Đặt vấn đề : 1 phút Để vẽ đoạn thẳng khi biết độ dài thì ta làm như thế nào.. Triển khai bài: Hoạt động của thầy và trò Nội dung ghi bảng Hoạt động 1: Thực hiện ví dụ vẽ một đoạn thẳng t
Trang 1Ngày soạn :
Tiết 11 : VẼ ĐOẠN THẲNG CHO BIẾT ĐỘ DÀI
A MỤC TIÊU
- Kiến thức : HS nắm được
+ Trên tia Ox có một và chỉ một điểm M sao cho OM = m
(đơn vị đo độ dài,m >0)
+ Trên tia Ox, nếu OM = a; ON = b và a < b thì M nằm giữa
O và N
- Kỹ năng : HS áp dụng các kiến thức trên để giải bài tập
- Thái độ : Giáo dục tính cẩn thận, đo, đặt điểm chính xác
B PHƯƠNG PHÁP.
- Gợi mở vấn đáp
- Kiểm tra thực hành
C CHUẨN BỊ.
Giáo viên : SGK, thước thẳng, phấn màu, compa,
Học sinh : SGK, thước chia khoản, compa, xem trước bài mới
D TIẾN TRÌNH LÊN LỚP.
I Ổn định tổ chức:
II Kiểm tra bài củ: (3 phút)
? Nếu điểm M nằm giữa hai điểm A và B thì ta có đẳng thức
nào, ngược lại
III Bài mới:
1 Đặt vấn đề : (1 phút)
Để vẽ đoạn thẳng khi biết độ dài thì ta làm như thế nào Bài học hôm nay sẽ trả lời câu hỏi đó.
2 Triển khai bài:
Hoạt động của thầy và trò Nội dung ghi bảng
Hoạt động 1: Thực hiện ví dụ vẽ một đoạn thẳng trên
tia (22 phút)
Gv: Ghi ví dụ 1 lên bảng
? Để vẽ đoạn thẳng cần xác
định hai mút của nó Ở ví dụ
trên điểm mút nào đã biết, cần
xác định mút nào
Hs: Trên tia Ox, vẽ đoạn thẳng
OM thì mút O đã biết Cần xác
định mút M
? Để vẽ đoạn thẳng có thể
dùng những cách nào ? Gồm
những cụ nào
Gv: Hướng dẫn cụ thể
1 Vẽ đoạn thẳng trên tia:
* Ví dụ 1: Trên tia Ox, hãy vẽ
đoạn thẳng OM có độ dài bằng 2cm
Giải
* Cách 1: (dùng thước có chia
khoảng)
- Đặt cạnh của thước trùng tia Ox, sao cho vạch số 0 trùng
gốc O.
- Vạch (2cm) của thước ứng với một điểm trên tia, điểm ấy chính là điểm M
* Cách 2: (dùng compa và
thước thẳng)
- Đặt một đầu nhọn compa tại vạch số 0, đầu kia chỉ
2cm
Trang 2vạch 2cm
- Giữ độ Compa, đặt compa sao cho đầu
? Qua ví dụ 1, ta thấy trên tia Ox
có thể vẽ được bao nhiêu điểm
M
Hs: Trả lời nhận xét trong SGK
Gv: Ghi ví dụ 2 lên bảng và yêu
cầu học sinh thực hiện từng
bước
Hs: Lên thực hiện từng bước
một
mũi nhọn trùng với gốc O của tia Ox, đầu kia vạch ra 1 điểm trên tia cho ta mút M Đoạn thẳng OM là đoạn thẳng phải vẽ
* Nhận xét : SGK
* Ví dụ 2 :
- Vẽ đoạn thẳng AB
- Vẽ đoạn thẳng CD = AB trên tia Cy
Hoạt động 2: Vẽ hai đoạn thẳng trên tia (8 phút)
Gv: Ghi ví dụ lên bảng
? Hai đoạn thẳng OM, ON trên tia
Ox có gì đặc biệt
Hs: OM và ON có chung gốc O
? Điểm nào nằm giữa hai điểm
còn lại
Gv: Ta thấy OM < ON, hai đoạn
thẳng chung gốc thì điểm M
nằm giữa 2 điểm O và N
? Cho OM = a, ON = b và 0 < a < b
thì suy ra điều gì
Hs: Trả lời nhận xét trong SGK
Gv: Cho biết AB = 7cm, AP = 5cm
thì suy ra điều gì
Hs: Điểm P nằm giữa hai điểm A
và B
2 Vẽ hai đoạn thẳng trên tia
* Ví dụ : Trên tia Ox, vẽ hai
đoạn thẳng OM và ON, biết OM
= 2cm, ON = 3cm
Giải
Điểm M nằm giữa hai điểm
O và N
* Nhận xét : SGK
IV Củng cố - luyện tập: (9 phút)
Hs: Đọc nội dung BT 54/ 124
(SGK)
- Một em lên bảng thực hiện
- Cả lớp làm vào vở
Hs: Đọc nội dung BT 55/ 124
(SGK)
? Điểm B có thể nằm như thế
nào
Hs: Trả lời
Gv: Nhận xét và HD sữa sai
Bài tập 54/ 124 (SGK)
BC = BA = 3cm
Bài tập 55/ 124 (SGK)
Nếu B nằm giữa O và A thì
OB = 6cm Nếu A nằm giữa O và B thì
OB = 10cm
Vậy : Bài toán có 2 đáp số
y
y
x
x
x
Trang 3V Hường dẫn về nhà: (2 phút)
+ Xem lại cách vẽ đoạn thẳng
+ BTVN: 53, 57, 58, 59/ 124 (SGK) ; 52 - 55/ 103 (SBT)
+ Xem trước bài: TRUNG ĐIỂM CỦA ĐOẠN THẲNG
Ngày soạn :
Tiết 12 : TRUNG ĐIỂM CỦA ĐOẠN THẲNG
A MỤC TIÊU
- Kiến thức : HS hiểu được trung điểm của đoạn thẳng là
gì ?
- Kỹ năng :
+ HS biết vẽ trung điểm của một đoạn thẳng
+ HS nhận biết được một điểm là trung điểm của một
đoạn thẳng
- Thái độ : Giáo dục tính cẩn thận, chính xác khi đo, vẽ,
gấp giấy
B PHƯƠNG PHÁP.
- Gợi mở vấn đáp
- Kiểm tra thực hành
C CHUẨN BỊ.
Giáo viên : SGK, thước thẳng có chia khoảng, phấn màu,
compa, sợi dây, thanh gỗ, tờ giấy A4, bảng phụ các bài tập củng cố,
Học sinh : SGK, thước chia khoản, compa, tờ giấy trắng, sợi dây dài 50cm,
D TIẾN TRÌNH LÊN LỚP.
I Ổn định tổ chức:
II Kiểm tra bài củ: (5 phút)
? Khi nào thì điểm M nằm giữa hai điểm A và B
Gv: Vẽ hình lên bảng (Vừa vẽ vừa đọc): AM = 2cm; MB = 2cm
a) So sánh độ dài AM và MB
b) Tính AB
III Bài mới:
1 Đặt vấn đề : (1 phút)
Gv: Chỉ vào hình vẽ trên và hỏi : Hình vẽ trên có gì đặc biệt
Hs: Nhận xét và giới thiệu M là trung điểm của đoạn thẳng AB bài mới
2 Triển khai bài:
Hoạt động của thầy và trò Nội dung ghi bảng
Hoạt động 1: Thế nào là trung điểm của đoạn thẳng (15
phút)
Hs: Đọc to nội dung định nghĩa
trong SGK
Gv: Giới thiệu tóm tắt định
nghĩa
Gv: Đưa ra bài tập sau
1 Trung điểm của đoạn thẳng
M nằm giữa A và B MA +
MB = AB
M cách đều A và B MA =
Trang 4- Vẽ đoạn thẳng AB=40cm (t/
ứng vở 4cm)
- Vẽ trung điểm M của AB Có
giả thích cách vẽ
Hs: Lần lượt từng em lên thực
hiện
MB
Bài tập:
+ Vẽ AB = 40cm + M là trung điểm của AB AM = AB 2 = 20cm
Gv: HD giải thích và chốt lại
Hs: Đọc nội dung BT 60/ 125(SGK)
? Bài toán đã cho gì, yêu cầu gì
Hs: Đứng tại chổ trả lời
Hs: Một em lên bảng vẽ hình
Gv: Nhận xét hình vẽ và đưa lên
hình vẽ cụ thể (bảng phụ) cho
học sinh quan sát
Hs: Đứng tại chổ trình bày bài
làm
Gv: Nhận xét và HD thực hiện
Giới thiệu chú ý
- Một đoạn thẳng chỉ có
một trung điểm (điểm chính
giữa)
- Có vô số điểm nằm giữa
hai mút của đoạn thẳng.
Gv: Vậy cách vẽ trung điểm của
đoạn thẳng như thế nào
HĐ2
* Nếu M là trung điểm của đoạn thẳng AB thì MA =
MB = AB 2 Bài tập 60/ 125(SGK)
Tia Ox A; B tia Ox: OA = 2cm, OB
= 4cm a) A có nằm giữa hai điểm O và B không?
b) So sánh OA và OB c) A có là trung điểm của đoạn thẳng OB không ? Vì sao
giải
a) Vì OA < OB A nằm giữa O và B
b) Theo câu a: A nằm giữa
O và B OA + AB = AB
2 + AB = 4
AB = 4 - 2
AB = 2 (cm)
Do đó: OA = AB = 2cm
c) Theo câu a và b, ta có: A là
trung điểm của đoạn thẳng OB
Hoạt động 2: Tìm hiểu các cách vẽ trung điểm của đoạn
thẳng (12 phút)
Gv: Ghi ví dụ lên bảng
Hs: Đọc các cách vẽ trung điểm
của đoạn thẳng AB
Gv: HD từng cách một
2 Cách vẽ trung điểm của đoạn thẳng
* Ví dụ: Cho AB = 5cm Vẽ
trung điểm M của đoạn thẳng AB
giải
Ta có:
MA + MB = AB
Hỏ i
Ch o
m 4c m
2,5cm
Trang 5- Dùng giấy gấp
- Dùng dây ở bài tập ?
MA = MB Suy ra: MA = MB =
2
2
5
=
2,5cm
* Cách 1: Trên tia AB, vẽ điểm M
sao cho AM = 2,5cm
* Cách 2: Gấp giấy
* Cách 3: Dùng dây
IV Củng cố - luyện tập: (9 phút)
Bài 1: (Đưa lên bảng phụ) Điền từ thích hợp vào chổ trống để được các kiến thức cần ghi nhớ
1) Điểm là trung điểm của đoạn thẳng AB
M nằm giữa A và B
MA =
2) Nếu M là trung điểm của đoạn thẳng AB thì
= = 1 2 AB
Bài 2: Làm bài tập 63/ 126 (SGK)
Bài 3: Làm bìa tập 64/ 126 (SGK)
V Hướng dẫn về nhà: (3 phút)
+ Xem lại các nội dung đã học trên lớp
+ Học thuộc định nghĩa trung điểm của đoạn thẳng
+ BTVN: 61, 62, 65/ 126 (SGK)
60 - 62/ 104 (SBT)
+ Trả lời các câu hỏi phần ôn tập chương I
+ Tiết sau : ÔN TẬP CHƯƠNG I
Ngày soạn :
Tiết 13 : ÔN TẬP CHƯƠNG I
A MỤC TIÊU
- Kiến thức : HÖ thỉng hêa kiÕn thøc vÒ ®iÓm, ®íng th¼ng, tia, ®o¹n th¼ng,
trung ®iÓm (Kh¸i niÖm - TÝnh chÍt - C¸ch nhỊn biÕt)
- Kỹ năng : RÌn luyÖn ký n¨ng sö dông thµnh th¹o thíc th¼ng, thíc cê chia
kho¶ng c¸ch, compa ®Ó ®o ®o¹n th¼ng.
- Thái độ : Gi¸o dôc tÝnh cỈn thỊn khi ®o, ®Ưt, x¸c ®Þnh ®iÓm, bíc ®Ìu tỊp
suy luỊn ®¬n gi¶n.
B PHƯƠNG PHÁP.
- Đặt và giải quyết vấn đề
- Kiểm tra thực hành
C CHUẨN BỊ.
Giáo viên : SGK, thước thẳng có chia khoảng, phấn màu,
compa, bảng phụ ghi câc BT
Học sinh : SGK, thước chia khoản, compa, học bài và làm bài tập về nhà
D TIẾN TRÌNH LÊN LỚP.
I Ổn định tổ chức:
II Kiểm tra bài củ: Không
Trang 6III Bài mới:
1 Đặt vấn đề :
2 Triển khai bài:
Hoạt động của thầy và trò Nội dung ghi bảng
Hoạt động 1: Kiểm tra việc lĩnh hội một số kiến thức trong chương (10 phút)
? Cho biÕt khi ®Ưt tªn cho mĩt ®íng th¼ng
cê mÍy c¸ch ®Ưt tªn, chØ rê vµ vÏ h×nh
minh hôa
Hs: Lần lượt trả lời
? Khi nµo th× ba ®iÓm A, B, C th¼ng hµng.
H·y vÏ h×nh minh hôa Trong ba ®iÓm ®ê
®iÓm nµo n»m gi÷a hai ®iÓm cßn l¹i H·y
viÕt hÖ thøc liªn hÖ.
Hs: Lần lượt trả lời
1 §Ưt tªn cho ®íng th¼ng: Cê 3 c¸ch ®Ưt tªn cho ®íng th¼ng:
C1: Dïng mĩt ch÷ c¸i in thíng
C2: Dïng hai ch÷ c¸i in thíng
C3: Dïng hai ch÷ c¸i in hoa
2 Ba ®iÓm A, B, C th¼ng hµng:
- Khi ba ®iÓm A, B, C cïng n»m trªn mĩt ®íng th¼ng, ta nêi chóng th¼ng hµng.
- §iÓm B n»m gi÷a hai ®iÓm A vµ C
Ta cê hÖ thøc: AB + BC = AC
Hoạt động 2: Đọc hình để củng cố nội dung kiến thức (7 phút)
Gv: Treo b¶ng phô nĩi dung c¸c kiÕn thøc
vÒ kh¸i niÖm ®iÓm, ®o¹n th¼ng, trung
®iÓm cña ®¹on th¼ng, ®iÓm n»m gi÷a hai
®iÓm (HV_ SGV vÏ ị b¶ng phô)
? Mìi h×nh trong b¶ng sau cho ta biÕt nĩi
dung kiÕn thøc g×
3 Học sinh xem h×nh vÏ vµ tr¶ líi :
Hoạt động 3: Vận dụng kiến thức đê ôn tập lăm băi tập (19 phút)
Gv: ®ôc nĩi dung BT
Cho hai tia ph©n biÖt chung gỉc Ox, Oy
(Kh«ng ®ỉi nhau)
- VÏ ®íng th¼ng aa’ c¾t hai tia ®ê t¹i A, B
kh¸c O.
- VÏ ®iÓm M n»m gi÷a hai ®iÓm A, B VÏ
tia OM
- VÏ tia ON lă tia đối của tia OM
a) ChØ ra nh÷ng ®o¹n th¼ng trªn h×nh ?
b) ChØ ra ba ®iÓm th¼ng hµng trªn h×nh ?
c) Trªn h×nh có tia nµo n»m gi÷a hai tia
cßn l¹i kh«ng ?
? Bµi to¸n cho ta biÕt g× ? CÌn t×m g×
4 Bµi tỊp:
Gi¶i:
a) Nh÷ng ®o¹n th¼ng trªn h×nh :
ON, OM, OA, OB, AB, AM, MB
b) Ba ®iÓm th¼ng hµng trªn h×nh :
A, M vă B ; N, O vă M
Hs: Lần lượt trả lời
Gv: Nhận xĩt vă HD sữa sai
Hs: Đọc nội dung BT 7/ 127 (SGK)
? Lăm thế năo ®Ó vÏ ®îc trung ®iÓm cña ®o¹n
th¼ng AB = 5cm.
c) Tia OM nằm giữa hai tia Ox vă Oy Băi tập 7/ 127 (SGK): §o¹n th¼ng AB cê
®ĩ dµi b»ng 5cm H·y trung ®iÓm cña
®o¹n th¼ng Íy.
Gi¶i:
Ta cê: AM + MB = AB
a
A
B
a
a'
x
y
Trang 7Hs: Nªu c¸ch vÏ trung ®iÓm M cña ®o¹n
th¼ng AB.
Gv: Nhận xĩt vă HD sữa sai
Mµ MA =MB Suy ra: MA = MB =
2
5 2
AB
2,5cm.
IV Cñng cỉ: (7 phút)
- Nh¾c l¹i nĩi dung kiÕn thøc ®· được «n tỊp
- Lµm BT 8/127 SGK.
V Hướng dẫn về nhă: (2 phút)
- Xem l¹i bµi, c¸c BT ®· gi¶i
- ¤n l¹i c¸c nĩi dung ®· ®îc «n tỊp
- ChuỈn bÞ tiÕt sau kiÓm tra 1 tiÕt.
Ngăy soạn:
Tiết 14: KIỂM TRA CHƯƠNG I
A Môc tiªu.
- KiÕn thøc: HÖ thỉng, kiÓm tra l¹i nĩi dung cña c¸c kiÕn thøc cña ch¬ng
- Kü n¨ng: RÌn luyÖn kü n¨ng sö dông thµnh th¹o thíc th¼ng, thíc cê chia kho¶ng
c¸ch, compa ®Ó ®o ®o¹n th¼ng.
- Th¸i ®ĩ: Gi¸o dôc tÝnh cỈn thỊn khi ®o, ®Ưt, x¸c ®Þnh ®iÓm
B Ph¬ng ph¸p.
Kiểm tra thực hănh
C ChuỈn bÞ.
- Giâo viín: Đề kiển tra
- Học sinh: Bút, thước, com pa
D TiÕn tr×nh.
I Ổn định tổ chức:
II Kiểm tra bài củ: Không
III Bài mới:
1/ ĐỀ KIỂM TRA
A PHẦN TRẮC NGHIỆM: (4 điểm)
Hêy khoanh tròn văo một chữ in hoa A, B, C, D đứng trước cđu trả lời đúng(trừ cđu 4)
Câu 1: (0,5 điểm) Có mấy cách để đặt tên cho một đường thẳng ?
Câu 2: (0,5 điểm) Nếu điểm M nằm giữa hai điểm A và B thì
A AM + AB = MB C AB + MB = AM
B AM + MB = AB D BM + AB = AM Câu 3: (0,5 điểm) Điểm I là trung điểm của đoạn AB khi :
A IA = IB C AI + IB = AB và
IA = IB
B AI + IB = AB D IA = 2.IB
Câu 4: (2,5 điểm _mỗi câu đúng 0,5 điểm)
Trang 8Đânh d u "X" v o ô thích h p ấu "X" văo ô thích hợp ăo ô thích hợp ợp
a) Hai tia phân biệt là hai tia không có
điểm chung
b) Hai tia đối nhau thì cùng nằm trên
một đường thẳng
c) Nếu điểm M nằm giữa hai điểm A
và B thì AM + MB = AB
d) Hai đường thẳng phân biệt thì
hoặc cắt nhau hoặc song song
e) Nếu MA = MB = AB 2 thì M là trung
điểm của đoạn thẳng AB
B PHẦN TỰ LUẬN : (6 điểm)
Câu 1: a) Vẽ tia Ox
b) Vẽ ba điểm A, B, C trên tia Ox sao cho OA = 4cm, OB
= 6cm, OC = 8cm.
Tính độ dài các đoạn thẳng AB và BC ?
c) Điểm B có là trung điểm của đoạn thẳng AC hay không ? Vì sao ?
2/ ĐÂP ÂN - THANG ĐIỂM
A PHẦN TRẮC NGHIỆM: (4 điểm_ mỗi cđu 0,5 điểm)
Cđu 1: B Cđu 2: B Cđu 3: C Cđu 4: a) Sai b) Đúng c) Đúng d) Đúng
B PHẦN TỰ LUẬN : (6 điểm)
a) Vẽ đúng hình (2 điểm)
b) Ghi đúng công thức (1 điểm)
+ Tính được AB = 2cm (1 điểm)
BC = 2cm (1 điểm)
c) Chỉ ra B lă trung điểm (1 điểm)
IV Dặn dò:
- Xem lại toăn bộ kiến thức của chương, về nhă tự ôn tập (hoăn thănh học kì I)
- Tuần sau trở đi tạm dừng học hình học, chuyển qua học số học
cm
