www.tinhgiac.com HDH LINUX

www.tinhgiac.com HDH LINUX tài liệu, giáo án, bài giảng , luận văn, luận án, đồ án, bài tập lớn về tất cả các lĩnh vực k...

Trang 1

HDH LINUX

I Giới thiệu hệ điều hành Linux:

1.Linux là gì?

Linux là hệ điều hành Về mặt nguyên tắc hệ điều hành cũng là một software;

nhưng đây là một software đặc biệt – được dùng để quản lý, điều phối các tài

nguyên (resource) của hệ thống (bao gồm cả hardware và các software khác)

Linux còn được gọi là Open Source Unix (OSU), Unix-like Kernel, clone of the

UNIX operating system

Linux do Linus Torvalds, một sinh viên tại trường Đại Học ở Helsinki (Phần Lan)

phát triển dựa trên hệ điều hành Minix, một hệ điều hành có cấu trúc tương tự

Unix với các chức năng tối thiểu được dùng trong dạy học

Hiện nay, Linux là một hệ điều hành với mã nguồn mở (Open Source) và miễn phí

(free) dưới bản quyền của tổ chức GNU (Gnu’s Not Unix)

Khởi đầu, Linux được thiết kế để hoạt động trên nền tảng của kiến trúc i386

Intel với khả năng đa tác vụ (multitasking) Tuy nhiên ngày nay, Linux đã có các

phiên bản trên các họ chip khác chẳng hạn như chip Alpha Linux có nguyên lý hoạt động tương tự hệ điều hành Unix (Unix-like) Mặc dù

Linux không phải là Unix nhưng người ta vẫn xem Linux như là phiên bản Unix trên

PC (PC version of Unix OS)

Do là Unix-like; Linux có đầy đủ tất cả các đặc tính của Unix (fully

functional) Ngoài ra nó còn hỗ trợ thêm một số tính năng mà trên Unix không có,

như long file name (tên file có ký tự space “ ”)

Hiện tại có nhiều hãng, nhiều tổ chức, nhiều nhóm khác nhau cùng phát triển

Linux Tất cả các phiên bản (release) Linux đều có chung phần kernel (phần nhân

của hệ điều hành) và hầu hết các tính năng đặc trưng, tuy nhiên các tool (công

cụ) và utility (tiện ích) có đôi chút dị biệt

Có rất nhiều các ứng dụng cho Linux, tuy nhiên hầu hết các ứng dụng cho Linux

hiện có đều là các ứng dụng mang tính chuyên dụng Để đưa Linux vào từng gia

đình, các tổ chức, các hãng đang cố gắng phát triển các ứng dụng mang tính phổ

Trang 2

cập trên Linux chẳng hạn hãng SUN đưa ra phiên bản Star Office tương tự như MS

Office – và cũng tương thích với MS Office - cho những người sử dụng Linux ở gia

đình, văn phòng

Hãng Borland (nay là hãng Inprise) đang phát triển một dự án có tên là KyLix,

nhằm đưa ra một môi trường lập trình cấp cao trên Linux, đồng thời các ứng dụng

trên Windows được viết bằng Delphi/C++Builder sẽ dễ dàng compile (biên dịch) lại

dưới Linux bằng KyLix Hiện tại Kylix đã có phiên bản thử nghiệm (beta)

Dự án này hứa hẹn một loạt các ứng dụng thông thường đã có trên MS Windows sẽ

mau chóng được chuyển sang Linux, và điều này sẽ giúp cho hệ điều hành Linux dễ

dàng thâm nhập vào thị trường PC nhanh chóng hơn

Các ứng dụng được viết trên Linux đều có thể hoạt động trên các

hệ thống UNIX

(có thể cần phải compile lại)

Các release hiện nay gồm có:

RedHat Linux:

Hiện đã có version (ấn bản) 7.0; là phiên bản khá phổ biến Cung cấp khá nhiều

tool và utility để hỗ trợ user (người sử dụng) từ các thao tác setup (cài đặt)

đến config (cấu hình) hệ thống

Mandrake Linux:

Một dòng khác thoát thai từ RedHat Linux, tương thích hoàn toàn với RedHat Hiện

có tới version 7.1

Slackware Linux:

Đây là một trong phiên bản Linux lâu đời Hỗ trợ các dịch vụ mạng rất mạnh, tuy

nhiên việc setup và config đòi hỏi user có kiến thức tốt về hệ điều hành này

Hiện có version 7.0

S.u.S.E Linux:

Do hãng S.u.S.E (Đức) phát hành, khá phổ biến tại Âu châu, nhưng không được phổ

biến tại các nước khác Có các công cụ riêng để hỗ trợ setup và config tương đối

dễ sử dụng Hiện đang có đến version 6.3

Free BSD Linux:

Được phát triển bởi Đại Học Berkeley, đây không phải là phiên bản thương mại, do

vậy ít được phổ biến Có rất nhiều tiện ích dành cho việc phát triển hệ thống và

lập trình Hỗ trợ đầy đủ các shell trên Unix Hiện có version 2.2

Trang 3

Corel Linux:

Phát triển bởi hãng Corel, dễ setup, có graphic interface (giao diện đồ họa) khá

giống Windows NT kể các tool và utility Tuy nhiên các config tool chưa hoạt

động tốt Hiện có đến version 1.0

Open Linux:

Do hãng Caldera phát triển, dễ cài đặt cũng như sử dụng Giao diện KDE Thích

hợp cho người sử dụng tại gia đình Hiện đang có version 2.3

X Linux:

Hỗ trợ đa ngôn ngữ Tương thích với RedHat Bộ công cụ không lấy gì làm đặc sắc

Tuy nhiên kèm theo nó có khá nhiều ứng dụng Hiện có version 1.0

Và còn rất nhiều release khác như Turbo Linux, Linux PPC,

Debian Linux,

Infomagic Linux, Softlanding Linux System Release (SLS) v.v Các thông tin và tài nguyên (resource) của Linux có thể tìm thấy

ở khắp nơi trên

Internet và hầu hết đều free Thêm vào đó có khá nhiều các trình ứng dụng cũng

như tiện ích dành cho Linux dễ dàng được tìm thấy trên Internet

2 Các tính năng & service cơ bản của Linux:

Như đã trình bày, Linux là một hệ điều hành với đầy đủ các tính năng của Unix

Vì thế nó có khả năng đóng vai trò của một Internet/Intranet Server (Web Server,

Ftp Server, Mail Server, DNS Server, v.v ), Database Server, File Server

v.v hoặc làm việc như một Unix workstation (máy trạm Unix) Như vậy, Linux là một hệ điều hành mạng với đầy đủ các tính năng của nó

Cũng như Unix, Linux cũng tuân theo chuẩn POSIX (Portable Operating System

Interface for Computer Enviroment) mặc dù nó vẫn chưa được tổ chức này công

nhận

Các service được cung cấp bởi Linux bao gồm hầu hết các

service của Unix như:

UUCP (Unix to Unix Copy Protocol): Giao thức hỗ trợ service truyền thông giữa

các host Unix

TCP/IP IP (Transmission Control Protocol/Internet Protocol): Giao thức cung cấp

service truyền thông trên mạng Internet

X Protocol: Giao thức để xử lý GUI (Graphics User Interface) trên

X Window

PPP: (Point to Point Protocol): Giao thức dùng để truyền thông trực tiếp giữa

Trang 4

hai máy.

Samba: Giao thức cung cấp File service tương tự File Service của Windows NT cho

phép các windows client truy xuất hệ thống file trên Linux

Server

DNS (Domain Name Service): Dịch vụ quản lý tên host trên mạng Internet/Intranet

v.v

TCP/IP là hệ thống dịch vụ mạng chính của Linux

Tuy nhiên các service trên chỉ là các service tùy chọn, nghĩa là

hệ thống có thể

có hay không có các service trên vẫn hoạt động tốt Các service này chỉ làm cho

Unix/Linux tăng thêm khả năng và sức mạnh của mình mà thôi Chúng ta sẽ xem xét chi tiết từng service trên ở trong các phần sau

Còn các service được mô tả sau đây là các service quan trọng của Unix/Linux

Điều đó có nghĩa là nếu không có các service này, hệ thống có thể không hoạt

động được

Do vậy, một số trong chúng sẽ được cài đặt một cách tự động khi chúng ta thiết

lập một hệ thống Unix/Linux

a Init:

Dịch vụ đơn lẻ quan trọng nhất trong hệ thống Unix/Linux là init

Nó được khởi

động như là tiến trình đầu tiên trong mọi hệ thống Unix/Linux Đây là tiến

trình dùng để khởi động (boot) hệ thống Nó sẽ kiểm tra và mount filesystems vào

hệ thống, khởi động các daemon

Nó cung cấp các khái niệm như single user mode (chế độ hoạt động như hệ người

dùng đơn lẻ), multiuser mode (chế độ đa người dùng) Một số tài liệu còn gọi là

run level (cấp độ hoạt động)

Khi hệ thống kết thúc hoạt động (shutdown), init sẽ dọn dẹp (dừng mọi triến

trình đang hoạt động, umount filesystems, v.v )

* init 0: Shutdown hệ thống (halt)

* init 1: Admin single user mode: chỉ có root account có thể login

ở mode này

* init 2: Multi user mode, không có hỗ trợ NFS

* init 3: Multi user, có hỗ trợ NFS: cho phép chia sẻ hệ thống file với các hệ

thống khác trong mạng

* int 4: Không dùng

* int 5: Multi user, hỗ trợ graphic mode (X11)

* init 6: reboot (tái khởi động) hệ thống

Trang 5

Lưu ý: không được thiết lập mặc định (default) ở chế độ này.

* s (hoặc S): Single user, sử dụng hệ thống như hệ thống cá nhân riêng biệt

(Tại một thời điểm chỉ có một và chỉ một user có quyền đăng nhập hệ thống)

b Login:

Dịch vụ này cho phép user login (đăng nhập) vào hệ thống và khai thác các tài

nguyên của hệ thống – trong quyền hạn mà user này được cấp

c Graphic User Interface (GUI):

Đây chính là X Window service Nó cung cấp khả năng giao tiếp

đồ họa với người

sử dụng

Nếu không cài đặt X service, một số các chương trình ứng dụng

có xử lý đồ họa sẽ

không thể chạy

d Network:

Dịch vụ này cho phép user có thể login vào hệ thống từ xa

e Network File System (NFS):

Đây là dịch vụ được hãng SUN phát triển Nó cho phép các tác

vụ về file trong

một hệ thống mạng là trong suốt (transparency) đối với user Nghĩa là, các user thao tác với các tập tin trên máy khác nhau trong cùng hệ

thống mạng như đang thao tác trên máy đơn duy nhất

Tóm lại:

Cũng như Unix, Linux là một hệ điều hành với các khả năng multiproccessing (đa

nhiệm), multitasking (đa tác vụ), multiuser (đa người dùng) sau hơn mười năm

phát triển và hiệu chỉnh bởi hàng nghìn lập trình viên trên thế giới đã chứng tỏ

được là một hệ điều hành uyển chuyển (có thể hoạt động trên nhiều platform),

đáng tin cậy và ổn định

II File System (Hệ thống tập tin) của Linux:

Hệ thống tập tin Linux được tổ chức theo dạng tree (cây) Có một vị trí khởi

điểm, gọi là root (gốc)

Bất kỳ một hệ thống Unix/Linux nào cũng có một thư mục đặc biệt gọi là thư mục

gốc (root directory) ký hiệu là dấu slash (“/”) Đây là điểm bắt đầu để gắn

(mount point) tất cả các phần tử còn lại như hệ thống disks, partions, CDROM

v.v vào hệ thống Linux/Unix Tất cả các thư mục và tập tin khác, kể cả system

files (các tập tin hệ thống) và system directories (các thư mục

hệ thống) cũng

Trang 6

chỉ là cấp con của root.

Khi hệ thống Linux/Unix khởi động (startup), thông qua tiến trình init - nó sẽ

tự động mount (gắn) các system files và system directories vào root (/)

Hệ thống files của Linux hiện đang sử dụng là Ext2 FS (Second Extended

Filesystem) Nó cung một hệ thống tập tin UNIX chuẩn cùng với các tính năng mở

rộng

Ext2fs được phát triển cho các hệ thống nhân Linux (Linux kernel) với các khả

năng uyển chuyển

Ext2fs có khả năng quản trị các hệ thống tập tin trên các phân vùng rất lớn (big

partion)

Ext2fs cung cấp tên tập tin dài (long file name) Đây là khả năng của Linux mà

trên các hệ thống UNIX chuẩn (standard UNIX) không hề cung cấp Tối đa một tên

tập tin là 255 ký tự và có thể có khoảng trắng (space)

Ext2fs cho phép truy xuất đến các hệ thống khác như FAT, VFAT (FAT32), MSDOS

trên windows 9.x và DOS một cách dễ dàng

Ngược lại, chúng ta có thể cũng có thể từ các hệ thống FAT, NTFS, BeOS, OS/2,

MacOS truy xuất đến Ext2fs thông qua các trình tiện ích như LTOOLS

Và còn nhiều khả năng khác như có thể dễ dàng thêm vào các khả năng cho Ext2fs

1 System directories:

Thông thường, sau khi thiết lập hệ thống Linux với các default parameters

(option mặc định), ta sẽ có được hình ảnh các thư mục hệ thống như sau:

· Root filesystem được xác định trên mỗi máy Đó chính là hệ thống cây thư mục

cục bộ (Local filesystem) bao gồm local disks, CDROM, floppy disks v.v

Root directory không hề chứa bất kỳ file nào, ngoại trừ có thể có ảnh để khởi

động hệ thống; thông thường là /vmlinuz

Cho đến khi hệ thống được boot; init proccess sẽ mount

filesystem vào root

Định dạng
Số trang	18
Dung lượng	105 KB