều ở vùng phổi bị tổn th ơng – Khó thở nhanh nông

– Lúc đầu nh viêm phổi điển hình

• Một vùng phổi mờ đồng đều

• Có khi mờ hình tam giác, đỉnh quay về

rốn phổi

d Xét nghiệm máu

BC tăng (10.000-15.000/mm3), BC đa nhân trung tính tăng, máu lắng tăng.

triệu chứng…

a Khám phổi : có h/c đông đặc, h/c hang (có khi h/c ba giảm do có phản ứng MP)

triÖu chøng

3 GIAI ĐOẠN TẠO HANG

VÉn kh¹c mñ nh ng ít h¬n

a.Thùc thÓ

VÉn thÊy héi chøng hang trªn l©m

sµng Nếu hang ë s©u chØ thÊy héi

thể lâm sàng

3 áp xe do amip

+ Sốt cao dai dẳng

+ Khạc mủ màu chocolat (chẩn đoán:

EliSA, huỳnh quang miễn dịch)

Xquang

+ Vòm hoành phải nâng cao liền với

đám mờ ở phổi Có khi có dạng nh u

phổi

+ Có tiền sử lỵ

+ Điều trị bằng Emetin, Flagyl khỏi

nhanh (nếu đến muộn có thể tử vong)

thÓ l©m sµng

4 Áp xe do mËt qu¶n vì lªn

+ Cã triÖu chøng cña viªm ® êng mËt

+ Sèt dai d¼ng, cã nh÷ng c¬n rÐt run, hay cã sèc nhiÔm khuÈn

+ Mñ mµu vµng

+ §iÒu trÞ kÐo dµi

+ Ph¶i kÕt hîp víi ®iÒu trÞ ngo¹i khoa + ThÓ tr¹ng chung rÊt nÆng

Thể lâm sàng

5 Áp xe do tắc mạch nhiễm trùng

Sau: Viêm nội tâm mạc nhiễm trùng

,nhiễm trùng sau đẻ, sau phẫu thuật vùng tiểu khung, đặt catheter t/m dài ngày.

BiÕn chøng: nÆng cã thÓ tö vong (nhÊt lµ nhiÔm tô cÇu phæi)

THể LÂM SàNG

7 Áp xe phổi mạn tính

+ Sốt dai dẳng, khạc mủ kéo dài, ho máu

+ Mỗi đợt tiến triển lại có một ổ áp xe mới hình thành, điều trị tạm lui sau đó lại tái phát

+ Nghe phổi không hết ran nổ, thổi

CHÈN §O¸N 2.3 Lao hang

chÈn ®o¸n

2.5 Ung th phæi ¸p xe hãa

+ MÆc dï ®iÒu trÞ, khèi mê

2.6 Thoát vị hoành

+ DÉn xuÊt aspirin (aspegic) tiªm, uèng

2 Gi¶m ho nÕu ho m¸u nhiÒu

+ An thÇn

+ Tinh chÊt thuú sau tuyÕn yªn

+ Morphin 10mg/èng tiªm b¾p

+ Dextromethophan (synecod)

8. N©ng cao tÓ tr¹ng b»ng c¸c dung dÞch nu«i d ìng (albumin, Lipofuldin) båi phô n íc ®iÖn gi¶i.

điều trị…

Điều trị theo nguyờn nhõn : dựa theo kháng sinh đồ, thời gian điều trị trung bỡnh từ 4 – 6

tuần

Các phác đồ hay dùng khi chưa cú KSD:

– Cephalosporin 3 + Metronidazol 0,5g /lọ x2lọ/ ngày truyền TM

– Cephalosporin 3 + Quinolon (Peflacine

400mg/ống x2 ống/ngày +500 ml G5%)

truyền TM

– Cephalosporin 3 + Aminoglycosid

(Selemycin 250mg x 4lọ/Natriclorua 0,9% truyền TM)

- Cho đủ dịch, điều chỉnh điện giải

- Chế độ ăn giàu đạm & vitamin, truyền

đạm, máu khi cần

®iÒu trÞ

Tr êng hîp ¸p xe do amip

+ Chäc hót dÉn l u ¸p xe

+ Metronidazol 0,5g/ lä x2 lä/ngµy 7-10 ngµy

+ Phèi hîp KS

điều trị

II ĐIỀU TRỊ NGOẠI KHOA

Chỉ định

+ Ho máu nặng

+ Điều trị nội khoa thất bại

+ Có giãn PQ kèm theo, tổn th ơng khu trú

+ Có dấu hiệu của áp xe mạn tính

tiÕn triÓn - biÕn chøng

H×nh ¶nh xquang

H×nh ¶nh xquang

H×nh ¶nh xquang

H×nh ¶nh xquang

H×nh ¶nh xquang

H×nh ¶nh xquang

H×nh ¶nh xquang

H×nh ¶nh xquang

H×nh ¶nh xquang

H×nh ¶nh xquang

H×nh ¶nh xquang

H×nh ¶nh xquang

H×nh ¶nh xquang

H×nh ¶nh xquang( KPQ)

H×nh ¶nh xquang