Đáp án: Chức năng của nơ ron là: - Cảm ứng: khả năng tiếp nhận các kích thích và phản ứng lại các kích thích bằng cách phát sinh các xung thần kinh.. * Các loại nơron Có 3 loại nơ ron -
Trang 1GIÁO ÁN SINH HỌC 8 BÀI 6: PHẢN XẠ
A MỤC TIÊU:
- Học sinh trình bày được chức năng cơ bản của nơron Trình bày được 5 thành phần của cung phản xạ và đường dẫn truyền trong một cung phản xạ
B PHƯƠNG PHÁP: Đàm thoại, trực quan, nêu vấn đề, làm việc với SGK.
C PHƯƠNG TIỆN THIẾT BỊ:
- GV chuẩn bị tranh phóng to hình 6.1 - 3 SGK trang 20 - 21
D TIẾN TRÌNH:
I ỔN ĐỊNH LỚP: Kiểm diện, vệ sinh.
II KIỂM TRA BÀI CŨ:
III GIẢNG BÀI MỚI:
1 GIỚI THIỆU BÀI:
- Khi chạm tay vào vật nóng, tay co ngay lại Hiện tượng đó gọi là phản xạ Vậy phản xạ là gì? Làm thế nào để thực hiện được phản xạ Bài hôm nay sẽ giúp chúng ta trả lời 2 câu hỏi trên
2 CÁC HOẠT ĐỘNG:
T
G
Hoạt động của GV Hoạt động của HS Nội dung bài ghi
Hoạt động 1: Tìm hiểu
cấu tạo và chức năng
của nơron
GV hướng dẫn HS quan
sát tranh hình 6.1 và
thực hiện SGK
GV nhận xét, bổ sung
và hướng dẫn HS nêu
lên đáp án đúng
1 Cấu tạo và chức năng của nơron
HS thảo luận nhóm để thực hiện SGK, một vài HS phát biểu ý kiến, các em khác nhận xét bổ sung
Đáp án:
- Mô thần kinh gồm các tế bào thần kinh và các tế bào
1 Cấu tạo và chức năng của nơron
a Cấu tạo nơron
Nơron gồm:
- Thân: chứa nhân, xung quanh là tua ngắn gọi là sợi nhánh
- Tua dài: sợi trục có bao
Trang 2GV phân tích, gợi ý và
giúp HS tự nêu ra đáp
án
GV yêu cầu HS nghiên
cứu thông tin SGK và
tranh phóng to hình 6.1
SGK, thảo luận nhóm
để nêu lên được chức
năng của nơron và các
loại nơron
GV nêu câu hỏi SGK,
kích thích sự tư duy của
thần kinh đệm
- Nơron thần kinh gồm có thân (chứa nhân), sợi trục và sợi nhánh Diện tiếp giữa đầu mút của sợi trục ở nơron này nơron kế tiếp gọi là xináp
Đại diện một vài nhóm trình bày kết quả thảo luận, các nhóm khác bổ sung để cùng xây dựng đáp án
Đáp án:
Chức năng của nơ ron là:
- Cảm ứng: khả năng tiếp nhận các kích thích và phản ứng lại các kích thích bằng cách phát sinh các xung thần kinh
- Dẫn truyền xung thần kinh:
khả năng lan truyền xung thần kinh theo một chiều nhất định
từ nơi phát sinh hoặc tiếp nhận
về thân nơron và truyền đi dọc theo sợi trục
Các loại nơron:
- Nơron hướng tâm (nơron cảm giác)
- Nơron li tâm (nơron vận động)
- Nơron trung gian (nơron liên lạc)
HS suy nghĩ, một vài em trả
Miêlin là nơi tiếp nối nơron gọi là xináp
b Chức năng hệ thần kinh
- Cảm ứng với các kính thích
từ môi trường bằng cách phát sung thần kinh
- Dẫn truyền sung thần kinh
* Các loại nơron
Có 3 loại nơ ron
- Nơron hướng tâm dẫn truyền xung thần kinh từ cơ quan cảm giác về trung ương thần kinh
- Nơron li tâm dẫn truyền xung thần kinh từ trung ương thần kinh tới cơ quan trả lời
- Nơron li tâm: liên hệ giữa các nơron
2 Cung phản xạ
Trang 3HS: Em có nhận xét gì
về hướng lan truyền
xung thần kinh ở nơron
hướng tâm và nơron li
tâm?
GV chỉnh ý, bổ sung và
chốt lại
Hoạt động 2: Tìm hiểu
cung phản xạ
GV thông báo: Tay
chạm vào vật nóng thì
rụt lại, đèn sáng chiếu
vào mắt thì đồng tử co
lại, thức ăn vào miệng
thì tiết nước bọt Các
phản ứng đó là phản xạ
Vậy phản xạ là gì?
GV nhận xét, bổ sung
và nêu đáp án
GV nêu câu hỏi: Sự
khác nhau giữa phản xạ
ở động vật và sự cảm
ứng ở thực vật là gì?
b Cung phản xạ:
GV treo tranh phóng to
lời, các em khác bổ sung
Đáp án:
Nơron hướng tâm dẫn truyền xung thần kinh từ cơ quan cảm giác về trung ương thần kinh
Nơron li tâm dẫn truyền xung thần kinh từ trung ương thần kinh tới cơ quan trả lời
2 Cung phản xạ:
a Phản xạ:
HS suy nghĩ, thảo luận nhóm, một vài em trả lời, các em khác bổ sung
Đáp án:
- Phản xạ là phản ứng của cơ thể trả lời các kích thích của môi trường ngoài hoặc trong dưới sự điều khiển của hệ thần kinh
- HS thảo luận nhóm và cử đại diện trả lời, các nhóm khác nhận xét, bổ sung để đưa đáp
án chung của lớp
Đáp án:
Phản xạ ở động vật là phản ứng có sự tham gia của hệ thần kinh, còn ở thực vật không có hệ thần kinh
b Cung phản xạ:
a Phản xạ
Phản xạ là phản ứng của cơ thể trả lời các kích thích của môi trường ngoài hoặc trong dưới sự điều khiển của hệ thần kinh
b Cung phản xạ
- Cung phản xạ là con đường
mà xung thần kinh truyền từ
cơ quan thụ cảm (da ) qua trung ương của thần kinh đến
cơ quan phản ứng (cơ, tuyến….)
- Một cung phản xạ có 3 nơron: nơron hướng tâm, nơron trung gian và nơron li tâm
Trang 4hình 6.2 SGK, yêu cầu
HS thực hiện SGK
GV hướng dẫn và lưu ý
HS nhận biết được các
loại nơron trong một
cung phản xạ
c Vòng phản xạ
GV cho HS thực hiện
SGK
GV nghe, nhận xét,
chỉnh lý bổ sung những
phân tích của HS
GV treo tranh hình 6.3
SGK yêu cầu HS quan
sát kết hợp với thông tin
SGK để mô tả vòng
phản xạ
GV hướng dẫn, gợi ý
giúp HS nêu lên đáp án
đúng
Dưới sự hướng dẫn của GV, một vài HS phát biểu câu trả lời, các HS khác bổ sung và cùng xây dựng đáp án
Đáp án:
Cung phản xạ là con đường
mà xung thần kinh truyền từ
cơ quan thụ cảm (da ) qua trung ương của thần kinh đến
cơ quan phản ứng (cơ, tuyến….)
- Một cung phản xạ có 3 nơron: nơron hướng tâm, nơron trung gian và nơron li tâm
-Thành phần của một cung phản xạ gồm: cơ quan thụ cảm, các nơron (hướng tâm, trung gian và li tâm) và cơ quan trả lời
c Vòng phản xạ:
- Một vài HS nêu ví dụ về phản xạ và phân tích đường dẫn truyền xung thần kinh trong phản xạ đó
- HS thực hiện lệnh của GV, trao đổi nhóm và cử đại diện
mô tả sơ đồ cung phản xạ
Các nhóm khác theo dõi, nhận xét và bổ sung
Đáp án:
Trong phản xạ luôn có luồn thông tin ngược báo về trung ương thần kinh để trung ương
c Vòng phản xạ:
Trong phản xạ luôn có luồn thông tin ngược báo về trung ương thần kinh để trung ương thần kinh điều chỉnh phản ứng cho thích hợp Luồng thần kinh bao gồm cung phản xạ và đường phản hồi tạo nên vòng phản xạ
Trang 5thần kinh điều chỉnh phản ứng cho thích hợp Luồng thần kinh bao gồm cung phản xạ và đường phản hồi tạo nên vòng phản xạ
3 Tổng kết:
- GV cho HS đọc phần ghi nhớ trong SGK
- Phản xạ là gì? Hãy nêu ví dụ về phản xạ?
- Từ một ví dụ đã nêu, hãy phân tích đường đi của xung thần kinh trong phản xạ đó?
4 Hướng dẫn học ở nhà:
- Học bài theo vở ghi và SGK, trả lời các câu hỏi cuối bài, vẽ hình 6.1-3, đọc mục em có biết, xem bài tiếp theo Ôn lại kiến thức cũ phần bộ xương thú (Sinh học 7)
