Phải chăng, thái độ của người nghe đang là một rào cán lớn để trẻ tự tin đứng trước đám đông và trình bày một vấn đề?... Trong cac buổi học ngoại khóa, dù có nhiều cơ hội để được nói lên
Trang 1Vì sao trẻ rụt rè trước đám đông
Trước khi bắt đầu buổi nói chuyện chuyên đề về kỹ năng sống do Hội
quán Các bà mẹ tô chức mới đây, Thùy Linh (học sinh lớp 9 trường Võ
Trường Toản, Q.1, TP.HCM) đã “nói nhỏ” với tôi: “Cô ơi, con muốn được nhận quà, tí nữa cô chỉ định con lên phát biêu nhé”
Tôi động viên Lĩnh: “Sao con không xung phong?” “Không dam dau
cô, xung phong phát biểu là các bạn bảo chảnh, làm ra vẻ ta đây, con sợ
99
lăm”
Áp lực từ các “nhà phê bình”
Là người tham gia nhiều buổi nói chuyện chuyên đề cho học sinh, tôi
nhận thấy, các em ngồi dưới thảo luận rất rôm rả, nhưng lại ngại ngân mỗi khi có câu hỏi đặt ra và không dám tự trả lời Chỉ khi được chỉ định
thì các em mới trình bày ý kiến, trong khi nhiều em có khả năng diễn đạt
rất tốt Phải chăng, thái độ của người nghe đang là một rào cán lớn để trẻ
tự tin đứng trước đám đông và trình bày một vấn đề?
Trang 2Trong cac buổi học ngoại khóa, dù có nhiều cơ hội để được nói lên cảm nghĩ của mình, nhưng trẻ không dám xung phong Bởi khi một bạn đứng dậy, các bạn ngôi đưới ô lên, gio hai tay 6m đầu, bit tai để tỏ ra không
thể chịu nồi, thậm chí có bạn còn huýt sáo, đập bàn, hò hét đòi người
phát biêu ngồi xuống Nếu thấy bạn hơi mập thì các em nói: “Xuống ngay kẻo sập sân khâu”, nếu bạn hơi “mỏng manh” thì bảo: “Gió bay
mất bây giờ” Bạn thì bị chê mái tóc, bạn thì bị trêu mặt mụn Vì thé,
người đứng lên không đủ can đảm để trình bày ý kiến của mình, không
đủ bình tĩnh để sắp xếp lại các ý khi cần nói Những “khán giả” cùng trang lứa quên mất mình là vai trò người nghe Họ trở thành những “nhà
phê bình bất nhã” Nhiều đứa trẻ mới đứng lên đã ngồi thụp xuống vì
không chịu nỗi những lời “chê tới bến” của bạn mình Trẻ coi việc bạn xung phong trình bày chính kiến của mình là chơi trội, là kiêu ngạo và muôn thu hút chú ý của người khác
Trang 3
Anh: Internet
Nói chuyện trước đám đông là một nghệ thuật và phải được rèn luyện
thường xuyên Một số người kiến thức không nhiều, nhưng họ biết cách
thuyết phục người nghe về những điều họ cần nói Ngược lại, có nhiều người học hành rất giỏi, thậm chí có thê viết những bài luận hay nhưng khi trình bày vẫn đề của mình lại quên ngược quên xuôi Để có thể bình
tĩnh đứng trước đám đông, có thé trình bày một vấn đề gãy gọn, ngoài
việc chuẩn bị nội dung trước, cần có sự ủng hộ của người nghe Nếu người nghe quan tâm và tôn trọng, người nói sẽ bình tĩnh và diễn đạt trôi chảy những ý kiến của mình
Trang 4Đọc, nói, việt là những kỹ năng rât quan trọng và cân được luyện tập thường xuyên Vì vậy, cân tạo cho trẻ có cơ hội đê vượt qua cảm giác ngại ngân Cân cho trẻ có cảm giác được động viên khích lệ Thái độ tôn trọng, sự ủng hộ của người nghe sẽ g1úp trẻ vững tin hơn
Thái độ của người nghe
Nói trước đám đông, đôi khi chỉ là chia sẻ ý kiến của mình, nội dung
đúng hay sai chưa hăn là điều quan trọng nhất Quan trọng là cách diễn
đạt một vẫn đề cho người khác hiểu Muốn vậy, phải biết dùng từ chính
xác nhưng vẫn giàu hình ảnh, diễn đạt lưu loát, có một thái độ thân
thiện, dễ gần Nhưng đề có thể bình tĩnh dồn tâm huyết vào bài nói của mình, cần có người muốn nghe mình thực sự Có thể không đồng ý với quan điểm của người phát biểu, nhưng người nghe phải biết tôn trọng,
không chê bai, khích bác; giúp cho người đứng lên không thấy mình bị
cô lập và ngại ngùng
Đề cảm thay không bị áp lực cho bạn mình, trẻ phải biết “tách rời” nội dung với bản thân người nói Trẻ cân hiệu nội dung chứ không nên xét
Trang 5nét, đánh giá con người đang đưa ra quan điểm của mình Trẻ phải có những suy nghĩ tích cực khi lắng nghe người khác Nếu không đồng ý, không công nhận nội dung vẫn đề thì có thể phản đối hoặc đưa ra quan
điểm của mình
Đề có kỹ năng lắng nghe tốt, khó hơn việc diễn đạt giỏi Khi lăng nghe,
ta tạm thời quên mình, nén những suy nghĩ của mình đề tập trung sự chú
ý vào người đối thoại Phải đặt mình vào vị trí của người nói để hiểu câu
chuyện Đề người nói bộc lộ hết với mình, người nghe phải có thái độ trung thực, tôn trọng, chấp nhận
Nghe phải bằng tai, bằng khối óc và trái tim Ta phải im lặng thì người
kia mới có thê nói, và im lặng dé cảm nhận hết những cảm xúc rat that của người nói Lắng nghe là một kỹ năng quan trọng và là một nghệ thuật sông Biết lắng nghe người khác sẽ giúp ta thành công trong các mỗi quan hệ, trong sinh hoạt và học tập
Vì sao nhiêu trẻ không dám trực tiệp nói lên quan điêm của mình, càng
không dám đứng lên bảo vệ ý kiến? Không phải vì vấn đề kiến thức, mà
Trang 6trẻ đang loay hoay với kỹ năng diễn đạt của mình Trẻ sợ mình sai và sợ
bạn bè cười Nếu bị chê bai, bị dòm ngó, trẻ sẽ rụt rẻ khi đứng trước đám
đông
Đặng Hà An