KINH TẾ VI MÔ CHUONG VIII

Sự trục trặc của thị trườngSự trục trặc của thị trường là sự không hoàn hảo của cơ chế thị trường, là thuật ngữ dùng để chỉ một nền kinh tế mà việcphân bổ nguồn lực không đạt hiệu quả, h

Trang 1

I Sự trục trặc của thị trường

Sự trục trặc của thị trường là sự không hoàn hảo của cơ chế

thị trường, là thuật ngữ dùng để chỉ một nền kinh tế mà việcphân bổ nguồn lực không đạt hiệu quả, hoặc sản xuất quánhiều hoặc quá ít một loại hàng hóa nào đó

CHƯƠNG VIII.

SỰ TRỤC TRẶC CỦA THỊ TRƯỜNG

VÀ VAI TRÒ CỦA CHÍNH PHỦ

Trang 2

Có 5 nguyên nhân dẫn đến sự trục trặc của thị trường

1 Cạnh tranh không hoàn hảo

Cạnh tranh không hoàn hảo là cơ cấu thị trường trong đó cáchãng có sức mạnh thị trường và do đó hạn chế sản lượng,nâng giá bán và tạo ra phần mất không đối với xã hội

VD: Độc quyền, Cartel thường khống chế sản lượng, nâng giá bán gây thiệt hại cho xã hội.

CHƯƠNG VIII.

Trang 3

CHƯƠNG VIII.

Trang 4

2 Ảnh hưởng ngoại ứng

Ảnh hưởng ngoại ứng là các hành động của một người

gây ra chi phí hoặc có lợi ích trực tiếp đối với những ngườikhác nhưng cá nhân đó không tính đến

VD: Ô nhiễm, tiếng ồn, tắc nghẽn giao thông…

Có 2 loại ảnh hưởng ngoại ứng

CHƯƠNG VIII.

Trang 5

2.1 Ảnh hưởng ngoại ứng tiêu cực

Ảnh hưởng ngoại tứng tiêu cực (hay còn gọi là chi phí ngoại ứng) là chí phí của việc sản xuất ra hàng hóa hoặc dịch

vụ mà những người không tiêu dùng nó phải chịu

VD: Các hãng có xu hướng thải chất thải xuống sông

hồ gây ô nhiễm nguồn nước chứ không muốn bỏ ra hàng tỷ đồng để xây dựng hệ thống xử lý chất thải phù hợp quy chuẩn như Công ty Vedan xả thải xuống sông Thị Vải.

CHƯƠNG VIII.

Trang 6

2.1 Ảnh hưởng ngoại ứng tiêu cực

MSC: Marginal social cost – chi phí cận biên của xã hội do

có ảnh hưởng ngoại ứng

MEC: Marginal externality cost – chi phí cận biên ngoại ứng.

=> MEC là đường dốc lên từ 0 vì không sản xuất thì khôngảnh hưởng

Ta có: MSC = MC + MEC

CHƯƠNG VIII.

Trang 7

Q2, P2;

- Tại A có tính

đến MEC

=> P = MSC,sản xuất Pe, Qe

Trang 8

vụ mà những người không tiêu dùng nó được hưởng.

VD: các dịch vụ y tế cũng đem lại các lợi ích ngoại ứng Việc bảo vệ sức khỏe và giữ vệ sinh cá nhân của người nào đó làm giảm rủi ro gây nhiễm bệnh sang những người tiếp xúc với cá nhân đó.

CHƯƠNG VIII.

Trang 9

2.2 Ảnh hưởng ngoại ứng tích cực

MSB: Marginal social benefit - Lợi ích cận biên của xã hội:

là tổng lợi ích mà thực tế XH thu được từ hoạt động đó

MEB: Marginal externality benefit - Lợi ích cận biên ngoại

ứng: là ích lợi thu được từ thêm một đơn vị sử dụng

Ta có: MSB = MU + MEB

CHƯƠNG VIII.

Trang 11

3 Hàng hóa công cộng

Hàng hoá công cộng (Public goods): Hàng hoá công cộng là

những hàng hoá dịch vụ mà việc tiêu dùng của người nàykhông loại trừ sự tiêu dùng của người khác

CHƯƠNG VIII.

Trang 12

Ngược lại, hàng hóa mang tính cạnh tranh là hàng hóa

mà việc tiêu dùng hàng hóa đó của một người làm giảm lượngtiêu dùng hàng hóa đó của người khác

VD: Vé xem phim Avatar 3D tại rạp Mega Star.

CHƯƠNG VIII.

Trang 13

Ngược lại, hàng hóa loại trừ là hàng hóa mà chúng ta

có thể ngăn cản người khác sử dụng hoặc hưởng lợi ích từ nó

VD: Chương trình truyền hình cáp.

CHƯƠNG VIII.

Trang 14

3 Hàng hóa công cộng

Hàng hoá công cộng cũng gây nên một tình trạng là

sự trông chờ, ỷ nại vào Nhà nước của những kẻ ăn không,không chịu đầu tư hoặc phá hoại hay sử dụng lãng phí cáchàng hoá công cộng

Ví dụ: Chương trình tiêm chủng mở rộng trong cộng đồng.

CHƯƠNG VIII.

Trang 15

4 Đảm bảo công bằng xã hội

Đường Lorenz minh họa mức độ bất bình đẳng ĐườngLorenz càng gần đường thẳng bình đẳng thì sự phân phối thunhập càng công bằng

CHƯƠNG VIII.

Trang 16

5 Thông tin không cân xứng

- Thông tin không cân xứng là một hiện tượng tương đối phổ

biến trong cuộc sống, khi mà người này lại biết nhiều hơnngười kia về một điều gì đó đang diễn ra

- Thông tin không cân xứng dẫn đến hai hiện tượng: lựa chọn bất lợi (adverse selection) và rủi ro đạo đức (moral hazard).

CHƯƠNG VIII.

Trang 17

5 Thông tin không cân xứng

- Lựa chọn bất lợi là một vấn đề nảy sinh do thông tin bất

cân xứng giữa người bán và người mua Trong trường hợpnày thông tin bất cân xứng xảy ra trước khi khi ký kết hợpđồng

- Rủi ro đạo đức là vấn đề nảy sinh khi người mua bảo hiểm

đã kí hợp đồng với công ty bảo hiểm và họ hoàn toàn không

bị giám sát gì bởi công ty bảo hiểm thì họ thường có nhữnghành động làm tăng khả năng xảy ra của tai nạn hay thươngtật

CHƯƠNG VIII.

Trang 18

II Vai trò của Chính phủ trong nền kinh tế thị trường

- Quan điểm của trường phái Tân cổ điển: phản đối sự can

thiệp Chính phủ

- Quan điểm “can thiệp”: Chính phủ nên can thiệp một

cách rộng rãi bằng việc thúc đẩy các khu vực riêng biệtmột cách có chọn lựa

- Quan điểm “thân thiện với thị trường”: Nền kinh tế thị

trường rất cần đến một chính phủ mạnh, nhưng chỉ nêncan thiệp ở một mức độ nhất định và trong những trườnghợp cần thiết

CHƯƠNG VIII.

Trang 19

1 Các chức năng kinh tế của Chính phủ

Chính phủ có 3 chức năng kinh tế là chức năng kinh tế vĩ

mô, chức năng kinh tế vi mô và chức năng điều tiết kinhtế

1.1 Chức năng kinh tế vĩ mô

Trang 20

1.2 Chức năng kinh tế vi mô

- Chính phủ tác động đến việc phân bổ và sử dụng các nguồn lực để cải thiện hiệu quả kinh tế.

CHƯƠNG VIII.

Trang 21

1.2 Chức năng kinh tế vi mô

- Chính phủ tác động đến việc phân bổ và sử dụng các nguồn lực để cải thiện hiệu quả kinh tế.

- Đảm bảo sự cạnh tranh công bằng trên thị trường sản phẩm và thị trường yếu tố sản xuất.

- Tối thiểu hóa những trục trặc của thị trường.

- Tự do hóa giá cả.

CHƯƠNG VIII.

Trang 22

1.3 Chức năng điều tiết của Chính phủ

- Chức năng này gắn liền với việc tạo lập môi trường kinh doanh về kinh tế và pháp lý cho nền kinh tế thị trường

VD: những pháp lệnh và luật lệ cơ bản như luật doanh nghiệp, luật thương mại, luật chống độc quyền, luật lao động…

CHƯƠNG VIII.

Trang 23

2 Các công cụ kinh tế chủ yếu của Chính phủ

2.1 Khắc phục sự không hoàn hảo của thị trường

Trang 24

Trang 25

Trang 26

2.3 Cung cấp hàng hóa công cộng

2.4 Đảm bảo phân phối thu nhập công bằng

- Thuế và trợ cấp

- Chuyển giao thu nhập

- Điều tiết giá cả của các yếu tố sản xuất

CHƯƠNG VIII.

Trang 27

3 Phương pháp điều tiết kinh tế

Trang 28

a Điều tiết giá:

Điều tiết độc quyền tự nhiên (tính kinh tế theo qui mô, hiệusuất theo qui mô)

LATC giảm khi Q tăng => đường LATC dốc xuống từ tráisang phải

LMC nằm dưới LATC và dốc xuống từ trái sang phải

CHƯƠNG VIII.

Trang 29

* Nếu không điều tiết thì hãng độc quyền sẽ sản xuất tại mứcsản lượng Qa (MR =LMC), và giá là Pa=> A(Qa, Pa)

Khi duy trì độc quyền thì xã hội sẽ mất không (DWL)

 Chính phủ cần điều tiết độc quyền tự nhiên ►

* Mục tiêu là hiệu quả sản xuất: đặt P = MC = Pc lúc nàyDWL = 0 nhưng P < LATC (tổng lỗ = CC’xQc) Muốn doanhnghiệp tiếp tục sản xuất thì chi phí phải bù lỗ, hoặc họ sẽ rútkhỏi thị trường ►

CHƯƠNG VIII.

Trang 30

* Mục tiêu hiệu quả sản xuất: thì tổng CP bình quân thấp nhất

=> Qc thì LATC vẫn chưa min, do đó hãng ĐQ bị lỗ => chínhsách này không thành công ►

* Mục tiêu công bằng: Chính phủ đưa ra mức giá P = LATC,tại điểm B (Qb,Pb); vẫn còn DWL, nhưng LN ĐQ = 0 Tạiđây mục tiêu 2 bên đạt được thông qua điều tiết lợi nhuận ►

CHƯƠNG VIII.

Trang 31

a Điều tiết sản lượng:

- 3 phương pháp điều tiết giá đều có nhược điểm => CP điều

tiết qua sản lượng ►

- Phương pháp là điều chỉnh sản lượng trực tiếp

VD: buộc một hãng phải SX mức sản luợng tối thiểu nào đó

và để cầu tiêu dùng xác định gía ứng với sản lượng đó. ►

- CP đưa ra Q* thuộc (Qa, Qb), ứng với là P*, tuy DWL >0nhưng nhỏ hơn tại điểm A, ĐQ vẫn có lợi nhuận = DD’xQ*

►

CHƯƠNG VIII.

Trang 32

CHÚC CÁC EM HỌC TẬP TỐT

VÀ THI ĐẠT KẾT QUẢ CAO!

Định dạng
Số trang	32
Dung lượng	0,91 MB