Giáo viên giảng dạy: Phạm Văn An Trường THPT Hoà Phú – Chiêm Hoá – Tuyên Quang I CÁC ĐẶC TRƯNG DI TRUYỀN CỦA QUẦN THỂ Khái niệm: Tìm từ thích hợp (cùng lồi, khác lồi, xác định, giao phối, cách li) điền vào chỗ trống hoàn chỉnh đoạn văn sau: loài “Quần thể tổ chức gồm cá thể ……………cùng xác định sống khoảng không gian …………… vào thời điểm định có khả giao phối tự với ………… cách li ……………… mức độ định với quần thể lân cận loài  Quần thể đơn vị tồn loài” I CÁC ĐẶC TRƯNG DI TRUYỀN CỦA QUẦN THỂ Khái niệm: Các đặc trưng di truyền quần thể: a Mỗi quần thể có vốn gen đặc trưng - Vốn gen: Là tập hợp tất alen có quần thể thời điểm xác định - Các đặc điểm vốn gen thể qua thông số: + Tần số alen + Tần số kiểu gen I CÁC ĐẶC TRƯNG DI TRUYỀN CỦA QUẦN THỂ Khái niệm: Các đặc trưng di truyền quần thể: a Mỗi quần thể có vốn gen đặc trưng b Mỗi quần thể đặc trưng tần số tương đối alen, kiểu gen - Phương pháp tính tần số alen tần số kiểu gen * Ví dụ: Một quần thể đậu Hà Lan gen A: hoa đỏ, gen a: hoa trắng + Cây hoa đỏ KG AA: alen A + Cây hoa đỏ KG Aa: alen A alen a + Cây hoa trắng KG aa: alen a * Giả sử P có 1000 cây: 500 kiểu gen AA; 200 kiểu gen Aa; 300 kiểu gen aa - Tổng số alen A = (500 x 2) + 200 = 1200 - Tổng số alen a = (300 x 2) + 200 = 800 - Tổng số alen A a = 1200 + 800 = 2000 I CÁC ĐẶC TRƯNG DI TRUYỀN CỦA QUẦN THỂ Khái niệm: Các đặc trưng di truyền quần thể: a Mỗi quần thể có vốn gen đặc trưng b Mỗi quần thể đặc trưng tần số tương đối alen, kiểu gen - Phương pháp tính tần số alen tần số kiểu gen Gọi: D: số lượng cá thể có KG AA H: số lượng cá thể có KG Aa R: số lượng cá thể có KG aa N: Số lượng tất KG quần thể: N = D+H+R - Tính tần số kiểu gen Số cá thể có KG Tần số KG = ∑ cá thể có quần thể - Tính tần số alen: Số lượng alen Tần số alen = ∑ số alen loại alen khác - Tính tần số kiểu gen - Tính tần số alen: Số cá thể có KG Tần số KG = ∑ cá thể có quần thể Số lượng alen Tần số alen = ∑ số alen loại alen khác * Phương pháp tính: * Phương pháp tính: D Tần số kiểu gen AA = N H Tần số kiểu gen Aa = N Tần số alen A = Tần số alen a = Tần số kiểu gen aa = Nếu gọi p: tần số alen A R N 2D + H 2N 2R + H 2N Số lượng alen A = 2D + H Số lượng alen a = 2H + R q: tần số alen a Ta có p + q = II CẤU TRÚC DI TRUYỀN CỦA QUẦN THỂ TỰ THỤ PHẤN VÀ GIAO PHỐI GẦN 1.Quần thể giao phối gần Quần thể tự thụ phấn Cá La Hán Là tượng cá thể có huyết thống giao phối với Thụ phấn nhân tạo Cấu trúc di truyền quần thể nội phối ( tự thụ phấn, giao phối gần ) Thế hệ KG đồng hợp tử trội P KG dị hợp tử Aa Thế hệ Tỷ lệ Aa % Tỷ lệ %AA %aa P KG đồng hợp tử lặn 100% 0% = [ - (1/2 ) ]/2 F1 F1 AA F2 4AA 2AA 4Aa 2aa F3 24AA 4AA 8Aa 4aa 24aa Fn …… … ?AA (4 - )/2 n n …… 1aa 25% = [1 - (1/2 )1]/2 F2 25 = (1/2 )2 37,5% = [1 - (1/2 )2] /2 F3 12,5 = (1/2 )3 43,75% = [1 - (1/2 )3]/2 F4 6,25% = (1/2)4 46,875% = [1 - (1/2 )4]/2 4aa … 2Aa 50% = (1/2)1 … ?Aa n ?aa (4 - )/2 n n Fn - (1/2)n ( 1/2 )n Cấu trúc di truyền quần thể tự phối sau n hệ KG dị hợp = 2n KG đồng hợp = (4n - 2n)/2 (Trội lặn) Tỉ lệ dị hợp = (1/2)n Tỉ lệ đồng hợp = - (1/2)n Đặc điểm quần thể tự thụ phấn quần thể giao phối gần Số hệ Chiều cao TB Năng suất Trung bình p 2,93 m 47,6 tạ/ha F15 2,46 m 24,1 tạ/ha F30 2,34 m 15,2 tạ/ha Quần thể ngô tự thụ phấn Cây ngô tự thụ phấn qua 30 hệ Từ số liệu hình ảnh, cho biết kết tự thụ phấn ngô? Làm biến đổi cấu trúc di truyền quần thể theo hướng tăng tần số kiểu gen đồng hợp tử giảm tần số kiểu gen dị hợp tử  làm giảm độ đa dạng mặt di truyền Tại luật nhân gia đình lại cấm khơng cho người có họ hàng gần (trong vịng đời) kết hôn với nhau? CỦNG CỐ, LUYỆN TẬP Bài tập 1: Ở gà, AA quy định lông đen, Aa quy định lông đốm, aa quy định lông trắng Một quần thể gồm 410 lông đen, 580 lơng đốm, 10 lơng trắng a Tính tần số tương đối alen A a? b Tính tần số tương đối kiểu gen AA, Aa, aa? Bài tập 2: Một quần thể tự phối, hệ xuất phát (P) có tỉ lệ kiểu gen 100% Aa Tính tỉ lệ kiểu gen AA, Aa, aa hệ thứ 2, thứ thứ 4? CỦNG CỐ, LUYỆN TẬP Câu 1: Cấu trúc di truyền hay vốn gen quần thể đặc trưng A Tỷ lệ đực tỷ lệ nhóm tuổi B Mật độ cá thể kiểu phân bố C Tần số kiểu gen tần số alen D Tần số alen mà người ta quan tâm Câu 2: Tần số kiểu gen quần thể loài giao phối là: A Tỷ số giao tử có alen tổng số giao tử B Tỷ số cá thể có kiểu gen tổng số cá thể C Tỷ số giao tử có alen tổng số cá thể D Tỷ số cá thể có kiểu gen tổng số giao tử CỦNG CỐ, LUYỆN TẬP Câu 3: Một quần thể sóc khởi đầu có tổng số 1500 đó: sóc lơng nâu đồng hợp trội (AA): 900 con; sóc lơng nâu dị hợp (Aa): 300 con; sóc lơng trắng (aa): 300 a Tần số kiểu gen AA, Aa, aa là: A AA = 0,6, Aa = 0,2, aa = 0,2 B AA = 0,4, Aa = 0,6, aa = 0,2 C AA = 0,5, Aa = 0,2, aa = 0,3 D AA = 0,6, Aa = 0,4, aa = 0,2 b Tần số alen A a A A = 0,6, a = 0,4 B A = 0,4, a = 0,6 C A = 0,7, a = 0,3 D A = 0,3, a = 0,7 HƯỚNG DẪN HỌC SINH TỰ HỌC Ở NHÀ Trả lời câu hỏi cuối Sưu tầm số tranh ảnh quần thể, quần thể tự thụ phấn quần thể giao phối gần Xem cấu trúc di truyền quần thể CHÀO TẠM BIỆT QUÝ THẦY CÔ VÀ CÁC EM ... ……………… mức độ định với quần thể lân cận loài  Quần thể đơn vị tồn loài” I CÁC ĐẶC TRƯNG DI TRUYỀN CỦA QUẦN THỂ Khái niệm: Các đặc trưng di truyền quần thể: a Mỗi quần thể có vốn gen đặc trưng... CẤU TRÚC DI TRUYỀN CỦA QUẦN THỂ TỰ THỤ PHẤN VÀ GIAO PHỐI GẦN 1 .Quần thể giao phối gần Quần thể tự thụ phấn Cá La Hán Là tượng cá thể có huyết thống giao phối với Thụ phấn nhân tạo Cấu trúc di truyền. .. a = 1200 + 800 = 2000 I CÁC ĐẶC TRƯNG DI TRUYỀN CỦA QUẦN THỂ Khái niệm: Các đặc trưng di truyền quần thể: a Mỗi quần thể có vốn gen đặc trưng b Mỗi quần thể đặc trưng tần số tương đối alen, kiểu