III.Nguyên lí làm việc 1/Hiện tượng cảm ứng điện từ Cho dòng điện biến đổi đi qua cuộn dây sẽ sinh ra một từ trường biến đổi Đặt cuộn dây thứ 2 trong từ trường của cuộn dây 1 thì trong c
Trang 1Trường THPT Lê Hồng Phong
Chương II
tiết 16,17-bài 7
A Mục tiêu bài học
-Biết đ ược khái niệm chung về máy biến áp
-Nêu đ ược công dụng,cấu tạo và nguyên lí làm việc
B.Chuẩn bị bài dạy
1/N ội dung
2/Đồ dùng dạy học
C.Các hoạt động dạy học
1/Kiểm tra bài củ :
2/ Đặt vấn đề vào bài mới:Tính toán,thiết kế vàquấn máy biến áp một pha…
Chương trình này liên thông và nâng cao của CN8
3/Bài mới
TIẾT 16
H Đ1
tại sao cần có mba tăng áp ở đầu ra của máy phát điện?
Và mba giảm áp ở cuối đường dây dẫn điện?
thích hợp trong khung, điền vào chỗ trống trong câu sau
để nêu được công dụng của mba
Để… điện áp của dòng điện xoay chiều từ điện áp… xuống điện áp thấp, hoặc ngược lại từ điện áp thấp lên điện áp… , ta dùng…
MBAtăng áp MBA giảmáp
Biến đổi, sản suất, cao, thấp, máy biến áp,máy phát điện
Trang 25p
3p
1/ mba là gì?
2/ Nêu các số liệu định mức của mba?
3/ Hãy phân loại mba?
I.Khái niệm chung 1/Công dụng máy biến áp 2/Định nghĩa máy biến áp:
Là một thiết bị điện từ tĩnh,làm việc theo nguyên lí cảm ứng điện từ,dùng để biến đổi điện áp của hệ thống dòng điện xoay chiều
-Đầu vào: sơ cấp-U1 I1 , N1 ,P1 -Đầu ra: thứ cấp –U2 , I 2, N 2 , P2
3/Các số liệu định mức của máy biến áp -Dung lượng hay công suất định mứcSdm
-điện áp sơ cấp định mức: U1đm
- - thứ cấp - - : U2dm
-dòng điện sơ cấp định mức: I1đm
- - thứ cấp - - :I2đm
Sđm = U1đm *I1đm = U2đm.I2đm
-Tần số định mức: fđm tính bằng Hz
4/Phân loaị máy biến áp
- mba điện lực
- mba tự ngẫu
- mba công suất nhỏ
- mba chuyên dùng
- mba đo lường
- mba thí nghiệm
HĐ 2
10p 4/ Nêu cấu tạo?
II.Cấu tao máy biến áp a,Lỏi thép:
b,Dây quấn:
TIẾT 17
HĐ3
Trang 3Trường THPT Lê Hồng Phong
8p
15p
5/Quấn 2cuộn dây trên cùng một lõi thép có
mạch từ khép kín cảm ứng?
6/ Nêu nllv ?
III.Nguyên lí làm việc 1/Hiện tượng cảm ứng điện từ Cho dòng điện biến đổi đi qua cuộn dây sẽ sinh ra một
từ trường biến đổi Đặt cuộn dây thứ 2 trong từ trường của cuộn dây 1 thì trong cuộn này sẽ sinh ra sức điện động cảm ứng và dòng điện cảm ứng
2/Nguyên lí làm việc:
Khi nối dây quấn sơ cấp vào nguồn điện xoay chiều có điện áp U1,sẽ có dòng điện I1 chạy trong cuộn sơ cấp và sinh ra trong lõi thép từ thông biến thiên.Do mạch từ khép kín nên từ thông móc vòng cảm ứng ra sức điện động cảm ứng E2 trong cuộn thứcấp,tỉ lệ với số vòng dây N2 Đồng thồi từ thông biến thiên đó cũng sinh ra trong cuộn sơ cấp một sức điện động tự cảm E1 tỉ lệ với
số vòng dâyN1:
Ta có
k =
2
1
E
E
=
2
1
U
U
=
2
1
W W
-Công suất từ nguồn: S1 = U1*I1
Công suất cấp cho phụ tải:S2 = U2*I2
Bỏ qua tổn hao: U1.I1 = U2.I2
Trang 4HĐ 4.Tổng kết:
Trang 5Trường THPT Lê Hồng Phong
Bài 8 Tiết 18, 19
Soạn ngày:
A.MỤC TIÊU BÀI DẠY
1/ Kiến thức:
-Hiểu được qui trình chung để tính tính toán, thiết kế máy biến áp một pha công suất nhỏ -Hiểu được yêu cầu, cách tính của từng bước khi thiết kế máy biến ápmột pha công suất nhỏ 2/ Kĩ năng: Biết cách tính số vòng dây của cuộn sơ cấp và cuộn thứ cấp
Nếu cho trước U1 và U2 , với công suất mba hoặc cho sẳng lõi thép
3/ Thái độ:
B.CHUẨN BỊ
1/ NỘI DUNG
2/ĐỒ DÙNG DẠY HỌC
C CÁC HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC
1/ Kiểm tra bài cũ:
Cho công thức tính tỉ số biến áp:
A N1 và N2 là…
B U1 và U2 là…
ĐÁP ÁN:
2/ Giới thiệu bài mới
3/ Nội dung
TIẾT 18
H Đ 1
Thời gian HOẠT ĐỘNG của THẦY và TRÒ TRỌNG TÂM
15phut 1/
1/ Xác định công suất máy biến áp
S1 ~ S2 = U2..I2
Công suất mba cần chế tạo là
Sđ m = U2..I2
H Đ 2
Thời gian HOẠT ĐỘNG của THẦY và TRÒ TRỌNG TÂM
2/ Tính toán mạch từ
U1 E1 N1 k
U2 E2 N2
Trang 65phut 2/ Xem hình 8.1 cho biết
a, b, c, h và a/2 /…?
a/ Chọn mạch từ b/ Tính diện tích trụ quấn dây của lõi thép
H Đ 3
Thời gian HOẠT ĐỘNG của THẦY và TRÒ TRỌNG TÂM
30 phút
Bảng 8.3 trang 49
- Cho công suất S Shi n
- Cho lõi thép ta đo được St: n=K/BS B ~ 0,8-1,2T
K ~ 40-50: tùy chất lượng lõi thép THÔNG THƯỜNG: n = 45: St
( độ từ thẩm B=1)
Để đơn giản ta có lấy xấp xỉ N2 = U2 .n.
3/ Tính số vòng dây : phụ thuộc vào tiết diện trụ lõi thép đã chọn
Xem bảng 8.3 ta biết:
số vòng/ vôn
là n
N1= U1 .n
N2 = ( U2 + 10%U2) n
s = 30 W, U1= 220V, U2=12V
Giải : thông thường lấy hiệu suất là 0,9: P1 = 30: 0,9 ~ 33 thì Shi ~ 7 n= 5,5 vòng/vôn Cách khác : P1 ~ 33 Shi ~ 7 thì St ~ 8,2 ta có n=45: St n= 5,5 vòng/vôn
Nếu cuộn dây sơ cấp có điện áp là 220v và có số vòng là 660 vòng, vậy muốn tạo ra điện áp thứ cấp là 55v thì cuộn thứ cấp phải quấn bao nhiêu vòng?
TIẾT 19
H Đ 4: Chọn công thức đúng để tính đường kính dây quấn của máy biến áp:
Trang 7Trường THPT Lê Hồng Phong
I
d = 1 , 2
c J
I
d = 1 , 4
I
d = 1 , 3
d J
I
d = 1 , 13
Tính đường kính dây quấn thứ cấp d 2 cho một máy biến áp có cường độ dòng điện thứ cấp I 2 =
10 A và J = 4 A/mm 2
Thời gian HOẠT ĐỘNG của THẦY và TRÒ TRỌNG TÂM
15phut
4/ Tính tiết diện dây quấn ( đường kính dây quấn)
a/ Tính tiết diện dây quấn
Sdd = I/J b/ đường kính dây quấn ( bang 8.5 )
H Đ 5
Thời gian HOẠT ĐỘNG của THẦY và TRÒ TRỌNG TÂM
15phut
5/ Tính diện tích cửa sổ lõi thép 6/ Sắp xếp dây quấn trong cửa sổ
H Đ 6: Tổng kết
có cuộn đây xơ cáp 110v va day thu cap 9v cua may bien
ap co cong xuat o thu cap p2=1kva cho biet hieu xuat cua may bien apla n=0,9.he so thuc nghiem k=45,đo tư thẩm b=1,2t
Voi cac kich thươc loi thep la :a=4,6cm,b=5cm ,dien ap ra 110vva 6v.Bhiêu cua may la 0,8; b=1 ;k=50
tiết 20,21,22 bài:9
Soạn ngày
Trang 8A Mục tiêu bài học
- Tính toán, thiết kế được máy biến áp một pha công suất nhỏ
B.Chuẩn bị bài dạy
1/N ội dung
2/Đồ dùng dạy học:
-Máy bién áp công suất nhỏ (tháo võ)
-Thước kẻ
- Phiếu học tập
C.Các hoạt động dạy học
1/Kiểm tra bài củ
2/ Đặt vấn đề vào bài mới
3/Bài mới
TIẾT 20
H Đ1: Tìm hiểu cấu tạo máy biến áp
-GV chia lớp thành các nhóm:Mỗi nhóm nhận thiết bị và dụng cụ thực hành
-Giao nhiệm vụ cho các nhóm:
+Quan sát và mô tả cấu tạo m.b áp
+Đo kích thước lõi thép
+ Đo đường kính dây quấn sơ cấp và thứ cấp
+Đo kích thước cửa sổ lõi thép
Kết quả đo được ghi vào …
15p
1/ Quan sát ,mô tả cái gì?
1/ Tìm hiểu cấu tạo máy biến áp
Đo kích thước lõi thép
Trang 9Trường THPT Lê Hồng Phong
Đo đường kính dây quấn sơ cấp và thứ cấp
Đo kích thước cửa sổ lõi thép HD2:Tim hieu các bước , công thức tính của từng bước ?
10P
2/ Trình bày nội dung các bước về trình
tự tính toán mba của bài trước?
2/ trinh tu tinh toan, thiet ke Xác định công suất mba Tính toán mạch từ Tính số vòng dây của các cuộn dây Tính tiết diện dây quấn
Tính diện tích cửa sổ lõi thép
TIẾT 21
HĐ3: tính toán,thiết kế m.b áp
_ DIEN AP SO CAP 220V-50Hz
_DIEN AP THU CAP 24V
_Cong suat 30 W
10p
15p
15p
1.Xac dinh cong suat m.b.ap
S dm =30 S hi=+ =6,6
St = 8,2 ( k= 0,8 )
= 7,3 ( k= 0,9 )
= 9,4 ( k= 0,7 )
2/ Nêu cách tính số vòng/vôn?
W1 ; W2 =?
Hoặc n= 45/ St ~ 5,5 vòng/vôn
1/Kích thước lõi thép : S hi=+ =6,6
St = 8,2 ( k= 0,8 ) Kích thước cửa sổ lõi thép 2/đường kính dây quấn sơ cấp đường kính dây quấn thứ cấp
3/Tính số vòng dây của các cuộn dây
Shi = 6 thì 6,3 vòng/vôn
8 … 4,7
Với Shi = 6,6 ta lấy n= 5,5 vòng/vôn
W1 = U1 n = 220.5,5 = 1210 vòng
W2 = U2 n = 24.5,5 = 132 vòng/vôn
TIẾT 22
IV TONG KET,DANH GIA
1/ Dụng cụ đo vạn năng ( A VOMETER ) đo được đại lượng nào sau đây:
Trang 102/ Một cuộn dây được gọi là thông mạch khi giá trị điện trở của nó:
b R > 0 Ω và rất bé d R = ∞Ω
3/ Đo điện trở cách điện giữa cuộn dây và lõi thép máy biến áp được đánh giá là cách điện tốt khi điện trở cách điện của nó là:
b R > 0 Ω và rất bé d R = ∞Ω
4/ Máy ổn áp là thiết bị dùng để:
a ổn định điện áp thứ cấp c Tăng điện áp thứ cấp
b ổn định cường độ dòng điện d Tăng cường độ dòng điện
5/ Nếu cuộn dây sơ cấp có điện áp là 220v và có số vòng là 660 vòng, vậy muốn tạo ra điện áp thứ cấp là 55v thì cuộn thứ cấp phải quấn bao nhiêu vòng?
6/ Tính công suất sơ cấp P 1 của máy biến áp có lõi thép dạng EI với tiết diện đo của lõi thép Sd =9 cm 2
7/ Số vòng trên một vôn của máy biến áp có tiết diện lõi thép có ích S ci =20,7 cm 2 cường độ từ cảm B = 1T; hệ số thực nghiệm K= 50 là :
8/ SURVOLTEUR là thiết bị dùng để :
a Ổn định điện áp thứ cấp c.Tăng ,giảm điện áp thứ cấp
b Ổn định cường độ dòng điện d.Tăng cường độ dòng điện
tiết23 bài:10 Soạn ngày
A Mục tiêu bài học
1/ Kiến thức: Biết một số loại vật liệu thông dụng để chế yaoj mba
2/ Kĩ năng: Biết công dụng và phạm vi sử dụng các loại vật liệu đó 3/ Thái độ:
B Chuẩn bị bài dạy
1/N ội dung
2/Đồ dùng dạy học:
-C.Các hoạt động dạy học
1/Kiểm tra bài củ
2/ Đặt vấn đề vào bài mới
3/Bài mới
H Đ1:
7 phút 1/ Nêu đặc điểm của các lá thép?
I.Vật liệu dùng làm mạch từ
NHỮNG LÁ THÉP KĨ THUẬT ĐIỆN dày từ 0,18- 0,5mm
II Dây quấn máy biến áp
Làm bằng đồng, có độ bền cơ học tốt, mềm
Trang 11Trường THPT Lê Hồng Phong
10 phút 2/Nêu đặc điểm của dây quấn? Các cuộn dây có thể cuốn thành từng bối
Hoặc thành lớp liên tục
HD2:
20 phút 3/Cách điện như thế nào là hợp lí?
III.Vật liệu cách điện của mba
Tuổi thọ của mba phụ thuộc phần lớn vào chất cách điện Nếu cách điện không đầy đủ sẽ nguy hại, còn cách điện quá mức sẽ làm tăng kích thước và giá thành
1/cách điện giữa các vòng dây 2/ cách điện giữa các lớp dây 3/ cách điện giữa các dây quấn với nhau và với vỏ
HĐ3:
và LÀM KHUÔN QUẤN máy biến áp Soạn ngày
A Mục tiêu bài học
1/ Kiến thức: Chuẩn bị được thiết bị, dụng cụ vật liệu cần thiết cho quấn mba
2/ Kĩ năng: Làm được khuôn quấn dây theo thiết kế
3/ Thái độ:
B.Chuẩn bị bài dạy
1/N ội dung
2/Đồ dùng dạy học:
C.Các hoạt động dạy học
1/Kiểm tra bài củ
2/ Đặt vấn đề vào bài mới:
3/Bài mới
TIẾT 24
H Đ1: Cần chuẩn bị những gì?
Trang 1225 phút 1/ Để có mba ta phải chuẩn bị những gì?
1/ CHUẨN BỊ VẬT LIỆU CHẾ TẠO MÁY BIẾN ÁP
- mạch từ -dây quấn máy biến áp -vật liệu cách điện của mba
HD2:Tim hieu trinh tu tinh toan, thiet ke
30 phút
25 phút
30 phút
2/ Hãy tiến hành thể hiện cách làm khuôn bìa hình 11.1 SGK?
2/ LÀM KHUÔN BÌA a/ Làm phần thân khuôn b/ Làm má khuôn bìa c/ Làm cốt gỗ
HĐ3: TONG KET, ĐÁNH GIA
Trang 13Trường THPT Lê Hồng Phong
Lớp : ………… MÔN: ĐIỆN DÂN DỤNG KHỐI: 11
Câu1 Cơ cấu đo từ điện sử dụng trực tiếp nguồn điện nào đây:
b Xoay chiều 1 pha d Cả nguồn điện 1 chiều và xoay chiều
Câu2 Khi đo điện áp của nguồn điện ta phải mắc Vôn kế :
a Nối tiếp với nguồn điện c Nối tiếp với điện trở phụ
b Song song với nguồn điện d Song song với điện trở phụ
Câu3 Khi đo cường độ dòng điện của phụ tải ta phải mắc Ampe kế:
a Nối tiếp với nguồn điện và phụ tải c Nối tiếp với điện trở phụ
b Song song với nguồn điện d Song song với phụ tải
Câu4 Để mở rộng giới hạn đo cho Ampe kế ta phải:
a Mắc nối tiếp với điện trở phụ Rs c Mắc nối tiếp với điện trở phụ Rp
b Mắc song song với điện trở phụ Rs d Mắc song song với điện trở phụ Rp
Câu5 Để mở rộng giới hạn đo cho Vôn kế ta phải:
a Mắc nối tiếp với điện trở phụ Rs c Mắc nối tiếp với điện trở phụ Rp
b Mắc song song với điện trở phụ Rs d Mắc song song với điện trở phụ Rp
Câu6 Dụng cụ đo vạn năng ( A VOMETER ) đo được đại lượng nào sau đây:
Câu7 Một cuộn dây được gọi là thông mạch khi giá trị điện trở của nó:
d R > 0 Ω và rất bé d R = ∞Ω
Câu8 Đo điện trở cách điện giữa cuộn dây và lõi thép máy biến áp được đánh giá là cách điện tốt khi điện trở cách điện của nó là:
d R > 0 Ω và rất bé d R = ∞Ω
Câu9 Máy ổn áp là thiết bị dùng để:
c ổn định điện áp thứ cấp c Tăng điện áp thứ cấp
d ổn định cường độ dòng điện d Tăng cường độ dòng điện
Câu10 Nếu cuộn dây sơ cấp có điện áp là 220v và có số vòng là 660 vòng, vậy muốn tạo ra điện áp thứ cấp là 55v thì cuộn thứ cấp phải quấn bao nhiêu vòng?
Câu11 Chọn công thức đúng để tính đường kính dây quấn của máy biến áp:
I
d = 1 , 2
I
d = 1 , 4
I
d = 1 , 3
I
d = 1 , 13
Câu12 Tính đường kính dây quấn thứ cấp d 2 cho một máy biến áp có cường độ dòng điện thứ cấp I 2 =
10 A và J = 4 A/mm 2
Câu13 Tính công suất sơ cấp P 1 của máy biến áp có lõi thép dạng EI với tiết diện đo của lõi thép Sd
=9 cm 2
Trang 14Câu14 Lõi thép máy biến áp làm bằng vật liệu nào sau đây:
Câu15 Volt kế xoay chiêù dùng để đo :
b Điện áp xoay chiều d Cường độ dòng điện xoay chiều
Câu16 Ampe kế một chiêù dùng để đo :
b Điện áp xoay chiều d Cường độ dòng điện xoay chiều
Câu17 Volt kế 1 chiêù dùng để đo :
b Điện áp xoay chiều d Cường độ dòng điện xoay chiều
Câu18 Ampe kế xoay chiêù dùng để đo :
b Điện áp xoay chiều d Cường độ dòng điện xoay chiều
Câu19 Oát kế là thiết bị đo đại lượng điện nào sau đây:
Câu20 Số vòng trên một vôn của máy biến áp có tiết diện lõi thép có ích S ci =20,7 cm 2 cường độ từ cảm B = 1T; hệ số thực nghiệm K= 50 là :
Câu21 SURVOLTEUR là thiết bị dùng để :
c Ổn định điện áp thứ cấp c.Tăng ,giảm điện áp thứ cấp
d Ổn định cường độ dòng điện d.Tăng cường độ dòng điện
-Hết -Bài 12
Tiết 28,29,30
Soạn ngày:
A.MỤC TIÊU BÀI DẠY
1/ Kiến thức: Hiểu được qui trình quấn mba một pha
2/ Kĩ năng: Hiểu được yêu cầu kĩ thuật các bước của qui trình quấn mba một pha
3/ Thái độ:
B.CHUẨN BỊ
1/ NỘI DUNG
2/ĐỒ DÙNG DẠY HỌC
C CÁC HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC
1/ Kiểm tra bài cũ:
ĐÁP ÁN:
2/ Giới thiệu bài mới
3/ Nội dung
Trang 15Trường THPT Lê Hồng Phong
TIẾT 28
HOAT ĐỘNG 1
A Cuộn sơ cấp và cuộn thứ cấp quấn riêng biệt C Cả Avà B đều sai
B Cuộn sơ cấp và cuộn thứ cấp nối với nhau D Cả A và B đều đúng
Thờigian HOẠT ĐỘNG của THẦY và TRÒ TRỌNG TÂM
5phut
10phut
1/nêu cách tính số vòng dây của một
lớp?
2/ Nêu cách đưa đầu dây ra ngoài?
I QUẤN DÂY MÁY BIẾN ÁP 1/Tính số vòng dây của một lớp và số lớp dây quấn
2/Quấn dây
Vị tri đầu dây vòng đầu tiên Lót một lớp giấy cách điện, sau khi xong một lớp ; xong mạch so cấp lót một lớp giấy cách điện các đầu dây phải được đưa ra cùng một phía Khi quấn đủ số vòng dây , dùng giấy cách điện bọc bên ngoài 2-3 lớp.
H Đ 2
Thờigian HOẠT ĐỘNG của THẦY và TRÒ TRỌNG TÂM
18phut 3/ Cách lồng lõi thép vào cuộn dây?
II LỒNG LÕI THÉP VÀO CUỘN
DÂY
TIẾT 29
H Đ 3
Một cuộn dây được gọi là thông mạch khi giá trị điện trở của nó:
f R > 0 Ω và rất bé d R = ∞Ω
Đo điện trở cách điện giữa cuộn dây và lõi thép máy biến áp được đánh giá là cách điện tốt khi điện trở cách điện của nó là:
f R > 0 Ω và rất bé d R = ∞Ω
Trang 16Thờigian HOẠT ĐỘNG của THẦY và TRÒ TRỌNG TÂM
10 phút
4/ Điện trở cách điện giữa dây quấn
và lõi thép đạt? M Ω Là đạt yêu
cầu
III ĐO VÀ KIỂM TRA KHI
CHƯA NỐI NGUỒN 1/Kiểm tra thông mạch 2/Kiểm tra chạm lõi 3/Kiểm tra cách điện
H Đ 4
Thờigian HOẠT ĐỘNG của THẦY và TRÒ TRỌNG TÂM
20 phút 5/ Tẩm , sấy?
IV SẤY, TẨM CHẤT CÁCH
ĐIỆN 1/Một số vật liệu tẩm 2/ Trình tự tẩm sấy: 40- 50 giờ
- Sấy khô khoảng 60o C trong 3 giờ
- Ngâm vào chất cách điện khoảng
50oC
- Sấy khô ở nhiệt độ 70-75oC Sau khi sấy nên quét thêm một lớp vecni bọc ngoài để chống ẩm, hơi a xit
TIẾT 30
H Đ5
Thờigian HOẠT ĐỘNG của THẦY và TRÒ TRỌNG TÂM
15 phút 6/ Lắp ráp vào cái gì? V LẮP RÁP MÁY BIẾN ÁP VÀO VỎ
H Đ6
Thờigian HOẠT ĐỘNG của THẦY và TRÒ TRỌNG TÂM
20 phút 7/ Quan sát kiểm tra như thế nào?
VI.KIỂM TRA KHI NỐI VỚI NGUỒN ĐIỆN VÀ VẬN HÀNH THỬ
1/kiểm tra không tải mba: chạy khoảng
30 phút, nhiệt độ không vượt quá 40o
C, U2 phù hợp 2/kiểm tra có tải mba: Vận hành 30-40 phút với chế độ đầy tải, nhiệt độ không quá 50oC, U2 đúng trị số thiết kế
H Đ 7: