ANH SANG-BAI LIEN MON HOC SINH

+ Vận dụng kiến thức Công nghệ để biết về cách thiết kế kiến trúc tích hợp vớinăng lượng mặt trời - Qua đó em hiểu biết được cụ thể về thực tế sử dụng nguồn năng lượng ánhsáng

Trang 1

I.Tên tình huống:

Hãy cùng nhau tìm hiểu :

“ VAI TRÒ CỦA ÁNH SÁNG ”

II Mục tiêu giải quyết tình huống

1 Kiến thức:

- Biết vận dụng kiến thức đã học để hiểu về vai trò của ánh sáng trong đời sống

và các biện pháp sử dụng ánh sáng hiệu quả nhất

+ Vận dụng kiến thức Ngữ văn để biết ánh sáng đã phản chiếu tâm trạng nhânvật từ đó gửi gắm những bài học nhân sinh cao cả và sự đồng cảm sâu sắc nơi ngườiđọc

+ Vận dụng kiến thức Mỹ Thuật để biết ánh sáng làm cho bức tranh sống động

và có khả năng biểu đạt mạnh mẽ

+ Vận dụng kiến thức Sinh học để thấy được tác động của ánh sáng lên cơ thểsinh vật

+ Vận dụng kiến thức Hóa học để biết được nhũng phản ứng nào cần đến ánhsáng

+ Vận dụng kiến thức Vật lý biết được các ứng dụng của ánh sáng trong đờisống và trong kĩ thuật

+ Vận dụng kiến thức Công nghệ để biết về cách thiết kế kiến trúc tích hợp vớinăng lượng mặt trời

- Qua đó em hiểu biết được cụ thể về thực tế sử dụng nguồn năng lượng ánhsáng để từ đó có các biện pháp sử dụng ánh sáng hợp lí

III Tổng quan về các nghiên cứu liên quan đến việc giải quyết tình huống

- Phân tích tác dụng của ánh sáng đối với tâm trạng của con người

- Tác phẩm nghệ thuật thêm phần biểu cảm khi có sự tác động của ánh sáng

- Tác động của ánh sáng lên đời sống sinh vật

Trang 2

- Các ứng dụng của ánh sáng trong đời sống và trong kĩ thuật.

- Vai trò của áng sáng trong một số phản ứng hóa học

- Biện pháp sử dụng các nguồn ánh sáng một cách hiệu quả

IV Giải pháp giải quyết tình huống

- Nghiên cứu các tài liệu, sưu tầm một số tranh ảnh, các thông tin qua nhiều kênhthông tin

- Vận dụng các tư liệu được nghiên cứu để phân tích chia nhỏ vấn đề từ đó hiểu đượcnhững yêu cầu giải quyết được tình huống đặt ra

- Từ đó liên hệ tới cuộc sống thực tiễn để có những biện pháp hợp lí

V Thuyết minh tiến trình giải quyết tình huống:

1 Các tư liệu sử dụng:

- Sách Ngữ văn 7,8,9, NXB Giáo dục Việt Nam, Nguyễn Khắc Phi (Tổng chủ biên)

- Sách Mỹ thuật 6, NXB Giáo dục Việt Nam, Đàm Luyện (Tổng chủ biên)

- Sách Sinh học 6,8,9, NXB Giáo dục Việt Nam, Nguyễn Quang Vinh (Tổng chủbiên)

- Sách Hóa học 9, NXB Giáo dục Việt Nam, Lê Xuân Trọng (Tổng chủ biên)

- Sách Vật lí 7,9, NXB Giáo dục Việt Nam, Vũ Quang (Tổng chủ biên)

- Sách Công nghệ 8, NXB Giáo dục Việt Nam, Nguyễn Minh Đường (Tổng chủbiên)

2 Các ứng dụng công nghệ thông tin:

- Mạng internet, phần mềm để dựng phim

3 Thuyết minh tiến trình giải quyết tình huống

Để thấy được vai trò của ánh sáng trong nhiều lĩnh vực của đời sống hàng ngày thì

trước hết chúng ta phải hiểu nghĩa của từ “ ánh sáng” Ánh sáng (Hán tự: /Hán Việt: Quang) là từ phổ thông dùng để chỉ các bức xạ điện từ có bước sóng nằm trong

vùng quang phổ nhìn thấy được bằng mắt thường (tức là từ khoảng 380 nm đến

740 nm) Giống như mọi bức xạ điện từ, ánh sáng có thể được mô tả như những đợt sóng hạt chuyển động gọi là photon Ánh sáng do Mặt Trời tạo ra còn được gọi

là ánh nắng(hay còn gọi là ánh sáng trắng bao gồm nhiều ánh sáng đơn sắc biến thiên liên tục từ đỏ đến tím); ánh sáng Mặt Trăng mà con người thấy được gọi là ánh

trăng thực tế là ánh sáng do mặt trời chiếu tới Mặt Trăng phản xạ đi tới mắt người;

do đèn tạo ra còn được gọi là ánh đèn; do các loài vật phát ra gọi là ánh sáng sinh học "Ánh sáng lạnh" là ánh sáng có bước sóng tập trung gần vùng quang phổ tím

"Ánh sáng nóng" là ánh sáng có bước sóng nằm gần vùng đỏ Ánh sáng có quang phổ trải đều từ đỏ đến tím là ánh sáng trắng; còn ánh sáng có bước sóng tập trung tại vùng quang phổ rất hẹp gọi là "ánh sáng đơn sắc"

Môn học nghiên cứu sự lan truyền và các tính chất của ánh sáng trong và giữa cácmôi trường khác nhau gọi là quang học

Trang 3

3.1 Vật lí: Trong lĩnh vực vật lí, ánh sáng có nhiều tác dụng thiết thực đối với đời

sống con người

*1.Thứ nhất là tác dụng thắp sáng

Hãy tưởng tượng nếu không có ánh sáng mặt trời chiếu đến trái đất chúng ta thì giống như đêm tối không có đèn, không có ánh trăng; Hậu quả là chúng ta không thể làm được bất cứ việc gì và có lẽ sinh vật sẽ khó mà tồn tại được Ánh sáng có vai trò

vô cùng quan trọng trong đó có vai trò giúp cho chúng ta nhìn thấy mọi vật nên ta có thế làm việc, sinh sống Tuy nhiên phải sử dụng nguồn ánh sáng hợp lí mới làm việc hiệu quả và tiết kiệm được nguồn năng lượng

*2.Thứ hai là tác dụng nhiệt của ánh sáng

Ánh sáng chiếu vào các vật sẽ làm chúng nóng lên Khi đó năng lượng ánh sáng đã bị biến thành nhiệt năng ( Bài 56: Các tác dụng của ánh sáng- Vật lí 9) Ánh sáng mặt trời chiếu lên trái đất chúng ta có kèm theo nhiệt năng, nên người ta đã ứng dụng tác dụng này trong nhiều lĩnh vực cụ thể như:

- Trong sản xuất tác dụng nhiệt của ánh nắng dùng để phơi nông sản, làm muối

- Trong đời sống tác dụng nhiệt của ánh nắng làm khô quần áo, làm nóng nước để dùng trong sinh hoạt như bình Thái Dương Năng

Mặt trời cách rất xa trái đất, các tia sáng từ mặt trời chiếu đến trái đất là gần như

song song, khi ánh sáng gặp gương cầu lõm sẽ cho chùm tia phản xạ hội tụ tại một điểm ở trước gương, mà năng lượng mặt trời có kèm theo nhiệt năng nên khi đặt vật

Trang 4

tại đó thì vật sẽ nóng lên.( Bài 8: Gương cầu lõm- vật lí 7) Người ta đã ứng dụng đặcđiểm của gương cầu lõm để chế tạo bếp sử dụng năng lượng mặt trời để nấu chín thứcăn.

Nhiệt lượng này đủ để đung sôi 1 800 lit nước từ nhiệt độ 200C

*3.Thứ ba là tác dụng quang điện của ánh sáng

Pin năng lượng Mặt trời (hay pin quang điện), là phần tử bán dẫn quang có

chứa trên bề mặt một số lượng lớn các linh kiện cảm biến ánh sáng, dùng biến đổi năng lượng ánh sáng thành năng lượng điện Sự chuyển đổi này gọi là hiệu ứng quang

điện ( Bài 56: Các tác dụng của ánh sáng- Vật lí 9).

Các pin năng lượng Mặt trời có nhiều ứng dụng trong thực tế Do giá thành còn đắt, chúng đặc biệt thích hợp cho các vùng mà điện lưới khó vươn tới như núi cao, ngoài đảo xa, hoặc phục vụ các hoạt động trên không gian; cụ thể như các vệ tinh quay xungquanh quỹ đạo trái đất, máy tính cầm tay, các máy điện thoại cầm tay từ xa, thiết bị bơm nước

Trang 5

Các Pin năng lượng Mặt trời được thiết kế như những modul thành phần, được ghép lại với nhau tạo thành các tấm năng lượng Mặt trời có diện tích lớn, thường được đặt trên nóc các tòa nhà nơi chúng có thể có thể đó ánh sáng nhiều nhất, và kết nối với bộ chuyển đổi của mạng lưới điện Các tấm pin Mặt Trời lớn ngày nay được lắp thêm bộ phận tự động điều khiển để có thể xoay theo hướng ánh sáng, giống như cây xanh hướng về ánh sáng Mặt Trời.

Dự án điện mặt trời nối lưới đầu tiên ở Trung tâm Hội nghị Quốc gia Mỹ Đình

Việt Nam trên nóc tòa nhà Bộ Công Thương Tổng công suất 154KW

Trang 6

Ngày nay người ta đã chế tạo thử nghiệm được nhiều loại ô tô thậm chí cả máy bay , tàu thủy chạy bằng năng lượng của ánh sáng mặt trời.

Việt Nam với lợi thế là một trong những nước nằm trong giải phân bổ ánh nắng mặt trời nhiều nhất trong năm trên bản đồ bức xạ mặt trời của thế giới, với dải bờ biểndài hơn 3.000km, có hàng nghìn đảo hiện có cư dân sinh sống nhưng nhiều nơi khôngthể đưa điện lưới đến được

Trang 7

Vì vậy, sử dụng năng lượng mặt trời như một nguồn năng lượng tại chỗ để thay thếcho các dạng năng lượng truyền thống, đáp ứng nhu cầu của các vùng dân cư này là một kế sách có ý nghĩa về mặt kinh tế, an ninh quốc phòng Ở Việt Nam đã và đang nghiên cứu sử dụng năng lượng mặt trời: Thiết bị đun nóng, các trạm phát điện mặt trời công suất nhỏ Tháng 12/2007, Thủ tướng Chính phủ đã phê duyệt “Chiến lược phát triển năng lượng quốc gia của Việt Nam đến năm 2020, tầm nhìn đến năm

Để biến ánh sáng hồng ngoại (mắt thường không nhìn thấy được) thành ảnh mà con

người có thể nhìn thấy rõ, kính nhìn đêm sử dụng kỹ thuật tăng cường ảnh (image enhancement) hoặc kỹ thuật chụp ảnh nhiệt (thermal imaging)

Trang 8

Tăng cường ảnh Với kỹ thuật tăng cường ảnh, kính nhìn đêm tập hợp những lượng

nhỏ ánh sáng phát ra từ môi trường, như ánh sáng cận hồng ngoại, rồi phóng đại nó trong một quang phổ ánh sáng có thể nhìn thấy được

Ánh sáng cận hồng ngoại phát ra từ môi trường được một ống kính tập hợp và tập trung vào ống khuếch đại ảnh Tiếp đó, một màn cảm quang âm cực (photocathode) cải biến ánh sáng này thành một luồng điện tử Khi đi qua một tấm kính ảnh (plate) cócác rãnh cực nhỏ, số lượng điện tử của luồng này sẽ được tăng lên gấp nhiều lần nhằmmục đích khuếch đại tín hiệu Mặt bên kia của kính có một màn hình được tráng phosphor để tập hợp các điện tử phát ra và chuyển chúng thành ánh sáng nhìn thấy được để tạo thành ảnh Ảnh tạo ra luôn là đơn sắc và màu đó tùy thuộc vào loại

phosphor được dùng để tráng màn hình

Kính tăng cường ảnh loại đơn giản gồm có 1 thấu kính thông thường, 1 ống phóng đại ảnh và 1 thấu kính mắt (ocular lens)

Ánh sáng hồng ngoại là một dạng bức xạ điện từ, có bước sóng dài hơn nhiều so với ánh sáng nhìn thấy được bằng mắt thường Dải quang phổ hồng ngoại được chia làm 3 vùng: cận hồng ngoại (nằm vượt quá khu vực màu đỏ trong quang phổ nhìn thấy được), hồng ngoại trung bình (có bước sóng từ 1,3 đến 3 micrô-mét) và nhiệt hồng ngoại (bước sóng từ 3 đến 30 micrô-mét)

Trang 9

Tạo ảnh nhiệt Phức tạp hơn loại kính phóng đại ảnh, loại kính tạo ảnh nhiệt tập

hợp và phóng đại ánh sáng hồng ngoại trong một vùng quang phổ điện từ thấp hơn nhiều, chẳng hạn như ánh sáng nhiệt hồng ngoại phát ra từ những vật thể nóng

Ánh sáng nhiệt hồng ngoại phát ra từ môi trường được tập hợp và tập trung vào mạng ăng-ten định pha (phased array) qua sự hỗ trợ của một thấu kính Mạng này sẽ tạo ra một biểu đồ nhiệt theo mẫu của ánh sáng chiếu vào nó, rồi chuyển đổi ánh sáng thành một chuỗi xung động điện Chuỗi xung động này được gửi đến một bộ phận xử

lý tín hiệu có vai trò biến tín hiệu thu được thành dữ liệu ảnh để hiển thị

Phần lớn kính nhìn đêm loại này có khả năng tạo ra ảnh có tốc độ khung hình là 30 khung/giây và có thể phát hiện nhiệt độ từ -20oC đến 2.000oC

Theo các chuyên gia, kính nhìn đêm có phạm vi ứng dụng rất rộng, nhất là trong các lĩnh vực an ninh, quân sự, bảo vệ pháp luật và theo dõi – giám sát

Trang 10

3.2 Sinh học : Trong lĩnh vực sinh học, ánh sáng có vai trò vô cùng quan trọng đối với quá trình sinh trưởng và phát triển của thực vật, động vật và chính cơ thể con người chúng ta.

*3.2.1 : Ảnh hưởng của ánh sáng đến sinh trưởng của thực vật (sinh học 6):

Ánh sáng có ảnh hưởng đến toàn bộ đời sống của thực vật từ khi hạt nảy mầm, sinh

trưởng, phát triển cho đến khi cây ra hoa kết trái rồi chết

Ánh sáng là yếu tố vô cùng quan trọng cho sự sinh trưởng của cây vì nó rất cần cho quá trình quang hợp Nhờ quá trình quang hợp mà cây tổng hợp cáchợp chất hữu cơ làm nguyên liệu để xây dựng nên cơ thể và tích lũy năng lượng ở

trong cây để tiến hành sinh trưởng ( Bài: Quang hợp - sinh học lớp 6).

Cho nên trong một khoảng thời gian nào đó như những ngày dâm mát, những

ngày mưa, hay ban đêm không có ánh sáng cây vẫn sinh trưởng được Nhưng

trong suốt chu kỳ sống của cây thì cây rất cần nhiều ánh sáng ( Bài: Ảnh hưởng của

ánh sáng lên đời sống sinh vật – sinh học lớp 9) Tùy theo nhu cầu ánh sáng đối với

sự sinh trưởng của cây mà người ta chia thực vật thành hai nhóm là:

+ Cây ưa sáng sinh trưởng mạnh trong điều kiện ánh sáng đầy đủ như lúa, ngô, khoai, sắn, mía, bông

+ Cây ưa bóng sinh trưởng tốt trong điều kiện bóng râm thích hợp như câynhư lim, vạn niên thanh, lá dong, ràng ràng

Ánh sáng không những ảnh hưởng đến sự sinh trưởng một cách gián tiếp thông quaquang hợp mà còn tác động trực tiếp đến sự sinh trưởng của tế bào Cường độ ánhsáng mạnh ức chế pha giãn của tế bào làm cho giai đoạn này kết thúc sớm hơn nêncây ở nơi có ánh sáng chiếu mạnh thường có chiều cao cây thấp Còn trong bóng tối hoặc bóng dâm giai đoạn giãn kéo dài hơn, cây vươn dài và gây ra hiện tượng

“vống” Cây bị vống có một số đặc điểm về giải phẫu và hình thái khác với cây sốngtrong điều kiện ánh sáng đầy đủ

- Về giải phẫu: Mô xốp, tế bào giãn mạnh dài ra, thành tế bào mỏng, gian bào lớn

Trang 11

- Về hình thái: màu sắc nhạt và thiếu diệp lục, cây phát triển không cân đối, cây caogầy yếu, dễ đổ ngã, rễ phát triển không đầy đủ.

Ánh sáng có ảnh hưởng rõ rệt đến quá trình sinh sản của thực vật Tương quan giữathời gian chiếu sáng và che tối trong ngày - đêm gọi là quang chu kỳ Tương quan nàykhông giống nhau trong các thời kỳ khác nhau trong năm cũng như trên các vĩ tuyếnkhác nhau Quang chu kỳ đã được Garner và Alland phát hiện năm 1920 Liên quanđến độ dài chiếu sáng, thực vật còn được chia thành nhóm cây ngày dài và cây ngày

ngắn

Cây ngày dài là cây ra hoa kết trái cần pha sáng nhiều hơn pha tối, còn ngược lại,

cây ngày ngắn đòi hỏi độ dài chiếu sáng khi ra hoa kết trái ngắn hơn

Ngoài cường độ ánh sáng thì chất lượng ánh sáng cũng có ảnh hưởng đến sự sinhtrưởng Ánh sáng có bước sóng dài như ánh sáng đỏ hay tia hồng ngoại kích thích giaiđoạn giãn của tế bào làm tăng chiều cao, chiều dài của cây Ngược lại những tia sáng

có bước sóng ngắn như tia xanh tím, tia tử ngoại thì kích thích sự phân chia tếbào và ức chế giai đoạn giãn của chúng, làm cho cây thấp lùn

* 3.2.2 : Ảnh hưởng của ánh sáng đến sinh trưởng của động vật ( Bài: Ảnh

hưởng của ánh sáng lên đời sống sinh vật – sinh học lớp 9).

Ánh sáng rất cần thiết cho đời sống động vật Các loài động vật khác nhau cần thành

phần quang phổ, cường độ và thời gian chiếu sáng khác nhau Tùy theo sự đáp ứngđối với yếu tố ánh sáng mà người ta chia động vật thành hai nhóm:

- Nhóm động vật ưa sáng là những loài động vật chịu được giới hạn rộng về độ dàisáng, cường độ và thời gian chiếu sáng Nhóm này bao gồm các động vật hoạt độngvào ban ngày, thường có cơ quan tiếp nhận ánh sáng

- Nhóm động vật ưa tối bao gồm những loài động vật chỉ có chịu được giới hạn hẹpvề độ dài sáng Nhóm này bao gồm các động vật hoạt động vào ban đêm, sống tronghang động, trong đất hay ở đáy biển sâu Nhóm động vật này có màu sắc không pháttriển và thân thường có màu xỉn đen

- Nhiều loài động vật định hướng nhờ thị giác trong thời gian di cư Đặc biệt nhất làchim, những loài chim trú đông bay vượt qua hàng ngàn kilômét đến nơi có khí hậuấm hơn nhưng không bị chếch hướng

- Qua nhiều công trình nghiên cứu đã chứng minh rằng ánh sáng sau khi kích thích

cơ quan thị giác, thông qua trung khu thần kinh gây nên hoạt động nội tiết ở tuyến nãothùy, từ đó ảnh hưởng tới sự sinh tưởng và phát dục ở động vật

Ví dụ: Để rút ngắn thời gian phát triển ở cá hồi người ta tăng cường độ chiếu sáng.Hoặc như cá chép nuôi ở những ruộng lúa vùng Quế Lâm (Trung Quốc) do ảnhhưởng của ánh sáng mạnh, nhiệt độ cao, nên tuy cơ thể cá còn nhỏ (150-250 gam)nhưng đã thành thục sinh dục sớm (1 tuổi) Dựa vào hiện tượng đó, ngư dân vùngQuảng Đông (Trung Quốc) đã thúc đẩy cá chép đẻ sớm bằng cách hạ mực nước trong

ao nuôi vào mùa xuân để tăng cường độ ánh sáng và nhiệt độ nước cho cá thành thụcsinh sản sớm

-Thời gian chiếu sáng của ngày có ảnh hưởng đến hoạt động sinh sản của nhiều loàiđộng vật Người ta nhận thấy rằng cá hồi thường đẻ trứng vào mùa thu, nhưng nếu

Trang 12

vào mùa xuân tăng cường thời gian chiếu sáng hoặc giảm thời gian chiếu sáng về mùa

hè cho giống với điều kiện chiếu sáng mùa thu thì cá vẫn để trứng

Ở nhiều loài chim vùng ôn đới, cận nhiệt đới, sự chín sinh dục xảy ra khi độ dàingày tăng Một số loài thú như cáo, một số loài thú ăn thịt nhỏ; một số loài gậm nhấmsinh sản vào thời kỳ có ngày dài, ngược lại nhiều loài nhai lại có thời kỳ sinh sản ứngvới ngày ngắn Ở một số loài côn trùng (một số sâu bọ) khi thời gian chiếu sángkhông thích hợp sẽ xuất hiện hiện tượng đình dục tức là có thể tạm ngừng hoạt động

và phát triển

3.2.3 : Ảnh hưởng của ánh sáng đến cơ thể con người.

Sau khi học xong bài: Tiến hóa của hệ vận động Vệ sinh hệ vận động - sinh học

lớp 8 Ta có thể phát triến thêm về những tác động của ánh sáng mặt trời lên các bộ

phận khác của cơ thể con người

*Tác dụng của ánh sáng mặt trời.

Ngày càng nhiều nghiên cứu cho thấy tác dụng tích cực của ánh mặt trời với sức khỏe và đời sống của con người Đặc biệt các nghiên cứu về sinh vật lý đã cho thấy vai trò của ánh nắng trong quá trình chuyển hóa và tổng hợp năng lượng của các tế bào sống.

Những lợi ích từ ánh sáng mặt trời

- Khỏe xương: Một lợi ích vô cùng to lớn của ánh nắng mặt trời là giúp cơ thể tổng

hợp vitamin D, giúp cơ thể tăng khả năng hấp thụ canxi và vận chuyển canxi

Các vận động viên thể thao thời Hy Lạp cổ đã biết phơi nắng để tăng sức khoẻ của cơ bắp Các bà mẹ tắm nắng đều đặn trong quá trình mang thai còn giúp thai nhi phát triển tốt, tăng chất lượng của sữa và phòng được các chứng bệnh hay gặp như mệt mỏi, đau lưng, nôn mửa, chán ăn, hoảng loạn và dễ bị xúc động mạnh

- Tăng cường cho hệ miễn dịch: Với cơ thể, một số nghiên cứu đã cho thấy tiếp xúc

với ánh sáng mặt trời làm tăng số lượng các bạch cầu, các kháng thể miễn dịch và đặc

Trang 13

biệt là khả năng vận chuyển, tiếp chuyển ôxy của hồng cầu để giúp cơ thể tiêu diệt cácsiêu vi trùng và các vi khuẩn yếm khí.

Các bệnh như cảm cúm, viêm phổi và lao phổi thường xuất hiện, chuyển biến xấu hơn

và gây tử vong nhiều hơn ở những mùa thiếu ánh sáng mặt trời, cả ở những vùng ấm áp Tắm nắng đã được sử dụng như một phương pháp hữu hiệu để điều trị các dạng lao: hạch, phổi, xương và các vết thương bị nhiễm trùng từ đầu thế kỷ 19 ở châu Âu

- Tốt cho sức khỏe tim mạch: Ánh nắng mặt trời còn như bài thể dục hữu hiệu cho

trái tim Những người sống trường thọ ở một số vùng thuộc Trung Á thường sinh hoạtở ngoài trời hằng ngày, có nghĩa là họ đã được tiếp xúc với ánh sáng mặt trời nhiều hơn Ánh sáng mặt trời đã được chứng minh là làm tăng lưu thông máu, đặc biệt ở cáctĩnh mạch, giảm cholesterol và nhu cầu tiêu thụ ôxy ở cơ tim, giúp điều hoà huyết áp

- Làm khỏe da: Ánh sáng mặt trời cũng đã được xác nhận là giúp da khỏe mạnh và

phòng cũng như giúp cải thiện các triệu chứng của bệnh chàm (viêm da), vảy nến và trứng cá

- Phòng ung thư: Một số trong chúng ta còn nhiễm bệnh “kỳ thị ánh nắng”, không

hề biết rằng ung thư hắc tố ở da thường xuất hiện ở những vùng bị che nắng chứ không phải ở phần da tiếp xúc nhiều với ánh nắng Thậm chí, tỉ lệ mắc bệnh cũng nhưtử vong do các loại ung thư da ở các nước châu Âu thiếu ánh nắng còn cao hơn so với vùng xích đạo nơi nắng chiếu quanh năm

Một nghiên cứu được đăng tải tại Tạp chí y khoa Journal of Preventive Medicine ở Mỹ đã chỉ ra: tiếp xúc với ánh nắng đầy đủ có thể làm giảm tỉ lệ tử vong vì ung thư vú

và đại tràng cho người Mỹ khoảng hơn 30%

- Làm tinh thần vui tươi, sảng khoái: Ánh nắng đã tác dụng gián tiếp một cách tích

cực đến mọi bộ phận trong cơ thể: “Làm tăng chuyển hoá, giảm chứng béo phì, giúp thận làm việc khoẻ mạnh, tăng chức năng thải độc cho gan, giúp hệ tiêu hoá hoạt động tốt hơn và đặc biệt làm chúng ta cảm thấy vui vẻ, bớt u sầu và trầm cảm hơn Nhiều người ở các vùng thiếu ánh nắng mặt trời đã mắc phải hội chứng “U sầu mùa đông” và phải dùng đến thuốc trầm cảm

Bao nhiêu là đủ?

Nhiều nghiên cứu cho thấy chỉ cần phơi mặt ra ánh sáng mỗi ngày từ 10 - 20 phút

có thể đã là đủ cho mỗi chúng ta Cũng như với mọi món quà được thiên nhiên ban phát, chúng ta không được lạm dụng Nếu tiếp xúc với ánh sáng mặt trời quá nhiều, chúng ta có thể bị cảm nắng, hỏng mắt, bỏng da, cứng và khô da, làm da sần sùi, sạm

da và cả tăng khả năng bị ung thư da

Điều này cũng tương tự như uống nước nhiều có thể gây ngộ độc nước và cực đoan

là chết đuối Nói chung, tiếp xúc với ánh nắng theo chu kỳ ngắn và tốt nhất là vào buổi sáng sớm đã được khẳng định là an toàn và hiệu nghiệm từ bao đời nay Hãy để mặt trời chiếu sáng nhiều hơn nơi ta ở, chỗ làm việc, bệnh viện, trường học , việc này vừa giúp tiết kiệm năng lượng vừa làm chúng ta sống khỏe và ít bệnh tật hơn

Tuy nhiên, bên cạnh những lợi ích của ánh nắng mặt trời đối với sức khỏe, việc tiếp xúc quá thường xuyên và trực tiếp với ánh nắng mặt trời có thể dẫn đến một

số ảnh hưởng bất lợi cho sức khỏe đặc biệt là đối với làn da.

Trang 14

* Tác hại của ánh sáng mặt trời.

Tác dụng không có lợi là ánh nắng mặt trời có khả năng gây một số biến đổi trên da

như:

- Tạo ra hồng ban trên da: Sau khi phơi nắng da chúng ta sẽ xuất hiện hồng ban

hay còn gọi là hiện tượng đỏ da Mức độ đỏ da tùy thuộc vào thời gian và cường độphơi bày da dưới ánh nắng.Ở mức độ nặng xuất hiện tình trạng phỏng da do ánh sángmặt trời

- Tạo ra sắc tố chậm làm nâu da: Sự nâu da bắt đầu từ 2 ngày sau khi tiếp xúc với

ánh sáng mặt trời và tác dụng tối đa vào khoảng ngày thứ 20 Nâu da sẽ biến mất dầnnếu sau đó không phơi nắng lại Sự tạo sắc tố này là do một phản ứng đáp ứng của dađối với sự phơi bày trực tiếp của da dưới ánh sáng mặt trời

- Làm tăng sự sinh sản các tế bào sừng của da: Tia UVB trong ánh áng mặt trời có

vai trò làm gia tăng sự sinh sản của các tế bào sừng Điều này làm dày lớp thượng bìcủa da đặc biệt là lớp sừng Đây là một cơ chế thích ứng với ánh sáng mặt trời của da

- Ánh nắng mặt trời có tác dụng làm lão hóa da: Dưới tác động kéo dài, do tác

dụng cộng và hiệp đồng của tia UVA làm tia UVB trong ánh nắg mặt trời làm cho damau bị lão hóa Như các bênh nám má, tàn nhang, đồi mồi

Ánh nắng mặt trời có thể gây một số bệnh cho da:

- Do tác dụng sinh ung của ánh sáng nên ánh nắng mặt trời có thể gây ung thư da

- Ánh nắng mặt trời có thể làm khởi phát hay làm nặng thêm những bệnh da doánh sáng:

Sự phơi bày da dưới ánh sáng, do tác dụng của tia UVB có thể làm khởi phát mộtsố bệnh như sau:

Bệnh da nhạy cảm với ánh sáng do thuốc bôi tại chỗ hay toàn thân

Vài bệnh da do nhạy cảm ánh sáng như: bệnh mụn trứng cá, bệnh trứng cá đỏ,xạm da, lipis v.v…

* Biện pháp sử dụng ánh sáng mặt trời khoa học:

Qua phần trình bày trên chúng ta nhận thấy ánh sáng mặt trời có tác dụng hai mặtđối với sức khỏe chúng ta Ánh nắng giúp chúng ta chống chọi lại bệnh bệnh tậtnhưng cũng lại gây bệnh trên da của chúng ta nếu chúng ta không biết bảo vệ vàphòng ngừa Vậy chúng ta cần làm gì để có thể tận dụng được tác dụng có lợi và hạnchế được ảnh hưởng xấu của ánh nắng mặt trời

Để tránh bệnh còi xương, đặc biệt là ở trẻ em, các bà mẹ nên cho con mình phơinắng mỗi ngày khoảng 10 phút trực tiếp dưới ánh nắng mặt trời Giờ phơi nắng lýtưởng là vào lúc từ 7-8 giờ sáng

Trang 15

Ngoài ra, để bảo vệ cho da không bị những tác hại do nắng gây ra, khi phải đi nắngchúng ta nên đội nón mũ, mang găng tay, che mặt Để bảo vệ da tránh lão hóa sớm tanên dùng kem chống nắng thoa da 30 phút trước khi đi nắng Kem chống nắng sẽ giúpchúng ta được bảo vệ tốt đối với những tia cực tím độc hại có trong ánh sáng mặt trời,đặc biệt khi tắm biển, hoặc khi phơi nắng trên bãi biển chúng ta cũng nên và phải làm

là thoa một lớp kem chống nắng lên da của mình để tránh những tác dụng khôngmong muốn lên cơ thể của chúng ta Nếu thực hiện được tốt những điều này chúng tasẽ có một làn da khỏe mạnh và tươi trẻ dài lâu

3.3.Công nghệ: Trong môn Công nghệ chúng ta được biết đến rất nhiều công trình thiết kế tận dụng hiệu quả nguồn ánh sáng Đơn giản nhất từ cái bếp nấu

ăn cho đến những ngôi nhà hay những cao ốc văn phòng, những cây cầu và thậm chí những du thuyền vượt đại dương…Tất cả đều vận hành nhờ ánh sáng mặt trời.

Công nghệ 8( bài: Bản vẽ nhà), sau khi học xong bài này học sinh có những ý

tưởng thiết kế những ngôi nhà sử dụng hiệu quả các nguồn năng lượng Mặt Trời Dưới đây là những công trình kiến trúc như thế

Khuynh hướng tích hợp kiến trúc – năng lượng

Trong mấy năm gần đây, khuynh hướng thiết kế kiến trúc nghiêng mạnh về phía sử dụng hiệu quả các nguồn năng lượng Trong nhiều trường hợp, xu hướng mới này đạt đến trình độ tích hợp giữa kết cấu kiến trúc với khai thác năng lượng, dựa trên những

thành tựu nhanh chóng của hai lĩnh vực riêng rẽ Gió và Mặt Trời là hai nguồn năng

lượng tích hợp phổ biến nhất Năng lượng tái tạo đang phổ biến toàn cầu và là công nghệ bền vững cho tương lai

Trang 16

Những viên ngói “năng lượng mặt trời” tại Đức Việc tích hợp năng lượng mặt trời vào kết cấu công trình cho thấy tốc độ phát triểnnhanh nhất, do nguồn năng lượng này quanh năm có sẵn ở khắp nơi Ngày nay cácnhà xây dựng lợp tấm năng lượng mặt trời trên mái để tích thu điện năng sử dụng chocả ngôi nhà, gắn các viên gạch năng lượng mặt trời đủ màu lên tường, lên đường haynơi mặt sân để tự chiếu sáng và làm đẹp mặt ngoài công trình, hay phủ lên các hànhlang những lớp sơn nghệ thuật năng lượng mặt trời để trang trí và thắp sáng lối đi bêntrong.

3.3.1.Cao ốc văn phòng sử dụng năng lượng mặt trời

Cao ốc được xây dựng ở thành phố Đức Châu, tỉnh Sơn Đông, tây bắc Trung Quốc Tòa nhà rộng 75.000m2 được thiết kế dạng cấu trúc đồng hồ mặt trời và đáp ứng yêu cầu sử dụng năng lượng tái sử dụng để thay thế các loại nhiên liệu hóa thạch gây ô nhiễm môi trường

Trang 17

3.3.2.Cầu đi bộ KURILPA đan xen giữa cân bằng sinh thái và tính biểu cảm

Vào tháng 9/2009, bang Queensland-Úc đã khai trương một cây cầu cho khách bộ hành tại trung tâmthành phố Brisbane, với chiều dài 470m, rộng 6,5m

và kinh phí đầu tư 63 triệu Úc kim, cầu Kurilpa được trông đợi sẽ phục vụ cho 50.000 du khách mỗituần 1.050 công nhân/kỹ sư đã cùng nhau tạo nên một sản phẩm độc đáo này, với 550 tấn thép kết cấuchính, 6.800m cáp chịu lực và là công trình cầu đi bộ sử dụng năng lượng mặt trời dài nhất thế giới tại thời điểm đó Trông tựa như một con tàu lớn chỉ còn những cột buồm trong ngày neo đậu tại một bến cảng bình yên, không chỉ vậy, những đặc điểm khác cũng làm cho công trình này trở nên nổi trội Với hệ thống chiếu sáng LED tinh vi, tạo cho cây cầu một bản sắc về đêm độc đáo trong khu thương mại trung tâm Brisbane, ít người biết rằng 84 tấm pin năng lượng mặt trời được lắp đặt đã cung cấp toàn bộ lượng điện cần thiết cho việc thắp sáng đèn trong điều kiện bình thường, trong một số sự kiện cần những hiệu ứng ánh sáng tập trung hơn, hệ thống pin mặt trời này thỏa mãn 75% lượng điện yêu cầu Các tấm pin mặt trời được bố trí để kiêm thêm chức năng là mái che cho du khách Ngày nay, cáccông trình xây dựng nhất là các công trình định hướng thẩm mỹ và phục vụ số đông công chúng được thiết kế để mang đến tính độc đáo, sinh thái và thân thiện cũng như tiến độ xây dựng nhanh Cầu Kurilpa đã đáp ứng được tất cả các tiêu chí này

.

3.3.3.Du thuyền năng lượng mặt trời lớn nhất thế giới

Gắn liền với các chiến hạm từ cổ đại tới hiện đại, sông Thames vừa một lần nữa làm nên lịch sử khi đón chiế c du thuyền năng lượng mặt trời lớn nhất thế giới trở về sau chuyến thám hiểm đại dương.

Định dạng
Số trang	35
Dung lượng	2,47 MB