TIẾT 9: Ph][ng phap di truyền

Dựa vào hình vẽ hãy chỉ từng kí hiệu được dùng trong ghiên cứu phả hệ là những kí hiệu nào?. Sơ đồ hình thành trẻ đồng sinh a Sinh đôi cùng trứng; b Sinh đôi khác trứng?. Sơ đồ hình thà

GV so¹n: Lª Hång H¶i

* Khái niệm: Phả là sự ghi chép, hệ là các thế hệ, Phả Hệ là bản ghi chép các thế hệ

I Nghiên cứu phả hệ

? Phả hệ là gì?

* Các kí hiệu được dùng trong nghiên cứu phả hệ: ? Dựa vào hình

vẽ hãy chỉ từng kí hiệu được dùng trong ghiên cứu phả hệ là những

kí hiệu nào?

Đời ông bà (P)

Đời con (F1)

Đời cháu (F2)

Hình 28.1 Sơ đồ phả hệ của hai gia đình

a (có bà ngoại mắt nâu) và b (có ông nội mắt nâu)

- : Chỉ nữ

- : Chỉ nam

Biểu thị 2 tính trạng đối lập nhau

Biểu thị kết hôn hay cặp vợ chồng

I Nghiên cứu phả hệ

* Thảo luận nhóm:

Đời ông bà (P)

Đời con (F1)

Đời cháu (F2)

Hình 28.1 Sơ đồ phả hệ của hai gia đình

a (có bà ngoại mắt nâu) và b (có ông nội mắt nâu)

cho biết: Nhóm 1, 2, 3:

Mắt nâu và mắt đen, tính trạng nào là trội?

? Quan sát hình 28.1 cho biết: Nhóm 4, 5, 6:

Sự di truyền tính trạng màu mắt có liên quan tới giới tính hay không? Tại sao?

- Màu mắt nâu là tính trạng trội

- Sự di truyền màu mắt không liên quan tới giới tính vì: Trong 2 gia đình ở F2, tính trạng mắt nâu và mắt đen biểu hiện ở nam và nữ Điều đó cho thấy gen quy định tính trạng này không nằm trên NST giới tính mà trên NST thường.

* Thảo luận nhóm:

Ví dụ 2: Bệnh máu khó đông do 1 gen quy định Người vợ không mắc bệnh (O) lấy chồng không mắc bệnh ( ) sinh ra con mắc bệnh chỉ là con trai ( )

- Bệnh máu khó đông do gen lặn quy định.

I Nghiên cứu phả hệ

? Nhóm 1, 2, 3:

Bệnh máu khó

đông do gen trội hay gen lặn quy

định?

? Nhóm 4, 5, 6: Sự di truyền bệnh máu khó

đông có liên quan tới giới tính hay không? Tại

sao?

- Sự di truyền bệnh máu khó đông liên quan đến giới tính

Vì chỉ có con trai mắc bệnh.

a : Mắc bệnh

F1: XAXA : XAY : XAXa : XaY

(mắc bệnh)

I Nghiên cứu phả hệ

II Nghiên cứu trẻ đồng sinh.

Phôi bào tách nhau

Thụ tinh

Hợp tử phân bào

Phôi

Hình 28.2 Sơ đồ hình thành trẻ đồng sinh a) Sinh đôi cùng trứng; b) Sinh đôi khác trứng

? Dựa vào sơ đồ H

28.2 Nhận xét thế

nào là trẻ đồng

sinh?

Trẻ đồng sinh

là những đứa trẻ cùng được

sinh ra ở 1 lần sinh

* Khái niệm:

I Nghiên cứu phả hệ

II Nghiên cứu trẻ đồng sinh.

Phôi bào tách nhau

Thụ tinh

Hợp tử phân bào

Phôi

Hình 28.2 Sơ đồ hình thành trẻ đồng sinh a) Sinh đôi cùng trứng; b) Sinh đôi khác trứng

1 Trẻ đồng sinh cùng trứng

và khác trứng.

* Khái niệm: Trẻ đồng sinh

là những đứa trẻ cùng được

sinh ra ở 1 lần sinh

* Thảo luận nhóm:

? Nhóm 1, 2: Sơ đồ H 28.2a giống và khác sơ

đồ H 28.2b ở điểm nào?

? Nhóm 3: Tại sao trẻ sinh đôi cùng trứng đều

là nam hoặc đều là nữ?

? Nhóm 4, 5: Đồng sinh khác

trứng là gì? Những đứa trẻ

đồng sinh khác trứng có thể

khác nhau về giới tính hay

không? Tại sao

? Nhóm 6: Đồng sinh cùng trứng và khác trứng khác nhau cơ bản

ở điểm nào?

- Đồng sinh cùng trứng => cùng

giới (cùng gen)

- Đồng sinh khác trứng => cùng giới hoặc khác giới (khác kiểu gen)

I Nghiên cứu phả hệ

II Nghiên cứu trẻ đồng sinh.

2 ý nghĩa của nghiên cứu trẻ đồng sinh.

1 Trẻ đồng sinh cùng trứng và khác trứng.

? Quan sát các bức ảnh trên,

nhận xét bức ảnh nào cho biết

trẻ đồng sinh cùng trứng và

bức ảnh nào cho biết trẻ đồng

sinh khác trứng?

? Nghiên cứu trẻ đồng sinh có ý nghĩa gì?

- Hiểu vai trò của kiểu gen, môi trường đối với

ảnh hưởng khác nhau về tính trạng chất lượng

và tính trạng số lượng.

Quan sát tranh hình 28.3 đọc mục “Em có

biết”

? Cho biết Phú và Cường là 2 anh

em sinh đôi cùng trứng hay khác

trứng? Có những tính trạng nào ảnh

hưởng của môi trường, có những

tính trạng nào không ảnh hưởng

của môi trường?

-VD:

Có những tính trạng không ảnh hưởng của môi trư

Có những tính trạng không ảnh hưởng của môi trư

ờng: Giọng nói, nước da.

* Kết luận chung: Sgk/80

I Nghiên cứu phả hệ

II Nghiên cứu trẻ đồng sinh.

Củng cố HDVN: –

- Trả lời câu hỏi Sgk

- Làm bài tập trong vở bt

- Chuẩn bị bài sau: Bệnh và tật di truyền ở người