Tư tưởng HCM là một hệ thống quan điểm toàn diện và sâu sắc về những vấn đề cơ bản của cách mạng VN, được hình thành trong bối cảnh lịch sử trong nước và quốc tế có nhiều biến động.. Tuy
Trang 11/ Trình bày bối cảnh lịch sử hình thành tư tưởng HCM Theo anh chị hoàn cảnh nào có ảnh hưởng mạnh mẽ đến quá trình hoàn thành nhân cách HCM? Ý nghĩa của viêc học tập tư tưởng HCM đối với bản thân SV.
Tư tưởng HCM là một hệ thống quan điểm toàn diện và sâu sắc về những vấn đề cơ bản của cách mạng
VN, được hình thành trong bối cảnh lịch sử trong nước và quốc tế có nhiều biến động
- Giai đoạn cuối TK XIX, đầu TK XX, thực dân Pháp xâm lược Việt Nam, Triều đình nhà Nguyễn đã từng
bước khuất phục đầu hàng Pháp, lần lượt lý các hiệp ước đầu hàng, thừa nhận sự bảo hộ của Pháp trên toànlãnh thổ Việt Nam
Các phong trào vũ trang kháng chiến chống Pháp của nhân dân ta ( như phong trào Cần Vương, phong tràoYên Thế, ) nổ ra nhưng đều bị thất bại
- Công cuộc khai thác thuộc địa của Pháp là sự bóc lột về kinh tế, áp bức về chính trị và nô dịch về văn hóa
Đã làm cho xã hội Việt Nam có sự biến chuyển và phân hóa Xã hội phong kiến chuyển sang xã hội thực dânnửa phong kiến, xuất hiện nhiều tầng lớp giai cấp mới như công nhân, tư sản, tiểu tư sản
Thời điểm đó, ảnh hưởng của trào lưu cải cách ở Nhật Bản, Trung Quốc tràn vào VN, phong trào yêu nướccủa nhân dân ta chuyển dần sang xu hướng dân chủ tư sản, Phong trào do các sĩ phu tiến bộ như Phan BộiChâu, Phan Châu Trinh, khởi xướng với nhiều biện pháp và phương thức khác nhau nhưng đều không thànhcông
- Tất cả các phong trào yêu nước cuối thế kỷ XIX đầu thế kỷ XX đều bị hạn chế và thất bại, đất nước
ta lâm vào tình trạng khủng hoảng về đường lối cứu nước
Trong khi cách mạng VN đang rơi vào tình trạng bế tắc thì lịch sử thế giới giai đoạn này cũng có những
Bối cảnh trong nước đặt ra yêu cầu bức thiết phải tìm ra con đường cứu nước mới, bối cảnh thời đại
đã tạo ra con đường mà Việt Nam đang cần.
Quê hương và gia đình là yếu tố ảnh hưởng mạnh mẽ nhất ảnh hưởng đến việc hình thành nhân cách HCM:
- HCM sinh ra trong một gia đình Nho học, có nề nếp gia phong mẫu mực, giữ đạo hiếu và có truyền thống
hiếu học, yêu thương đùm bọc lẫn nhau, Cụ Nguyễn Sinh Sắc có tư tưởng yêu nước, thương dân sâu sắc Tấm
gương lao động cần cù, ý chí kiên cường vượt qua gian khổ để đạt được mục tiêu, tư tưởng thân dân, lấy dân
làm hậu thuẫn của cụ Phó bảng có ảnh hưởng sâu sắc đến việc hình thành nhân cách và tư tưởng HCM sau này
Trang 2Mẹ là Hoàng Thị Loan- ảnh hưởng đến tư tưởng tình cảm của Người với đức tính nhân hậu, đảm đan, sống chan hoà với mọi người Bản thân anh trai, chị gái của Người cũng tham gia phong trào yêu nước đây cũng là động lực thôi thúc người tìm đường cứu nước.
+ bản thân anh trai , chị gái cũng tham gia phong trao yêu nước, cũng là động lực thúc đẩy Người tìm đường cứu nước
- Quê hương Nghệ An, huyện Nam Đàn, làng Kim Liên có truyền thống văn hoá, giàu truyền thống yêu nướcchống ngoại xâm Quê hương của Người có nhiều anh hùng nổi tiếng như Mai Thúc Loan, Nguyễn Biểu,Đặng Dung, Phan Đình Phùng, Phan Bội Châu, đã thấm máu của các anh hùng liệt sĩ chống Pháp nhưVương Thúc Mậu, Nguyễn Sinh Quyến Khi còn học ở Huế, Nguyễn Tất Thành đã chứng kiến bọn thực dânPháp đàn áp đồng bào mình, điều đó đã thôi thúc Người quyết tâm ra đi tìm đường cứu nước, cứu dân
Đối với sinh viên, việc học tập tư tưởng Hồ Chí Minh có ý nghĩa đặc biệt quan trọng, nhất là trong thời kỳ
đẩy mạnh công nghiệp hóa hiện đại hóa đất nước, gắn liên với phát triển kinh tế tri thức, hội nhập vào đời sống toàn cầu Giúp chúng ta
- Nâng cao năng lực tư duy lý luận và phương pháp công tác
+ Nâng cao nhận thức về vai trò vị trí của TTHCM đối với đời sống CMVN
+ Làm cho tư tưởng của người luôn giữ vai trò chủ đạo trong đời sống tinh thần của thế hệ trẻ nước ta
+ Củng cố lập trường quan điểm CM trên nền tảng chủ nghĩa mác lênin, TTHCM
+ Biết vận dụng tư tưởng HCM vào giải quyết các vấn đề đặt ra trong cuộc sống
- Bồi dưỡng phẩm chất đạo đức CM và rèn luyện bản lĩnh chính trị
+ Giáo dục đạo đức, phẩm chất CM, cho cán bộ, đảng viên, toàn dân sống hợp đạo lý, yêu cái đẹp, cái thiện, ghét cái xấu, cái ác
+ Nâng cao lòng tự hào về Người, về Đảng, Tổ quốc, tự nguyện “sống, chiến đấu, lao động và học tập theo gương Bác Hồ vĩ đại”
+ Vận dụng kiến thức đã học vào tu dưỡng, rèn luyện bản than, hoàn thành tốt các chức trách của mình, đóng góp thiết thực và hiệu quả cho sự nghiệp c/m theo con đường mà HCM đã lựa chọn
Trang 32/ Trình bày những tiền đề khách quan và chủ quan của TTHCM Anh chị tâm đắc nhất yếu tố nào? Tại sao nói TTHCM là tài sản tinh thần vô giá của dân tộc VN?
TTHCM là tài sản tinh thần vô giá của dân tộc VN, là sản phẩm tổng hòa của những điều kiện khách quan
và chủ quan, của truyền thống văn hóa dân tộc và tinh hóa văn hóa nhân loại
Bối cảnh lịch sử cuối thế kỷ XIX đầu thế kỷ XX cùng với những giá trị truyền thống tốt đẹp của dân tộc,
tinh hóa nhân loại và chủ nghĩa Mác- lênin là những tiền đề khách quan hình thành TTHCM.
HCM sinh ra và lớn lên trong hoàn cảnh đất nước và thế giới có nhiều biến động.
- Trong nước, thực dân Pháp xâm lược thi hành nhiều chính sách áp bức, bóc lột Triều đình nhà Nguyễn đã
từng bước khuất phục đầu hàng Pháp
Xã hội phong kiến chuyển sang xã hội thực dân nửa phong kiến, xuất hiện nhiều giai cấp tầng lớp xã hộimới: công nhân, tư sản, tiểu tư sản
Các phong trào vũ trang kháng chiến chống Pháp ( theo khuynh hướng phong kiến và tư sản ) của nhân dân
ta nổ ra, lan rộng trong cả nước nhưng lần lượt bị thất bại Đất nước lâm vào tình trạng khủng hoảng về đườnglối cứu nước Bối cảnh đó đặt ra một yêu cầu bức thiết về việc phải tìm ra con đường cứu nước
- Thời điểm đó bối cảnh thế giới cũng có nhiều chuyển biến lớn CNTB chuyển từ giai đoạn cạnh tranh tự
do sang giai đoạn chủ nghĩa đế quốc và xác lập sự thống trị của chúng trên phạm vi thế giới Xuất hiện giaicấp, tầng lớp xã hội mới: công nhân, tư sản
Năm 1917, Cách mạng Tháng Mười Nga nổ ra và thắng lợi mở ra một thời đại cách mạng chống đế quốc,thời đại giải phóng dân tộc
Tháng 3/1919 Quốc tế cộng sản 3 ra đời ủng hộ phong trào đấu tranh giải phóng dân tộc, giúp đỡ đào tạocách mạng, vạch ra con đường giải phóng các dân tộc thuộc địa
- Trong bối cảnh lịch sử biến động, những giá trị truyền thống tốt đẹp của dân tộc VN như truyền thống yêu nước nồng nàn, kiên cường, bất khuất chống giặc ngoại xâm, tinh thần tương thân, tương ái, lòng nhân nghĩa, đoàn kết Ý chí vượt qua khó khăn thử thách, ham học hỏi, sáng tạo, quý trọng hiền tài, khiêm tốn tiếp thu tinh
hoa nhân loại., đã hội tụ lại , thúc giục Hồ Chí Minh quyết chí ra đi tìm đường cứu nước.
- Cùng với những giá trị tốt đẹp của dân tộc VN Bác đã nhận ra được những ưu điểm, nhược điểm của hai nềnvăn hóa phương Đông và phương Tây, sau đó chọn lọc kết hợp chúng một cách hào hòa
Đối với văn hóa phương Đông, Người tiêp thu các tinh hoa tốt đẹp của Nho giáo như triết lý hành động ,
hành đạo, giúp đời, ước vọng về một xã hội bình trị, hòa mục, hòa đồng, triết lý nhân sinh, tu thân dưỡng tính,
đề cao văn hóa lễ giáo Đồng thời Người cũng chịu ảnh hưởng từ tư tưởng vị tha, từ bi bác ái, cứu khổ cứunạn, nếp sống có đạo đức, trong sạch, giản dị, chăm lo làm việc thiện, tinh thần bình đẳng, dân chủ, chốngphân biệt đẳng cấp; đề cao lao động, chống lười biếng; sống không xa lánh việc đời mà gắn bó với dân,với
nước,…của Phật giáo Nhưng Người đã chọn lọc và loại bỏ đi tư tưởng phân biệt đẳng cấp, tư tưởng trọng
nam khinh nữ, sự phân biệt rõ ràng lực lượng lao động chân tay với lao động trí óc của Nho giáo, tư tưởngxuất thế (lánh dữ), ru ngủ tinh thần đấu tranh của Phật giáo
Trang 4Bên cạnh đó Hồ Chí Minh còn tiếp thu nhưng điều tốt đẹp của văn hóa phương Tây đó là tư tưởng tự do,
bình đẳng, bác ái của “tuyên ngôn nhân quyền và dân quyền” của đại cách mạng Pháp; quyền sống, quyền tự
do, quyền mưu cầu hạnh phúc của “Tuyên ngôn độc lập” của Mỹ; lòng nhân đạo của thiên chúa giáo; tư tưởngtiến bộ của các nhà khai sáng của Pháp Nhưng Bác không muốn có khoảng cách giữa giàu nghèo; sự xa cách
vì mục đích lợi nhuận; phá vỡ về môi trường, của văn hóa phương Tây
Tuy nhiên Chủ nghĩa Mác-Lênin lại là cơ sở thế giới quan và phương pháp luận của tư tưởng Hồ Chí Minh,
quyết định bản chất của TTHCM, giúp Bác tìm ra con đường cứu nước đúng đằn ( khi đọc sơ khảo lần thứ
nhất “ Những luận cương về vấn đề dân tộc và vấn đề thuộc địa” của Lenin) HCM đã tiếp thu ưu điểm của
chủ nghĩa Mác-Lênin đó là phương pháp làm việc biện chứng khoa học , tinh thần cách mạng, giúp Bác tổng kết kiền thức và kinh nghiệm thực tiễn để tìm con đường cứu nước giải phóng dân tộc
Bên cạnh những nhân tố khách quan còn có những nhân tố chủ quan trong việc hình thành TTHCM đó
chính là :
- Khả năng tư duy và trí tuệ HCM
+ Người đã không ngừng quan sát, nhận xét thực tiễn, làm phong phú thêm sự hiểu biết của mình, hình thành những cơ sở quan trọng để tạo dựng những thành công trong lĩnh vực hoạt động lý luận về sau này
+ Khám phá quy luật vận động xã hội đời sống văn hóa và cuộc đấu tran của các dân tộc trong hoàn cảnh cụ thể để khái quát thành lý luận, đem lý luận chỉ đạo trong thực tiễn và được kiểm nghiệm trong thực tiễn
- Phẩm chất đạo đức biển hiện qua
+ bản lĩnh kiên định, luôn tin vào nhân dân; khiêm tốn, bình dị, ham hoc hỏi; nhạy bén với cái mới, có đầu óc thực tiễn
+ Tâm hồn của nhà yêu nước chân chính, một chiến sĩ cộng sản nhiệt thành CM, 1 trái tim yêu nước, thương dân, sẵn sàng hi sinh vì độc lập, tự do của Tổ quốc Không những thế, Người luôn khổ công học tập để chiếm lĩnh đỉnh cao tri thức của nhân loại
- Năng lực hoạt động thực tiễn với
+ Tư duy độc lập, tự chủ, sáng tạo, cộng với đầu óc phê phán tinh tường, sáng suốt trong việc nhận xét, đánh giá các sự vật, sự việc xung quanh
+ Khám phá ra lý luận cách mạng thuộc địa trong thời đại mới, xây dựng hệ thống quan điểm toàn diện, sâu sắc và sang tạo về CMVN, kiên trì chân lý và định ra các quyết sách đúng đắn, sang tạo để đưa CM đến thành
công.TTHCM đã trở thành tư tưởng việt nam hiện đại.
Yếu tố giá trị truyền thống của dân tộc là yếu tố tâm đắc nhất Vì
+ Dân tộc VN trải qua hàng ngàn năm lịch sử dựng nước và giữ nước đã tạo lập cho mình một nền văn hoá riêng, phong phú và bền vững với những truyền thống tốt đẹp cao quý
+ Chủ nghĩa yêu nước và ý chí kiên cường trong đấu tranh dựng nước và giữ nước Đây là tài sản có giá trị nhất trong hành trang của người thanh niên Nguyễn Tất Thành lúc ra đi tìm đường cứu nước 1911 Nó là cơ sởxuất phát, là động lực, là sợi chỉ xuyên suốt cuộc đời hoạt động cách mạng của Người Với Người, yêu nước gắn liền với thương dân, yêu nước trên cơ sở quan điểm yêu giai cấp, yêu nước mở rộng thành tình yêu với
ND lao động, những người cùng khổ, đối với GCCN và ND lao động trên toàn thế giới
Trang 5+ Tinh thần nhân nghĩa, truyền thống đoàn kết, tương thân, tương ái Truyền thống này hình thành cùng sự hình thành dân tộc, từ hoàn cảnh và nhu cầu đấu tranh quyết liệt với thiên nhiên và giặc ngoại xâm Người VNgắn bó với nhau trong tình làng nghĩa xóm, tình nghĩa đồng bào, tình đồng chí, tình năm châu bốn biển một nhà.
+ Dân tộc VN là 1 dân tộc có truyền thống lạc quan yêu đời, có niềm tin vào sức mạnh bản thân mình, tin vào tất thắng của chân lý, chính nghĩa, dù trước mắt còn đầy gian truân khổ ải HCM là hiện thân của sự lạc quan đó
+ Dân tộc VN là một dân tộc cần cù, dũng cảm, thông minh, sáng tạo trong sản xuất, chiến
đấu và cũng là một dân tộc ham học hỏi, không ngừng mở rộng tiếp thu văn hoá nhân loại HCM là điển hình
TTHCM là sản phẩm của dân tộc và thời đại, nó trường tồn , bất diệt, là tài sản vô giá của dân tộc ta
+ Vì tư tưởng của Người không chỉ tiếp thu, kế thừa những giá trị, tinh hoa văn hoá, tư tưởng vĩnh cửu của loài người, trong đó chủ yếu là chủ nghĩa Mác – Lenin, mà còn đáp ứng được nhiều vấn đề của thời đại, của
sự nghiệp CMVN và thế giới
+ Tính sáng tạo của TTHCM được thể hiện ở chỗ: trung thành với những nguyên lý phổ biến của chủ nghĩa Mác – Lenin, đồng thời HCM đã dám loại bỏ những gì không phù hợp với điều kiện cụ thể của nước ta, dám
đề xuất những vấn đề mới do thực tiễn đặt ra và giải quyết một cách linh hoạt, khoa học, hiệu quả
+ TTHCM đã được kiểm nghiệm trong thực tiễn Ngày nay tư tưởng đó bao gồm 1 hệ thống những quan điểm
về chiến lược, sách lược cách mạng dân tộc dân chủ nhân dân, CMXHCN ở nước ta, về sự cải biến cách mạngđối với thế giới, về đạo đức, phong cách, phương pháp HCM, về việc hiện thực hoá các tư tưởng ấy trong đời sống xã hội đang soi sáng cho chúng ta Điều đó bảo đảm cho sự thắng lợi của CMVN, bảo đảm cho tương lai, tiền đồ vẻ vang của dân tộc Việt Nam
+ Nét đặc sắc nhất trong TTHCM là những vấn đề chung quanh việc giải phóng dân tộc và định hướng cho sự phát triển của dân tộc Tư tưởng của gắn liền với chủ nghĩa Mác – Lenin và thực tiễn cách mạng nước ta.+ TTHCM vừa phản ánh quy luật khách quan của sự nghiệp đấu tranh giải phóng trong thời đại đấu tranh CMVS, vừa phản ánh mối quan hệ khăng khít giữa mục tiêu giải phóng dân tộc với mục tiêu giải phóng giai cấp và giải phóng con người
3/ Trình bày tư tưởng HCM về vấn đề dân tộc Ngày nay chúng ta vận dụng TTHCM về vấn đề dân tộc như thế nào trong việc xây dựng và bảo vệ nền độc lập của Tổ quốc
Trang 6Tư tưởng HCM về vấn đề dân tộc mang tính khoa học và cách mạng sâu sắc, thể hiện sự kết hợp nhuần nhuyễn giữa vấn đề dân tộc và vấn đề giai cấp
Xuất phát từ đặc điểm thời đại, nhu cầu khách quan của dân tộc Việt Nam HCM đã vạch ra thực chất vấn
đề dân tộc ở thuộc địa chính là vấn đề đấu tranh chống chủ nghĩa thực dân, xóa bỏ ách thống trị, áp bức bóc
lột của nước ngoài, giải phóng dân tộc, dành độc lập dân tộc, thực hiện quyền tự quyết dân tộc và thành lập nhà nước dân tộc độc lập
+ HCM viết nhiều tác phẩm : tâm địa thực dân , bình đẳng , vực thẩm thuộc địa….tố cáo chủ nghĩa thực dânvạch trần cái gọi là “khai hóa văn minh” của chúng
+ Ở Đông Dương, HCM đã lên án sự cai trị hà khắc, sự bóc lột tàn bạo của thực dân Pháp trên các lĩnh vựckinh tế, văn hóa, chính trị, giáo dục
Từ đây HCM đã chỉ rõ mâu thuẫn chủ yếu ở thuộc địa là mâu thuẫn giữa các dân tộc bị áp bức với chủ nghĩa thực dân, chủ nghĩa đế quốc.
Đối với Việt Nam, HCM lựa chọn con đường phát triển của dân tộc đó là CNXH Trong cương lĩnh
chính trị đầu tiên của Đảng CSVN, HCM đã viết: “Làm tư sản dân quyền và thổ địa cách mạng để đi tới XHcộng sản” Đó là sự lựa chọn phù hợp với quá trình vận động của lịch sử nhân loại, phù hợp với hoàn cảnhthực tiễn của đất nước ta
Độc lập dân tộc chính là nội dung cốt lõi của vấn đề dân tộc thuộc địa
HCM hết sức trân trọng quyền con người đó chính là quyền được sống, quyền bình đẳng, quyền tự do vàquyền mưu cầu hạnh phúc Từ quyền con người Hồ Chí Minh đã khái quát và nâng lên thành quyền dân tộc(quyền bình đẳng, quyền sống, quyền sung sướng và quyền tự do)
+ Độc lập tự do là khát vọng lớn nhất của các dân tộc thuộc địa HCM nói: “ tự do cho đồng bào tôi, độc lậpcho tổ quốc tôi, đấy là tất cả những điều tôi muốn ; đấy là tất cả những điều tôi hiểu”
+ Độc lập dân tộc phải là một nền độc lập thật sự, hoàn toàn, gắn với hòa bình, thống nhất, toàn vẹn lãnh thổcủa đất nước
+ Độc lập dân tộc, cuối cùng phải đem lại cơm no, áo ấm hạnh phúc cho mọi người dân
+ Đối với dân tộc Việt Nam thì độc lập tự do là mục tiêu chiến đấu, là nguồn sức mạnh tạo nên những chiến thắng của dân tộc Việt Nam.” Không có gì quý hơn độc lập tự do” là khẩu hiệu hành động của dân tộc việt nam, cũng là nguồn cổ vũ dân tộc áp bức trên thế giới
+ Đối với các dân tộc bị áp bức: Độc lập tự do là nguồn cổ vũ cho họ đấu tranh
Bên cạnh đó Người còn nhận thấy được sức mạnh của chủ nghĩa yêu nước chân chính -Một động lớn của đất nước
+ Đối với các dân tộc thuộc địa nói chung thì sự thống trị, sự áp bức bóc lột của chủ nghĩa đế quốc càng nặng
nề thì sự phản kháng của các dân tộc thuộc địa càng mạnh mẽ, quyết liệt
+ Đối với dân tộc Việt Nam: Chủ nghĩa dân tộc là một động lực lớn của đất nước, lịch sử dựng nước và giữ nước của dân tộc Việt Nam đã minh chứng cho điều đó
Trang 7+ Chủ nghĩa dân tộc chân chính trong quan niệm của HCM khác với chủ nghĩa dân tộc hẹp hòi hay tinh thần
vị quốc của các nước TBCN
Người rất coi trọng vấn đề dân tộc nhưng luôn đứng trên quan điểm của giai cấp để giải quyết vấn đề dân
tộc Vấn đề dân tộc và vấn đề giai cấp có mối quan hệ chặt chẽ với nhau Thể hiện rõ qua việc :
+khẳng định vai trò lịch sử của giai cấp công nhân và quyền lãnh đạo duy nhất của Đảng Cộng sản trong quá trình CM VN
+ chủ trương đại đoàn kết dân tộc rộng rãi trên nền tảng liên minh công nhân, nông dân và tầng lớp tri thức dưới sự lãnh đạo của đảng
+ sử dụng bạo lực cách mạng của quần chúng chống lại bạo lực phản cách mạng
+ thiết lập nhà nước của dân do dân và vì dân
+ gắn kết mục tiêu độc lập dân tộc với chủ nghĩa xã hội
Khác với con đường cứu nước của ông cha, con đường cứu nước của HCM là con đường giải phóng dân tộcgắn liền với chủ nghĩa xã hội Đấu tranh giải phóng dân tộc , giành độc lập tự do, sau khi giành độc lập tiến lên xây dựng xã hội chủ nghĩa
HCM giải quyết vấn đề dân tộc theo quan điểm giai cấp , nhưng đồng thời đặt vấn đề giai cấp trong vấn đề
dân tộc Giải phóng dân tộc khỏi ách thống trị của chủ nghĩa thực dân là tiền đề để giải phóng giai cấp.
Nêu cao tinh thần tự chủ, độc lập thực hiện theo nguyên tắc về quyền dân tộc tự quyết nhưng HCM không quên nghĩa vụ quốc tế trong cuộc ủng hộ các cuộc đấu tranh giải phóng dân tộc trên thế giới Giữ vững độc lập của dân tộc mình, đồng thời tôn trọng độc lập của dân tộc khác
Vận dụng TTHCM về vấn đề dân tộc trong việc xây dựng và bảo vệ nền độc lập của Tổ quốc giúp chúng ta :
+ Khơi dậy sức mạnh của chủ nghĩa yêu nước và tinh thần dân tộc, nguồn động lực mạnh mẽ để xây dựng và bảo vệ đất nước.
Trong sự nghiệp đổi mới, càng phải xác định rõ các nguồn lực và phải phát huy tối đa các nguồn nội lực (bao gồm con người, trí tuệ, truyền thống dân tộc, truyền thống cách mạng, đất đai, tài nguyên, vốn liếng ), trong đó yếu tố quan trọng nhất là nguồn lực con người Con người Việt Nam vốn có nhiều truyền thống tốt đẹp, cần duy trì và được phát huy
+ Nhận thức và giải quyết vấn đề dân tộc trên quan điểm giai cấp
+ TTHCM về vấn đề dân tộc mang tính khoa học và cách mạng sâu sắc Hồ Chí Minh giải quyết vấn đề dân tộc và vấn đề giai cấp trong mối quan hệ thống nhất biện chứng Trong khi rất coi trọng vấn đề dân tộc, đề caosức mạnh của chủ nghĩa yêu nước, thì Người cũng luôn luôn đứng vững trên quan điểm giai cấp để nhận thức
và giải quyết vấn đề dân tộc
4/ Trình bày nội dung cơ bản của TTHCM về cách mạng giải phóng dân tộc Theo anh(chị) luận điểm nào trong những luận điểm trên có tính sáng tạo nhất? Tại sao?
Trang 8TTHCM về cách mạng giải phóng dân tộc có những luận điểm sáng tạo, đặc sắc, có giá trị lý luận và thực tiễn to lớn
TTHCM đã chỉ rõ tính chất, nhiệm vụ và mục tiêu của cách mạng giải phóng dân tộc đó là :
+ Sự phân hóa giai cấp ở các nước thuộc địa phương đông không giống ở các nước tư bản phương tây: tuy có
sự khác nhau ít nhiều nhưng đều có chung một số phận mất nước, dù là địa chủ hay nông dân
+ Mâu thuẫn xã hội ở phương tây là mâu thuẫn giữa giai cấp vô sản với giai cấp tư sản Còn phương đông thì
là mâu thuẫn giữa dân tộc bị áp bức với chủ nghĩa thực dân
Do mâu thuẫn chủ yếu khác nhau, cho nên nếu như ở các nước tư bản chủ nghĩa tiến hành cuộc đấu tranh giai cấp, thì ở các nước thuộc địa trước hết là phải tiến hành cuộc đấu tranh giải phóng dân tộc
+ Đối tượng của cách mạng thuộc địa là chủ nghĩa thực dân và tay sai phản động
+ Yêu cầu bức thiết của nhân dân các nước thuộc địa là độc lập dân tộc Lực lượng cách mạng là toàn dân+ Tính chất của CM thuộc địa là kết hợp nhiệm vụ dân tộc với dân chủ
+ Nhiệm vụ hàng đầu của CM thuộc địa : kiên quyết giương cao ngọn cờ giải phóng dân tộc , nhấn mạnh đó lànhiệm vụ bức thiết
+ Mục tiêu cách mạng dân tộc : lật đổ ách thống trị của chủ nghĩa đế quốc,giành độc lập dân tộc, giành chính quyền về tay nhân dân
+ Mục tiêu cấp thiết của cách mạng thuộc địa là quyền lợi chung của toàn dân tộc Sử dụng phương pháp bạo lực để đấu tranh
Các cuộc cách mạng trước đây mặc dù thất bại, do thiếu tổ chức lãnh đạo, hiếu đường lối đúng đắn, thiếu phương pháp phù hợp Tuy thất bại nhưng đã để lại cho thế hệ sau những bài học kinh nghiệm quý báu Mặc dù khâm phục tinh thần cứu nước của ông cha, nhưng HCM đã chỉ rõ
+ Cách mạng giải phóng dân tộc muốn thắng lợi phải đi theo con đường CMVS CM tháng Mười Nga
thành công, đã mở ra một thời đại mới cho các dân tộc bị áp bức Người hoàn toàn tin theo lênin và quốc tế thứ 3 vì họ bên vực cho dân tộc bị áp bức
+ Cách mạng giải phóng dân tộc trong thời đại mới phải do Đảng Cộng sản lãnh đạo
Để làm cách mạng trước hết phải có Đảng Đảng là sự gắn kết chặt chẽ với giai cấp công nhân , với nhân dân lao động và cả dân tộc, là lực lượng tiên phong ĐCSVN không có lợi ích nào khác ngoài lợi ích của giai cấp công nhân, nông dân, toàn thể dân tộc VN
+ Lực lượng của CMGPDT đó là lực lượng toàn dân, sức mạnh toàn dân, bạn đồng minh của cách mạng như tiểu tư sản, tư sản dân tộc và một bộ phận giai cấp địa chủ) Cách mạng là sự nghiệp của dân
chúng bị áp bức, của toàn dân tộc, phải được chuẩn bị trong quần chúng Người đã khẳng định “cách mệnh là việc chung của cả dân chúng chứ không phải việc một hai người”
Trang 9+ Cách mạng GPDT cần được tiến hành chủ động, sáng tạo và có khả năng giành thắng lợi trước cách mạng vô sản ở chính quốc
Phát huy nỗ lực chủ quan của dân tộc, tránh tư tưởng bị động, không ỷ lại, dựa vào sức mình là chính, khôngtrông chờ vào sự giúp đỡ của bên ngoài Một dân tộc không tự lực cánh sinh mà cứ ngồi chờ dân tộc khác giúp đỡ thì không xứng đáng được độc lập
Nhận thức đúng vai trò , vị trí chiến lược của cách mạng thuộc địa và sức mạnh dân tộc Tạo ra thời cơ, khi thời cơ chín mùi phải chớp lấy thời cơ
Cách mạng thuộc địa và cách mạng vô sản ở chính quốc có mối quan hệ mật thiết với nhau, tác động qua lại lẫn nhau chống kẻ thù chung là chủ nghĩa đế quốc, quan hệ bình đẳng chứ ko phải là quan hệ lệ thuộc, hoặc chính phụ Cuộc cách mạng giải phóng dân tộc không bị động, luôn chủ động
+ Cách mạng GPDT là phải được tiến hành bằng con đường CM bạo lực
Các thế lực đế quốc sử dụng bạo lực để xâm lược và thống trị thuộc địa, đàn áp dã man các phong trào yêu nước Chưa đánh bại được lực lượng và đè bẹp ý chí xâm lược của chúng thì chưa thể có thắng lợi hoàn toàn Cần dùng bạo lực cách mạng để chống lại bạo lực phản cách mạng, giành lấy chính quyền và bảo vệ chính quyền Bạo lực cách mạng là bạo lực của quần chúng Hình thức của bạo lực gồm: đấu tranh chính trị và đấu tranh vũ trang Hình thức cách mạng bạo lực: Khởi nghĩa toàn dân và chiến tranh toàn dân
Tư tưởng cách mạng bạo lực gắn bó hữu cơ với tư tưởng nhân đạo và hòa bình Tận dụng mọi khả năng giải quyết xung đột bằng phương pháp hòa bình Phải tiến hành chiến tranh chỉ vì giải pháp bắt buộc cuối cùng Khi tiến hành chiến tranh vẫn tìm cách vãn hồi hòa bình
Tư tưởng HCM về vấn đề dân tộc và cách mạng giải phóng dân tộc có những luận điểm sáng tạo chính là nhận dạng chính xác thực chất vấn đề dân tộc thuộc địa Tìm đúng con đường giải phóng các dân tộc thuộc địa Quan điểm về tính chủ động và khả năng giành thắng lợi
Trang 105/ Trình bày quan điểm của HCM về mục tiêu và động lực của CNXH Chúng ta vận dụng quan điểm của HCM như thế nào để phát huy động lực của chủ nghĩa xã hội?
Ý thức được rõ ràng giá trị của chủ nghĩa xã hội, vì vậy HCM đã đề ra các mục tiêu và động lực để xây dựng chủ nghĩa xã hội ở nước ta
Ở HCM mục tiêu chung của chủ nghĩa xã hội đó là xây dựng một nước VN độc lập, tự do cho dân tộc, hạnh
phúc cho nhân dân, làm sao cho nước ta hoàn toàn độc lập, dân ta được hoàn toàn tự do, đồng bào ta ai cũng
có cơm ăn, áo mặc, ai cũng được học hành
Mục đích của chủ nghĩa xã hội là nâng cao đời sống vật chất và tinh thần của nhân dân, góp phần xứng đáng vào sự nghiệp cách mạng trên thế giới
Bên cạnh đó Người đã xác định mục tiêu cụ thể trên các lĩnh vực khác nhau của xã hội :
+ Mục tiêu chính trị: chế độ chính trị phải do nhân dân làm chủ, nhà nước của dân, do dân và vì dân Nhà
nước có 2 chức năng: dân chủ với nhân dân, chuyên chính với kẻ thù của nhân dân Hai chức năng này không tách rời nhau mà luôn luôn đi đôi với nhau Để phát huy quyền làm chủ của nhân dân, cần thực hiện các hình thức dân chủ trực tiếp, nâng cao năng lực hoạt động của các tổ chức chính trị - xã hội của quần chúng, củng cốcác hình thức dân chủ đại diện, tăng cường hiệu lực và hiệu qủa quản lý của các cơ quan lập pháp, hành pháp
và tư pháp, xử lý và phân định rõ chức năng của chúng
+ Mục tiêu kinh tế: Phát triển về trình độ, nền công - nông nghiệp hiện đại, khoa học kĩ thuật tiên tiến.Về cơ
cấu ngành phát triển các ngành công nghiệp- nông nghiệp- thương nghiệp Phải kết hợp các lợi ích kinh tế, kếthợp giữa lợi ích cá nhân và lợi ích tập thể
+ Mục tiêu văn hoá: xoá nạn mù chữ, phải thực hiện nếp sống mới, khắc phục phong tục tập quán lạc hậu,
xây dựng được con người mới HCM cho rằng muốn có con người xã hội chủ nghĩa phải có tư tưởng XHCN ,
tư tưởng XHCN ở mỗi con người là kết quả của việc học tập, vận dụng, phát triển chủ nghĩa Mac-Lenin, nângcao lòng yêu nước, yêu CNXH
Phương châm xây dựng nền văn hoá mới : dân tộc - khoa học - đại chúng
Để thực hiện những mục tiêu đó cần phát hiện những động lực và điều kiện đảm bảo cho động lực đó thực
sự trở thành sức mạnh Những động lực đó thể hiện ở các phương diện vật chất và tinh thần; nội sinh và ngoạisinh Người cho rằng :
+ Động lực quan trọng nhất của CNXH là con người Nòng cốt đó là nhân dân lao động ( công nhân-nôngdân-lao động trí óc) Ở động lực này phải có sự kết hợp giữa cá nhân với xã hội, không có xã hội nào coi trọnglợi ích chính đáng của cá nhân con người bằng chế độ xã hội chủ nghĩa
+ Người đặc biệt quan tâm đến hiệu lực của tổ chức, bộ máy, tính kỷ luật, nghiêm minh,… của đội ngũ cán
bộ, công chức các cấp
+ Ngoài ra HCM cũng coi trọng động lực kinh tế Phát triển sản xuất, kinh doanh, làm cho mọi người giàu có+ Cùng với động lực kinh tế Người còn quan tâm đến phát triển văn hóa, khoa học, giáo dục coi đó là độnglực tinh thần không thể thiếu