HƯỚNG DẪN THỰC HIỆN NỘI DUNG GIÁO DỤC AN TOÀN GIAO THÔNG TRONG TRƯỜNG MẦM NON

HƯỚNG DẪN THỰC HIỆN NỘI DUNG GIÁO DỤC AN TOÀN GIAO THÔNG TRONG TRƯỜNG MẦM NON... - Một trong những nguyên nhân cơ bản của tai nạn giao thông đối với trẻ em ở các nước đang phát triển là

HƯỚNG DẪN THỰC HIỆN NỘI DUNG GIÁO DỤC AN TOÀN GIAO THÔNG

TRONG TRƯỜNG MẦM NON

I.MỤC TIÊU

* Về kiến thức:

- Biết được tầm quan trọng của GDATGT cho trẻ trong trường mầm non

và nhiệm vụ GDATGT trong nhà trường

- Biết được những điểm mới của nội dung, phương pháp, cách thức tổ chức thự hiện nội dung GDATGT cho trẻ mẫu giáo trong trường mầm non

- Tự giác thực hiện và là tấm gương tốt về chấp hành luật ATGT

II NỘI DUNG CHÍNH

1 Tầm quan trọng và nhiệm vụ giáo dục ATGT trong trường mầm non Những điểm mới của luật ATGT đường bộ liên quan đến trẻ em

2 Mục tiêu, nội dung, phương pháp giáo dục ATGT cho trẻ MG

3 Hướng dẫn thực hiện nội dung giáo dục ATGT trong trường mầm non

4 Thực hành thiết kế chủ đề ATGT, sử dụng trò chơi, bài hát, câu đố, truyện kể giáo dục ATGT trong các hoạt động giáo dục

III CHUẨN BỊ

- Tài liệu giáo dục ATGT cho trẻ MG

- Giấy A0, A4, bút dạ màu xanh/ đen, đỏ; băng dính, cặp gim

- Máy chiếu

Dựa vào hiểu biết và kinh nghiệm của mình anh/chị hãy nêu:

- Tầm quan trọng của GDATGT cho trẻ trong trường mầm non và

nhiệm vụ GDATGT trong nhà trường.

Thông tin phản hồi:

1 Tầm quan trọng của GDATGT cho trẻ MN

- Hàng ngày trẻ phải đối mặt với các tình huống giao thông nguy hiểm Giáo

dục ATGT sẽ chuẩn bị cho trẻ trở thành những người tham gia giao thông an toàn.

- Một trong những nguyên nhân cơ bản của tai nạn giao thông đối với trẻ em

ở các nước đang phát triển là thất bại trong việc đưa giáo dục ATGT vào

chương trình giảng dạy của nhà trường, giáo dục là một biện pháp hiệu quả.

- Giai đoạn hiệu quả nhất để giáo dục trẻ các kiến thức và kỷ năng mà chúng nhớ suốt đời là lứa tuổi mầm non.

Một chương trình giáo dục ATGT nên bắt đầu từ giáo dục mầm non và lên tục thực hiện giáo dục ATGT trong suốt thời gian trẻ ngồi trên ghế nhà trường

2 Nhiệm vụ GDATGT trong nhà trường.

- Ngành Giáo dục có một số lượng lớn học sinh, sinh viên, giáo viên hằng

ngày tham gia giao thông Nếu những người này thực hiện tốt những quy

định của Luật giao thông, có ý thức bảo đảm trật tự ATGT thì sự ùn tắc và tai nạn giao thông có thể giảm đi một cách đáng kể Do đó Giáo dục nhận thức, hành vi và ý thức chấp hành Luật Giao thông cho giáo viên và học sinh, sinh viên là một nhiệm vụ cần thiết của Ngành giáo dục.

- Ngày 31/8/2007 , Bộ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo đã ban hành chỉ thị số 52/2007/CT-BGDĐT về “Tăng cường công tác giáo dục an toàn giao thông trong các sở giáo dục” Thực hiện chỉ thị của Bộ Trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo, các cấp học từ mầm non đến đại học đã có sự chỉ đạo cụ thể thực hiện nhiệm vụ giáo dục an toàn giao thông trong

trường học tùy theo cấp học và độ tuổi

- Trong những hoạt động này, việc giáo dục trong trường mầm non có một tầm quan trọng đặc biệt vì nó giúp trẻ em có nhận thức ban đầu rất cơ bản để hình thành những hành vi đúng và có ý thức tôn trọng Luật giao thông từ nhỏ cho đến khi trưởng thành

3 Một số quy định giao thông liên quan đến trẻ em (Theo luật Giao thông đường bộ và Nghị định 171/2013/NĐ-CP)

* Với những người điều khiển xe mô tô, xe gắn máy (Kể cả xe đạp điện), các loại xe tương tự xe gắn máy:

- Khi chở trẻ em từ 06 tuổi trở lên phải đội “mũ bảo hiểm cho người đi

mô tô, xe maý” đúng quy cách cho trẻ

- Khi chở trẻ em dưới 14 tuổi, có thể chở theo tối đa 02 người trên xe.

- Được phép cho trẻ em ngồi trước yên xe.

* Với người điều khiển xe đạp, xe máy (Kể cả xe đạp điện):

- Có thể được chở tối đa 2 người trong đó có một trẻ em dưới 7 tuổi.

- Người điều khiển xe đạp , xe máy khi chở trẻ em từ 06 tuổi trở lên phải đội “mũ bảo hiểm cho người đi mô tô, xe máy” và cài quai đúng quy cách cho trẻ.

* Đối với các đối tượng tham gia giao thông khác:

- Nhân viên phục vụ trên xe buýt, xe vận chuyển hành khách theo tuyến

cố định, xe vận chuyển hành khách du lịch có trách nhiệm hỗ trợ, giúp đỡ hành khách là trẻ em không tự lên xuống xe được.

- Trẻ em dưới 7 tuổi khi đi qua đường đô thị, đường thường xuyên có xe

cơ giới qua lại phải có người lớn dắt, mọi người có trách nhiệm giúp đỡ trẻ

em dưới 7 tuổi khi đi qua đường.

- Các bậc phụ huynh cần chú ý có các biện pháp an toàn để giữ trẻ ngồi sau an toàn.

- Các bậc phụ huynh cần hướng dẫn trẻ chấp hành các quy tắc thường gặp như sang đường đúng vạch kẻ đường, chú ý quan sát; đi bộ trên vỉa

hè, sát lề đường, đi xe đạp không vượt đèn đỏ, không dàn hàng ngang…

Nội dung 2: Mục tiêu , nội dung giáo dục ATGT cho trẻ MG

Thảo luận nhóm:

Bằng kinh nghiệm thực tiễn và kiến thức của mình, theo các anh/chị, mục tiêu, nội dung của giáo dục ATGT cho trẻ mẫu giáo là gì?

Thông tin phản hồi:

I Mục tiêu GDATGT cho trẻ MG

* Về kiến thức:

- Nhận biết và phân biệt một số phương tiện giao thông thông dụng

và một số biển báo giao thông

- Nhận biết một số dịch vụ khi tham gia giao thông

- Biết một số quy định đảm bảo an toàn khi tham gia giao thông

- Hào hứng tham gia các hoạt động về giáo dục ATGT ở trường, ở nhà

- Đồng tình với những hành vi đúng và không đồng tình với những hành vi sai về ATGT

II Nội dung giáo dục ATGT cho trẻ MG:

Nội dung giáo dục ATGT cho trẻ trong trường MN gồm có nội dung chung và nội dung phân theo độ tuổi

Nội dung chung cho lứa tuổi mẫu giáo:

1.1.Một số phương tiện giao thông: Giới thiệu về các loại phương tiện giao thông khác nhau mà con người thường sử dụng như:

PTGT đường bộ, giao thông đường thủy và phương tiện giao thông đường hàng không Cụ thể như sau:

* Các phương tiện giao thông đường bộ:

- Giới thiệu về sự đa dạng của PTGT

- Một số dạng đặc biệt của PTGT đường bộ

- Tên gọi, người điều khiển các PTGT đường bộ

- Quy định khi tham gia các PTGT đường bộ: Quý khách phải mua

vé tại nhà ga, bến xe khi đi ô tô khách, tàu hỏa

* Các PTGT đường thủy:

- Giói thiệu về sự đa dạng của PTGT đường thủy

- Tên gọi người điều khiển các PTGT đường thủy

- Quy định khi đi các PTGT đường thủy…

* Các PTGT đường hàng không:

- Các loại máy bay.

- Máy bay là PTGT nhanh nhất để chở người, hàng từ nơi này đến nơi khác Trên máy bay có tiếp viên để giúp đỡ hành khách khi cần thiết và phục vụ bữa ăn trong các chuyến bay.

- Cấu tạo, hình dáng của máy bay.

-Tên gọi người điều khển máy bay.

- Khi đi máy bay hành khách phải mua vé và làm thủ tục tại sân bay.

1.2 Hệ thống báo hiệu đường bộ:

* Đèn tín hiệu giao thông:

- Đèn tín hiệu giao thông có 3 màu: Xanh,vàng, đỏ.

- Ý nghĩa của đèn tín hiệu

* Biển báo hiệu đường bộ:

- Các nhóm biển báo và ý nghĩa của chúng.Biển báo hiệu đường bộ gồm 5 nhóm, ý nghĩa của từng nhóm như sau:

+ Biển báo cấm đề biểu thị các điều cấm.

+ Biển báo nguy hiểm để cảnh báo các tình huống nguy hiểm có thể xảy ra + Biển hiệu lệnh để báo các hiệu lệnh để thi hành.

+ Biển chỉ dẫn để chỉ dẫn các đường đi hoặc điều cần biết.

+ Biển phụ để thuyết minh bổ sung các loại biển báo cấm, biển báo nguy hiểm, biển hiệu lệnh và biển chỉ dẫn.

1.3 An toàn khi tham gia giao thông:

* Khi đi bộ :

- Đi trên hè phố, lề đường: Đi bộ sát mép đường vỉa hè.

- Khi đi qua đường phải có người lớn dắt.

- Khi sang đường phải đi vào phần đường dành cho người đi bộ, quan sát 2 phía, nếu có xe cộ đến gần không đi vội.

- Từ trong nhà, trong ngõ, không tự chạy ra đường đột ngột, dễ gây ra tai nạn GT

- Khi đi qua ngã ba, ngã tư… đường phố phải đi ở phần đường dành cho người đi

bộ và tuân thủ các tín hiệu chỉ dẫn.

- Trường hơp không có đèn tín hiệu , không có vạch kẻ đường, cầu vượt, hầm dành cho người đi bộ thì người đi bộ phải quan sát các xe đang đi tới, chỉ qua đường khi bảo đảm an toàn và chịu trách nhiệm đảm bảo an toàn và chịu trách nhiệm bảo đảm an toàn khi qua đường.

các ngã ba, ngã tư, sắp xếp cột đèn tín hiệu giao thông để tổ chức trẻ chơi thực hành luật giao thông đường bộ

* Khi đi trên các PTGT :

- Phải có người lớn đi cùng.

- Ngồi yên một chổ, phải thắt dây an toàn.

- Mặc áo phao trước khi xuống thuyền phà.

- Không chen lấn, xô đẩy, đùa nghịch.

- Không thò đầu thò tay ra ngoài.

- Không đứng ở cửa lên xuống hoặc đu, bám thành xe.

- Khi Tàu, xe, thuyền dừng hẳn mới lên hoặc xuống theo trật tự.

2 Nội dung giáo dục an toàn giao thông phân theo độ tuổi.

- Nội dung GDATGT được phân chia theo độ tuổi theo nguyên tắc đồng tâm, phát triển phù hợp với đặc điểm nhận thức của trẻ

2.1 Cho trẻ 3 -4 tuổi:

- Làm quen với một số phương tiện giao thông quen thuộc: Nhận biết tên gọi, đặc điểm, công dụng của một số PTGT quen thuộc như ô tô, xe máy, xe đạp, tàu hỏa, máy bay…

- Nắm tay người lớn khi qua đường: Trẻ em dưới 7 tuổi không được

qua đường một mình, nếu muốn qua đường phải có người lớn nắm tay dẫn dắt,

- Ngồi trên xe đạp, xe máy an toàn

- Ngồi cho 2 chân về 2 bên, 2 tay ôm người lái xe và đội mũ bảo hiểm đúng quy cách khi ngồi trên xe đạp, hoặc xe máy Không được ngồi

trên đầu xe hoặc giỏ xe, không được đứng trên xe

- Không ngồi ngược chiều của xe

2.2 Cho trẻ 4-5 tuổi :

Ngoài việc cũng cố các nội dung đã học ở lớp 3 -4 tuổi, lớp 4 -5 tuổi cần được hướng dẫn thêm

- Các phương tiện giao thông

+ Kể tên, so sánh, phân loại một số PTGT

+ Biết một số dịch vụ giao thông như: Nơi bán vé, bến ô tô, ga tàu, sân bay, nơi bán xăng dầu…

- Chơi ở nơi an toàn: Tránh nơi có nhiều người và xe cộ đi lại, chợ ,

trạm điện, nơi độc hại, nơi có vật liệu nổ, nơi dễ cháy nổ; Nếu nơi chơi gần khu vực giao thông thì phải có rào chắn bao quanh, có cổng cao an toàn, trẻ em đến chơi không tự do ra, vào được

- Đi bộ an toàn

+ Đi bộ trên vỉa hè hoặc bên lề đường Chú ý quan sát các PTGT đang

đi tới…

+ Đi bộ xa các phương tiện đang chạy dưới lòng đường

+ Nhận biết và chú ý tránh các nguy hiểm có thể xảy ra

+ Khi đi từ trong ngõ ra cần chú ý quan sát các phương tiện giao thông, không chạy đột ngột từ ngõ ra đường lớn hoặc từ trong nhà ra đường

- Làm quen với tín hiệu đèn giao thông.

- An toàn khi đi trên các PTGT

+ Trẻ em khi đi ô tô, tàu, thuyền, phà…phải có người lớn đi cùng

+ Ngồi yên một chổ, thắt dây an toàn

+ Mặc áo phao trước khi xuống thuyền, phà

+ Không thò đầu, thò tay ra ngoài

2.3 Cho trẻ 5 -6 tuổi.

Ngoài cũng cố các nội dung đi học ở lớp 3 -4 tuổi và 4-5 tuổi, lớp 5-7

tuổi cần được hướng dẫn thêm

- Làm quen với một số biển báo hiệu giao thông đường bộ (Màu sắc,

hình dạng và quy định)

- Biển báo cấm, biển báo nguy hiểm, hiệu lệnh, biển chỉ dẫn

- Nơi qua đường an toàn: Nhận biết những nơi qua đường an toàn: /nơi

có vạch kẻ đường; Cầu vượt hoặc hầm qua đường dành cho người đi bộ Khi đi qua đường cần chú ý:

+ Dừng lại bên lề đường trước khi qua đường để quan sát có xe chạy đến gần hay không?

+ Giữ một khoảng cách với mép đường.

+ Không chạy, nhảy, không đi lại la cà khi qua đường.

+ Có người lớn dắt tay.

- Cách đội mũ bảo hiểm đúng như sau:

+ Mở dây quai mũ sang hai bên cho thẳng và đội mũ lên đầu sao cho vành dưới mũ song song với chân mày và kiểm tra xem mũ đã vừa không bằng cách xoay đi xoay lại.

+ Cài quai mũ.

+ Không nên cài quai mũ quá chặt hoặc quá lỏng, nên cài sao cho khoảng cách giữa cằm và quai mũ có độ rộng đủ luồn một hoặc 2 ngón tay qua là vừa.

Như vậy: Về nội dung chú trọng hơn việc cung cấp cho trẻ hiểu biết về các

quy định đảm bảo ATGT.

Nội dung 3: Phương Pháp GDATGT cho trẻ MG

Thảo luận nhóm: Bằng kinh nghiệm và hiểu biết của mình anh/chị hãy nêu ví dụ về:

- Các phương pháp giáo dục ATGT cho trẻ mẫu giáo mà anh/chị đã

sử dụng trong quá trình giáo dục trẻ

Thông tin phản hồi:

- Trong quá trình tổ chức các hoạt động giáo dục nội dung ATGT cần tận dụng triệt để áp dụng các phương pháp “dạy học tích cực”, lấy trẻ làm trung tâm Trẻ phải được hoạt động tham gia trong quá trình lĩnh hội kiến thức và các kỷ năng gắn với nhu cầu, kinh nghiệm và khả năng của trẻ Giáo dục an toàn giao thông coi trọng nhóm phương pháp thực hành, trải nghiệm và trực quan minh họa Các nhóm phương pháp cụ thể sau đây được sử dụng một cách linh hoạt

* Nhóm phương pháp trực quan - minh họa

* Nhóm phương pháp dùng lời nói: Giải thích cặn kẽ cho trẻ cách đi

đường an toàn; cách quan sát an toàn

* Nhóm phương pháp giáo dục bằng tình cảm và khích lệ

* Nhóm phương pháp làm gương, làm mẫu: Sử dụng cuộc sống như một

cơ hội để dạy dỗ trẻ Luôn luôn thực hành những gì chúng ta đã dạy trẻ

- Giáo dục ATGT cho trẻ MG được thực hiện trên một số hoạt động học có chủ định và lồng ghép vào các hoạt động khác trong chương trình chăm sóc giáo dục MG Trong khi hướng dẫn trẻ giáo viên cần tạo điều kiện cho trẻ vui chơi, thực hành cách đi đường và thấy được hậu quả, tác hại của các hành động vi phạm quy định an toàn giao thông

Để thực hiện nội dung giáo dục ATGT có hiệu quả chúng ta có thể thực hiện các cách thức sau:

+ Tham quan công viên nơi có trang bị các đồ dùng, đồ chơi về giao

thông: trang phục, máy bay, tàu hỏa, ô tô…để trẻ tự quan sát và khám phá.

+ Tham quan triển lãm, nhà trưng bày các kiểu ô tô , xe đạp, xe máy…

- Đọc thơ, kể các câu chuyện, bài hát về giao thông

+ Dạy trẻ đọc thơ, kể chuyện cho trẻ nghe hoặc dạy cho trẻ hát về các nội dung liên quan đến giáo dục ATGT.

+ Hướng dẫn trẻ sử dụng các cuốn sách “Bé đi đường”, “Bé học luật giao thông”, “Bé làm quen với giao thông” và chơi với các bộ lô tô về các

phương tiện giao thông.

- Khuyến khích trẻ tạo nên những bức tranh chung về ATGT.

- Mời phụ huynh/ người có kiến thức về ATGT đến nói chuyện cùng với trẻ

- Xem video, phim về PTGT và ATGT

- Trò chuyện với trẻ về các PTGT và về ATGT

- Tổ chức cho trẻ chơi các trò chơi nhằm giúp trẻ trải nghiệm các tình huống ATGT, tìm hiểu về các PTGT

Tóm lại: Về phương pháp và cách thức tổ chức giáo viên cần lưu ý:

+ Tăng cường cho trẻ được thực hành trải nghiệm nhiều hơn, tạo cơ hội để trẻ được khám phá, sáng tạo theo một cách tự nhiên.

+ Chú ý tận dụng nhiều hơn nữa môi trường giao thông và các tình huống giao thông của địa phương trong dạy trẻ.

+ Tổ chức các hoạt động phong phú, đa dạng nhằm giúp trẻ hình thành các kiến thức , đặc biệt là hành vi và thái độ đúng về ATGT.

+ Coi trọng những kinh nghiệm thực tế mà trẻ có được trong môi trường giao thông nơi trẻ sống.

Nội dung 4 : Hướng dẫn thực hiện nội dung giáo dục ATGT trong chương trình GDMN

Thảo luận nhóm: Bằng kinh nghiệm và hiểu biết của mình anh/chị hãy chia sẽ về việc triển khai nội dung GDATGT trong trường, lớp của mình

- Nội dung GDATGT được triển khai trong thời gian nào?

- Qua những chủ đề nào? Những hoạt động giáo dục nào?

Thông tin phản hồi:

*Trong chương trình giáo dục mầm non, nội dung giáo dục ATGT được

thực hiện thông qua:

- Chủ đề “Phương tiện và quy định giao thông” (Khoảng 3-4 tuần)

- Tích hợp vào một số chủ đề khác như chủ đề Gia đình, Bản thân,

- Hoạt động ngoài trời, dạo chơi, tham quan

Để thực hiện các hoạt động giáo dục nội dung ATGT phong phú, sinh động các anh/ chị có thể tham khảo thêm một số trò chơi, bài hát, thơ

ca, truyện kể, câu đó về giáo dục ATGT trong tài liệu “Hướng dẫn thực hiện nội dung GD ATGT”

Gợi ý thực hiện chủ đề “Phương tiện và quy định giao thông”

Kết quả mong đợi:

a, Về kiến thức:

- Biết tên gọi, đặc điểm và cách di chuyển, vận chuyển của các phương tiện giao thông.

- Biết tác dụng của các PTGT đối với cuộc sống con người.

- Biết công việc của người điều khiển và phục vụ trên các phương tiện giao thông.

- Biết một số dịch vụ giao thông như : nơi bán vé, bến ô tô, ga tàu, sân bay…

Làm quen với một số quy định về giao thông đường bộ , đường thủy, đường

- Phân loại các PTGT theo nơi hoạt động, theo các đặc điểm khác.

- Mô tả, mô phỏng các phương tiện giao thông, cách điều khiển, người phục vụ trên các PTGT đó.

- Thực hành một số điều về quy định ATGT đường bộ.

C, Về thái độ :

- Chấp hành quy định giao thông.

- Có thái độ phê phán, không đồng tình với những hành vi không chấp hành luật giao thông.

- Quý trọng người điều khiển, phục vụ trên các PTGT.