Mục tiêu: - Học sinh nắm vững khái niệm và phơng pháp giải phơng trình tích dạng có 2 hoặc 3 nhân tử bậc nhất.. - Giáo viên yêu cầu học sinh làm bài tập 24 - Giáo viên yêu cầu học sinh l
Trang 1Tiết 45
Ngày soạn:
Ngày dạy:
ph ơng trình tích
A Mục tiêu:
- Học sinh nắm vững khái niệm và phơng pháp giải phơng trình tích dạng có 2 hoặc
3 nhân tử bậc nhất
- Ôn lại các phơng pháp phân tích đa thức thành nhân tử, rèn kĩ năng thực hành cho học sinh
B Chuẩn bị:
- Giáo viên: bảng phụ ghi ví dụ 2 và 3
- Học sinh: ôn lại các phơng pháp phân tích đa thức thành nhân tử
C Các hoạt động dạy học:
I Tổ chức lớp:
II Kiểm tra bài cũ:
Giải các phơng trình:
- Học sinh 1: x - 12 +4x = 25 + 2x - 1
- Học sinh 2: 3 6 1 2
III Tiến trình bài giảng:
- Yêu cầu học sinh làm ?1
- Cả lớp làm bài vào vở, 1 học sinh lên bảng
làm bài
- Giáo viên: ngời ta gọi phơng trình
(x 1)(2x 3) 0là phơng trình tích
- Học sinh lấy ví dụ khác
- 1 học sinh trả lời ?2
? Tơng tự tìm nghiệm của phơng trình
trong ?1
? Vậy muốn giải phơng trình tích ta làm nh
thế nào
- Học sinh nêu ra cách giải
- Giáo viên đa bảng phụ ví dụ 2 lên bảng
- Học sinh nghiên cứu và đa ra cách làm của
bài toán
- Yêu cầu học sinh làm bài tập 22a
- 1 học sinh lên bảng trình bày
- Yêu cầu học sinh làm ?3, ?4 theo nhóm
- Các nhóm thảo luận
?1
2 ( ) ( 1) ( 1)( 2) ( 1)( 1 2) ( 1)(2 3)
1 Ph ơng trình và cách giải
?2
Ví dụ: giải phơng trình (x 1)(2x 3) 0
1
1 0
3
2
x x
Vậy nghiệm của phơng trình là x = -1
và x = 3/2
* Cách giải:
Phơng trình có dạng A(x).B(x) = 0 ( ) 0
( ) 0
A x
B x
Ta giải 2 phơng trình A(x) = 0 và B(x) = 0 rồi lấy tất cả các nghiệm của 2 phơng trình
2
á p dụng
* Ví dụ: SGK
* Nhận xét:
B1: Đa phơng trình đã cho về dạng tích B2: Giải phơng trình và kết luận
Bài tập 22a
3
5
2
x x
Vậy nghiệm của phơng trình là x = 3
và x = -5/2
Trang 2- Đại diện 2 nhóm trình bày.
- Lớp nhận xét
- Giáo viên đánh giá, chốt kết quả
?3
Vậy phơng trình có 2 nghiệm là x = 1
và x = 3/2
?4
2
x x
Vậy nghiệm của PT là x = 0 và x = -1
IV Củng cố:
- Yêu cầu 4 học sinh lên bảng làm bài tập 21 (tr17-SGK), học sinh còn lại làm tại chỗ
ĐS: a) x = 2/3, x = -5/4; b) x = 3, x = 20; c) x = -1/2; d) x = -7/5, x = 5, x = -1/5
- Yêu cầu 3 học sinh lên bảng làm bài tập 22 (phần còn lại)
)( 4) ( 2)(3 2 ) 0
2 5
x x
7
2
c S
d S
V H ớng dẫn học ở nhà :
- Học theo SGK
- Làm các phần còn lại của bài tập 22, bài tập 28; 30; 33 (tr7;8-SBT)
- Đọc trớc nội dung bài tập 26 (tr17-SGK)
Tiết 46
Ngày soạn
Ngày dạy
luyện tập
A Mục tiêu:
- Rèn luyện kĩ năng giải phơng trình tích, thực hiện các phép tính biến đổi đa về dạng phơng trình tích
- Thấy đợc vai trò quan trọng của việc phân tích đa thức thành nhân tử vào giải
ph-ơng trình
- Rèn tính cẩn thận, chính xác, khoa học
B Chuẩn bị:
- Giáo viên: chuẩn bị 4 bộ đề cho 4 nhóm chơi trò chơi
+ Đề số 1: Giải phơng trình 3(x 2) 1 x 1
+ Đề số 2: Thay giá trị của x vừa tìm đợc vào và tìm y trong phơng trình
(x 3) 1 x 1
Trang 3+ Đề số 3: Thay giá trị của y vừa tìm đợc vào PT và tìm z trong phơng trình
z y
+ Đề số 4: Thay giá trị của z vừa tìm đợc vào PT và tìm t trong phơng trình
3
z t t t với điều kiện t > 0
C Các hoạt động dạy học:
I Tổ chức lớp:
II Kiểm tra bài cũ:
Giải phơng trình:
- Học sinh 1: (3,5 7 )(0,1 x x 2,3) 0
- Học sinh 2: 2
x x
III Luyện tập tại lớp:
- Giáo viên yêu cầu học sinh làm bài tập 23
- Cả lớp làm bài vào vở
- 2 học sinh lên bảng làm câu a và câu c
- Học sinh cả lớp nhận xét bài làm của bạn
- Giáo viên đánh giá, lu ý cách trình bày
cho khoa học
- Giáo viên yêu cầu học sinh làm bài tập 24
- Giáo viên yêu cầu học sinh làm bài tập 24
- Cả lớp làm bài
- 2 học sinh lên bảng trình bày câu a và
câu d
- Giáo viên hớng dẫn học sinh làm nếu
không làm đợc
- Giáo viên yêu cầu học sinh thảo luận và
làm bài
- Cả lớp thảo luận theo nhóm
- 2 đại diện nhóm lên bảng làm
Bài tập 23 (tr17-SGK)
2
) (2 9) 3 ( 5)
0 ( 6) 0
6
x
x x
x
Vậy tập nghiệm của phơng trình là
S = 0;6
(3 2 )( 5) 0
3
2
5
x x
x
x
Vậy tập nghiệm của phơng trình là 3
;5 2
S
Bài tập 24 (tr17-SGK) 2
a x x
( 1)( 3) 0
x
Vậy tập nghiệm của PT là S 1;3
2
2
3
2
d x x
x
x
Vậy tập nghiệm của PT là S 2;3
Trang 4Giáo viên cho học sinh cử 4 nhóm chơi trò
chơi và phổ biến luật chơi
- Nhóm nào làm đúng và song trớc thì
giành chiến thắng
- Học sinh cử 4 nhóm và tiến hành
Bài tập 25 (tr17-SGK)
Vậy tập nghiệm của PT là 3;0;1
2
S
2
2
)(3 1)( 2) (3 1)(7 10)
(3 1)( 4)( 3) 0
Tập nghiệm của PT là 1;3;4
2
S
Bài tập 26 (tr17-SGK)
2 ) 2 )
3 1
) ) 2 2
IV.Củng cố :
Nhắc lại dạng phơng trình tích
V H ớng dẫn học ở nhà :
- Ôn tập lại cách giải phơng trình tích, làm lại các bài tập trên
- Làm các bài tập 23b,d; 24b,c (tr17-SGK)
- Làm bài tập 31; 34 (tr8-SBT) Ôn lại cách tìm ĐKXĐ
Tiết 47
Ngày soạn:
Ngày dạy:
ph ơng trình chứa ẩn ở mẫu
A Mục tiêu:
- Học sinh nắm vững khái niệm ĐKXĐ cuả một phơng trình, cách giải phơng trình
có kèm ĐKXĐ, cụ thể là phơng trình chữa ẩn ở mẫu
- Rèn luyện kĩ năng tìm ĐKXĐ của phân thức, biến đổi phơng trình
- Rèn tính suy luận lôgíc, trình bày lời giải khoa học, chính xác
B Chuẩn bị:
- Học sinh: phiếu học tập ghi nội dung nh sau:
Giải phơng trình: 2 2 3
2( 2)
- Tìm ĐKXĐ:
- Qui đồng mẫu hai vế phơng trình
- Giải phơng trình vừa tìm đợc
- Kết luận (các giá trị thoả mãn điều kiện xác định chính là nghiệm của phơng trình)
- Học sinh: Ôn tập lại cách tìm ĐKXĐ
C Các hoạt động dạy học:
I Tổ chức lớp:
Trang 5II Kiểm tra bài cũ:
Giải các phơng trình sau:
- Học sinh 1: (x 1)(5x 3) (3x 8)(x 1)
- Học sinh 2: 3 (25x x 15) 3 (5 x x 3) 0
III.Bài mới:
- Giáo viên yêu cầu học sinh nghiên cứu
SGK
- Cả lớp nghiên cứu SGK và nêu cách làm
của bài toán
- Giáo viên yêu cầu học sinh nêu cách làm
và trả lời ?1
- Giáo viên đa ra chú ý
- Học sinh chú ý theo dõi
- Giáo viên yêu cầu học sinh nghiên cứu ví
dụ SGK
- Cả lớp nghiên cứu SGK và nêu ra cách làm
bài
- Giáo viên chốt lại: cho mẫu bằng 0 q cho
mẫu bằng 0 cho mẫu khác 0
- Cả lớp trình bày vào vở
- Giáo viên yêu cầu học sinh làm ?2
- 2 học sinh lên bảng làm
- Cả lớp nhận xét bài làm của bạn
- Giáo viên phát phiếu học tập cho các
nhóm
- Các nhóm thảo luận và làm bài ra phiếu
học tập
- Đại diện một học sinh lên bảng làm bài
- Các nhóm khác nhận xét
? Nêu các bớc giải bài toán
- 1 học sinh đứng tại chỗ trả lời
- Giáo viên c học sinh làm bài tập 27b
- cả lớp làm nháp
- 1 học sinh lên bảng làm
1 Ví dụ mở đầu
?1 Giá trị x = 1 không là nghiệm của
ph-ơng trình vì khi x = 1 giá trị của mẫu bằng 0
- Khi biến đổi phơng trình để làm mất mẫu chứa ẩn của phơng trình có thể đợc phơng trình không tơng đơng với phơng trình ban
đầu
2 Tìm ĐKXĐ của một ph ơng trình
?2 Tìm ĐKXĐ của phơng trình:
Vậy ĐKXĐ: x 1
x
x
Cho x 2 0 x 2
ĐKXĐ:x 2
3 Giải ph ơng trình chứa ẩn ở mẫu
* Các b ớc giải : SGK Bài tập 27b (tr22-SGK) Giải PT:
2
2
x
x x
(1)
ĐKXĐ: x 0 (1) 2(x2 6) 2 x x 3.x
2x 12 2x 3x
3x 12 x 4 ĐKXĐ
Vậy tập nghiệm của PT: S 4
IV Củng cố:
- Giáo viên cho học sinh làm bài tập 27a, c: Giải phơng trình
a) 2 5 3
5
x
x
2
0 3
x
Trang 6ĐKXĐ: x 5
(1) 2x 5 3(x 5)
20
x
Vậy tập nghiệm của PT là
20
S
ĐKXĐ: x 3 (2) (x2 2 ) (3x x 6) 0
Vậy tập nghiệm của PT l à S 4
V H ớng dẫn học ở nhà :
- Nắm chắc cách tìm ĐKXĐ của một phơng trình
- Nắm đợc cách giải phơng trình chứa ẩn ở mẫu
- Làm bài tập 27d; 28 (tr22-SGK) Bài 35; 36; 37; 38 (tr8; 9-SBT)
Tiết 48
Ngày soạn:
Ngày dạy:
ph ơng trình chứa ẩn ở mẫu (t2)
A Mục tiêu:
- Học sinh nắm đợc cách giải phơng trình chứa ẩn ở mẫu áp dụng vào giải các
ph-ơng trình chứa ẩn ở mẫu
- Rèn kĩ năng tìm ĐKXĐ và giải phơng trình chứa ẩn ở mẫu, cách trình bày bài giải
B Chuẩn bị:
C Các hoạt động dạy học:
I Tổ chức lớp:
II Kiểm tra bài cũ:
Giải các phơng trình sau:
- Học sinh 1: 1 3 2 3
- Học sinh 2:
1
III Bài mới:
- Giáo viên yêu cầu học sinh nghiên cứu ví
dụ trong SGK
- Yêu cầu trả lời ?3 - SGK
- Lớp làm nháp
- 2 học sinh lên bảng trình bày
- Cả lớp nhận xét, bổ sung (nếu có)
- Giáo viên đánh giá
4
á p dụng
Ví dụ: SGK
?3 Giải phơng trình:
(1)
ĐKXĐ: x 1 (1) x x( 1) (x 4)(x 1)
Vậy tập nghiệm của PT là S 2
x
x
ĐKXĐ: x 2 (2) 3 2x 1 x x( 2)
3 2x 1 x2 2x
2
2
Trang 7- Giáo viên cho học sinh làm bài tập 28 SGK
(cho học sinh làm 2 câu a và b trớc)
- Cả lớp làm nháp
- 2 học sinh lên bảng trình bày
- Lớp nhận xét
- Giáo viên đánh giá, bổ sung
- Giáo viên mở rộng bài toán (câu c) bằng
cách đặt ẩn phụ
- Học sinh chú ý theo dõi
Vậy phơng trình đã cho vô nghiệm
* Bài tập Bài tập 28 (tr22-SGK) Giải các PT: a) 2 1 1 1
x
(1)
ĐKXĐ: x 1 (1) 2x 1x 1 1
x 1 ĐKXĐ
Vậy tập nghiệm của PT là S
x
x x (2)
ĐKXĐ: x 1 (2) 5x 2x 2 12
7x 14
x 2 ĐKXĐ
Vậy tập nghiệm của PT là: S 2
2
(3)
ĐKXĐ: x 0 (3) 2 2
1
x x x
x 1 ĐKXĐ
Vậy tập nghiệm của PT là S 1
1
ĐKXĐ: x 1;x 0 (4) x x( 3) ( x 1)(x 2) 2 (x x 1)
x x x x x x
20 Vô lí Vậy phơng trình đã cho vô nghiệm
IV Củng cố: Nhắc lại các bớc giải phơng trình chứa ẩn ở mẫu
V H ớng dẫn học ở nhà :
- Nắm chắc cách giải phơng trình chứa ẩn ở mẫu
- Làm lại các bài tập trên
- Làm các bài 39; 40; 42 (tr10-SBT)