DAT VAN DE LY DO CHON DE TAI VA PHAM VI NGHIEN CUU Sau hơn ba năm giảng dạy bộ môn mỹ thuật tại trường THCS Tô Hoàng, với những trải nghiệm đã dạy qua tất cả các khối lớp từ lớp 6 đến l
Trang 1
PHONG GIAO DUC QUAN HAI BA TRUNG
TRƯỜNG TRUNG HỌC CƠ SỞ TÔ HOÀNG NĂM HỌC 2006 - 2007
Sáng kiến kinh nghiệm
Tư viện lu liệu dién ty
va aif dung phan mém tién tién
hd tro gio vien
soan Bai giang Bai
Trang 2
I DAT VAN DE
LY DO CHON DE TAI VA PHAM VI NGHIEN CUU
Sau hơn ba năm giảng dạy bộ môn mỹ thuật tại trường THCS Tô Hoàng, với những trải nghiệm đã dạy qua tất cả các khối lớp (từ lớp 6 đến lớp 9), tôi đã tích luỹ cho mình được nhiều kiến thức trong công tác giảng dạy- qua thực tế giảng dạy và qua tiếp thu những kinh nghiệm của các lớp giáo viên đi trước Tôi cũng đã đạt duoc một số thành công trong công tác giáo dục (ba năm liền đạt danh hiệu Giáo viên dạy giỏi cấp Quận: năm học 2004-2005, 2005-2006, 2006-2007) Và hơn thế nữa, tôi đã 2
lân nhận đợc bằng chứng nhận Sáng kiến kinh nghiệm loại C cấp
Thành phố trong hai năm liền: 2004-2005, 2005-2006 Đó là những nguồn động viên khích lệ vô cùng quỹ giá đối với tôi!
Trong hai Sáng kiến kinh nghiệm trước, tôi đã đề cập đến
hai vấn đề: sử dụng phương tiện hiện đại (máy chiếu Prorector)
và những phần mềm hỗ trợ giảng dạy giúp học sinh quan sát
nhận xét tốt, nắm được nội dung bài học nhanh chóng và có
được xúc cảm thẩm mỹ để vẽ tranh Cho đến nay, những sáng
kiến nhỏ nhoi đó của tôi đã được các giáo viên, không phải chỉ mỗi giáo viên mỹ thuật mà giáo viên của tất cả các môn, sử dụng rộng rãi Đó cũng là nguồn động lực để tôi tiếp tục viết tiếp sáng kiến này
Trang 3
Oosle Trong sáng kiến này tôi muốn đa ra những phát
đại, những giải pháp giúp giáo viên nhanh chóng soạn bài, có những giờ dạy tốt — tạo được xúc cảm thẩm mỹ,
từ đó dẫn đến tình yêu nghệ thuật của các em học sinh
Thực tế hiện nay, các giáo viên đang vấp phải hai vấn đề
khó khăn:
nh Ân!
Ván
el Hà - Một là ngoài nguồn tư liệu từ Sách giáo
lại phải đi scan hoặc chụp để đưa vào máy tính Hoặc các giáo viên phải truy cập Internet, vào các trang nghệ thuật, tìm và download hình ảnh về Tuy nhiên, việc
tìm hình, download về cũng mất rất nhiều thời gian và tiền bạc
phải giáo viên nào cũng sử dụng được
phần mềm trình diễn PowerPoint
Powerpoint và toàn bộ sản phẩm Office
có thể đợc coi là niềm tự hào của
Microsoft Với những tính năng và khả nang ứng dụng mạnh mẽ của nó, Powerpoint được cả thế giới và Việt Nam
sử dụng rộng rãi Tuy nhiên, với các đa số các giáo viên tại Việt Nam hiện nay với
độ tuổi trung bình khá cao, việc sử dụng
PowerPoint bằng tiếng Anh là một điều
khá khó khăn
ArtBook
ISSUES, NEWS AND REVIEWS
Trang 4
Do là một giáo viên trẻ nên tôi có điều kiện được tiếp xúc nhiều hơn với công nghệ khoa học hiện đại Ngoài sự tò mò muốn tìm hiểu về công nghệ thông tin trong giáo dục, tôi luôn mong muốn tìm ra những công nghệ mới,
phần mềm mới — phục vụ đắc lực cho giáo dục, nhằm đem về sử dụng, thực
hiện tốt cho công tác giảng dạy của mình và có những giờ học tốt cho các em học sinh
Từ những lý do trên, tôi đã tìm ra một vài sáng kiến nhằm khắc phục những khó khăn đó
Trang 5
2 a nw” x
Il GIAI QUYET VAN DE
A CO SG LY LUAN VA THUC TIEN
Hiện nay bộ Sách giáo khoa môn Hoa bậc Trung học cơ sở của Bộ giáo duc va dao
tạo, các lớp 6,7,8,9, đã được đổi mới Sách in đẹp, hệ thống kiến thức hợp lý, khoa học Có 4 phân môn chính là: Vẽ theo mẫu, vẽ trang trí, vẽ tranh đề tài, thưởng thức mỹ thuật Để học
sinh nắm được kiến thức và nội dung bài học, trong tất cả các bài vẽ, người giáo viên phải có
tranh cho học sinh hiểu, cho học sinh nhìn thấy cái đích mà các em cần đạt trong bài học
này, cho học sinh cảm nhân được vẻ đẹp nội dung bức tranh Chính vì thế, ở các phân môn:
vẽ theo mẫu, vẽ trang trí, vẽ tranh đề tài, luôn có phần quan sát nhận xét và phần cách vẽ
Trong phần quan sát nhận xét, người giáo viên phải đưa ra một hệ thống tranh, ảnh để học
sinh hiểu, cảm nhận và nắm được cái đích mình cần đạt được Trong năm học 2006-2007
này, tôi đã được dự thi Giáo viên dạy giỏi cấp Thành Phố bộ môn mỹ thuật lớp 8 bài 12: “Đề
tài gia đình” Tôi cũng đã thực hiện phần quan sát nhận xét trên máy chiếu Prorector để chiếu các hình ảnh theo hệ thống này Có thể tóm tắt hệ thống đó như sau:
1 anhchup:
Giáo viên đưa ra các hình ảnh chụp thực tế khách quan Vi du: bai trang tri quat gidy:
chụp hình các loại quạt được bầy bán với nhiều hình trang trí khác nhau Có loại quạt
giấy để quạt, để trang trí, để biểu diễn Bài tạo dáng và trang trí lọ hoa: giáo viên
đưa ra hình ảnh các loại, kiểu dáng lọ hoa với nhiều kiểu trang trí khác nhau được
bầy bán ở chợ, Bát Tràng,v v Trong bài thi GVDG, tôi đã đa ra một loạt các ảnh chụp về gia đình nhằm gợi cho các em nhớ về những hình ảnh đẹp về gia đình của
mình
Trang 6
2 Tranh của hoạ sĩ:
Giáo viên đưa ra những bức tranh của các hoạ sĩ vẽ về đề tài đó để các em học sinh thấy rằng đây là một đề tài hay, được các hoa sĩ nổi tiếng vẽ Và cũng từ đó, các em thấy được sự khác biệt giữa những hình ảnh thật và tranh vẽ Tranh vẽ đã mang trong nó tâm hồn của người hoa sĩ, không cứ là phải như thật Vì thế các em sẽ tự tin thể hiện
cảm nhận của mình về đề tài theo cách của mình
Trang 7
3 Tranh của các bạn học sinh khoá trước:
Giáo viên đưa ra những tranh vẽ của các bạn học sinh khoá trước về đề tài này để các
em thấy được rằng: cũng với đề tài này, các ban cùng lứa tuổi mình đã thể hiện nó như thế nào, đẹp ở chỗ nào, chưa tốt ở chỗ nào Từ đó các em tự nhận xét và hình thành hệ thống kiến thức lý luận cho bản thân
Trang 8
Ngoài ra, với các bài Thưởng thức mỹ thuật, việc đưa ra các tranh ảnh, tư liệu lại vô cùng quan trọng Vì đây là bài giới thiệu mỹ thuật nên tranh ảnh sẽ là chủ yếu Nếu người giáo viên dạy thưởng thức mỹ thuật mà không có tranh thì học sinh không thể “thưởng thức” được cái hay, cái đẹp và tiết học đó chắc chắn thất bại hoàn toàn Không những là phải có
tranh mà phải có nhiều tranh để các em có cái nhìn toàn diện hơn Ví dụ, nói về con rồng thời
Lý, giáo viên không chỉ đưa ra hình con rồng trên bệ đá, đài sen, cột đá, mà còn trên cột nhà, bậc thang, v v Hay nói về Van-Gốc, không chỉ có “Hoa diên vĩ”, “Hoa cúc”, .mà còn “đôi giầy”, “bầu trời sao”, “quán cà-fê đêm”,
Như vậy, chúng ta không thể phủ nhận sức mạnh của tư liệu Có nhiều, đầy đủ tư liệu luôn g1úp cho người giáo viên tự tin lên lớp
Vậy để có được nguồn tư liệu phong phú, đầy đủ, chúng ta sẽ phải làm thế nào khi mà vấp phải những khó khăn mà tôi đã nói ở phần Đặt vấn đề?
Một vấn đề nữa tôi muốn đưa ra: khi đã có tư liệu trong tay, giáo viên với trình độ tin học và ngoại ngữ chưa được trang bị sẽ phải làm thế nào, được cung cấp những công cụ hỗ tro gi?
Sau đây tôi xin bước sang phần Thực hiện đề tài để giải quyết hai vấn đề đặt ra ở trên
Trang 9
B THUC HIEN DE TAI
Với vần dé đầu tiên, giúp cho giáo viên không phải vất vả đi sưu tập, tìm tòi rồi download sẽ tốn nhiều thời gian và công sức Tôi thiết nghĩ Bộ giáo dục nên ban hành một
bản CD tư liệu mỹ thuật phục vụ bài giảng
Vâng, một ý kiến rất đơn giản và tôi tin chắc rằng đã nhiều người nghĩ đến nhưng
chưa thực hiện được Bởi vì những lý do sau: ai sẽ là người đi tìm, đi thu thập tranh ảnh, đi
scan tranh vẽ học sinh, kinh phí sẽ lấy từ đâu, thời gian đâu để đi thu thập được những tranh
đẹp của học sinh V V
Để giải quyết những khó khăn này, tôi nghĩ Bộ Giáo dục nên tổ chức một chương
trình Chương trình này sẽ đưa vào buổi sinh hoạt chuyên môn của các quận, tỉnh, thành
trong cả nước Nội dung của chương trình là thu thập những tranh ảnh tư liệu mỹ thuật phục
vụ các bài dạy của các khối lớp Các giáo viên có thể nộp tranh ảnh trực tiếp hoặc File thông
qua phòng giáo dục, qua bưu điện, qua mạng Internet Tư liệu đó khi đưa ra sử dụng sẽ kèm
theo tên người cung cấp, trường, tỉnh-thành phố Như vậy vì bản thân, vì tên tuổi của trường
mình, các giáo viên sẽ tích cực đem những tài liệu tốt của mình đi nộp Và tôi tin chắc rằng
tất cả các giáo viên khi đã đi dạy thì đã đem theo trong mình một tâm huyết của người thầy,
muốn đóng góp cho sự nghiệp giáo dục, muốn được chia sẻ tư liệu của mình để phục vụ cho
sự phát triển của nền giáo dục nước nhà và vì những thế hệ học sinh tương lai của đất nước
Ngoài những tranh vẽ của học sinh xuất sắc, các giáo viên có thể nộp cả những tư liệu tranh
ảnh phục vụ bài dạy sưu tầm được hoặc tìm được trên Internet
Sau khi thu thập được đầy đủ, Bộ Giáo dục sẽ tổ chức một hội đồng thẩm định, chọn
ra những tranh ảnh đẹp, tốt, phục vụ hữu ích cho bài dạy Tiếp theo là bộ phận vi tính sẽ căn
chính, sửa kích thước và đưa vào CD
Hệ thống trong CD có thể bố cục theo cây thư mục sau:
Ảnh chụp
Tranh của hoạ sĩ Tranh của học sinh
Ảnh chụp
Tranh của hoạ sĩ
Tranh của học sinh
Ảnh chụp
Tranh của hoạ sĩ Tranh của học sinh
Ảnh chụp
Tranh của hoạ sĩ Tranh của học sinh
Ảnh chụp
Tranh của hoạ sĩ Tranh của học sinh
Ảnh chụp
Tranh của hoạ sĩ Tranh của học sinh
Ảnh chụp
Tranh của hoạ sĩ Tranh của học sinh
Ảnh chụp
Tranh của hoạ sĩ Tranh của học sinh
BAI 1:
BÀI 2:
BÀI 3:
BÀI 4:
BÀI 5:
BÀI 6:
BÀI 7:
Trang 10
Như vậy, với hệ thống thư mục trên, người giáo viên có thể nhanh chóng tìm đến tư
liệu mà mình cần và tha hồ đem ra để “chế biến” thành bài giảng theo ý mình
Vâng, một đĩa thư viện điện tử đúng nghĩa vì nó chưa hề được “chế biến” sắn D6 1a cach 1,
cách này đòi hỏi người giáo viên biết sử dụng máy tính để có thể sử dụng những hình ảnh
này theo ý mình Còn cách 2, Bộ giáo dục sẽ “chế biến” sẵn: tạo chuyển động cho hình ảnh
và phi ra CD như một VideoCT Số bài hát(Track) sẽ tương ứng với số bài trong sách giáo
khoa Lúc này các giáo viên chỉ cần đưa đĩa vào đầu VCD và nhấn số bài cần dạy là xong
TRACK 1
TRACK 2
TRACK 3
TRACK 4
~é
Ñ
TRACK 5
TRACK 6
vies TRACK 7
yw lié
ose Uy
Cd4 - lớp9
BÀI 1:
BÀI 2:
BÀI 3:
BÀI 4:
BÀI 5:
BÀI 6:
BÀI 7:
Ảnh chụp
Tranh của hoạ sĩ Tranh của học sinh
Ảnh chụp
Tranh của hoạ sĩ Tranh của học sinh
Ảnh chụp
Tranh của hoạ sĩ Tranh của học sinh
Ảnh chụp
Tranh của hoạ sĩ Tranh của học sinh
Ảnh chụp
Tranh của hoạ sĩ Tranh của học sinh
Ảnh chụp
Tranh của hoạ sĩ Tranh của học sinh
Ảnh chụp
Tranh của hoạ sĩ
Tranh của học sinh
Ảnh chụp
Tranh của hoạ sĩ
Tranh của học sinh
Trang 11
Theo đánh giá của tôi, nếu làm theo cách 2 có thể tiết kiệm thời gian cho giáo viên nhưng lại không có những bài giảng mang tính tích cực của người giáo viên Dần dần họ sẽ ï
lại, thui chột dần khả năng diễn đạt và khả năng sư phạm, đánh mất dần môi trường sư phạm
và giảm tầm quan trọng của người giáo viên Nên làm theo cách 1 là chỉ cung cấp tư liệu cho
giáo viên
Tất nhiên, các giáo viên sẽ thắc mắc là họ không biết dùng vi tính vì không biết tiếng Anh Vì thế tôi xin giới thiệu một phần mềm vi tính tiếng Việt Một phần mềm chuyên dụng
cho giáo dục bằng tiếng Việt, do người Việt Nam sáng tạo Phần mềm đã đoạt giải Trí tuệ
Việt Nam năm 2004 và đầu năm 2007 này đã đoạt giải thưởng 5 sao trong LỄ trao giải Sao
Khuê - giải thưởng khoa học công nghệ Việt Nam xuất sắc Vâng, đó là phần mềm
VIOLET
Phôn mềm
CÔNG CỤ SOẠN THẢO BÀI GIẢNG Các ch?c năng chính
© Giúp giáo viên t?o0 ra cac bai gi?ng
R sinh đ2ng và h?p d?n
ngay c? v?i các giáo viên không gi?i vi
tính và ngo?i ng?
S2 d?ng đư?c nhi?u lo?i tư lií2u như:
hình 2nh, âm thanh, phim, ho?t hình
Flash, van b?n, cong th?c, Cho phép v? h?nh, ch?nh s?a, t?0 cac hi?u ?ng chuy?n d?ng va bi?n đ?i, v.v
D? dang t?0 ra nhi?u lo?i bai t?p như tr?c nghi?m, 6 ch?, kéo th?, di?n khuy?t
Cung c?p cac cong c? v? hinh, I?p trình, W?0/0,
Cung c?p nhi?u giao di?n khung bài gi2ng khác nhau
Có th? xu?t bài gi2ng ra thanh file exe d?
ch?y đ?c l?p ho?c thành trang web ở?
ch?y trên Internet
CONG TY C? PH?N TIN H?C B?CH KIM Đ2a ch?: Phòng 502, toa nha HKC, 285 D?i C?n, Ha N?i Di?n tho?i: (04) 7624015 - Fax: (04) 7624015
Website: www.bachkim.com.vn - Email: contact@bachkim.com.vn
Trang 12
C HIEU QUA CUA VIEC SU DUNG THU VIEN TU LIEU DIEN TU
VA PHAN MEM HO TRO GIANG DAY
Nam bat được tầm quan trọng của tư liệu trong giảng dạy, trong thời gian qua tôi cũng
đã sưu tầm được một số tư liệu phục vụ cho công tác giảng dạy của mình Ví dụ như: nói về
Mỹ thuật thời Nguyễn, tôi có một tờ bản đồ kinh thành Huế, từ đó tôi giảng cho các em biết
bố trí các cung trong kinh thành, thế long chầu- hổ phục của kinh Thành,v v Ngoài ra,
tập ảnh du lịch giới thiệu về kinh thành Huế cũng là một điều rất hấp dẫn các em học sinh
Nói về Đình Bảng — Bắc Ninh (bài: đình làng Việt Nam - lớp 9), tôi còn có cả một đoạn phim video tự quay được trình chiếu qua Violet Đoạn phim đã có một sức hấp dẫn vô cùng với các
em học sinh khi thấy cả lời giới thiệu và thầy giáo của mình trong phim Ngoài ra, tôi còn nhiều đoạn quay phim ở nhiều chùa nổi tiếng được nhắc đến trong các bài giảng Các em học sinh rất tò mò và thích thú khi thấy thầy giáo đã từng đến những nơi mà SGK nói đến, từ
đó cũng thôi thúc các em muốn đến tìm hiểu Như vậy, mô hình chung, tôi đã đạt được mục tiêu của bài học chỉ với một vài đoạn video và một vài tấm hình tự tay mình chụp
BAI 12: DE TAI GIA ĐÌNH
O ănh gia đình
HH Tranh của các hoạ ƒ
Ð Tìm vệ chọn nội Dwa%
Dư
Ð ven ~ Màu sắc hài hoà, rực rỡ
~ Màu sắc không cần phải giống hệt trong thực
tế mà các em có thẻ tô theo cảm nhận và tình cảm của mình
~ Màu trong tranh tuân theo quy luật màu sắc và không gian: gần nóng - xa lạnh, có tông màu
chủ đạo
