Hai đứa trẻ - Thạch Lam

Tác giả - Thạch Lam 1910-1942, tên thật là Nguyễn Tường Vinh em Nhất Linh và Hoàng Đạo - Tự lực văn đoàn - Quan niệm văn chương lành mạnh, tiến bộ - Thạch Lam có biệt tài về truyện ngắn

KIỂM TRA BÀI CŨ

-Nêu đặc điểm cơ bản của văn học Việt Nam từ đầu thế kỉ xx đến Cách mạng

tháng Tám năm 1945?

-Tại sao nói văn học giai đoạn này phát triển với tốc độ hết sức nhanh chóng?

Hai đứa trẻ

Đọc văn Tiết 37, 38

-THẠCH

LAM-I TÌM HIỂU CHUNG

1 Tác giả

- Thạch Lam (1910-1942), tên thật là Nguyễn Tường Vinh (em Nhất Linh và Hoàng Đạo - Tự lực văn đoàn)

- Quan niệm văn chương lành mạnh, tiến bộ

- Thạch Lam có biệt tài về truyện ngắn , đặc biệt là

truyện ngắn trữ tình

- Văn phong trong sáng, giản dị, tinh tế cất lên từ

một tâm hồn đôn hậu và giàu xúc cảm với cuộc đời.

THẠCH LAM

(Sĩ Ngọc

vẽ)

Đường THẠCH LAM – Cẩm Giàng

2 Tác phẩm

- Truyện ngắn:

Gió đầu mùa (1937) Nắng trong vườn (1938) Sợi tóc (1942)

- Tiểu thuyết: Ngày mới (1939)

- Tiểu luận: Theo dòng (1941)

- Tuỳ bút:Hà Nội băm sáu phố phường

(1943)

Truyện “ Hai đứa trẻ ” rút trong tập

3 Truyện ngắn trữ tình

- Cốt truyện đơn giản

- Chủ yếu khai thác thế giới nội tâm nhân vật với những biến thái tinh vi, mơ hồ nhất

Truyện ngắn mang dáng dấp một bài thơ trữ tình

hoà giải

giao thoa

Tiếng trống thu không

từng tiếng một vang ra để gọi buổi chiều.

Phương tây đỏ rực như lửa cháy

mây ánh hồng như hòn than sắp tàn.

Dãy tre làng trước mặt đen lại

cắt hình trên nền trời.

Chiều, chiều rồi

Một chiều êm ả như ru, văng vẳng tiếng ếch nhái

theo gió nhẹ đưa vào

Liên ngồi yên lặng

đôi mắt chị bóng tối ngập đầy dần

và cái buồn của buổi chiều quê thấm thía vào tâm hồn ngây thơ

Liên không hiểu sao,

nhưng lòng buồn man mác trước cái giờ khắc của ngày tàn.

II ĐỌC- HIỂU VĂN BẢN

II ĐỌC- HIỂU VĂN BẢN

1.Bức tranh phố huyện

a Khung cảnh phố huyện

 Không

gian: Phố huyện nhỏ bé dãy tre làng, phiên chợ tàn, góc chợ

đơn sơ, ga xép, hàng quán lụp xụp Vùng quê nghèo, tiêu điều, tàn lụi

Vận động từ chiều tàn đến đêm, khuya Gợi cảm giác buồn, sự sống đuối dần theo từng thời khắc của ngày tàn

 Thời gian:

 Bóng tối và ánh sáng:

Bãng tèi ¸nh s¸ng

-Đường phố và các ngõ

con chứa đầy bóng tối

- Tối hết cả con đường

thăm thẳm ra sông

- Trống cầm canh chìm

vào bóng tối

Khe ánh sáng, đèn hoa kì leo lét, vệt sáng đom đóm, quầng sáng quanh ngọn đèn chị Tí, hột sáng thưa thớt, chấm lửa nhỏ và vàng từ bếp lửa gánh phở

Ám ảnh, trở đi trở lại

dày đặc, bao phủ lên

phố huyện

Bé nhỏ, chập chờn, yếu

ớt càng về sau càng

nhạt nhoà

><

Nghệ thuật lấy ánh sáng tả bóng tối

>

Phố huyện ngập chìm trong bóng tối

 Âm thanh

+ Tiếng trống thu không→châm rãi, rời rạc

+ Tiếng ếch nhái kêu ran→buồn tẻ, vắng lặng

+ Tiếng muỗi vo ve→ngưng đọng

nhỏ, yếu chậm, buồn

→ Gợi cảnh vắng vẻ, u buồn, tịch mịch

 Hình ảnh

+ Chợ chiều đã vãn

+ Rác rưởi phế thải cuộc sống nghèo nàn, xơ xác, tiêu điều

 Mùi vị

+ Mùi âm ẩm bốc lên mùi cát bụi→mùi của đất quê

Phố huyện hiện lên tẻ nhạt, buồn vắng, tĩnh lặng,

xơ xác, tiêu điều, ngưng đọng và ngập đầy bóng tối

b Những mảnh đời của phố huyện

- Mấy đứa trẻ con nhà ngèo nhặt nhạnh những thanh

nứa, thanh tre

- Chị em Liên với gian hàng bé nhỏ

- Mẹ con chị Tí ngày mò cua bắt tép, tối dọn hàng nước

- Bác phở Siêu lưng vốn khá nhất

nguy cơ đáng sợ hơn

- Gia đình bác xẩm với tiếng đàn ế ẩm

- Cụ Thi điên

→kiếp sống lay lắt, tội nghiệp

→ cầm cự, cầm chừng trong vô vọng

→sự tồn tại vất vưởng

→người còn mà đời tàn quá nửa

Những mảnh đời nghèo khổ, nặng lo cơm áo

Cuộc sống buồn tẻ, bế tắc, lụi tàn, quẩn quanh

 Những con người không bao giờ biết đến ánh sáng

và hạnh phúc

Tâm hồn vẫn ánh lên vẻ đẹp của tình người, tình yêu quê hương và niềm tin vào một ngày mai tươi sáng hơn

Nghệ thuật

- Hình ảnh ngọn đèn ( lặp lại 6 lần ) như một ám ảnh trở

đi trở lại

- Giọng văn chậm rãi, đều đặn, man mác buồn, bàng

Tóm lại:

Tấm lòng nhân hậu , nỗi niềm trắc ẩn , sự cảm

BÀI TẬP VỀ

NHÀ

Làm sáng tỏ nhận định sau của Vũ Ngọc Phan:

“Văn Thạch Lam thường hiếm khi thừa lời, thừa chữ, không uốn éo làm duyên một cách cầu kì, kiểu cách nhưng vừa giàu hình ảnh và nhạc điệu, lại vừa uyển chuyển, tinh tế.”