I. MỤC TIÊU 1. Kiến thức Củng cố khắc sâu một số khái niệm đã học ở chường trình THCS hai loại điện tích vật nhiễm điện véctơ lực .bước đầu tìm hiểu khái niệm về ba cách nhiễm điện .cho các vật biết được tác dụng của điện nghiệm và cách sử dụng điện nghiệm hiểu được khái niệm điện tích hằng số điện môi. Vận dụng được công thức tương tác các điện tích điểm trong chân không . 2. Kỹ năng Quan sát thí nghiệm biểu diễn của giáo viên. Biểu diễn được các véc tơ tác dụng lên các điện tích . Giải được một số bài toán về độ lớn của lực tương tác giữa hai điện tích điểm trong chân không và trong môi trường điện môi. 3. Thái độ ,tình cảm Có hứng thú ,say mê .tự giác trong học tập . Nghiệm túc trong học tập ,nâng cao khả năng học hỏi. Rèn luyện tính cẩn thận ,tỉ mỉ trong quá trình làm thí nghiệm. Học sinh tích cực hợp tác với giáo . II. CHUẨN BỊ 1. Giáo viên Các dụng cụ thí nghiệm . Hình ảnh,video, phiếu học tập . 2. Học sinh Ôn lại các kiến thức đã học chương trình vật lí lớp 7.8 về sự nhiễm điện do cọ sát,các loại điện tích .
Trang 1Sinh viên : Y Sen Mlô
Lớp: Sư phạm lý-K35
Ngày dạy :
Lớp :11
BÀI 1:ĐIỆN TÍCH –ĐỊNH LUẬT CU-LÔNG
I MỤC TIÊU
1 Kiến thức
Củng cố khắc sâu một số khái niệm đã học ở chường trình THCS hai loại điện tích vật nhiễm điện véctơ lực bước đầu tìm hiểu khái niệm về ba cách nhiễm điện cho các vật biết được tác dụng của điện nghiệm và cách sử dụng điện nghiệm hiểu được khái niệm điện tích hằng số điện môi
Vận dụng được công thức tương tác các điện tích điểm trong chân không
2 Kỹ năng
Quan sát thí nghiệm biểu diễn của giáo viên
Biểu diễn được các véc tơ tác dụng lên các điện tích
Giải được một số bài toán về độ lớn của lực tương tác giữa hai điện tích điểm trong chân không và trong môi trường điện môi
3 Thái độ ,tình cảm
Có hứng thú ,say mê tự giác trong học tập
Nghiệm túc trong học tập ,nâng cao khả năng học hỏi
Rèn luyện tính cẩn thận ,tỉ mỉ trong quá trình làm thí nghiệm
Học sinh tích cực hợp tác với giáo
II CHUẨN BỊ
1 Giáo viên
Các dụng cụ thí nghiệm
Hình ảnh,video, phiếu học tập
2 Học sinh
Ôn lại các kiến thức đã học chương trình vật lí lớp 7.8 về sự nhiễm điện do cọ sát,các loại điện tích
III TIẾN TRÌNH DẠY HỌC
Trang 2Hoạt động 1: kiểm tra sĩ số và bài cũ
Hoạt động học sinh Hoạt động giáo viên
Lớp trưởng báo cáo sĩ số
Có 2 loại điện tích ,điện tích
dương và điện tích âm lực tương
tác giữa chúng có thể là lực hút
hay lực đẩy
Kiểm tra sĩ số
Kể tên các loại điện tích mà các em đã học, lực tương tác giữa chúng có đặc điểm gì?
Dùng hình vẽ các loại điện tích và yêu cầu học sinh xác định phương chiều độ lớn cảu các lực tương tác
xác định phương chiều của các lực tương tác giữa các điện tích ,bài học hôm này chúng ta nghiên cứu về độ lớn của các lực tương tác
Hoạt động 2: tìm hiểu hai loại điện tích ,sự nhiễm điện của các vật
Hoạt động học sinh Hoạt động giáo viên
Học sinh tiếp thu và ghi nhớ
Người ta cọ xát thanh thủy tinh
với lụa thì thanh thủy tinh sẽ
nhiễm điện ,muốn biết thanh thủy
tih có nhiễm điện hay không
người ta đừa nó lại gần các mẫu
giấy vụn để xèm các mẫu giấy co
hút nhau hay không
Người ta cọ xát thanh thủy tinh
với lụa thì thanh thủy tinh sẽ
nhiễm điện ,muốn biết thanh thủy
tích của electron
Đơn vị điện tích là cu lông C
Điện tích của e có giá trị là:
* E= 1.6.10-19c
Bằng cách nào có thể làm cho thanh thủy tinh nhiễm điện ?để kiểm tra xèm thủy tinh có thể có được nhiễm điện hay không ta làm như thế nào?
Giáo viên nhận xét câu trả lời để kiểm tra xem thanh thủy tinh có nhiễm điện hay không người ta còn có 1 dụng cụ
Trang 3tih có nhiễm điện hay không
người ta đừa nó lại gần các mẫu
giấy vụn để xèm các mẫu giấy co
hút nhau hay không
Học sinh tiếp thu và ghi nhớ
Còn có 2 cách đó là cọ tiếp xúc
và hưởng ứng
Vì : Điện tích được truyền từ
vật bị nhiễm điện đến hai lá kim
loại của điện nghiệm làm cho 2 lá
kim loại đó nhiễm điện cùng dấu
và đẩy nhau.dùng một vật đã
nhiễm điện tiếp xúc với vật chưa
nhiễm điện
loại trên điện nghiệm làm vật cần
được nhiễm điện ta cho thanh kim
loại đã nhiễm điện đến tiếp xúc
với quả cầu được nhiễm điện và
quan sát của điện nghiệm có xòe
ra không?
Học sinh lắng nghe
nữa có tên là điện nghiệm
hình vẽ trong SGK
kim loại thì điện tích truyên đến 2 lá kim loại đẩy nhau hay hút nhau và xòe ra điện tích truyền cho 2 lá càng lớn thì góc xòe càng lớn
cho một vật bằng cách cọ xát ngoài ra còn có thể làm cho 1 vật nhiễm điện bằng cách nào nữa không?
Tại sao hai lá kim loại của điện nghiệm lại xòe ra ?
Đề xuất phương án thí nghiệm
Có thể dùng ngày quả cầu bằng kim loại trên điện nghiệm hay không?nếu được ta phải kiểm nghiệm điều gì?
Giáo viên tiến hành thí nghiệm kiểm tra đưa tư tư thanh kim loại đã được nhiễm điện đến quả cầu kim loại trên điện nghiệm
Giáo viên thông báo các thí nghiệm hiện tượng hưởng ứng tĩnh điện và sự nhiễm điện do hưởng ứng
Trang 4 Có thể dùng quả cầu bằng kim
loại trên điện nghiệm làm vật cần
được nhiễm điện ta cho thanh kim
loại đã nhiễm điện đến tiếp xúc
với quả cầu được nhiễm điện và
quan sát của điện nghiệm có xòe
ra không?
Học sinh quan sát và rút ra kết
luận
Học sinh tiếp thu và ghi nhớ
hai lá kim loại điện nghiệm xòe ra
nên quả cầu bị nhiễm điện
Khi đưa thanh kim loại ra xa thi
quả cầu vẫn bị nhiễm điện
Đưa thanh kim loại ra xa quả cầu thì quả cầu trở về trạng thái không bị nhiễm điện khi đó hai kim loại của điện nghiệm không xòe ra ,giáo viên đưa thanh kim loại ra xa để cho học sinh quan sát có đúng như vậy hay không?
Giáo viên tiến hành thí nghiệm kiểm tra cho thanh kim loại tiếp xúc với quả cầu trên điện nghiệm ,yêu cầu hs trả lời
sinh quan sát và trả lời
Hoạt động 3: Tìm hiểu định luật cu-lông Hoạt động học sinh Hoạt động giáo viên
Vì: Độ lớn của các lực tương tác
của hai điện tích phụ thuộc vào độ
lớn của hai điện tích
Đã biết các điện tích cùng dấu thi đẩy nhau ,các điện tích trái dấu thi hút nhau
độ lớn của các lực tương tác đó phụ thuộc vào những yếu tố nào? Và phụ thuộc như thế nào vào các yếu tố đó
cân xoắn để khảo sát lực tương tác giữa hai quả cầu nhiễm điện có kích thước nhơ
so với khoảng cách giữa chúng
ra kết luận
Giáo viên gọi học sinh phát biểu định luật và viết biểu thức
Định luật (sgk)
Biểu thức : F=K
Trang 5 K=9.109
Hoạt động 4: Lực tương tác của các điện tích trong điện môi
Hoạt động học sinh Hoạt động giáo viên
Học sinh quan sát tiếp thu ghi
nhớ và đưa ra kết luân
các điện tích đặt trong môi trường điện môi đồng tính chứa đầy trong không gian xung quanh điện tích giảm đi lần so với khi chúng đặt trong chân không
phụ thuộc vào tính chất của điện môi không phụ thuộc vào độ lớn các điện tích và khoảng cách giữa các điện tích gọi là hằng số điện môi
Hoạt động 5: Củng cố kiến thức Hoạt động học sinh Hoạt động giáo viên
Hoàn thành bài 1 và 2 (sgk)
học
chuẩn bị bài mới
Nội dung ghi bảng
BÀI 1: ĐIỆN TÍCH - ĐỊNH LUẬT CU-LÔNG
1 Hai loại điện tích, sự nhiễm điện của các vật
Hai loại điện tích: Đó là điện tích dương và điện tích âm
Nếu trái dấu thi hút nhau
Đơn vị điện tích là culong ,kí hiệu là C
Một điện tích bằng e =1,6*10-19 c
2 Sự nhiễm điện của các vật
2 Định luật cu-lông
Trang 6a Định luật :
Độ lớn của lực tương tác giữa hai điện tích điểm tỉ lệ thuận với tích các độ lớn của ,hai điện tích đó và tỉ lệ nghịch với bình phương khoảng cách giữa chúng
Phương của lực tương tác giữa hai điện tích điểm là đường thẳng nối hai điện tích đó Nếu hai điện tích cùng dấu thì đẩy nhau ,hai điện tích trái dấu thì hút nhau
b Biểu thức : F=k
3 Lực tương tác của các điện tích trong điện môi (chất cách điện )
a Biểu thức: F=k
Đại lương phụ thuộc vào tính chất của điện môi mà không phụ thuộc vào
độ lớn các điện tích và khoảng cách giữa các điện tích được gọi là hằng số điện môi