M T S LÍ THUY T AXIT - BAZ (p2)Ộ Ố Ế Ơ
Lí thuy t c a Arrhenius khá t ng quát Tuy nhiên nó ế ủ ổ còn h n ch do thuy t này ạ ế ế đư c suy ra t s phân liừ ự các ion trong dung môi là n ưc , nên ch xét tính axit-ỉ baz c a các ch t trong nơ ủ ấ ưc Do ó v sau có đ ề
nhi u lí thuy t khác hoàn ch nh h n ra i ề ế ỉ ơ đờ
Vào n m 1923, Johannes Nicolaus Brønsted(nhà ă hóa h c ngọ ườ Đi a n M ch, 1879 - 1947) và Thomas ạ Martin Lowry(nhà hóa h c Anh, 1874 - 1936) ọ đề ra
m t lí thuy t axit-baz m i Thuy t này g i là Thuy tộ ế ơ ớ ế ọ ế Brønsted-Lowry (ch hi u sao trong sgk b i 1 ả ể ỏđ
ông) C th nh sau:ụ ể ư
-Axit là nh ng ch t có kh n ng cho proton.ữ ấ ả ă
-Baz là nh ng ch t có kh n ng nh n proton.ơ ữ ấ ả ă ậ
T ó có m t s khái ni m m i sinh ra, nh ch t ừđ ộ ố ệ ớ ư ấ
l ưn g tính, axit/baz liên h p So v i thuy t ơ ợ ớ ế
Arrhenius, thuy t Brønsted-Lowry áp d ng ế ụ đượ c cho
m i dung môi có proton Nh v y dung môi có vai ọ ư ậ trò quan tr ng trong vi c xét tính axit-baz c a ch t.ọ ệ ơ ủ ấ Ngoài ra các ion NH4+, CH3COO-, Fe(3+) theo
thuy t Brønsted-Lowry l i là các axit, baz mà các ế ạ ơ thuy t c h n ch a ch ng minh ế ũ ơ ư ứ đư c
V y lí thuy t axit-baz c a Brønsted-Lowry t ng ậ ế ơ ủ ổ
quát h n và nêu ơ đư c vai trò c a dung môi.ủ
Trang 2VD:
+Trong n ước CH3COOH là axit nh ng trong dung ư môi H2F2(axit flohidric HF) l i là baz : CH3COOH +ạ ơ H2F2 ⇌ CH3COOH2(+) + HF2(-)
+Trong nước thì HClO4, HCl là axit m nh nh ạ ư
nhau(phân li hoàn toàn) nh ng trong NH3 l ng ư ỏ
nguyên ch t thì HClO4 là axit m nh h n HCl.ấ ạ ơ
(NH3 l ng là dung môi có K = 10^-30, 2NH3 ỏ ⇌
NH4+ + NH2-)