giao an bai tim hieu chung ve phep lap luan giai thich

giao an bai tim hieu chung ve phep lap luan giai thich tài liệu, giáo án, bài giảng , luận văn, luận án, đồ án, bài tập...

TÌM HIỂU CHUNG VỀ PHÉP LẬP LUẬN GIẢI THÍCH

A Mục tiêu bài học:

- Bước đầu nắm được mục đích, tính chất và yếu tố của kiểu bài văn nghị luận giải thích

- Nhận diện và phân tích các đề bài nghị luận giải thích, so sánh với các đề nghị luận chứng minh

B Chuẩn bị:

- Đồ dùng:

- Những điều cần lưu ý: Giải thích là chỉ ra các nội dung của hiện tượng cần được giải thích, hay nói cách khác là phân tích nội dung đó ra

C Tiến trình tổ chức dạy – học:

I Ổn định tổ chức:

II Kiểm tra:

III Bài mới:

Giải thích là một nhu cầu rất phổ biến trong đời sống XH Trong nhà trường, giải thích là một kiểu bài nghị luận quan trọng Vậy nghị luận giải thích là gì?

Nó liên quan gì đến kiểu bài nghị luận chứng minh? Chúng ta đi tìm hiểu ND bài hôm nay

- Trong cuộc sống, khi nào thì người ta

cần giải thích? (Khi gặp 1 h.tượng mới

lạ, khó hiểu, con người cần có 1 lời

giải đáp Nói đơn giản hơn: khi nào

không hiểu thì người ta cần giải thích

rõ)

- Hãy nêu một số câu hỏi về nhu cầu

giải thích hằng ngày?

- Vì sao có lụt? (Lụt là do mưa nhiều,

ngập úng tạo nên)

- Vì sao lại có nguyệt thực? (Mặt trăng

I Mục đích và phương pháp giải thích:

1 Giải thích trong đời sống:

- Vì sao có lụt?

không tự phát ra ánh sáng mà chỉ phản

quang lại ánh sáng nhận từ mặt trời

Trong q.trình vận hành, trái đất- mặt

trăng-mặt trời có lúc cùng đứng trên

một đường thẳng Trái đất ở giữa che

mất nguồn ánh sáng của mặt trời và

làm cho mặt trăng bị tối

- Vì sao nc biển mặn? (Nước sông,

nước suối có hoà tan nhiều loại muối

lấy từ các lớp đất đá trong lục địa Khi

ra đến biển, mặt biển có độ thoáng

rộng nên nước thường bốc hơi, còn các

muối ở lại Lâu ngày muối tích tụ lại

làm cho nc biển mặn)

- Muốn giải thích các v.đề nêu trên thì

phải làm thế nào?

- Em hiểu thế nào là giải thích trong

đời sống?

- Gv: trong văn nghi luận, người ta

thường yêu cầu giải thích các vấn đề tư

tưởng, đạo lí lớn nhỏ, các chuẩn mực

hành vi của con người Ví dụ như: Thế

nào là hạnh phúc? Trung thực là gì?

- Hs đọc bài văn

- Bài văn giải thích vấn đề gì? (Giải

thích về lòng khiêm tốn)

- Lòng khiêm tốn đã được giải thích

bằng cách nào? (Giải thích bằng lí lẽ)

- Để hiểu phương pháp giải thích, em

hãy chọn và ghi ra vở những câu định

nghĩa như: Lòng khiêm tốn có thể coi

là một bản tính, ?

- Theo em cách liệt kê các biểu hiện

của khiêm tốn, cách đối lập người

khiêm tốn và kẻ không khiêm tốn có

phải là cách giải thích không?

- Vì sao lại có nguyệt thực?

- Vì sao nước biển mặn?

→ Muốn giải thích được sự vật thì phải hiểu, phải học hỏi, phải có kiến thức về nhiều mặt

* Ghi nhớ 1: sgk (71)

2 Giải thích trong văn nghị luận:

* Bài văn: Lòng khiêm tốn

- Những câu văn giải thích có tính chất định nghĩa: Khiêm tốn có thể coi là 1 bản tính căn bản, khiêm tốn là chính

nó tự nâng cao gía trị cá nhân, khiêm tốn là biểu hiện của con người đứng đắn, khiêm tốn là tính nhã nhặn,

- Cách liệt kê các biểu hiện của khiêm

- Việc chỉ ra cái lợi của khiêm tốn, cái

hại của không khiêm tốn có phải là nội

dung của giải thích không?

- Em hiểu thế nào là lập luận giải

thích?

- Người ta thường giải thích bằng

những cách nào?

- Lí lẽ trong văn giải thích cần phải

như thế nào?

- Muốn làm được bài văn giải thích

cần phải làm gì?

- Hs đọc bài văn

- Bài văn giải thích vấn đề gì?

- Bài văn được giải thích theo phương

pháp nào?

tốn, cách đối lập người khiêm tốn và

kẻ không khiêm tốn là 1 cách giải thích bằng hình tượng

- Việc chỉ ra cái lợi của khiêm tốn, cái hại của không khiêm tốn cũng là cách giải thích về lòng khiêm tốn

* Ghi nhớ: sgk (71)

II Luyện tập:

* Bài văn: Lòng nhân đạo

- Bài văn giải thích vấn đề về lòng nhân đạo

- Phương pháp giải thích: Định nghĩa, dùng thực tế, mở rộng vấn đề bằng cách nêu khó khăn và tác dụng của vấn đề

IV Hướng dẫn học bài:

- Học thuộc ghi nhớ, làm tiếp phần luyện tập

- Chuẩn bị bài sau: Cách làm bài văn nghị luận giải thích

D Rút kinh nghiệm: