tiet 11

Bài toán đặt vấn đề - Dữ liệu ra Output : Tổng S Lập chương trình tính tổng sau: - Dữ liệu vào Input : Nhập a Hãy xác định INPUT và OUTPUT của bài toán trên!.  Giá trị đầu, giá trị cu

ViÕt c©u lÖnh If Then (trong –

Pascal) thÓ hiÖn cÊu tróc rÏ nh¸nh sau:

NÕu ngµy b»ng 20 vµ th¸ng b»ng 11 th× ®­a ra mµn h×nh 5

dßng th«ng b¸o “Chµo mõng ngµy nhµ gi¸o viÖt nam”

IF (ngay=20) and (thang=11) THEN

Begin

End;

Bµi 10

Gi¸o ¸n ®iÖn tö tin häc líp 11

(PhÇn 1 vµ phÇn 2 (lý thuyÕt))

TiÕt 11

Bài toán 1:

Bài toán 2:

100

1

2

1 1

1

1

+

+

+ +

+ +

+

=

a a

a a

S

1

2

1 1

1

1

+ +

+

+ +

+ +

+

=

N a

a a

a S

Các bài toán đặt vấn đề : Tính tổng S, với a là số nguyên và a>2

cho đến khi 1 < 0 0001

+ N a

XuÊt ph¸t

a

1

1

+

+

a

LÇn 1

2

1

+

+

a

LÇn 2

+…

LÇn N

N

1

Sau mçi lÇn thùc hiÖn gi¸ trÞ tæng S t¨ng thªm  ( víi i =1; 2; 3 ; ;N)

a + i

Cïng t×m thuËt to¸n

Mçi lÇn thùc hiÖn gi¸ trÞ tæng S t¨ng thªm bao nhiªu?

Bài toán 1: Bài toán 2:

100

1

2

1 1

1

1

+

+

+ +

+ +

+

=

a a

a a

+

+

+ +

+ +

+

=

N a

a a

a S

Cho đến khi a +1N < 0.0001

 Số lần lặp biết trước.

 Việc tăng giá trị cho tổng S được lặp đi lặp lại cho đến khi

0.0001 N

a

1

<

+

• Việc tăng giá trị cho

tổng S được lặp đi lặp

lại 100 lần

tìm sự khác biệt

 Số lần lặp chưa biết trước.

các em hãy cho biết

sự khác biệt giữa hai

bài toán?

CÊu tróc lÆp

1 Bài toán đặt vấn đề

- Dữ liệu ra (Output) : Tổng S

Lập chương trình tính tổng sau:

- Dữ liệu vào (Input) : Nhập a

Hãy xác định INPUT và OUTPUT của bài

toán trên!

I Lặp với số lần lặp biết trước

100

1

2

1 1

1

1

+

+

+ +

+ +

+

=

a a

a a

S

Phân tích bài toán (ý tưởng)

Nhận xét:

Ban đầu: S = 1/a

Cộng lần 1: S = S + 1/(a+1)

Cộng lần 2: S = S + 1/(a+2)

Cộng lần 3: S = S + 1/(a+3)

Cộng lần 100: S = S + 1/(a+100)

a

1

=

S

Bắt đầu từ lần cộng 1 việc tính

S được lặp đi lặp lại 100 lần theo quy luật

S sau = S trước + 1/(a+i) với i chạy từ 1 → 100

1

1

+

+

1

+

+

1

+

+

a

100

1

+

+

+

a

Từ ý tưởng trên em hãy viết thuật toán cho bài toán

B1: Nhập a;

B2: S1/a; i0;

B4: Nếu i >100 thì đưa ra giá

trị S rồi Kết thúc;

B5 : S S + 1/(a+i) rồi quay

lại bước 3;

B3: i  i +1;

Xây dựng thuật toán

Phân tích bài toán (ý tưởng 2)

Nhận xét:

Ban đầu: S = 1/a

Cộng lần 1: S = S + 1/(a+100)

Cộng lần 2: S = S + 1/(a+99)

Cộng lần 3: S = S + 1/(a+98)

Cộng lần 100: S = S + 1/(a+1)

a

1

=

S

Bắt đầu từ lần cộng 1 việc tính

S được lặp đi lặp lại 100 lần theo quy luật

S sau = S trước + 1/(a+i) với i chạy từ 100 → 1

100

1

+

+

1

+

+

1

+

+

a

1

1

+

+ +

a

B1: Nhập a;

B2: S1/a; i0;

B4: Nếu i >100 thì đưa ra giá

trị S rồi Kết thúc;

B5 : S S + 1/(a+i) rồi quay

lại bước 3;

B3: i  i +1;

Xây dựng thuật toán Thuật toán Tong_1a

B1: Nhập a;

B2: S1/a; i101;

B4: Nếu i <1 thì đưa ra giá trị

S rồi Kết thúc;

B5 : S S + 1/(a+i) rồi quay lại bước 3;

B3: i  i -1;

Thuật toán Tong_1b

Thuật toán Tong_1a , giá trị i bắt đầu tham gia vòng lặp là 1 sau mỗi lần lặp i tăng lên 1 cho đến khi i > 100 (i = 101) thì

kết thúc lặp (thực hiện 100 lần).

Nhận xét:

Thuật toán Tong_1b , giá trị i bắt đầu tham gia vòng lặp là 100 sau mỗi lần lặp i giảm đi 1 cho đến khi i < 1 (i = 0) thì kết thúc

Ta nói cách lặp trong thuật toán Tong_1a là dạng tiến và trong thuật toán Tong_1b là dạng lùi.

FOR <biến đếm> := <giá trị đầu> TO <giá trị cuối> DO < câu lệnh>;

VD1: S:=1/a;

FOR i:=1 TO 100 DO S:=S+1/(a+i);

b Dạng 2 (dạng lùi)

FOR <biến đếm> := <giá trị cuối> DOWNTO <giá trị đầu> DO <câu lệnh >;

VD1: S:=1/a;

FOR i:=100 DOWNTO 1 DO S:=S+1/(a+i);

a Dạng 1 (dạng tiến)

2 Lặp với số lần lặp biết trước

VD2: IF (ngay=20) and (thang=11) THEN

FOR i:=1 TO 5 DO writeln(’ngay nha giao Viet Nam’);

VD2: IF (ngay=20) and (thang=11) THEN

FOR i:=5 DOWN TO 5 DO writeln(’ngay nha giao Viet Nam’);

 Giá trị đầu, giá trị cuối là các biểu thức cùng kiểu với biến đếm, giá trị đầu phải nhỏ hơn giá trị cuối.

VD: For i:= 100 to 200 do write(i);

 Giá trị biến đếm được điều chỉnh tự động, vì vậy câu

lệnh sau DO không được thay đổi giá trị biến đếm.

Trong đó

 Biến đếm là biến kiểu số nguyên hoặc kí tự.

VD2: For i:=‘a’ to ‘z’ do write(i);

S := 1 ; i := 2;

S := S +1/ i ;

i := i +1;

2.08 1.83

1.5

1

4 3

2 Lượt

i

5

Nhập N

S := 1 ; i := 2;

2>5 ?

S

S := 1 +1/2 ;

i := 2 +1;

3>5 ?

S := 1.5+1/3 ;

i := 3 +1;

4>5 ?

S := 1.83+1/4 ;

i := 4 +1;

5>5 ?

S := 2.08+1/5;

i := 5 +1;

6

S 6>5 ? Tổng S=2.28 In Tổng S

Với N = 5

2.28

Đ

Mô phỏng thuật toán

Lặp dạng tiến Lặp dạng lùi

Biến:=<GT đầu >

Biến <= GT cuối

Cõu lệnh Biến tự động tăng 1 ĐVị

Biến:=<GT cuối >

Biến >= GT đầu

Cõu lệnh

Biến tự động giảm 1 ĐVị

Biến:=<GT đầu >

Biến <= GT cuối

Cõu lệnh

Biến tự động tăng 1 ĐVị

True

False

Biến:=<GT cuối >

Biến >= GT đầui

Cõu lệnh

Biến tự động giảm 1 ĐVị

True

Lưu đồ hoạt động

Hãy nhớ!

FOR TO DO

…

FOR Downto DO

trước.