Từ trường Môn Vật lý

T ơng tác từ a.ưTươngưtácưgiữaưhaiưnamưchâm • Thí nghiệm: • Hiện t ợng: Hai nam châm: Cùng tên-> Đẩy nhau Khác tên-> Hút nhau • Kết luận: T ơng tác giữa nam châm- nam châm gọi là t ơng

ờng

ChươngưVII.ưTừưtrư

ờng

T ơng tác từ

Bài 26: Từ Tr ờng

2.

1.

Từ tr ờng

3.

4.

Đ ờng sức từ

Từ tr ờng đều

06.07.17 2

1 T ơng tác từ

a.ưTươngưtácưgiữaưhaiưnamưchâm

• Thí nghiệm:

• Hiện t ợng: Hai nam châm:

Cùng tên-> Đẩy nhau Khác tên-> Hút nhau

• Kết luận: T ơng tác giữa nam châm- nam châm gọi là t ơng tác từ

Lực t ơng tác gọi là lực từ

Cực nam

Cực bắc

S

N

N S

Nam châm thử

Nam châm thử

Hiện t ợng gì

xảy ra nếu nam châm tiến gần

đến nam châm thử ?

01

01 02 02 03 03 04 04 05 05 06 06 07 07 08 08 09 09 10 10 11 11 12 12 13 13

b T ơng tác giữa nam châm và dòng điện

• Thí nghiệm ơcxtet:

• Hiện t ợng: Dòng điện tác dụng lực

lên nam châm đặt gần nó

• Kết luận: Có mối quan hệ giữa nam

châm- dòng điện, hay hiện t ợng điện

và hiện t ợng từ có mối quan hệ với nhau

N S

1 T ơng tác từ

Dòng

điện I

Ta đã thay thế nam châm bởi dòng điện Vậy dòng điện có vai trò nh nam châm?

Ta đã thay thế nam châm bởi dòng điện Vậy dòng điện có vai trò nh nam châm?

06.07.17 4

ThÝ nghiÖm

1

c T ¬ng t¸c gi÷a hai dßng ®iÖn

1 T ¬ng t¸c tõ

Tr êng hîp 1:Dßng ®iÖn trªn hai

d©y dÉn ng îc chiÒu nhau

HiÖn t îng: Hai d©y ®Èy nhau

01

01 02 02 03 03 04 04 05 05 06 06 07 07 08 08 09 09 10 10 11 11 12 12 13 13

ThÝ nghiÖm

2

c T ¬ng t¸c gi÷a hai dßng ®iÖn

1 T ¬ng t¸c tõ

Tr êng hîp 2: Dßng ®iÖn trªn hai

d©y dÉn cïng chiÒu nhau

HiÖn t îng: Hai d©y dÉn hót nhau

K

06.07.17 6

• ThÝ nghiÖm: TN1 – TN2

• HiÖn t îng: Hai dßng ®iÖn:

Cïng chiÒu-> hót nhau

Ng îc chiÒu-> §Èy nhau

• KÕt luËn:

- Hai dßng ®iÖn t ¬ng t¸c víi

nhau gièng nh hai nam ch©m

- HiÖn t îng ®iÖn vµ tõ cã mèi

quan hÖ víi nhau, cã thÓ thay thÕ cho nhau

1 T ¬ng t¸c tõ

c T ¬ng t¸c gi÷a hai dßng ®iÖn

01

01 02 02 03 03 04 04 05 05 06 06 07 07 08 08 09 09 10 10 11 11 12 12 13 13

KÕt luËn:

ch©m, nam ch©m-dßng ®iÖn, dßng

lµ lùc tõ

1 T ¬ng t¸c tõ

06.07.17 8

a.Khái niệm từ tr ờng:

Một kim nam châm nhỏ đặt gần một thanh nam châm hay một dòng điện, thì có lực từ tác dụng lên kim nam châm

Ta nói, xung quanh thanh nam châm

hay xung quanh dòng điện có từ tr ờng

b Điện tích chuyển động và từ tr ờng

Hai dây dẫn mang dòng điện

sẽ t ơng tác từ với nhau

2 Từ tr ờng

Vậy chỉ một trong hai dây dẫn mang

dòng điện có t ơng tác từ với nhau không?

I

I

- Kết luận: T ơng tác từ xảy ra khi

các

điện tích chuyển động t ơng

đối với

nhau và xung quanh điện tích

chuyển động có từ tr ờng

01

01 02 02 03 03 04 04 05 05 06 06 07 07 08 08 09 09 10 10 11 11 12 12 13 13

c Tính chất của từ tr ờng:

Tác dụng lực từ lên Một nam châm hay một

dòng điện đặt trong nó.

d Cảm ứng từ :

Đặc tr ng cho từ tr ờng về mặt gây ra lực, Kí

hiệu là B

Cảm ứng từ B : + có ph ơng trùng với trục của kim

NC thử nằm câm bằng tại một điểm trong từ

tr ờng

+ có chiều từ cực nam sang cực bắc của NC thử nằm cân bằng tại điểm đó

2 Từ tr ờng

06.07.17 10

3 Đ ờng sức từ

sao cho h ớng của tiếp tuyến tại bất kì điểm nào trên

đ ờng cũng trùng với h ớng của véc tơ cảm ứng từ tại

điểm đó.

b Các tính chất của đ ờng sức từ :

• Tại mỗi điểm trong từ tr ờng chỉ có thể vẽ đ ợc một và chỉ một đ ờng sức từ

• Các đ ờng sức từ là các đ ờng cong kín, đối với NC bên ngoài NC các đ ờng sức từ đi ra từ cực bắc và đi vào cực nam

• Các đ ờng sức từ không cắt nhau

• Độ mau th a của đ ờng sức đặc tr ng cho độ mạnh yếu

01 02 02 03 03 04 04 05 05 06 06 07 07 08 08 09 09 10 10 11 11 12 12 13 13

Tõ phæ : Giíi thiÖu tõ phæ cña mét sè nam ch©m

3 § êng søc tõ

N S

A

B C

N S

06.07.17 12

4 Từ trr ờng đều

Một từ tr ờng mà cảm ứng từ tại mọi điểm

đều bằng nhau gọi là từ tr ờng đều

Từ tr ờng đều tồn tại trong lòng một nam

châm hình chữ U

01

01 02 02 03 03 04 04 05 05 06 06 07 07 08 08 09 09 10 10 11 11 12 12 13 13

Nam ch©m 1

Nam ch©m 2

Hai nam ch©m ®Èy nhau

lµ do chóng cïng cùc

Hai nam ch©m cïng cùc

th× ®Èy nhau b»ng lùc tõ