MỤC TIÊU BÀI HỌC: - Kiến thức: Thấy rõ sự thắng lợi và nắm được những điểm chủ yếu của Thơ mới thời kì 1932 – 1941 trên cả hai bình diện: văn chương và xã hội; cảm nhận được cách viết ng
Trang 1Ngày soạn: 28/3/2012
Tiết: 106
Bài dạy: Đọc văn MỘT THỜI ĐẠI TRONG THI CA
Hoài Thanh
I MỤC TIÊU BÀI HỌC:
- Kiến thức: Thấy rõ sự thắng lợi và nắm được những điểm chủ yếu của Thơ mới thời kì 1932 – 1941 trên cả hai bình diện: văn chương và xã hội; cảm nhận được cách viết nghị luận văn chương tinh tế, tài hoa của cây bút phê bình Hoài Thanh
- Kĩ năng: Bước đầu biết cách tiếp cận và phân tích một bài nghị luận văn chương qua lập luận (luận điểm, luận cứ, luận chứng) và qua cách viết (có hình ảnh, có cảm xúc, âm điệu, …)
- Thái độ: Biết trân trọng “thời đại thi ca” đã mở đầu cho nền thơ ca hiện đại Việt Nam
II CHUẨN BỊ:
1/ Chuẩn bị của GV:
- SGK, SGV, TLTK, Thiết kế bài học, ĐDDH, phiếu học tập
- GV tổ chức lớp theo các phương pháp thảo luận nhóm, kết hợp gợi mở, phát vấn, nêu vấn đề
2/ Chuẩn bị của HS:
Chuẩn bị bài theo sự hướng dẫn của GV: Đọc Sgk, văn bản, chú thích
* Thi nhân Việt Nam - Hoài Thanh, Hoài Chân
III HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC:
1 Ổn định tổ chức: Kiểm tra sĩ số HS
2 Kiểm tra bài cũ: (5’)
Câu hỏi: 1/ Nêu cống hiến vĩ đại thứ nhất của Mác”?
2/ Thái độ, tình cảm của Ăng ghen đối với Mác như thế nào?
3 Giảng bài mới:
* Giới thiệu: GV giới thiệu cuốn “Thi nhân Việt Nam” Khẳng định công lao của Hoài Thanh: Có thể
xem đoạn trích “Một thời đại trong thi ca” (cũng như cả bài tiểu luận này) là một mẫu mực đẹp đẽ, một thành tựu xuất sắc của Hoài Thanh trong thể nghị luận văn chương thuộc lĩnh vực phê bình văn học (Tính khoa học và tính văn chương)
TIẾN TRÌNH TIẾT DẠY
T
L Hoạt động của GV Hoạt động của HS Nội dung cần đạt
14
’ HĐ1: Hướng dẫn tìm hiểu tiểu dẫn
- GV yêu cầu HS đọc
Tiểu dẫn/ Sgk
Cho biết những nét lớn
về cuộc đời và sự nghiệp
của Hoài Thanh?
- Ông bắt đầu viết văn,
viết báo từ năm 1931,
tham gia Tổng khởi nghĩa
tháng 8 – 1945 Sau Cách
mạng, ông dạy học đồng
thời làm công tác văn hóa
văn nghệ, từng là Ủy
viên Ban chấp hành Hội
Nhà văn Việt Nam (khóa
I, II), Tổng thư kí Hội
liên hiệp Văn học nghệ
thuật Việt Nam (1958 –
HĐ1:
- HS đọc Tiểu dẫn
- HS phát biểu những gì đã biết về Hoài Thanh
- Trình bày những ý chính trong Tiểu dẫn:
Xuất thân trong gia đình nhà nho nghèo
- Sớm tham gia phong trào yêu nước
- Viết văn từ những năm mới ngoài 20 tuổi,
- Hoạt động chủ yếu trong ngành văn hoá NT
- Nhà phê bình xuất sắc của VHVN hiện đại
- Tác phẩm nổi tiếng là cuốn
Thi nhân Việt Nam.
- Được Nhà nước tặng giải
I.Đọc hiểu khái quát:
1 Tác giả:
Hoài Thanh (1909 – 1982)
- Tên thật là Nguyễn Đức Nguyên, quê
ở xã Nghi Trung, huyện Nghi Lộc, tỉnh Nghệ An
- Xuất thân trong gia đình nhà nho nghèo
- Sớm tham gia phong trào yêu nước
- Viết văn từ những năm mới ngoài 20 tuổi,
- Hoạt động chủ yếu trong ngành văn hoá NT
- Nhà phê bình xuất sắc của VHVN hiện đại
- Tác phẩm nổi tiếng là cuốn Thi nhân
Việt Nam.
- Được Nhà nước tặng giải thưởng HCM về VHNT /2000
Trang 21968) Hoài Thanh là nhà
phê bình, nghiên cứu văn
học có uy tín, tác giả của
nhiều công trình : “Văn
chương và hành động”
(1936), “Thi nhân Việt
Nam” (1942), “Có một
nền văn hóa Việt Nam”
(1946), “Quyền sống con
người trong “Truyện
Kiều”” (1949), “Nói
chuyện thơ kháng chiến”
(1951), “Phê bình và tiểu
luận” (3 tập – 1960,
1965, 1971),…
thưởng HCM về VHNT / 2000
Em hiểu gì về bài tiểu
luận “Một thời đại
trong thi ca”?
- GV: Là bài tiểu luận mở
đầu cuốn sách “Thi nhân
Việt Nam” của Hoài
Thanh được xuất bản
năm 1942 (sau đó là phần
giới thiệu và tuyển thơ
của 44 nhà thơ mới)
Bài viết dài gần bốn
mươi trang, đề cập đến
nhiều vấn đề: nguồn gốc
thơ mới, cuộc tranh luận
thơ mới – thơ cũ, quá
trình mười năm phát
triển, các dòng thơ chính,
những đặc điểm về hình
thức, thể loại và triển
vọng của thơ mới, tinh
thần chủ yếu của thơ mới
và tấn bi kịch của “cái
tôi”,…
Đây là một công trình
phê bình công phu, khá
toàn diện về thơ mới,
chứng tỏ người viết có
năng lực thẩm định tinh
tế về nghệ thuật thơ ca,
am hiểu sâu sắc đối
tượng nghiên cứu,
phương pháp khảo sát
thận trọng và công tác tư
liệu rất chu đáo
- HS đọc Sgk, trả lời
Là bài tiểu luận mở đầu cuốn sách “Thi nhân Việt Nam” (1942)
- Có giá trị lớn về nội dung
và nghệ thuật
2 Tác phẩm:
“Một thời đại trong thi ca”
- Là bài tiểu luận, mở đầu cuốn sách
“Thi nhân Việt Nam” (1942)
- Tổng kết một cách sâu sắc phong trào thơ Mới
Một đóng góp xuất sắc trong lĩnh vực phê bình văn học ở nước ta
Nêu vị trí, nội dung của - HS đọc văn bản trích, trả 3/ Vị trí, bố cục đoạn trích:
Trang 3đoạn trích?
- GV yêu cầu HS đọc tiểu
dẫn phần đoạn trích
- GV bổ sung: “Một thời
đại trong thi ca” được
nói đến ở đây là thời đại
thi ca 1932-1941, được
gọi là thơ mới, thay thế
cho thời đại thi ca trung
đại trước đây (được gọi
là thơ cũ, thơ cổ điển, thơ
phong kiến ) Thơ mới đã
mở ra thời đại thi ca hiện
đại ở nước ta, đem đến
cho nền thi ca dân tộc
những yếu tố mới mẻ về
nội dung, cảm xúc và về
cách tân nghệ thuật
Nêu bố cục đoạn trích?
lời
Đoạn trích là một đoạn trong phần cuối của tiểu luận
Nội dung bàn về tinh thần thơ mới
HS suy nghĩ trả lời
Đoạn trích nêu lên 2 ý cơ bản:
Đoạn đầu (“Bây giờ hãy…
nhìn vào đại thể”): Nêu vấn
đề đi tìm: “ tinh thần thơ mới”
Đoạn sau (tiếp theo đến hết): Phân tích tinh thần thơ mới
a/Vị trí đoạn trích :
- Đoạn trích là một đoạn trong phần cuối của tiểu luận
- Bàn về tinh thần Thơ mới – cái điều
mà tác giả cho là quan trọng hơn ca
b/Bố cục đoạn trích
- Đoạn trích nêu lên 2 ý cơ bản:
+ Đoạn đầu (“Bây giờ hãy…nhìn vào đại thể”): Nêu vấn đề đi tìm: “ tinh
thần thơ mới”
+ Đoạn sau (tiếp theo đến hết): Phân tích tinh thần thơ mới
24
’
HĐ2: Hướng dẫn đọc –
hiểu chi tiết văn bản.
- GV: Thơ mới đã thay
thế thơ cũ để mở ra “một
thời đại mới trong thi
ca”: đó là thời đại thi ca
hiện đại đối lập với thời
đại thi ca trung đại trước
đây
Cho HS đọc thầm đoạn 1
để phát hiện chủ đề của
đoạn
Em hãy phát hiện nội
dung chủ đề của đoạn 1?
- Lập luận: tác giả đã
xây dựng một lập luận
khoa học, rõ ràng, chặt
chẽ:
Đây là vấn đề có vị trí,
tầm quan trọng như thế
nào? Em hiểu tinh thần
thơ mới là gì?
-> Gợi ý:
GV bổ sung dẫn chứng
Để giải quyết nó người
viết gặp khó khăn gì và
cách khắc phục của ông
như thế nào?
Nhận xét cách vào đề
của tác giả?
HĐ2: Đọc - hiểu
- HS đọc thầm đoạn 1, tìm kiếm trả lời
Nội dung “điều ta cho quan trọng hơn là: tinh thần Thơ mới”.làm nên đặc trưng của Thơ mới, mang tính khái quát cao cho cả phong trào Thơ mới, phân biệt thơ mới
và thơ cũ một cách cơ bản,
rõ ràng, nổi
- HS trả lời
Vị trí, tầm quan trọng trong các vấn đề nghiên cứu, khảo sát về Thơ mới thì đây là vấn đề quan trọng và khó khăn
HS trả lời
Tác giả đề nghị phương pháp của mình:
- Không thể căn cứ vào những bài thơ dở, thời nào chả có, mà phải so sánh bài hay với bài hay
- Cái mới và cái cũ vẫn nối tiếp qua lại cho nên phải so sánh trên đại thể
II Đọc – hiểu văn bản:
1/ Tinh thần thơ mới :(đoạn đầu)
+ Nêu chủ đề trực tiếp, ngắn gọn:
“Điều ta cho quan trọng hơn là: tinh thần Thơ mới”.
- Là nội dung bản chất, cốt lõi, chi phối toàn bộ Thơ mới, làm nên đặc trưng của Thơ mới, mang tính khái quát cao cho cả phong trào Thơ mới -Phân biệt thơ mới và thơ cũ một cách
cơ bản, rõ ràng, nổi bật
* Vị trí, tầm quan trọng trong các vấn
đề nghiên cứu, khảo sát về Thơ mới thì đây là vấn đề quan trọng và khó khăn
* Khó là ranh giới giữa thơ mới và thơ
cũ không phải rạch ròi, dễ nhận ra
- Dẫn chứng: Tác giả đã đưa ra Trong
thơ cũ và thơ mới đều có những bài hay, bài dở, bài hay ít bài dở gấp nhiều lần
* Để nhận diện tác giả đề nghị phương pháp của mình:
- Không thể căn cứ vào những bài thơ
dở, thời nào chả có, mà phải so sánh bài hay với bài hay
- Vả chăng cái mới và cái cũ vẫn nối tiếp qua lại cho nên phải so sánh trên đại thể
Phương pháp và biện pháp rất lô
gích, khoa học để tìm hiểu khám phá một vấn đề văn học phức tạp và mới
Trang 4Phương pháp và biện pháp rất lô gích, khoa học để tìm hiểu khám phá một vấn đề văn học phức tạp và mới mẻ
mẻ mà tác giả đặt ra ngay từ đầu để hướng dẫn ngòi bút của mình.
2.Phân tích tinh thần thơ Mới:
(tiết sau) 2’ HĐ3: Củng cố
GV chốt lại nội dung
Tác giả, tác phẩm
Tinh thần thơ mới
Cách trình bày
HĐ3:
HS nghe
Củng cố
Tác giả, tác phẩm
Tinh thần thơ mới
Cách trình bày
Dặn dò:
- Đọc lại đoạn trích Nắm vững nội dung: tinh thần của Thơ mới (đoạn đầu)
- Chuẩn bị:
+ Phân tích tinh thần thơ mới (đoạn sau):
a “Cái tôi” trong thơ mới (so sánh với thơ cũ)
c Mặt bi kịch của “cái tôi” trong thơ mới
b Mặt tích cực của “cái tôi” trong thơ mới (trong sự đối sánh với “cái ta” của thơ cũ)
d Cách viết nghị luận văn chương của Hoài Thanh
RÚT KINH NGHIỆM:
……… ………
………
………
…
Ngày soạn: 28/3/2012
Tiết: 107
Bài dạy: Đọc văn MỘT THỜI ĐẠI TRONG THI CA
Hoài Thanh
I MỤC TIÊU BÀI HỌC:
- Kiến thức: Thấy rõ sự thắng lợi và nắm được những điểm chủ yếu của Thơ mới thời kì 1932 – 1941 trên cả hai bình diện: văn chương và xã hội; cảm nhận được cách viết nghị luận văn chương tinh tế, tài hoa của cây bút phê bình Hoài Thanh
- Kĩ năng: Bước đầu biết cách tiếp cận và phân tích một bài nghị luận văn chương qua lập luận (luận điểm, luận cứ, luận chứng) và qua cách viết (có hình ảnh, có cảm xúc, âm điệu, …)
- Thái độ: Biết trân trọng “thời đại thi ca” đã mở đầu cho nền thơ ca hiện đại Việt Nam
II CHUẨN BỊ:
1/ Chuẩn bị của GV:
- SGK, SGV, TLTK, Thiết kế bài học, ĐDDH, phiếu học tập
- GV tổ chức lớp theo các phương pháp thảo luận nhóm, kết hợp gợi mở, phát vấn, nêu vấn đề
2/ Chuẩn bị của HS:
Chuẩn bị bài theo sự hướng dẫn của GV: Đọc Sgk, văn bản, chú thích
* Thi nhân Việt Nam - Hoài Thanh, Hoài Chân
III HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC:
1 Ổn định tổ chức:
Trang 52 Kiểm tra bài cũ: Không
3 Giảng bài mới:
TIẾN TRÌNH TIẾT DẠY
T
G
Hoạt động của GV Hoạt động của HS Nội dung cần đạt
7’
13
’
HĐ1:Hướng dẫn tìm hiểu
đoạn sau.
GV cho HS tìm hiểu nội dung
của tinh thần Thơ mới
Theo tác giả tinh thần của
Thơ Mới là gì? Nhận xét về
cách diễn đạt của tác giả?
GV: Tất cả những điều này đã
được Hoài Thanh nói lên thật
rõ ràng, khúc chiết ; chặt chẽ
và hấp dẫn qua thể nghị luận
văn chương
Em hiểu thời đại chữ tôi và
thời đại chữ ta như thế nào?
Quá trình xuất hiện và phát
triển của cái tôi cá thể, cá
nhân trong lịch sử văn học
như thế nào?
“Cái tôi” (individu) là bản
ngã của mỗi con người mà ai
cũng có Nhưng do hệ tư
tưởng chính thống của thời
đại khống chế, ép buộc nên
cái bản ngã ấy không được
bộc lộ, phải giấu kín hoặc
triệt tiêu, nhà thơ phải nói lên
tiếng nói của “ cái ta – đạo lí”
chung của thời đại ấy Chỉ khi
nào “cái tôi” ấy được giải
phóng thì thi nhân mới có thể
nói lên những điều thành thực
tự đáy lòng mình
Nêu mặt tích cực của cái tôi
trong Thơ Mới?
HĐ1:
HS đọc đoạn trích phần sau trả lời
- Tinh thần thơ mới nằm trong chữ “tôi”
“Cái tôi” của thơ mới đối lập với “cái ta” của thơ
cũ – cả mặt tích cực và mặt bi kịch của nó
HS trả lời
Cái tôi” ấy đã bị xã hội phong kiến khống chế trong bao nhiêu thế kỉ, giờ đây trong một bối cảnh lịnh sử mới của thời
kì hiện đại,mới có điều kiện để giải phóng và bùng nổ mãnh liệt
HS suy nghĩ trả lời Xuất hiện trên thi đàn Việt Nam, nó bỡ ngỡ, như lạc loài nơi đất khách
Mang theo một quan niệm chưa từng thấy ở xứ
này: Quan niệm cá nhân Chữ tôi, với cái nghĩa
tuyệt đối của nó, làm nhiều người khó chịu, nhưng ngày càng mất dần cái vẽ bỡ ngỡ và được vô
số người quen
2.Phân tích tinh thần thơ mới
- Tinh thần thơ mới nằm trong chữ
“tôi” “Cái tôi” của thơ mới đối lập với
“cái ta” của thơ cũ – cả mặt tích cực và mặt bi kịch của nó
a “Cái tôi” trong thơ mới
- “Cái tôi” – chính là “khát vọng được
thành thực, là sự tự khẳng định bản ngã
của nhà thơ trước cuộc đời, là sự tự ý thức về cá nhân mình trong cuộc sống
xã hội
- “Cái tôi” ấy đã bị xã hội phong kiến khống chế, giờ đây trong bối cảnh lịnh
sử mới của thời kì hiện đại, của thế kỷ
XX, mới có điều kiện để giải phóng và
bùng nổ mãnh liệt “cái sức mạnh súc tích từ mấy ngàn năm đáng tung bờ vỡ đê”
- Và khi đã được giải phóng thì nó sẽ
“làm giàu cho thi ca” bằng những cảm
xúc mới mẻ và những cách tân nghệ thuật
b Mặt tích cực của “cái tôi” trong thơ mới (trong sự đối sánh với “cái ta”
của thơ cũ)
+ Xã hội Việt Nam từ xưa không có cá nhân Chỉ có đoàn thể : Lớn
thì quốc gia, nhỏ thì gia đình.
+ Cái bản sắc cá nhân chìm đắm trong gia đình, trong quốc gia như
giọt nước trong biển cả.
+ Các nhà văn thơ không một lần nào dám dùng chữ tôi để nói
chuyện với mình hay với tất cả mọi người, không tự xưng, ẩn mình
sau chữ ta, một chữ có thể chỉ chung nhiều người.
+ Xuất hiện trên thi đàn Việt Nam, nó bỡ
ngỡ, như lạc loài nơi đất khách.
+ Mang theo một quan niệm chưa từng thấy
ở xứ này: Quan niệm cá nhân (tức là sự ý thức về bản thân mình chứ không phải là chủ
nghĩa cá nhân).
+ Chữ tôi, với cái nghĩa tuyệt đối của nó,
làm nhiều người khó chịu, nhưng ngày càng mất dần cái vẽ bỡ ngỡ và được vô số người quen
Trang 6’
“Đời chúng ta đã nằm
trong vòng chữ tôi Mất bề
rộng ta đi tìm bề sâu.
Nhưng càng đi sâu càng
lạnh Ta thoát lên tiên cùng
Thế Lữ, ta phiêu lưu trong
trường tình cùng Lưu Trọng
Lư, ta điên cuồng với Hàn
Mặc Tử, Chế Lan Viên, ta
đắm say cùng Xuân Diệu.
Nhưng động tiên đã khép,
tình yêu không bền, điên
cuồng rồi tỉnh, say đắm vẫn
bơ vơ Ta ngơ ngẩn buồn trở
về hồn ta cùng Huy Cận”
Mặt bi kịch của Thơ mới?
Giải quyết bi kịch như thế
nào?
GV bổ sung
“Tiếng Việt, họ nghĩ, là tấm
lụa đã hứng vong hồn
những thế hệ qua Đến lượt
họ, họ cũng muốn mượn tấm
hồn bạch chung để gửi nỗi
băn khoăn riêng”.
Tinh thần thơ mới là một
vấn đề không dễ gì giải
thích Vậy mà phần viết này
lại rất dễ hiểu, không những
thế còn rất hấp dẫn Vì sao?
GV: Bởi vì tác giả đã có một
cách viết nghị luận văn
chương rất hài hòa, tinh tế,
hấp dẫn
“Cả trời thực, trời mộng van
nao nao theo hồn ta Thực
chưa bao giờ thơ Việt Nam
buồn và nhất là xôn xao như
thế”…
Bài viết đã nhìn nhận vấn đề
thơ mới trên cơ sở bối cảnh
lịch sử và thực tiễn thơ ca
một cách đúng đắn, khoa
học Đó cũng là một Cách lí
giải của Hoài Thanh cách
đây hơn sáu thập kỉ cũng rất
gần với cách hiểu của chúng
ta về thơ mới trong những
ngày hôm nay
HS suy nghĩ trả lời
Trong đoạn văn trên, bi kịch của “cái tôi” trong thơ mới đã được làm nổi bật bằng sự tương phản , đối lập giữa con đường muốn thoát thân với sự thực hiện hữu của cuộc đời các nhà thơ mới lúc bấy giờ
- Họ gửi cả vào tiếng Việt, vào tình yêu quê hương ,vào tinh thần nòi giống :
“Họ dồn tình yêu quê hương trong tình yêu tiếng Việt”.
Các nhà thơ mới đã tìm thấy một chỗ dựa tin cậy của tinh thần nòi giống của các thể thơ xưa, của tiếng Việt,… để vin vào những điều bất diệt ấy mà
hi vọng, mà tin tưởng
HS trả lời
“Cái tôi” của các nhà thơ mới
thật đáng thương và tội nghiệp vì
nó đã đem đến cho tâm hồn họ nỗi buồn lạnh và bơ vơ, muốn thoát cũng không được Bởi họ là những thi nhân mất nước, đang sống trong cuộc đời mòn mỏi, tù túng lúc bấy giờ, lại mang trong mình “cái tôi”
cô đơn, bé nhỏ của các thi sĩ lãng mạn
c Mặt bi kịch của “cái tôi” trong thơ mới
- Bi kịch của “cái tôi” trong thơ mới được làm nổi bật bằng sự tương phản ,
đối lập giữa con đường muốn thoát
thân > < sự thực hiện hữu của cuộc đời các nhà thơ mới lúc bấy giờ :
- Thoát lên tiên - Động tiên đã khép
> <
- Động tiên đã khép
- Phiêu lưu trong trường tình - Tình yêu không bền
> <
- Tình yêu không bền
- Điên cuồng - - Điên cuồng rồi tỉnh
> <
- Điên cuồng rồi tỉnh
- Đắm say Say đắm vẫn bơ vơ
> <
- Say đắm vẫn bơ vơ
- Từ đó dẫn đến nhận định của tác giả :
“Thật chưa bao giờ thơ Việt Nam buồn và nhất là xôn xao như thế” Đây
là nỗi buồn thơ của một thế hệ thi nhân
mất nước đã làm nên âm hưởng, giọng điệu đặc trưng của thơ mới giai đoạn này
- Họ gửi cả vào tiếng Việt, vào tình yêu quê hương ,vào tinh thần nòi giống :
“Họ dồn tình yêu quê hương trong tình yêu tiếng Việt”.
- Và như thế, “trong thất vọng sẽ nảy
mầm hi vọng” Các nhà thơ mới đã tìm
thấy một chỗ dựa tin cậy của tinh thần nòi giống của các thể thơ xưa, của tiếng Việt,… để vin vào những điều bất diệt
Trang 75’
Nêu thành công về cách
viết nghị luận văn chương
của Hoài Thanh?
GV chốt nội dung
HĐ2:Tổng kết
Nêu nét đặc sắc về nội dung
tư tưởng của bài viết?
Đặc sắc về nghệ thuật của
đoạn trích?
HĐ3: Củng cố.
Cho HS đọc ghi nhớ
Chốt nội dung cơ bản
- Lập luận chặt chẽ, rõ ràng, lôgic
- Dẫn chứng tiêu biểu,
chọn lọc ; cách nêu dẫn chứng và phân tích dẫn chứng xác đáng, tinh tế
- Cach viết có hình ảnh, dùng so sánh, hay gợi nhiều liên tưởng
Chuyển ý khéo léo, cách viết liền mạch, tạo ra sự tiếp nối liên tục, không bị ngắt quãng
HĐ2:
HS trả lời
Khẳng định sự thắng lợi của thơ mới đã thay thế cho thơ cũ và mở ra “một thời đại trong thi ca” như
là một tất yếu của tiến trình lịch sử văn hoc
Ca ngợi và ủng hộ sự giải phóng của “cái tôi” và những mặt tích cực của nó trong thơ mới, trong sự đối sánh với “cái ta” của thơ cũ
HS trả lời
Có thể xem đoạn trích (cũng như cả bài tiểu luận này) là một mẫu mực đẹp
đẽ, một thành tựu xuất sắc của Hoài Thanh trong thể nghị luận văn chương thuộc lĩnh vực phê bình
ấy mà hi vọng, mà tin tưởng - Hoài Thanh đã nhấn mạnh điều đó bằng những câu văn thật thiết tha :
“Chưa bao giờ như bây giờ họ
cảm thấy tinh thần nòi giống cũng như các thể thơ xưa chỉ biến thiên chứ không sao tiêu diệt.
d.Cách viết nghị luận văn chương của Hoài Thanh
- Lập luận chặt chẽ, rõ ràng, lôgic
- Dẫn chứng tiêu biểu, chọn lọc ; cách
nêu dẫn chứng và phân tích dẫn chứng xác đáng, tinh tế
- Cách viết có hình ảnh, dùng so sánh,
hay gợi nhiều liên tưởng (“Còn cá nhân, cái bản sắc của cá nhân chìm đắm trong gia đình, trong quốc gia như giọt nước chìm đắm trong biển cả”,
“Tiếng Việt, họ nghĩ, là tấm lụa đã hứng vong hồn những thế hệ qua”, …).
- Dùng từ chính xác, tinh tế, gợi cảm:
“Ta thoát lên tiên cùng Thế Lữ, ta phiêu lưu trong trường tình cùng Lưu Trọng
Lư, ta điên cuồng với Hàn Mặc Tử, Chế Lan Viên, ta đắm say cùng Xuân Diệu”,
- Chuyển ý khéo léo, cách viết liền mạch, tạo ra sự tiếp nối liên tục, không
bị ngắt quãng
- Mạch văn và giọng điệu của tác giả : mạch văn trong sáng, khúc chiết với giọng điệu thiết tha, thông cảm khiến cho bài nghị luận không khô khan mà thấm đượm tình người –
4.Tổng kết:
a Nội dung tư tưởng
- Khẳng định sự thắng lợi của thơ mới
đã thay thế cho thơ cũ và mở ra “một thời đại trong thi ca” như là một tất yếu của tiến trình lịch sử văn học Việt Nam
- Ca ngợi và ủng hộ sự giải phóng của
“cái tôi” và những mặt tích cực của nó trong thơ mới, trong sự đối sánh với
“cái ta” của thơ cũ ; lí giải bi kịch của
“cái tôi” cùng cách giải quyết của các nhà thơ mới lúc bấy giờ
- Cách nhìn tiến bộ đối với hiện tượng thơ mới 1932 -1941 theo
quan điểm lịch sử, xuất phát từ chính con người và hồn thơ các thi nhân lúc bấy giờ
Trang 82’ văn học.HĐ3:
HS đọc ghi nhớ
HS nghe
b Nghệ thuật
Có thể xem đoạn trích (cũng như cả bài tiểu luận này) là một mẫu mực đẹp đẽ, một thành tựu xuất sắc của Hoài Thanh trong thể nghị luận văn chương thuộc lĩnh vực phê bình văn học
Củng cố.
Chốt nội dung cơ bản
HS đọc ghi nhớ
Dặn dò:
- Đọc lại đoạn trích Nắm vững nội dung Soạn bài: Phong cách ngôn ngữ chính luận tiết 2
RÚT KINH NGHIỆM:
……… ………
………
………
…