* Hoạt động 2 : Hệ thống hoá một số kiến thức cơ bản trong chương trình Yêu cầu học sinh thảo luận theo nhóm nêu lên các kiến thức cần nhớ theo từng chương GV hướng dẫn cả lớp thảo luận
Trang 1TRƯỜNG THCS QUANG TRUNG NĂM HỌC 2007-2008
A.MỤC TIÊU :Sau bài học này, GV phải làm cho HS đạt được các mục tiêu sau:
*Về KT: : Ôn tập và hệ thống hoá những kiến thức cơ bản trong chương trình
*Về KN: Luyện tập thêm về vận dụng các kiến thức vào 1 số trường hợp cụ thể
*Về TĐ: Có ý thức học tập và rèn luyện nâng cao kiến thức.Tích cực trong học tập, thảo
luận theo nhóm
B.CHUẨN BỊ:
GV: đề cương những nội dung chính trong chương trình
HS: soạn đề cương những nội dung chính đã học trong chương trình
C.TIẾN TRÌNH DẠY HỌC:
1.Ổn định tổ chức:
2.Kiểm tra bài cũ:
3.Bài mới:
Giới thiệu bài: Gv nêu mục tiêu của bài: Ôn tập và hệ thống hoá những kiến thức cơ bản
trong chương trình vật lí lớp 9
SUNG
CHƯƠNG I ĐIỆN HỌC
+Định luật ôm Công thức
điện trở
+Các hệ thức I , U, R trong
mạch nối tiếp và song song
+ công suất điện
+ Điện năng – công của dòng
điện
+ Đ/luật Jun-Lenxơ
+ Sử dụng các dụng cụ đo
Ampe kế,Vônkế
CHƯƠNG II ĐIỆN TỪ HỌC
+ Tính chất của NC Tác
dụng từ Từ trường Từ phổ -
Đ/sức từ
+ T/trường của ống dây có
dòng điện chạy qua
+ Sự nhiễm từ của sất và
thép , ứng dụng của nam châm
* Hoạt động 1 : Báo cáo trước lớp và trao đổi kết quả tự kiểm tra
* Hoạt động 2 : Hệ thống hoá một số kiến thức cơ bản trong chương trình
Yêu cầu học sinh thảo luận theo nhóm nêu lên các kiến thức cần nhớ theo từng chương
GV hướng dẫn cả lớp thảo luận chung ,chính xác hoá các câu trả lời
* Hoạt động 3 : Luyện tập , vận dụng một số kiến thức cơ bản
- Mỗi HS tự lực làm các câu hỏi
BT trắc nghiệm Câu 1 : Chọn câu trả lời đúng
Cho 3 điện trở giống nhau , có giá trị bằng R Có mấy cách mắc chúng thành bộ để điện trở tương đương của mỗi bộ là khác nhau ?
a) 5 cách b) 4 cách c) 3 cách d) 2 cách Câu 2 : Chọn câu trả lời đúng
Một dây dẫn đồng chất , chiều dài l , tiết diện S , có điện trở là R, được gập ba thành dây mới có chiều dài l/3
Trang 2TRƯỜNG THCS QUANG TRUNG NĂM HỌC 2007-2008
của động cơ điện 1 chiều
+ Hiện tượng cảm ứng Đ/từ –
Điều kiện xuất hiện dòng điện
cảm ứng
+ dòng điện xoay chiều – Máy
phát điện xoay chiều Các tác
dụng của dòng điện xoay
chiều
+ Truyền tải điện năng – Máy
biến thế
CHƯƠNG III QUANG HỌC
+ định luật khúc xạ ánh sáng
+ Thấu kính hội tụ và thấu
kính phân kỳ
+ Sự tạo ảnh trong phim của
máy ảnh
+ Mắt Mắt cận Mắt lão
+ Kính lúp
+ Aùnh sáng trắng,màu, sự pha
trộn và phân tích ánh sáng
+ Màu sắc của các vật , tác
dụng của ánh sáng
CHƯƠNG IV SỰ BẢO
TOÀN VÀ CHUYỂN HÓA
NĂNGLƯỢNG
+ Định luật bảo toàn
vàchuyển hóa năng lượng
+ Cách sản xuất điện
ĐÁP ÁN:
Câu 1 : b Câu 2: b
Câu 3: d Câu 4: c
Câu 5: c Câu 6 a
Câu 7: d Câu 8 : d
Điện trở của dây mới là : a) R/3 ; b) R/9 ; c) R ; d) R/2 Câu 3 : Chọn câu trả lời đúng
Tia sáng tới qua thấu kính thì :
c) Bị khúc xạ hai lần d) Có thể không bị khúc xa Câu 4 : Chọn câu trả lời đúng
Trong nhà máy thuỷ điện, năng lượng của nước được biến đổi thành điện năng theo trình tự nào sau đây : a) Động năng – thế năng – điện năng
b) Thế năng –điện năng c) Thế năng – động năng – điện năng d) Động năng – điện năng
Câu 5 : Chọn câu trả lời đúng
Trên thanh nam châm chỗ hút sắt mạnh nhất là:
a) Phần giữa của thanh b) Ở cực từ Bắc c)
Câu 6 : Chọn câu trả lời đúng
Con người có thể nhận biết trực tiếp dạng năng lượng nào sau đây :
a) Cơ năng b) Điện năng
Câu 7 : Chọn câu trả lời đúng
Dùng vôn kế có kí hiệu dấu ~ có thể đo được đại lượng nào sau đây :
a) Hiệu điện thế một chiều b) Hiệu điện thế xoay chiều
c) Hiệu điện thế xoay chiều và hiệu điện thế một chiều d) Hiệu điện thế xoay chiều và không đo được hiệu điện thế một chiều
Câu 8 : Chọn câu trả lời đúng
Một điểm sáng S được đặt đúng ngay tiêu điểm của một thấu kính hội tụ , thì ảnh của điểm sáng S tạo bỡi thấu kính hội tụ là:
a) Ảnh ảo b) Ảnh thật
D.CỦNG CỐ VÀ HƯỚNG DẪN TỰ HỌC:
1.Củng cố:
2.Hướng dẫn tự học:Tự học thêm trong hè
Trang 3TRƯỜNG THCS QUANG TRUNG NĂM HỌC 2007-2008
E.KIỂM TRA:
A.MỤC TIÊU :Sau bài học này, GV phải làm cho HS đạt được các mục tiêu sau:
*Về KT: Nắm được các kiến thức cơ bản đã học trong học kì 2
*Về KN: Biết giảt thích một số vấn đề liên quan
*Về TĐ: trình bày cẩn thận, trung thực, không xem bài, chép bài của bạn
B.CHUẨN BỊ:
GV: Đề KT trắc nghiệm.
HS: Ôn tập ở nhà
C.TIẾN TRÌNH DẠY HỌC:
1.Ổn định tổ chức:
2.Kiểm tra bài cũ:
3.Bài mới: Phát đề cho học sinh, nhắc nhở HS trình bày bài cẩn thận, trung thực, không xem bài, chép bài của bạn
D.CỦNG CỐ VÀ HƯỚNG DẪN TỰ HỌC:
1.Củng cố:
2.Hướng dẫn tự học:
Bài vừa học:
Bài sắp học: tự ôn tập các kiến thức cơ bản đã học trong chương trình
E.KIỂM TRA:
Trang 4TRƯỜNG THCS QUANG TRUNG NĂM HỌC 2007-2008
ĐỀ KIỂM TRA HỌC KÌ II NĂM HỌC 2007-2008 MÔN VẬT LÍ LỚP 9
(ĐỀ1) Thời gian : 45 phút
a)(2đ) Điền từ, ngữ thích hợp vào chỗ trống(…………) trong các câu sau:
Câu1: Trong máy phát điện xoay chiều, bộ phận tạo ra từ trường là………
Câu2: Vôn kế xoay chiều đo được giá trị hiệu dụng của ………
Câu3: Vật màu tối hấp thụ năng lượng ánh sáng…………hơn vật màu sáng
Câu4: Nhìn một mảnh giấy xanh dưới ánh sáng đỏ, ta sẽ thấy mảnh giấy có màu…………
b) (2đ) Chọn câu trả lời đúng trong các câu sau:
A/ giảm hao phí trên đường tải điện B/ tăng, giảm hiệu điện thế một chiều C/ tăng, giảm hiệu điện thế xoay chiều D/ ổn định hiệu điện thế
A/ vật ở trong khoảng tiêu cự B/ vật ở tại tiêu điểm
C/ vật ở ngoài khoảng tiêu cự D/ Cả A, B, C đều sai
từ xuyên qua tiết diện S của cuộn dây:
A/ luôn luôn tăng B/ luôn luôn giảm
C/ luân phiên tăng giảm D/ luôn luôn không đổi
A/ đỏ, lục, lam B/ trắng
C/ nhiều chùm sáng màu khác nhau D/ Không thu được chùm sáng nào cả, mà thấy tối
II.Phần tự luận:
kính hội tụ và cách thấu kính 6cm, thấu kính có tiêu cự 3cm
b/ Chứng tỏ rằng A’B’ = AB
có ánh sáng trắng?
Trang 5TRƯỜNG THCS QUANG TRUNG NĂM HỌC 2007-2008
ĐỀ KIỂM TRA HỌC KÌ II NĂM HỌC 2007-2008 MÔN VẬT LÍ LỚP 9
(ĐỀ2) Thời gian : 45 phút
a) .(2đ)Điền từ, ngữ thích hợp vào chỗ trống(…………) trong các câu sau:
Câu1: Để giảm hao phí trên đường dây tải điện, ở đầu đường dây tải, người ta dùng máy biến thế để………
Câu2: Ampe kế xoay chiều đo được giá trị hiệu dụng của ………
Câu3: Vật màu trắng thì tán xạ tốt ánh sáng………
Câu4: Nhìn một mảnh giấy đỏ dưới ánh sáng xanh, ta sẽ thấy mảnh giấy có màu…………
b) .(2đ)Chọn câu trả lời đúng trong các câu sau:
Câu5:Câu nào sau đây không đúng, khi phát biểu về hiện tượng khúc xạ ánh sáng?
A/ Khi góc tới thay đổi thì góc khúc xạ cũng thay đổi
B/ Góc khúc xạ luôn luôn nhỏ hơn góc tới
C/ Khi góc tới bằng 0 thì không có hiện tượng khúc xạ ánh sáng
D/ Tia khúc xạ luôn luôn nằm trong mặt phẳng tới
sẽ có chiều cao: A/ bằng vật B/ lớn hơn vật C/ nhỏ hơn vật D/ Không xác định được
từ xuyên qua tiết diện S của cuộn dây:
A/ luân phiên tăng giảm B/ luôn luôn không đổi
C/ luôn luôn tăng D/ luôn luôn giảm
A/ qua một lăng kính B/ qua một tấm lọc màu tím
C/ vào một đĩa CD D/ Cả A, B, C đều đúng
II.Phần tự luận :
Câu 9: (2đ) Mắt lão có đặc điểm gì ? Nêu cách khắc phục?
kính phân kì và cách thấu kính 12cm, thấu kính có tiêu cự 12cm
Trang 6TRƯỜNG THCS QUANG TRUNG NĂM HỌC 2007-2008
ĐÁP ÁN – BIỂU ĐIỂM (ĐỀ1)
a) Điền từ, ngữ thích hợp vào chỗ trống( 2điểm )
Câu1 :nam châm Câu2: hiệu điện thế xoay chiều Câu3: mạnh Câu4: đen
b) Chọn câu trả lời đúng ( 2điểm )
Câu 6: A/ vật ở trong khoảng tiêu cự
II.Phần tự luận: ( 6 điểm )
xa mắt 1đ)
Mắt cận phải đeo kính phân kì vì kính phân kì tạo ra ảnh của những vật ở xa, nằm trong vùng nhìn thấy của mắt (1đ)
Câu10: a) dựng ảnh đúng (2 đ)
( Mỗi yếu tố vẽ sai, thiếu trừ 0,5 đ.)
b) AF =OA – FO = 6-3 = 3(cm) => AF = OF
2 tam giác vuông ABF = OKF , do đó AB = OK
OKA’B’ là hình chữ nhật nên OK = A’B’ ,
hay A’B’ = AB (1đ)
Câu11: (1đ)
-Trộn các ánh sáng màu là chiếu các chùm sáng màu đó vào cùng một chỗ trên màn chắn màu trắng (0,5đ) -Trộn các ánh sáng màu đỏ, lục, lam một cách thích hợp để có ánh sáng trắng (0,5đ)
Trang 7TRƯỜNG THCS QUANG TRUNG NĂM HỌC 2007-2008
ĐÁP ÁN – BIỂU ĐIỂM (ĐỀ2)
a) Điền từ, ngữ thích hợp vào chỗ trống( 2điểm )
Câu1: tăng hiệu điện thế Câu2: cường độ dòng điện xoay chiều Câu3: các màu
Câu4: đen
b) Chọn câu trả lời đúng ( 2điểm )
Câu7: A/ luân phiên tăng giảm
II.Phần tự luận : ( 6điểm )
gần mắt 1đ)
Mắt lão phải đeo kính hội tụ vì kính hội tụ tạo ra ảnh của những vật ở gần , nằm trong vùng nhìn thấy của mắt (1đ)
Câu10: a) dựng ảnh đúng (2 đ) ( Mỗi yếu tố vẽ sai, thiếu trừ 0,5 đ.)
b) ABOI là hình chữ nhật
-B’ là giao điểm của hai đường chéo AI và BO,
do đó B’A’ là đường trung bình của tam giác ABO ,
Câu 11.Màu sáng hấp thụ ít năng lượng ánh sáng mặt trời,
,nên ta ít bị nóng hơn khi mặc quần áo màu tối ( 0,5đ)
- Màu sáng như: màu trắng, màu hồng nhạt…( 0,5đ)
Trang 8
TRƯỜNG THCS QUANG TRUNG NĂM HỌC 2007-2008
Ngày soạn 12 -5 -2008 ; Tiết 69 , Bài 61
SẢN XUẤT ĐIỆN NĂNG-NHIỆT ĐIỆN THỦY ĐIỆN.
A.MỤC TIÊU :Sau bài học này, GV phải làm cho HS đạt được các mục tiêu sau:
*Về KT:Nêu được vai trò của điện năng,ưu điểm của việc sử dụng điện năng so với cac dạng năng lượng khác
*Về KN:Chỉ ra được các bộ phận chính trong các nhà máy nhiệt điện, thủy điện, các quá trình biến đổi năng lượng trong các nhà máy đó
*Về TĐ: Có ý thức tìm hiểu về các hiện tượng xảy ra xung quanh.Tích cực trong học tập, thảo luận theo nhóm
B.CHUẨN BỊ:
GV: (Chuẩn bị cho mỗi nhóm Hs)
HS: Nghiên cứu trước mục tiêu và nội dung cơ bản của bài 61 SGK
C.TIẾN TRÌNH DẠY HỌC:
1.Ổn định tổ chức:
2.Kiểm tra bài cũ:Phát biểu định luật bảo toàn năng lượng
Kt sự chuẩn bị ở nhà của Hs, Hd giải BT về nhà
3.Bài mới:
Giới thiệu bài: Hiện nay trên các phương tiện thông tin đại chúng nói nhiều về việc tiết
kiệm điện năng, vậy điện năng có vai trò gì trong việc phát triển kinh tế xã hội? Sản xuất điện năng như thế nào ?
SUNG
I.VAI TRÒ CỦA ĐIỆN
NĂNG
C1:điện năng dùng để thắp
sáng, nấu cơm, chạy các lọai
máy
C2:
Quạt máy:ĐN CN
Đèn ống: ĐN QN
II.NHIỆT ĐIỆN
C4:
-Lò đốt than:HN NN
Yêu cầu học sinh đọc mục I SGK Yêu cầu học sinh thảo luận theo nhóm trả lời các câu hỏi:
-Điện năng có sẵn trong tự nhiên không?
-Làm ntn để có được điện năng?
HS thảo luận và trình bày khi có chỉ định
Từng HS tự trả lời C1, C2, C3
Hướng dẫn cả lớp thảo luận chung ,chính xác hoá các câu trả lời
Nhận xét chung:Điện năng hầu như không có sẵn, có thể sản xuất điện năng bằng cách biến đổi các năng lượng khác, có sẵn sang điện năng
Yêu cầu học sinh đọc mục II Sgk
Yêu cầu học sinh thảo luận theo nhóm trả lời C4
Trang 9TRƯỜNG THCS QUANG TRUNG NĂM HỌC 2007-2008
-Nồi hơi: NN CN của hơi
-Tua pin: CN ĐN của
tuapin
* MPĐ: Cơ năng điện năng
Kết luận 1: (Sgk)
III.THỦY ĐIỆN
C5:
Oáng dẫn nước: Thế năng
động năng của nước
Tua pin: động năng của nước
động năng của tua pin
MPĐ: động năngđiện năng
C6: Khi ít mưa mực nước trong
hồ chứa giảm, thế năng của
nước giảm, do đó năng lượng
chuyển hóa qua các bộ phận
thành điện năng cũng giảm
Kết luận 2: ( Sgk)
IV.VẬN DỤNG
-GV thông báo thêm: nhiên liệu cung cấp cho các lò đốt là than đá, tuy nhiên hiện nay còn dùng khí đốt được lấy từ các mỏ dầu VD: nhà máy nhiệt điện Phú Mỹ mới xây dựng
Hướng dẫn cả lớp thảo luận chung, để rút ra KL 1
Để khắc sâu kiến thức phần này, GV có thể giải thích thêm về tua pin: hơi nước từ lò hơi được phun ra với vận tốc và áp suất cao tác động trực tiếp lên cách quạt làm tua pin quay tròn
HĐ3: Tìm hiểu về nhà máy thủy điện.
Yêu cầu học sinh đọc mục III SGK Yêu cầu học sinh thảo luận theo nhóm trả lời C5
Hướng dẫn cả lớp thảo luận chung ,chính xác hoá các câu trả lời
Cá nhân Hs tự trả lời C6, và trình bày khi có chỉ định
Hướng dẫn cả lớp thảo luận chung, đểrút raKL2
HĐ4: Vận dụng.
Cá nhân Hs tự trả lời C7
HD:Thế năng ban đầu của nước ở độ cao h là:A
= P.h Bằng cộng thực hiệ khi vật rơi xuống đất
Yêu câøu học sinh lên bảng trình bày bài làm
Cả lớp nhận xét, bổ sung
D.CỦNG CỐ VÀ HƯỚNG DẪN TỰ HỌC:
1.Củng cố: Chỉ định 1 hoặc 2 HS đọc và nêu lên các kiến thức cần nhớ của bài, nêu một số câu hỏi cuối bài để HS trả lời:
- Điện năng có vai trò gì trong việc phát triển kinh tế xã hội?
- Sản xuất điện năng như thế nào ?
2.Hướng dẫn tự học:
Bài vừa học: Học thuộc phần “ghi nhớ” Đọc thêm phần” Có thể em chưa biết”
Làm BT bài 61 SBTVL
Bài sắp học: Đọc và tìm hiểu bài 62 SGK
ĐIỆN GIÓ, ĐIỆN MẶT TRỜI, ĐIỆN HẠT NHÂN
( Điện năng có thể được sản xuất từ các nguồn năng lượng nào khác? )
Trang 10TRƯỜNG THCS QUANG TRUNG NĂM HỌC 2007-2008
Ngày soạn 12 - 5 -2008 ; Tiết 70 , Bài 62 :
ĐIỆN GIÓ, ĐIỆN MẶT TRỜI, ĐIỆN HẠT NHÂN.
A.MỤC TIÊU :Sau bài học này, GV phải làm cho HS đạt được các mục tiêu sau:
*Về KT:Nêu được các bộ phận chính của một nhà máy điện gió, pin mặt trời, nhà máy điện nguyên tử, ưu và nhược điểm của việc sản xuất điện năng từ các nhà máy trên
*Về KN:Chỉ ra được sự biến đổi năng lượng trong cácbộ phận chính của các nhà máy điện trên
*Về TĐ: Có ý thức sử dụng tiết kiệm điện năng trong nhữngtrường hợp cụ thể
Tích cực trong học tập, thảo luận theo nhóm
B.CHUẨN BỊ:
GV: Pin mặt trời Mô hình máy phát điện gió
HS: Nghiên cứu trước mục tiêu và nội dung cơ bản của bài 62 SGK
C.TIẾN TRÌNH DẠY HỌC:
1.Ổn định tổ chức:
2.Kiểm tra bài cũ:
- Điện năng có vai trò gì trong việc phát triển kinh tế xã hội?
- Sản xuất điện năng như thế nào ?
- Trình bày quá trình biến đổi năng lượng trong các nhà máy nhiệt điện, thủy điện?
3.Bài mới:
Giới thiệu bài: Trong tự nhiên có nhiều nguồn năng lượng lớn như: năng lượng của gió,
năng lượng mặt trời, năng lượng nguyên tử,hạt nhân Làm như thế nào để chuyển hóa chúng thành điện năng cho dễ sử dụng ?
SUNG
I.MÁY PHÁT ĐIỆN GIÓ
C1:Năng lượng gió truyền cho
cánh quạt một cơ năng, cánh
quạt quay kéo theo rôto của
MPĐ, rôto và stato biến đổi cơ
năng thành điện năng
phát điện gió.
Gv làm TN biểu diễn: thổi gió vào cánh quạt của máy phát điện, đèn LED phát sáng
Yêu cầu học sinh thảo luận theo nhóm trả lời các câu hỏi:
-Nhờ đâu đèn LED phát sáng?
Qua sự trình bày của Hs, Gv đặt vấn đề:
Vậy MPĐ gió hoạt động như thế nào? Những bộ phận chính của máy phát điện gió?
Cá nhân Hs tự trả lời C1
Gv giới thiệu:MPĐ gió hiện nay được xây dựng ở
Trang 11TRƯỜNG THCS QUANG TRUNG NĂM HỌC 2007-2008
II.PIN MẶT TRỜI
C2: Công suất sử dụng tổng
cộng: 20.100 + 10.75 = 2750W
Công suất của AS mặt trời cần
cung cấp cho pin mặt trời:
2750W 10 = 27500W
diện tích tấm pin mặt trời:
1400
27500
III.NHÀ MÁY ĐIỆN HẠT
NHÂN
Giống như nhà máy nhiệt
điện, khác ở chỗ năng lượng
cung cấp là năng lượng hạt
nhân được chuyển hóa thành
nhiệt năng trong các lò phản
ứng
IV.SỬ DỤNG TIẾT KIỆM
ĐIỆN NĂNG
C3:
Nồi cơm điện:ĐN nhiệt
năng
Quạt điện: ĐN cơ năng
C4: Hiệu suất lớn hơn, đỡ hao
phí
nhiều nước và khu vực có gió quanh năm như : Hà Lan Anh…
mặt trời.
Gv làm TN biểu diễn:Chiếu AS mặt trời vào một tấm pin mặt trời, động cơ quạt quay tròn
Yêu cầu học sinh đọc mục II SGK
Hs quan sát cấu tạo của pin mặt trời, Gv giảng giải thêm
Yêu cầu học sinh thảo luận theo nhóm trả lời các câu hỏi:
Yêu cầu học sinh thảo luận theo nhóm về quá trình biến đổi năng lượng tronh pin mặt trời khác với MPĐ gió ở điểm nào
Cá nhân Hs tự trả lời C2
Hướng dẫn cả lớp thảo luận chung về bài giải
HĐ3: Tìm hiểu về cấu tạo và hoạt động của nhà máy điệnhạt nhân.
Yêu cầu học sinh đọc mục III SGK Trình bày những bộ phận chính của nhà máy điệnhạt nhân
Yêu cầu học sinh thảo luận theo nhóm trả lời các câu hỏi:Điểm giống nhau, khác nhau giữa nhà máy nhiệt điện và nhà máy điện hạt nhân?
dụng và tiết kiệm điện năng.
HS làm việc cá nhân: đọc mục IV Sgk, và làm C3
Gv chỉ định từng HS nêu lên các biện pháp sử dụng tiết kiệm điện
-Yêu cầu học sinh thảo luận theo nhóm nêu lên những trường hợp cụ thể về việc lãng phí điện năng ở trường, lớp học hiện nay và cách khắc phục
D.CỦNG CỐ VÀ HƯỚNG DẪN TỰ HỌC:
1.Củng cố: Chỉ định 1 hoặc 2 HS đọc và nêu lên các kiến thức cần nhớ của bài, nêu một số câu hỏi cuối bài để HS trả lời
2.Hướng dẫn tự học:
Bài vừa học: Học thuộc phần “ghi nhớ” Đọc thêm phần” Có thể em chưa biết”
Làm BT bài 62 SBTVL